{
"word": "инс",
"forms": [
"инс",
"инсас",
"инсасул"
],
"senses": [
{
"text": "insan",
"examples": [
{
"av": "цо инс гьечӏо дова",
"tr": "orada kimse yok",
"comment": "kelimenin tam anlamıyla hiç kimse"
},
{
"av": "инс хутӏичӏого",
"tr": "istisnasız herkes"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏадан",
"kind": "see"
},
{
"target": "инсан",
"kind": "see"
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инсан",
"stress": 4,
"forms": [
"инсан",
"инсанас",
"инсанасул"
],
"senses": [
{
"text": "insan"
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏадан",
"kind": "see"
},
{
"target": "инс",
"kind": "see"
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инсанияб",
"stress": 4,
"forms": [
"инсанияб"
],
"gender_forms": [
"инсанияб",
"инсанияв",
"инсанияй"
],
"senses": [
{
"text": "insani, insan",
"examples": [
{
"av": "инсанияб тӏабигӏат",
"tr": "insan doğası, insan tabiatı"
}
]
},
{
"text": "iyi, alçakgönüllü, kibar",
"labels": [
"mecaz anlamda"
]
}
],
"pos": "sıfat",
"form": "—"
}
{
"word": "инсаният",
"stress": 4,
"forms": [
"инсаният",
"инсанияталъ",
"инсанияталъул"
],
"senses": [
{
"text": "insanlık",
"examples": [
{
"av": "инсанияталъул тарихалда жаниб",
"tr": "insanlık tarihinde"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инсанлъи",
"stress": 4,
"forms": [
"инсанлъи",
"инсанлъиялъ",
"инсанлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "insanilik; hümanite"
},
{
"text": "iyilik, alçakgönüllülük, kibarlık",
"labels": [
"mecaz anlamda"
],
"examples": [
{
"av": "инсанлъи бугев чи",
"tr": "iyi insan"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инсап",
"stress": 4,
"forms": [
"инсап",
"инсапалъ",
"инсапалъул"
],
"senses": [
{
"text": "adalet",
"examples": [
{
"av": "инсап гьечӏев чи",
"tr": "adaletsiz kimse"
},
{
"av": "инсап гьечӏолъи",
"tr": "adalet yokluğu, adaletsizlik"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инсаплъи",
"stress": 4,
"forms": [
"инсаплъи",
"инсаплъиялъ",
"инсаплъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "adalet",
"examples": [
{
"av": "дур инсаплъи кибе араб?",
"tr": "hani senin adaletin?"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инспектор",
"stress": 5,
"forms": [
"инспектор",
"инспекторас",
"инспекторалъ",
"инспекторасул",
"инспекторалъул",
"инспекторзаби"
],
"senses": [
{
"text": "müfettiş",
"examples": [
{
"av": "лъай кьеялъул министерствоялъул инспектор",
"tr": "milli eğitim bakanlığı müfettişi"
},
{
"av": "инспекторлъун хӏалтӏизе",
"tr": "müfettiş olarak çalışmak"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инспекторлъи",
"stress": 5,
"forms": [
"инспекторлъи",
"инспекторлъиялъ",
"инспекторлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "müfettişlik"
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инспекция",
"stress": 5,
"forms": [
"инспекция",
"инспекциялъ",
"инспекциялъул",
"инспекциял"
],
"senses": [
{
"text": "denetim, teftiş"
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инспекциялъулаб",
"stress": 5,
"forms": [
"инспекциялъулаб"
],
"gender_forms": [
"инспекциялъулаб",
"инспекциялъулав",
"инспекциялъулай"
],
"senses": [
{
"text": "teftiş"
}
],
"pos": "sıfat",
"form": "—"
}
{
"word": "институт",
"stress": 7,
"forms": [
"институт",
"институталъ",
"институталъул",
"институтал"
],
"senses": [
{
"text": "enstitü",
"examples": [
{
"av": "гӏелмиябгун цӏех-рехалъул институт",
"tr": "bilimsel araştırma enstitüsü"
},
{
"av": "росдал магӏишаталъул институт",
"tr": "tarım enstitüsü"
},
{
"av": "институт лъугӏизабизе",
"tr": "enstitüyü bitirmek"
},
{
"av": "институталда хӏалтӏизе",
"tr": "enstitüde çalışmak"
},
{
"av": "институталда цӏализе",
"tr": "enstitüde okumak"
},
{
"av": "институталде лъугьине",
"tr": "üniversiteye girmek"
},
{
"av": "институталдаса нахъе рехизе",
"tr": "enstitüden ilişik kesmek"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инструктор",
"stress": 6,
"forms": [
"инструктор",
"инструкторас",
"инструкторалъ",
"инструкторасул",
"инструкторалъул",
"инструкторзаби"
],
"senses": [
{
"text": "eğitmen; talimat veren",
"examples": [
{
"av": "инструкторлъун хӏалтӏизе",
"tr": "öğretici olarak çalışmak"
},
{
"av": "партиялъул райкомалъул инструктор",
"tr": "parti ilçe komitesi eğitmeni"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инструкторлъи",
"stress": 6,
"forms": [
"инструкторлъи",
"инструкторлъиялъ",
"инструкторлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "eğitmenlik işi, görevi, mesleği"
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инструкция",
"stress": 6,
"forms": [
"инструкция",
"инструкциялъ",
"инструкциялъул",
"инструкциял"
],
"senses": [
{
"text": "talimat; yönerge",
"examples": [
{
"av": "инструкция бачӏине",
"tr": "talimat almak"
},
{
"av": "инструкция кьезе",
"tr": "talimat vermek, bilgilendirmek"
},
{
"av": "инструкциялда рекъон",
"tr": "talimata göre"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инсул",
"stress": 1,
"forms": [
"инсул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "эмен",
"comment": "ismin -in hâli"
},
{
"text": "baba soyundan gelen, babaya ait, ata",
"examples": [
{
"av": "инсул мина",
"tr": "baba evi"
},
{
"av": "инсул насихӏатал",
"tr": "baba nasihatleri"
},
{
"av": "инсул рател",
"tr": "babadan miras"
},
{
"av": "инсул къоялда чӏа",
"tr": "burnunu havaya kaldırma",
"comment": "kel. babanın davrandığı gibi davran; babana layık ol"
},
{
"av": "инсул рокъов гӏадин",
"tr": "uygunsuzca, saygısızca",
"comment": "kelimesi kelimesine baba evindeki gibi"
},
{
"av": "инсул рукъ бакъвараб ролъул цӏеяв",
"tr": "babanın ocağı kurutulmuş buğdayla dolsun",
"comment": "ironiyle ifade edilen iyi dilek"
},
{
"av": "инсул рукъ бухӏад",
"tr": "baba ocağın yansın",
"comment": "bir felaket, talihsizlik vesilesiyle üzüntü ifadesi"
},
{
"av": "инсул рукъ бухӏана",
"tr": "felaket geldi başa",
"comment": "kelimenin tam anlamıyla baba evi yandı"
},
{
"av": "инсул рукъалъул рахал рорчӏана",
"tr": "felaket çöktü",
"comment": "kelimenin tam anlamıyla baba evinin kirişleri yıkıldı"
},
{
"av": "инсул хобги хабал лахӏдуги цӏехана",
"tr": "hem babanın mezarından hem de gömüldüğü çukurdan soruyordu",
"comment": "bir şey hakkında ayrıntılı sorular sorma hakkında"
}
]
},
{
"text": "öz; doğma",
"labels": [
"mecaz anlamda"
],
"examples": [
{
"av": "инсул гъастӏа",
"tr": "baba ocağında"
},
{
"av": "инсул гъастӏа гӏадинан кивго мун хинлъиларо",
"tr": "ana ocağındaki gibi, hiçbir yerde sıcaklık hissedemezsin",
"labels": [
"deyiş"
]
},
{
"av": "инсул росу",
"tr": "doğduğu köy"
},
{
"av": "инсул росу тарасда лъикӏаб къо бихьуларо",
"tr": "doğduğu köyü terk eden asla mutluluk bulamaz",
"labels": [
"atasözü"
]
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "эмен",
"kind": "from"
}
],
"pos": "isim",
"form": "ilgi durumu"
}
{
"word": "инсулвахӏид",
"stress": 1,
"forms": [
"инсулвахӏид",
"инсулвахӏидас",
"инсулвахӏидасул"
],
"senses": [
{
"text": "bir insan; bir kişi",
"examples": [
{
"av": "мун гурони, инсулвахӏид ваккичӏо гьесухъе",
"tr": "senden başka hiç kimse ona uğramadı"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инсульт",
"stress": 1,
"forms": [
"инсульт",
"инсульталъ",
"инсульталъул"
],
"senses": [
{
"text": "inme",
"labels": [
"tıp"
],
"comment": "гӏадалнахулъе би бачӏиналъул низам хвеялдалъун лъугьунеб унти; гьелъ инсан гӏакълуялдаса инавула ва гьесул цо-цо лага палижалъ ккола",
"comment_lang": "av"
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инсулъуб",
"stress": 1,
"stem": "инсулъу",
"forms": [
"инсулъуб",
"инсулъубе",
"инсулъуса"
],
"gender_forms": [
"инсулъуб",
"инсулъув",
"инсулъуй"
],
"senses": [
{
"text": "babanın yanında, babanın evinde",
"labels": [
"ağız sözü",
"zarf"
],
"examples": [
{
"av": "инсулъуве ун вукӏана дун",
"tr": "babama uğramıştım"
}
]
}
],
"pos": "zarf",
"form": "—"
}
{
"word": "инсухъачи",
"stress": 1,
"stem": "инсухъач",
"forms": [
"инсухъачи",
"инсухъачияс",
"инсухъачиясул",
"инсухъачагӏи"
],
"senses": [
{
"text": "baba tarafından akraba",
"examples": [
{
"av": "инсухъачи вачӏун вукӏана бахӏаралъул магьари лъезе",
"tr": "gelinin [İslam hukukuna göre nikâhına] babasının tarafından bir akraba geldi"
},
{
"av": "досул инсухъачи вуго Рашид",
"tr": "Raşid babası tarafından akrabasıdır"
},
{
"av": "мун дир инсухъачи гуро",
"tr": "sen benim baba tarafından akrabam değilsin",
"comment": "Avarlarda baba tarafı akrabalar bütün soyun işlerinde büyük nüfuza sahiptir ve kendilerine büyük bir saygıyla başvurulur"
},
{
"av": "цо-цо гьереси инсухъачиясулги борчӏулебила",
"tr": "babadan akraba bile arada bir yalan söyler",
"labels": [
"deyiş"
]
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инсухъачилъи",
"stress": 1,
"forms": [
"инсухъачилъи",
"инсухъачилъиялъ",
"инсухъачилъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "babadan gelen akrabalık"
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "инсухъеяв",
"stress": 1,
"stem": "инсухъея",
"forms": [
"инсухъеяв"
],
"senses": [
{
"text": "baba tarafından",
"examples": [
{
"av": "инсухъеяв вацгӏал",
"tr": "baba tarafı amca çocuğu"
},
{
"av": "инсухъеяй цинигӏал",
"tr": "baba tarafından üçüncü dereceden kuzen (bayan)"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "—"
}
{
"word": "инсухълъи",
"stress": 1,
"forms": [
"инсухълъи",
"инсухълъиялъ",
"инсухълъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "vatan",
"examples": [
{
"av": "инсухълъи гучлъулеб буго",
"tr": "vatan gelişiyor"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}