{
"word": "инс",
"forms": [
"инс",
"инсас",
"инсасул"
],
"senses": [
{
"text": "чалавек",
"examples": [
{
"av": "цо инс гьечӏо дова",
"be": "там няма нікога",
"comment": "даслоў. ніводнага чалавека"
},
{
"av": "инс хутӏичӏого",
"be": "усе да адзінага чалавека"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏадан",
"kind": "see"
},
{
"target": "инсан",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инсан",
"stress": 4,
"forms": [
"инсан",
"инсанас",
"инсанасул"
],
"senses": [
{
"text": "чалавек"
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏадан",
"kind": "see"
},
{
"target": "инс",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инсанияб",
"stress": 4,
"forms": [
"инсанияб"
],
"gender_forms": [
"инсанияб",
"инсанияв",
"инсанияй"
],
"senses": [
{
"text": "чалавечы",
"examples": [
{
"av": "инсанияб тӏабигӏат",
"be": "чалавечая натура"
}
]
},
{
"text": "добры, сціплы, ветлівы",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "инсаният",
"stress": 4,
"forms": [
"инсаният",
"инсанияталъ",
"инсанияталъул"
],
"senses": [
{
"text": "чалавецтва",
"examples": [
{
"av": "инсанияталъул тарихалда жаниб",
"be": "у гісторыі чалавецтва"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инсанлъи",
"stress": 4,
"forms": [
"инсанлъи",
"инсанлъиялъ",
"инсанлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "чалавечнасць; гуманнасць"
},
{
"text": "дабрыня, сціпласць, ветлівасць",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"av": "инсанлъи бугев чи",
"be": "добры чалавек"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инсап",
"stress": 4,
"forms": [
"инсап",
"инсапалъ",
"инсапалъул"
],
"senses": [
{
"text": "справядлівасць",
"examples": [
{
"av": "инсап гьечӏев чи",
"be": "несправядлівы чалавек"
},
{
"av": "инсап гьечӏолъи",
"be": "адсутнасць справядлівасці, несправядлівасць"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инсаплъи",
"stress": 4,
"forms": [
"инсаплъи",
"инсаплъиялъ",
"инсаплъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "справядлівасць",
"examples": [
{
"av": "дур инсаплъи кибе араб?",
"be": "дзе ж твая справядлівасць?"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инспектор",
"stress": 5,
"forms": [
"инспектор",
"инспекторас",
"инспекторалъ",
"инспекторасул",
"инспекторалъул",
"инспекторзаби"
],
"senses": [
{
"text": "інспектар",
"examples": [
{
"av": "лъай кьеялъул министерствоялъул инспектор",
"be": "інспектар міністэрства адукацыі"
},
{
"av": "инспекторлъун хӏалтӏизе",
"be": "працаваць інспектарам"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инспекторлъи",
"stress": 5,
"forms": [
"инспекторлъи",
"инспекторлъиялъ",
"инспекторлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "інспектарства"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инспекция",
"stress": 5,
"forms": [
"инспекция",
"инспекциялъ",
"инспекциялъул",
"инспекциял"
],
"senses": [
{
"text": "інспекцыя"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инспекциялъулаб",
"stress": 5,
"forms": [
"инспекциялъулаб"
],
"gender_forms": [
"инспекциялъулаб",
"инспекциялъулав",
"инспекциялъулай"
],
"senses": [
{
"text": "інспекцыйны"
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "институт",
"stress": 7,
"forms": [
"институт",
"институталъ",
"институталъул",
"институтал"
],
"senses": [
{
"text": "інстытут",
"examples": [
{
"av": "гӏелмиябгун цӏех-рехалъул институт",
"be": "навукова-даследчы інстытут"
},
{
"av": "росдал магӏишаталъул институт",
"be": "сельскагаспадарчы інстытут"
},
{
"av": "институт лъугӏизабизе",
"be": "скончыць інстытут"
},
{
"av": "институталда хӏалтӏизе",
"be": "працаваць у інстытуце"
},
{
"av": "институталда цӏализе",
"be": "вучыцца ў інстытуце"
},
{
"av": "институталде лъугьине",
"be": "паступіць у інстытут"
},
{
"av": "институталдаса нахъе рехизе",
"be": "выключыць з інстытута"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инструктор",
"stress": 6,
"forms": [
"инструктор",
"инструкторас",
"инструкторалъ",
"инструкторасул",
"инструкторалъул",
"инструкторзаби"
],
"senses": [
{
"text": "інструктар",
"examples": [
{
"av": "инструкторлъун хӏалтӏизе",
"be": "працаваць інструктарам"
},
{
"av": "партиялъул райкомалъул инструктор",
"be": "інструктар райкама партыі"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инструкторлъи",
"stress": 6,
"forms": [
"инструкторлъи",
"инструкторлъиялъ",
"инструкторлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "работа, пасада, прафесія інструктара"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инструкция",
"stress": 6,
"forms": [
"инструкция",
"инструкциялъ",
"инструкциялъул",
"инструкциял"
],
"senses": [
{
"text": "інструкцыя",
"examples": [
{
"av": "инструкция бачӏине",
"be": "атрымаць інструкцыю"
},
{
"av": "инструкция кьезе",
"be": "даць інструкцыю, праінструктаваць"
},
{
"av": "инструкциялда рекъон",
"be": "па інструкцыі, згодна з інструкцыяй"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инсул",
"stress": 1,
"forms": [
"инсул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "эмен",
"comment": "родны склон"
},
{
"text": "бацькоўскі, айчынны",
"examples": [
{
"av": "инсул мина",
"be": "бацькоўскі дом"
},
{
"av": "инсул насихӏатал",
"be": "бацькоўскія настаўленні"
},
{
"av": "инсул рател",
"be": "спадчына ад бацькі"
},
{
"av": "инсул къоялда чӏа",
"be": "не задзірай нос",
"comment": "літ. вядзі сябе, як вёў твой бацька; будзь варты бацькі"
},
{
"av": "инсул рокъов гӏадин",
"be": "нескромна, нахабна",
"comment": "літ. як у роднай хаце"
},
{
"av": "инсул рукъ бакъвараб ролъул цӏеяв",
"be": "хай напоўніцца твой бацькоўскі дом прасушанай пшаніцай у зярнятах",
"comment": "добрае пажаданне, выказанае з іроніяй"
},
{
"av": "инсул рукъ бухӏад",
"be": "хай згарыць твой бацькоўскі дом",
"comment": "выказанне смутку з нагоды бяды, няшчасця"
},
{
"av": "инсул рукъ бухӏана",
"be": "няшчасце звалілася",
"comment": "гал. бацькоўскі дом згарэў"
},
{
"av": "инсул рукъалъул рахал рорчӏана",
"be": "бяда навалілася",
"comment": "дыал. бацькоўскага дома балкі зваліліся"
},
{
"av": "инсул хобги хабал лахӏдуги цӏехана",
"be": "пытаўся і пра магілу бацькі, і пра тую яму, дзе ён закапаны",
"comment": "пра дапытлівыя распыты пра што-небудзь"
}
]
},
{
"text": "родны",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"av": "инсул гъастӏа",
"be": "каля роднага агменю"
},
{
"av": "инсул гъастӏа гӏадинан кивго мун хинлъиларо",
"be": "як каля роднага ачага, нідзе не адчуеш ты цяпла",
"labels": [
"прымаўка"
]
},
{
"av": "инсул росу",
"be": "родны аул"
},
{
"av": "инсул росу тарасда лъикӏаб къо бихьуларо",
"be": "хто пакіне родны аул, той не знойдзе шчасця",
"labels": [
"прыказка"
]
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "эмен",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "родны"
}
{
"word": "инсулвахӏид",
"stress": 1,
"forms": [
"инсулвахӏид",
"инсулвахӏидас",
"инсулвахӏидасул"
],
"senses": [
{
"text": "адзін чалавек",
"examples": [
{
"av": "мун гурони, инсулвахӏид ваккичӏо гьесухъе",
"be": "акрамя цябе, ніводзін чалавек не заходзіў да яго"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инсульт",
"stress": 1,
"forms": [
"инсульт",
"инсульталъ",
"инсульталъул"
],
"senses": [
{
"text": "інсульт",
"labels": [
"медыцына"
],
"comment": "гӏадалнахулъе би бачӏиналъул низам хвеялдалъун лъугьунеб унти; гьелъ инсан гӏакълуялдаса инавула ва гьесул цо-цо лага палижалъ ккола",
"comment_lang": "av"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инсулъуб",
"stress": 1,
"stem": "инсулъу",
"forms": [
"инсулъуб",
"инсулъубе",
"инсулъуса"
],
"gender_forms": [
"инсулъуб",
"инсулъув",
"инсулъуй"
],
"senses": [
{
"text": "у бацькі, у доме бацькі",
"labels": [
"дыялектызм",
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "инсулъуве ун вукӏана дун",
"be": "я заходзіў да бацькі"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "инсухъачи",
"stress": 1,
"stem": "инсухъач",
"forms": [
"инсухъачи",
"инсухъачияс",
"инсухъачиясул",
"инсухъачагӏи"
],
"senses": [
{
"text": "родзіч па бацьку",
"examples": [
{
"av": "инсухъачи вачӏун вукӏана бахӏаралъул магьари лъезе",
"be": "родзіч па бацьку прыйшоў на вясельле [па мусульманскім праве] нявесты"
},
{
"av": "досул инсухъачи вуго Рашид",
"be": "Рашыд яго сваяк па бацьку"
},
{
"av": "мун дир инсухъачи гуро",
"be": "ты мне не сваяк па бацьку",
"comment": "родзічы па бацьку ў аварцаў маюць вялікі ўплыў у справах усяго роду і да іх звяртаюцца з велізарнай павагай"
},
{
"av": "цо-цо гьереси инсухъачиясулги борчӏулебила",
"be": "нават сваяк па бацьку час ад часу зманіць",
"labels": [
"прымаўка"
]
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инсухъачилъи",
"stress": 1,
"forms": [
"инсухъачилъи",
"инсухъачилъиялъ",
"инсухъачилъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "родства па бацькоўскай лініі"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "инсухъеяв",
"stress": 1,
"stem": "инсухъея",
"forms": [
"инсухъеяв"
],
"senses": [
{
"text": "па бацькоўскай лініі",
"examples": [
{
"av": "инсухъеяв вацгӏал",
"be": "дваяродны брат па бацькоўскай лініі"
},
{
"av": "инсухъеяй цинигӏал",
"be": "траюрадная сястра па бацькоўскай лініі"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "—"
}
{
"word": "инсухълъи",
"stress": 1,
"forms": [
"инсухълъи",
"инсухълъиялъ",
"инсухълъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "айчына",
"examples": [
{
"av": "инсухълъи гучлъулеб буго",
"be": "айчына развіваецца"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}