{
"word": "лахӏ",
"forms": [
"лахӏ",
"лахӏалъ",
"лахӏул"
],
"senses": [
{
"text": "сажа",
"examples": [
{
"av": "лахӏгӏан чӏегӏераб",
"be": "чорны як сажа"
},
{
"av": "лахӏгӏан чӏегӏераб, чӏоргӏан битӏараб",
"be": "чорны як сажа, просты як страла",
"labels": [
"вобразнае",
"выраз"
]
},
{
"av": "лахӏул горо гӏадаб чӏегӏераб",
"be": "чорны як кавалачак сажы"
},
{
"av": "лахӏ речӏчӏизе",
"be": "правесці чорную лінію вяроўкай, змочанай у сажы",
"comment": "напр. на круглым лесе; па гэтай лініі і распілоўвалі круглы лес на балкі і дошкі"
},
{
"av": "лахӏ гӏадаб жо гьабизе",
"be": "біць, задаць прачуханца",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"comment": "літ. ператварыць у сажу"
},
{
"av": "лахӏгӏан чӏегӏераб гьереси",
"be": "яўная хлусня, брудная хлусня"
}
]
},
{
"text": "мішэнь, мэта; ачко",
"examples": [
{
"av": "битӏун лахӏда щвана гулла",
"be": "куля трапіла прама ў цэль"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "лахӏбакьулъ",
"stress": 2,
"forms": [
"лахӏбакьулъ"
],
"senses": [
{
"text": "кропка ў кропку, у ячко",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "лахӏбакьулъ речӏчӏана гъос туманкӏ",
"be": "ён трапляў з ружжа дакладна ў цэль"
},
{
"av": "лахӏбакьулъ щвана",
"be": "патрапіў у ачко"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "лахӏбецӏаб",
"stress": 2,
"forms": [
"лахӏбецӏаб"
],
"gender_forms": [
"лахӏбецӏаб",
"лахӏбецӏав",
"лахӏбецӏай"
],
"senses": [
{
"text": "чорны як сажа; цёмны",
"examples": [
{
"av": "лахӏбецӏаб сордо",
"be": "цёмная ноч"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "лахӏбецӏлъи",
"stress": 2,
"forms": [
"лахӏбецӏлъи"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "лахӏбецӏлъизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "лахӏбецӏлъизе",
"stress": 2,
"stem": "лахӏбецӏлъ",
"forms": [
"лахӏбецӏлъизе",
"лахӏбецӏлъула",
"лахӏбецӏлъила",
"лахӏбецӏлъана"
],
"senses": [
{
"text": "моцна (па)цямнець: станавіцца, стаць вельмі цёмным або цямнейшым",
"examples": [
{
"av": "лахӏбецӏлъун буго къаси къватӏиб",
"be": "сёння ноччу вельмі цёмна на двары"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "лахӏду",
"stress": 2,
"forms": [
"лахӏду",
"лахӏдуялъ",
"лахӏдуялъул",
"лахӏдуял"
],
"see_also": [
{
"target": "лахӏту",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "лахӏзат",
"stress": 6,
"forms": [
"лахӏзат",
"лахӏзаталъ",
"лахӏзаталъул",
"лахӏзатал"
],
"senses": [
{
"text": "міг, імгненне; момант",
"examples": [
{
"av": "лахӏзаталда жаниб",
"be": "імгненна, момантам"
},
{
"av": "лахӏзаталда жаниб ханжар лъалиниса бахъана дос",
"be": "ён маментальна выняў кінжал з ножнаў"
}
]
},
{
"text": "пара",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"av": "лазатаб лахӏзат",
"be": "пара блажэнства"
},
{
"av": "талихӏаб лахӏзат",
"be": "шчаслівая пара"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "лахӏзаталъ",
"stress": 6,
"forms": [
"лахӏзаталъ"
],
"senses": [
{
"text": "хвілінку; на хвілінку; ні на хвілінку",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "лахӏзаталъ чӏезе кӏоларо досда",
"be": "ён не можа быць спакойным ні на хвіліну"
},
{
"av": "цо лахӏзаталъ гьаниве вачӏа",
"be": "падыдзі на хвілінку"
},
{
"av": "цо лахӏзаталъ чӏа",
"be": "пачакай хвілінку"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "лахӏим",
"stress": 5,
"forms": [
"лахӏим",
"лахӏималъ",
"лахӏималъул",
"лахӏимал"
],
"senses": [
{
"text": "пахлёбка; вадкая кашыца з мукі ці крухмалу"
},
{
"text": "спай, спайка",
"comment": "месца"
},
{
"text": "хлусня, брэхня",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"av": "лахӏимал риччазе",
"be": "хлусіць напрапалую"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "лахӏмагьари",
"stress": 2,
"forms": [
"лахӏмагьари",
"лахӏмагьариялъ",
"лахӏмагьариялъул",
"лахӏмагьариял"
],
"senses": [
{
"text": "таемны шлюб",
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"av": "лахӏмагьари лъезе",
"be": "таемна бракацца"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "лахӏту",
"stress": 2,
"stem": "лахӏт",
"forms": [
"лахӏту",
"лахӏтуялъ",
"лахӏтуялъул",
"лахӏтаби"
],
"senses": [
{
"text": "вузкая яма",
"comment": "спецыяльна зробленая з камянёў у сярэдзіне ці падкапаная ля сцяны магілы, куды кладуць нябожчыка на боку тварам на поўдзень",
"examples": [
{
"av": "бакьулъ лахӏту",
"be": "яма ў сярэдзіне магілы"
},
{
"av": "гӏеркъилъ лахӏту",
"be": "падкапаная каля сцяны магілы яма"
},
{
"av": "лахӏту гӏадаб",
"be": "чорны; цёмны як у магільнай яме"
},
{
"av": "лахӏту гӏадаб сордо",
"be": "цёмная ноч, непраглядная ноч"
},
{
"av": "лахӏту чӏвазе",
"be": "уладкаваць ці падкапаць для нябожчыка яму ў магіле"
},
{
"av": "хварасул къаданиб лахӏтуялъуб гӏерекъ лъола",
"be": "пад галаву нябожчыка ў магільнай яме кладуць кавалкі цёрну"
},
{
"av": "жаназа лахӏтб лъуна",
"be": "цела нябожчыка паклалі ў магільную яму"
},
{
"av": "лахӏтбе босизе",
"be": "забраць з сабой у магілу"
},
{
"av": "лахӏтса къватӏибе ракь хъвазе",
"be": "выкідваць зямлю з магільнай ямы"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "лахӏду",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "лахӏук",
"stress": 5,
"forms": [
"лахӏук",
"лахӏукица",
"лахӏукил",
"лахӏукал"
],
"senses": [
{
"text": "чарнамазы чалавек",
"labels": [
"размоўнае слова",
"пагардліва"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "лахӏучирахъ",
"stress": 5,
"forms": [
"лахӏучирахъ",
"лахӏучирахъалъ",
"лахӏучирахъалъул",
"лахӏучирахъул",
"лахӏучирахъал"
],
"senses": [
{
"text": "лямпа-капцілка",
"examples": [
{
"av": "лахӏучирахъалъул канлъухъе кванана ниж нохъода",
"be": "мы ў пячоры павячэралі пры святле лямпы-капцілкі"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "лахӏушайтӏан",
"stress": 5,
"forms": [
"лахӏушайтӏан",
"лахӏушайтӏаница",
"лахӏушайтӏанил",
"лахӏушайтӏанал"
],
"senses": [
{
"text": "бруднуля; чорт у сажы",
"comment": "даслоўна; пра мужчыну",
"labels": [
"размоўнае слова",
"пагардліва"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "лахӏуясикӏо",
"stress": 5,
"stem": "лахӏуясикӏ",
"forms": [
"лахӏуясикӏо",
"лахӏуясикӏоялъ",
"лахӏуясикӏолъул",
"лахӏуясикӏаби"
],
"senses": [
{
"text": "мурза; лялька ў сажы",
"comment": "даслоўна; пра дзяўчынку",
"labels": [
"размоўнае слова",
"пагардліва"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "лахӏчӏегӏераб",
"stress": 2,
"forms": [
"лахӏчӏегӏераб"
],
"gender_forms": [
"лахӏчӏегӏераб",
"лахӏчӏегӏерав",
"лахӏчӏегӏерай"
],
"senses": [
{
"text": "чорны як сажа; зусім чорны; чорнай афарбоўкі; цёмны",
"examples": [
{
"av": "лахӏчӏегӏераб ххам",
"be": "чорная тканіна"
},
{
"av": "лахӏчӏегӏераб сордо",
"be": "цёмная ноч"
},
{
"av": "лахӏчӏегӏераб гьереси",
"be": "брыдкая хлусня, відавочная хлусня",
"comment": "літ. чорная як сажа хлусня"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "лахӏчӏегӏерлъи",
"stress": 2,
"forms": [
"лахӏчӏегӏерлъи"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "лахӏчӏегӏерлъизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "лахӏчӏегӏерлъизаби",
"stress": 2,
"forms": [
"лахӏчӏегӏерлъизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "лахӏчӏегӏерлъизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "лахӏчӏегӏерлъизабизе",
"stress": 2,
"stem": "лахӏчӏегӏерлъизаб",
"forms": [
"лахӏчӏегӏерлъизабизе",
"лахӏчӏегӏерлъизабула",
"лахӏчӏегӏерлъизабила",
"лахӏчӏегӏерлъизабуна",
"лахӏчӏегӏерлъизабе"
],
"senses": [
{
"labels": [
"каўзатыўная форма"
],
"forceto": "лахӏчӏегӏерлъизе"
}
],
"see_also": [
{
"target": "лахӏчӏегӏерлъизе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "лахӏчӏегӏерлъизе",
"stress": 2,
"stem": "лахӏчӏегӏерлъ",
"forms": [
"лахӏчӏегӏерлъизе",
"лахӏчӏегӏерлъула",
"лахӏчӏегӏерлъила",
"лахӏчӏегӏерлъана"
],
"senses": [
{
"text": "быць, стаць цалкам чорным, пачарнець; пацямнець",
"examples": [
{
"av": "бакъуца бухӏун лахӏчӏегӏерлъун буго досул гьумер",
"be": "ад загару яго твар пачарнеў"
},
{
"av": "къентӏури бахъулей йикӏарай эбелалъул кверал лахӏчӏегӏерлъун руго",
"be": "маці выбівала зацвярдзелую сажу ў коміне, і яе рукі сталі зусім чорнымі"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}