{
"word": "инс",
"forms": [
"инс",
"инсас",
"инсасул"
],
"senses": [
{
"text": "человек",
"examples": [
{
"av": "цо инс гьечӏо дова",
"ru": "там нет никого",
"comment": "букв. ни одного человека"
},
{
"av": "инс хутӏичӏого",
"ru": "все до единого человека"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏадан",
"kind": "see"
},
{
"target": "инсан",
"kind": "see"
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсан",
"stress": 4,
"forms": [
"инсан",
"инсанас",
"инсанасул"
],
"senses": [
{
"text": "человек"
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏадан",
"kind": "see"
},
{
"target": "инс",
"kind": "see"
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсанияб",
"stress": 4,
"forms": [
"инсанияб"
],
"gender_forms": [
"инсанияб",
"инсанияв",
"инсанияй"
],
"senses": [
{
"text": "человеческий",
"examples": [
{
"av": "инсанияб тӏабигӏат",
"ru": "человеческая натура"
}
]
},
{
"text": "добрый, скромный, вежливый",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
],
"pos": "прилагательное",
"form": "—",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсаният",
"stress": 4,
"forms": [
"инсаният",
"инсанияталъ",
"инсанияталъул"
],
"senses": [
{
"text": "человечество",
"examples": [
{
"av": "инсанияталъул тарихалда жаниб",
"ru": "в истории человечества"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсанлъи",
"stress": 4,
"forms": [
"инсанлъи",
"инсанлъиялъ",
"инсанлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "человечность; гуманность"
},
{
"text": "доброта, скромность, вежливость",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"av": "инсанлъи бугев чи",
"ru": "добрый человек"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсап",
"stress": 4,
"forms": [
"инсап",
"инсапалъ",
"инсапалъул"
],
"senses": [
{
"text": "справедливость",
"examples": [
{
"av": "инсап гьечӏев чи",
"ru": "несправедливый человек"
},
{
"av": "инсап гьечӏолъи",
"ru": "отсутствие справедливости, несправедливость"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсаплъи",
"stress": 4,
"forms": [
"инсаплъи",
"инсаплъиялъ",
"инсаплъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "справедливость",
"examples": [
{
"av": "дур инсаплъи кибе араб?",
"ru": "где же твоя справедливость?"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инспектор",
"stress": 5,
"forms": [
"инспектор",
"инспекторас",
"инспекторалъ",
"инспекторасул",
"инспекторалъул",
"инспекторзаби"
],
"senses": [
{
"text": "инспектор",
"examples": [
{
"av": "лъай кьеялъул министерствоялъул инспектор",
"ru": "инспектор министерства образования"
},
{
"av": "инспекторлъун хӏалтӏизе",
"ru": "работать инспектором"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инспекторлъи",
"stress": 5,
"forms": [
"инспекторлъи",
"инспекторлъиялъ",
"инспекторлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "инспекторство"
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инспекция",
"stress": 5,
"forms": [
"инспекция",
"инспекциялъ",
"инспекциялъул",
"инспекциял"
],
"senses": [
{
"text": "инспекция"
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инспекциялъулаб",
"stress": 5,
"forms": [
"инспекциялъулаб"
],
"gender_forms": [
"инспекциялъулаб",
"инспекциялъулав",
"инспекциялъулай"
],
"senses": [
{
"text": "инспекционный"
}
],
"pos": "прилагательное",
"form": "—",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "институт",
"stress": 7,
"forms": [
"институт",
"институталъ",
"институталъул",
"институтал"
],
"senses": [
{
"text": "институт",
"examples": [
{
"av": "гӏелмиябгун цӏех-рехалъул институт",
"ru": "научно-исследовательский институт"
},
{
"av": "росдал магӏишаталъул институт",
"ru": "сельскохозяйственный институт"
},
{
"av": "институт лъугӏизабизе",
"ru": "закончить институт"
},
{
"av": "институталда хӏалтӏизе",
"ru": "работать в институте"
},
{
"av": "институталда цӏализе",
"ru": "учиться в институте"
},
{
"av": "институталде лъугьине",
"ru": "поступить в институт"
},
{
"av": "институталдаса нахъе рехизе",
"ru": "отчислить из института"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инструктор",
"stress": 6,
"forms": [
"инструктор",
"инструкторас",
"инструкторалъ",
"инструкторасул",
"инструкторалъул",
"инструкторзаби"
],
"senses": [
{
"text": "инструктор",
"examples": [
{
"av": "инструкторлъун хӏалтӏизе",
"ru": "работать инструктором"
},
{
"av": "партиялъул райкомалъул инструктор",
"ru": "инструктор райкома партии"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инструкторлъи",
"stress": 6,
"forms": [
"инструкторлъи",
"инструкторлъиялъ",
"инструкторлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "работа, должность, профессия инструктора"
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инструкция",
"stress": 6,
"forms": [
"инструкция",
"инструкциялъ",
"инструкциялъул",
"инструкциял"
],
"senses": [
{
"text": "инструкция",
"examples": [
{
"av": "инструкция бачӏине",
"ru": "получить инструкцию"
},
{
"av": "инструкция кьезе",
"ru": "дать инструкцию, проинструктировать"
},
{
"av": "инструкциялда рекъон",
"ru": "по инструкции, согласно инструкции"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсул",
"stress": 1,
"forms": [
"инсул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "эмен",
"comment": "родительный падеж"
},
{
"text": "отцовский, отчий",
"examples": [
{
"av": "инсул мина",
"ru": "отчий дом"
},
{
"av": "инсул насихӏатал",
"ru": "отцовские наставления"
},
{
"av": "инсул рател",
"ru": "наследство от отца"
},
{
"av": "инсул къоялда чӏа",
"ru": "не задирай нос",
"comment": "букв. веди себя, как вёл твой отец; будь достоин отца"
},
{
"av": "инсул рокъов гӏадин",
"ru": "нескромно, нагло",
"comment": "букв. как в отчем доме"
},
{
"av": "инсул рукъ бакъвараб ролъул цӏеяв",
"ru": "да наполнится твой отчий дом просушенной пшеницей в зерне",
"comment": "доброе пожелание, выраженное с иронией"
},
{
"av": "инсул рукъ бухӏад",
"ru": "да сгорит твой отчий дом",
"comment": "выражение скорби по случаю беды, несчастья"
},
{
"av": "инсул рукъ бухӏана",
"ru": "несчастье свалилось",
"comment": "букв. отчий дом сгорел"
},
{
"av": "инсул рукъалъул рахал рорчӏана",
"ru": "беда навалилась",
"comment": "букв. отцовского дома балки свалились"
},
{
"av": "инсул хобги хабал лахӏдуги цӏехана",
"ru": "спрашивал и о могиле отца, и о той яме, где он закопан",
"comment": "о дотошных расспросах о чём-либо"
}
]
},
{
"text": "родной",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"av": "инсул гъастӏа",
"ru": "у родного очага"
},
{
"av": "инсул гъастӏа гӏадинан кивго мун хинлъиларо",
"ru": "как у родного очага, нигде не почувствуешь ты тепла",
"labels": [
"поговорка"
]
},
{
"av": "инсул росу",
"ru": "родной аул"
},
{
"av": "инсул росу тарасда лъикӏаб къо бихьуларо",
"ru": "кто покинет аул родной, тот не найдёт счастья",
"labels": [
"пословица"
]
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "эмен",
"kind": "from"
}
],
"pos": "существительное",
"form": "родительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсулвахӏид",
"stress": 1,
"forms": [
"инсулвахӏид",
"инсулвахӏидас",
"инсулвахӏидасул"
],
"senses": [
{
"text": "один человек",
"examples": [
{
"av": "мун гурони, инсулвахӏид ваккичӏо гьесухъе",
"ru": "кроме тебя, ни один человек не заходил к нему"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсульт",
"stress": 1,
"forms": [
"инсульт",
"инсульталъ",
"инсульталъул"
],
"senses": [
{
"text": "инсульт",
"labels": [
"медицина"
],
"comment": "гӏадалнахулъе би бачӏиналъул низам хвеялдалъун лъугьунеб унти; гьелъ инсан гӏакълуялдаса инавула ва гьесул цо-цо лага палижалъ ккола",
"comment_lang": "av"
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсулъуб",
"stress": 1,
"stem": "инсулъу",
"forms": [
"инсулъуб",
"инсулъубе",
"инсулъуса"
],
"gender_forms": [
"инсулъуб",
"инсулъув",
"инсулъуй"
],
"senses": [
{
"text": "у отца, в доме отца",
"labels": [
"диалектизм",
"наречие"
],
"examples": [
{
"av": "инсулъуве ун вукӏана дун",
"ru": "я заходил к отцу"
}
]
}
],
"pos": "наречие",
"form": "—",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсухъачи",
"stress": 1,
"stem": "инсухъач",
"forms": [
"инсухъачи",
"инсухъачияс",
"инсухъачиясул",
"инсухъачагӏи"
],
"senses": [
{
"text": "родственник по отцу",
"examples": [
{
"av": "инсухъачи вачӏун вукӏана бахӏаралъул магьари лъезе",
"ru": "родственник по отцу пришёл на венчание [по мусульманскому праву] невесты"
},
{
"av": "досул инсухъачи вуго Рашид",
"ru": "Рашид его родственник по отцу"
},
{
"av": "мун дир инсухъачи гуро",
"ru": "ты мне не родственник по отцу",
"comment": "родственники по отцу у аварцев имеют большое влияние в делах всего рода и к ним обращаются с огромным уважением"
},
{
"av": "цо-цо гьереси инсухъачиясулги борчӏулебила",
"ru": "даже родственник по отцу нет-нет да и соврёт",
"labels": [
"поговорка"
]
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсухъачилъи",
"stress": 1,
"forms": [
"инсухъачилъи",
"инсухъачилъиялъ",
"инсухъачилъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "родство по отцовской линии"
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсухъеяв",
"stress": 1,
"stem": "инсухъея",
"forms": [
"инсухъеяв"
],
"senses": [
{
"text": "по отцовской линии",
"examples": [
{
"av": "инсухъеяв вацгӏал",
"ru": "двоюродный брат по отцовской линии"
},
{
"av": "инсухъеяй цинигӏал",
"ru": "троюродная сестра по отцовской линии"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "—",
"source": "av-ru.2006"
}
{
"word": "инсухълъи",
"stress": 1,
"forms": [
"инсухълъи",
"инсухълъиялъ",
"инсухълъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "отчизна",
"examples": [
{
"av": "инсухълъи гучлъулеб буго",
"ru": "отчизна развивается"
}
]
}
],
"pos": "существительное",
"form": "именительный",
"source": "av-ru.2006"
}