{
"word": "тураза",
"stress": 4,
"forms": [
"тураза",
"туразаялъ",
"туразаялъул",
"туразаби"
],
"senses": [
{
"text": "городки",
"examples": [
{
"av": "тураза хӏазе",
"uk": "грати в городки"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "турба",
"stress": 5,
"forms": [
"турба",
"турбаялъ",
"турбаялъул",
"турбадул",
"турбаби"
],
"senses": [
{
"text": "труба",
"examples": [
{
"av": "газалъул турба",
"uk": "труба газопроводу"
},
{
"av": "лъим бачунеб турба",
"uk": "водопровідна труба"
},
{
"av": "маххул турба",
"uk": "залізна труба"
},
{
"av": "самоваралъул турба",
"uk": "самоварна труба"
},
{
"av": "турбаби лъезе",
"uk": "прокласти труби, провести трубопровід"
},
{
"av": "турбаби рекъезаризе",
"uk": "встановити труби"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "турбаза",
"stress": 5,
"forms": [
"турбаза",
"турбазаялъ",
"турбазаялъул",
"турбазаби"
],
"senses": [
{
"text": "турбаза",
"comment": "туристична база",
"examples": [
{
"av": "риидалил турбаза",
"uk": "літня турбаза"
},
{
"av": "халкъазда гьоркьосеб турбаза",
"uk": "міжнародна турбаза"
},
{
"av": "турбазаялъул рукъзал",
"uk": "будівля турбази"
},
{
"av": "турбазаялда хӏухьбахъи гьабизе",
"uk": "відпочивати на турбазі"
},
{
"av": "турбазаялде ине",
"uk": "поїхати на турбазу"
},
{
"av": "турбазаялдаса руссана дол",
"uk": "вони повернулися з турбази"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "турбина",
"stress": 5,
"forms": [
"турбина",
"турбинаялъ",
"турбинаялъул",
"турбинаби"
],
"senses": [
{
"text": "турбіна",
"examples": [
{
"av": "газалъулаб турбина",
"uk": "газова турбіна"
},
{
"av": "гидравликияб турбина",
"uk": "гідравлічна турбіна"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "раква",
"kind": "see"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "тургьби",
"stress": 2,
"stem": "тургьб",
"forms": [
"тургьби",
"тургьбуз",
"тургьбузул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"множина"
],
"pluralfor": "таргьа"
}
],
"see_also": [
{
"target": "таргьа",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "множина"
}
{
"word": "тури",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"тури",
"туриялъ",
"туриялъул",
"туридул"
],
"senses": [
{
"text": "розсіл",
"examples": [
{
"av": "тури гьабизе",
"uk": "готувати розсіл"
},
{
"av": "туридулъ нису",
"uk": "сир у розсолі"
},
{
"av": "хӏан туридулъе базе",
"uk": "покласти бринзу в розсіл"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "тури",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"тури",
"туриялъ",
"туриялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дієслово"
],
"masdarfrom": "туризе"
},
{
"text": "гниття, загнивання",
"examples": [
{
"av": "пихъ тури",
"uk": "гниття фруктів"
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "туризаби",
"stress": 2,
"forms": [
"туризаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каузативна форма",
"дієслово"
],
"masdarforceto": "туризабизе"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "туризабизе",
"stress": 2,
"stem": "туризаб",
"forms": [
"туризабизе",
"туризабула",
"туризабила",
"туризабуна",
"туризабе"
],
"senses": [
{
"text": "згноїти",
"labels": [
"каузативна форма"
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "каузативна форма"
}
{
"word": "туризе",
"stress": 2,
"stem": "тур",
"forms": [
"туризе",
"турула",
"турила",
"турана",
"туре"
],
"senses": [
{
"text": "згнити, загнивати; розкладатися, розкластися; пріти",
"examples": [
{
"av": "пихъ турана",
"uk": "фрукти згнили"
},
{
"av": "туризе лъугьараб гъотӏое дару — къотӏун рехи",
"uk": "якщо дерево почало підгнивати — зрубайте його",
"labels": [
"прислів'я"
]
},
{
"av": "турараб гӏеч",
"uk": "гнилі яблука"
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "інфінітив"
}
{
"word": "турк",
"forms": [
"турк"
],
"senses": [
{
"text": "турецький",
"examples": [
{
"av": "турк мацӏ",
"uk": "турецька мова"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "турказул",
"kind": "see"
},
{
"target": "турциялъулаб",
"kind": "see"
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "туркав",
"stress": 2,
"stem": "турка",
"forms": [
"туркав",
"туркас",
"туркасул"
],
"senses": [
{
"text": "турок"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "турказул",
"stress": 2,
"forms": [
"турказул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "туркал",
"comment": "родовий відмінок"
},
{
"text": "турецький"
}
],
"see_also": [
{
"target": "туркал",
"kind": "from"
},
{
"target": "турк",
"kind": "see"
},
{
"target": "турциялъулаб",
"kind": "see"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "туркай",
"stress": 2,
"stem": "турка",
"forms": [
"туркай",
"туркалъ",
"туркалъул"
],
"senses": [
{
"text": "туркеня"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "туркал",
"stress": 2,
"stem": "турка",
"forms": [
"туркал",
"турказ",
"турказул"
],
"senses": [
{
"text": "турки"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "множина"
}
{
"word": "турки",
"stress": 2,
"stem": "турк",
"forms": [
"турки",
"туркиялъ",
"туркиялъул",
"туркаби"
],
"senses": [
{
"text": "турки",
"comment": "жанр пісні духовного змісту",
"examples": [
{
"av": "турки ахӏизе",
"uk": "співати турки"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "туркичи",
"stress": 2,
"stem": "туркич",
"forms": [
"туркичи",
"туркичияс",
"туркичиясул",
"туркичагӏи"
],
"senses": [
{
"text": "складач турки",
"labels": [
"рідко"
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "туркмен",
"stress": 6,
"forms": [
"туркмен"
],
"senses": [
{
"text": "туркменський",
"examples": [
{
"av": "туркмен мацӏ",
"uk": "туркменська мова"
},
{
"av": "туркмен халкъ",
"uk": "туркмени"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "туркменазул",
"kind": "see"
},
{
"target": "туркменистаналъулаб",
"kind": "see"
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "туркменав",
"stress": 6,
"stem": "туркмена",
"forms": [
"туркменав",
"туркменас",
"туркменасул"
],
"senses": [
{
"text": "туркмен"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "туркменазул",
"stress": 6,
"forms": [
"туркменазул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "туркменал",
"comment": "родовий відмінок"
},
{
"text": "туркменський"
}
],
"see_also": [
{
"target": "туркменал",
"kind": "from"
},
{
"target": "туркмен",
"kind": "see"
},
{
"target": "туркменистаналъулаб",
"kind": "see"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "туркменай",
"stress": 6,
"stem": "туркмена",
"forms": [
"туркменай",
"туркменалъ",
"туркменалъул"
],
"senses": [
{
"text": "туркменка"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "туркменал",
"stress": 6,
"stem": "туркмена",
"forms": [
"туркменал",
"туркменаз",
"туркменазул"
],
"senses": [
{
"text": "туркмени"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "множина"
}
{
"word": "туркменистаналъулаб",
"stress": 6,
"forms": [
"туркменистаналъулаб"
],
"gender_forms": [
"туркменистаналъулаб",
"туркменистаналъулав",
"туркменистаналъулай"
],
"senses": [
{
"text": "туркменський"
}
],
"see_also": [
{
"target": "туркмен",
"kind": "see"
},
{
"target": "туркменазул",
"kind": "see"
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "туркӏи",
"stress": 2,
"forms": [
"туркӏи",
"туркӏиялъ",
"туркӏиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дієслово"
],
"masdarfrom": "туркӏизе"
},
{
"text": "смикання; сіпання"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "туркӏизаби",
"stress": 2,
"forms": [
"туркӏизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каузативна форма",
"дієслово"
],
"masdarforceto": "туркӏизабизе"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "туркӏизабизе",
"stress": 2,
"stem": "туркӏизаб",
"forms": [
"туркӏизабизе",
"туркӏизабула",
"туркӏизабила",
"туркӏизабуна",
"туркӏизабе"
],
"senses": [
{
"text": "смикати; сіпати",
"labels": [
"каузативна форма"
]
},
{
"text": "набиратися сил",
"labels": [
"у переносному значенні"
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "каузативна форма"
}
{
"word": "туркӏизе",
"stress": 2,
"stem": "туркӏ",
"forms": [
"туркӏизе",
"туркӏула",
"туркӏила",
"туркӏана",
"туркӏе"
],
"senses": [
{
"text": "смикати; сіпати",
"examples": [
{
"av": "квар туркӏизе",
"uk": "смикати мотузку"
},
{
"av": "туркӏун бахъизе",
"uk": "вирвати"
},
{
"av": "туркӏизе кодоса бахъизе",
"uk": "вирвати з рук"
}
]
},
{
"text": "набиратися сил"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "інфінітив"
}
{
"word": "туркӏ-туркӏи",
"stress": 8,
"forms": [
"туркӏ-туркӏи",
"туркӏ-туркӏиялъ",
"туркӏ-туркӏиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"багатократна форма",
"дієслово"
],
"masdarfrom": "туркӏ-туркӏизе"
},
{
"text": "висмикування"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "туркӏ-туркӏизе",
"stress": 8,
"stem": "туркӏ-туркӏ",
"forms": [
"туркӏ-туркӏизе",
"туркӏ-туркӏула",
"туркӏ-туркӏила",
"туркӏ-туркӏана",
"туркӏ-туркӏе"
],
"senses": [
{
"text": "висмикувати, висмикнути",
"labels": [
"багатократна форма"
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "багатократна форма"
}
{
"word": "турма",
"stress": 5,
"forms": [
"турма",
"турмаялъ",
"турмаялъул",
"турмаби"
],
"senses": [
{
"text": "в'язниця",
"examples": [
{
"av": "турмаялъул хъаравул",
"uk": "тюремник, наглядач"
},
{
"av": "турмаялде ккезе",
"uk": "потрапити у в'язницю"
},
{
"av": "турмаялъув тӏамизе",
"uk": "посадити до тюрми"
},
{
"av": "турмаялъуб лъабго сон бана дос",
"uk": "він відсидів у в'язниці три роки"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "туснахъ",
"kind": "see"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "турмаялъул",
"stress": 5,
"forms": [
"турмаялъул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "турма",
"comment": "родовий відмінок"
},
{
"text": "тюремний"
}
],
"see_also": [
{
"target": "турма",
"kind": "from"
},
{
"target": "туснахъалъул",
"kind": "see"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "туртал",
"stress": 2,
"stem": "турта",
"forms": [
"туртал",
"туртаз",
"туртазул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"множина"
],
"pluralfor": "турут"
}
],
"see_also": [
{
"target": "турут",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "множина"
}
{
"word": "туртил",
"stress": 5,
"forms": [
"туртил"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "турут",
"comment": "родовий відмінок"
}
],
"see_also": [
{
"target": "турут",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "турут",
"stress": 4,
"forms": [
"турут",
"туруталъ",
"туртица",
"туруталъул",
"туртил",
"туртал"
],
"senses": [
{
"text": "доріжка, палас",
"examples": [
{
"av": "квасул турут",
"uk": "вовняний палас"
},
{
"av": "цӏияб турут",
"uk": "новий палас"
},
{
"av": "турут тӏамизе",
"uk": "розстелити доріжку"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "турх",
"forms": [
"турх"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"av": "турх бицине",
"uk": "\"співати\" про кохання, залицятися",
"labels": [
"діалектизм"
]
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "інфінітив"
}
{
"word": "турхи",
"stress": 2,
"forms": [
"турхи",
"турхиялъ",
"турхиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дієслово"
],
"masdarfrom": "турхизе"
},
{
"text": "навивка"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "турхизаби",
"stress": 2,
"forms": [
"турхизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каузативна форма",
"дієслово"
],
"masdarforceto": "турхизабизе"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "турхизабизе",
"stress": 2,
"stem": "турхизаб",
"forms": [
"турхизабизе",
"турхизабула",
"турхизабила",
"турхизабуна",
"турхизабе"
],
"senses": [
{
"labels": [
"каузативна форма"
],
"forceto": "турхизе"
}
],
"see_also": [
{
"target": "турхизе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "каузативна форма"
}
{
"word": "турхизе",
"stress": 2,
"stem": "турх",
"forms": [
"турхизе",
"турхула",
"турхила",
"турхана",
"турхе"
],
"senses": [
{
"text": "навивати, намотувати",
"examples": [
{
"av": "мергуялтӏе кун турхизе",
"uk": "навивати нитку на веретено"
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "інфінітив"
}
{
"word": "турхьан",
"stress": 2,
"forms": [
"турхьан"
],
"senses": [
{
"text": "миттєво, швидко",
"labels": [
"прислівник"
],
"examples": [
{
"av": "турхьан кӏанцӏизе",
"uk": "шмиг",
"labels": [
"розмовне слово",
"вираз"
]
},
{
"av": "кету турхьан тахида гъоркье кӏанцӏун ана",
"uk": "кішка шмиг під тахту"
}
]
}
],
"pos": "прислівник",
"form": "—"
}
{
"word": "турциялъулаб",
"stress": 2,
"forms": [
"турциялъулаб"
],
"gender_forms": [
"турциялъулаб",
"турциялъулав",
"турциялъулай"
],
"senses": [
{
"text": "турецький"
}
],
"see_also": [
{
"target": "турк",
"kind": "see"
},
{
"target": "турказул",
"kind": "see"
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "турщул",
"stress": 2,
"stem": "турщу",
"forms": [
"турщул",
"турщуз",
"турщузул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"множина"
],
"pluralfor": "таращ"
}
],
"see_also": [
{
"target": "таращ",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "множина"
}