←

sources.avar.me / av-be

лъаз

3 статей

→
Оглавление страницы (3)

лъазаби

сообщить о неточности
{
  "word": "лъазаби",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "лъазаби",
    "лъазабиялъ",
    "лъазабиялъул",
    "лъазабиял"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "масдар",
        "каўзатыўная форма",
        "дзеяслоў"
      ],
      "masdarforceto": "лъазабизе",
      "forms": [
        "лъазабиялъ",
        "лъазабиялъул"
      ]
    },
    {
      "text": "паведамленне, аб'ява",
      "forms": [
        "лъазабиялъ",
        "лъазабиялъул",
        "лъазабиял"
      ]
    },
    {
      "text": "паведамленне"
    },
    {
      "text": "указанне; інструкцыя",
      "examples": [
        {
          "av": "хӏакимасул лъазаби",
          "be": "указанне начальніка"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "масдар"
}

лъазабизе

сообщить о неточности
{
  "word": "лъазабизе",
  "stress": 3,
  "stem": "лъазаб",
  "forms": [
    "лъазабизе",
    "лъазабула",
    "лъазабила",
    "лъазабуна",
    "лъазабе"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "вывучыць",
      "labels": [
        "каўзатыўная форма"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "дарс лъазабизе",
          "be": "вывучыць урок"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "даведацца; высвятляць, высветліць",
      "examples": [
        {
          "av": "хӏакъикъат лъазабизе",
          "be": "высветліць ісціну"
        },
        {
          "av": "цӏехон лъазабизе",
          "be": "распытаць і даведацца"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "абвясціць, абвяшчаць што-небудзь; паведаміць, паведамляць; паведаміць, паведамляць пра што-небудзь; апавесціць, апавяшчаць каго-небудзь пра што-небудзь; інфармаваць каго-небудзь пра што-небудзь; паведаць пра што-небудзь; даносіць",
      "examples": [
        {
          "av": "жиндирго пикру лъазабуна дос нилъеда",
          "be": "ён паведаміў нам пра сваё меркаванне"
        },
        {
          "av": "киназдаго лъазабизе",
          "be": "паведаміць усім"
        },
        {
          "av": "рагъ лъазабизе",
          "be": "абвясціць вайну"
        },
        {
          "av": "хабар лъазабизе",
          "be": "паведаміць вестку пра сябе"
        },
        {
          "av": "халкъалда лъазабизе",
          "be": "абнародаваць; паведаміць усяму народу"
        },
        {
          "av": "хӏасил лъазабизе",
          "be": "паведаміць вынік"
        },
        {
          "av": "цебеккунго лъазабизе",
          "be": "загадзя паведаміць, інфармаваць"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "паведаміць",
      "comment": "праз сродкі масавай інфармацыі",
      "examples": [
        {
          "av": "радиоялдасан лъазабизе",
          "be": "паведаміць праз радыёвяшчанне"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "паказаць; пазначыць",
      "examples": [
        {
          "av": "директорас лъазабуна дарсазде кватӏарал цӏалдохъабазе гӏадлу гьабеян",
          "be": "дырэктар загадаў пакараць вучняў, якія спазніліся на ўрок"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "каўзатыўная форма"
}

лъазе

сообщить о неточности
{
  "word": "лъазе",
  "stress": 3,
  "stem": "лъа",
  "forms": [
    "лъазе",
    "лъала",
    "лъана",
    "лъай"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ведаць што-небудзь; атрымліваць веды; валодаць ведамі; мець паняцце пра каго-небудзь ці што-небудзь",
      "examples": [
        {
          "av": "хъвазе-цӏализе лъазе",
          "be": "ведаць грамату, быць граматным"
        },
        {
          "av": "цӏалдохъанасда дарс лъалеб гьечӏо",
          "be": "вучань не ведае ўрока"
        },
        {
          "av": "лъазего лъачӏо",
          "be": "і ведаць не ведаў; наогул не ведаў"
        },
        {
          "av": "дудаго лъалареб жоялда гъорлъе лъугьунге",
          "be": "не ўмешвайся ў тую справу, якой не ведаеш",
          "labels": [
            "прыказка"
          ],
          "comment": "хто справы не ведае, дарма пра тое і разважае"
        },
        {
          "av": "щиб лъалеб",
          "be": "хто ведае; можа, можа быць; магчыма"
        },
        {
          "av": "щиб лъалеб, долъие дов вокьулев ватила",
          "be": "можа, яна любіць яго"
        },
        {
          "av": "— Дида лъаларо. — Лъалеб мехалъ кигӏанасев чи вукӏарав?",
          "be": "Я не ведаю. — Колькі гадоў табе было, калі ведаў?",
          "labels": [
            "іранічна"
          ]
        },
        {
          "av": "Лъаларо. — Лъарабги кӏочон таги дуда!",
          "be": "Не ведаю. — Ды забудзеш ты і тое, што ведаў!",
          "labels": [
            "іранічна"
          ]
        },
        {
          "av": "\"лъаларо\" — кӏалзуе бигьаяб, \"кӏоларо\" — кверзуе бигьаяб",
          "be": "\"не знаю\" — вуснам лягчэй, \"не змагу\" — рукам лягчэй",
          "labels": [
            "прымаўка"
          ]
        },
        {
          "av": "\"лъалароги\" \"кӏолароги\" — кӏиябго бац",
          "be": "\"не ведаю\" і \"не магу\" — два браты родныя",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        }
      ]
    },
    {
      "text": "пазнаваць, пазнаць каго-небудзь, што-небудзь",
      "examples": [
        {
          "av": "нижерго гьобол лъачӏо дида",
          "be": "я не пазнаў свайго кунака"
        },
        {
          "av": "дирго хӏалтӏул хӏасил лъазе бокьун буго",
          "be": "хачу даведацца вынік сваёй работы"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "заўважаць; прымячаць; звяртаць увагу",
      "examples": [
        {
          "av": "лъарахъе щвараллъи лъачӏо нижеда",
          "be": "мы не заўважылі, як дайшлі да рэчкі"
        },
        {
          "av": "лъиданиги лъачӏо гьеб",
          "be": "ніхто гэтага не заўважыў"
        },
        {
          "av": "жиндаго лъачӏого",
          "be": "незаўважна для сябе"
        },
        {
          "av": "чияда лъачӏого",
          "be": "незаўважна для іншых"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "адчуваць, чуць",
      "comment": "пра жывёл",
      "examples": [
        {
          "av": "махӏ лъазе",
          "be": "адчуваць пах"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "усведамляць, усвядоміць",
      "examples": [
        {
          "av": "жиндирго гӏайиб лъана досда",
          "be": "ён усвядоміў сваю віну"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "ведаць каго-небудзь, быць знаёмым з кім-небудзь",
      "examples": [
        {
          "av": "дида цевего лъала дов",
          "be": "я з ім даўно знаёмы"
        },
        {
          "av": "лъаниги аскӏове вачӏинчӏо",
          "be": "хаця і даведаўся, не падышоў"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "ведаць, ведаць пра што-небудзь; мець звесткі; здагадвацца, здагадацца пра што-небудзь; адчуваць што-небудзь",
      "examples": [
        {
          "av": "дида лъана дов кив вахчаравали",
          "be": "я здагадаўся, куды ён схаваўся"
        },
        {
          "av": "досда щибго лъалеб гьечӏо гьелъул хӏакъалъулъ",
          "be": "ён пра гэта нічога не ведае"
        },
        {
          "av": "цӏияб хабар лъазе",
          "be": "даведацца навіны"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "мець здольнасць, магчы; разбірацца",
      "examples": [
        {
          "av": "дагьа-макъаб лъазе",
          "be": "смеціць сёе-тое"
        },
        {
          "av": "лъедезе (лъим) лъазе",
          "be": "умець плаваць"
        },
        {
          "av": "досда гӏараб мацӏ лъала",
          "be": "ён гаворыць па-арабску"
        },
        {
          "av": "лъавухъе гьабе",
          "be": "зрабі, як зможаш"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "прадчуваць; адчуваць",
      "comment": "інтуітыўна",
      "examples": [
        {
          "av": "гьаналъ бицун лъазе",
          "be": "сэрцам прадчуваць"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "інфінітыў"
}