←

sources.avar.me / av-be

нилъ

9 статей

→
Оглавление страницы (9)

нилъ

сообщить о неточности
{
  "word": "нилъ",
  "homonym": 1,
  "forms": [
    "нилъ",
    "нилъалъ",
    "нилъалъул",
    "нилъал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "серп",
      "examples": [
        {
          "av": "цӏияб нилъ",
          "be": "новы серп"
        },
        {
          "av": "къебелъухъ нилъ гьабизе",
          "be": "выкаваць серп у кавальні"
        },
        {
          "av": "нилъги квартӏаги",
          "be": "серп і молат"
        },
        {
          "av": "нилъ квартӏаги гӏадин",
          "be": "побач, рука аб руку, бок аб бок",
          "comment": "літ. як серп і молат"
        },
        {
          "av": "нилъалъ лъелъ лъилъулеблъи лъалищ-лъаларищ?",
          "be": "скарагаворка ці ведаеце, ці не ведаеце, што сярпом жнуць лён?"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

нилъ

сообщить о неточности
{
  "word": "нилъ",
  "homonym": 2,
  "forms": [
    "нилъ",
    "нилъеца",
    "нилъер"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "мы",
      "labels": [
        "займеннік",
        "асабовы займеннік"
      ],
      "comment": "з табой, з вамі — інклюзіў",
      "examples": [
        {
          "av": "нилъ жакъа рахина магӏарде",
          "be": "мы сёння паднімемся ў горы"
        },
        {
          "av": "нилъеца бахӏаразда баркила",
          "be": "мы павіншуем маладажонаў"
        },
        {
          "av": "нилъеца кьечӏони, нилъееги кьолареб",
          "be": "калі мы не дарым, і нам не дараць",
          "labels": [
            "прымаўка"
          ]
        },
        {
          "av": "нилъецаго гьабичӏеб нилъеда батулареб",
          "be": "тое, што намі не створана, нам не дастаецца",
          "labels": [
            "прыказка"
          ],
          "comment": "што пасеяў, то і пажнеш"
        },
        {
          "av": "кидаго нилъее бокьухъе букӏунареб",
          "be": "не бывае заўсёды так, як мы хочам",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "нилъеего рагӏийин абун буго",
          "be": "паміж намі кажучы"
        },
        {
          "av": "нилъеда бихьичӏеб бецасда бихьун батулила, нилъеда рагӏичӏеб гӏинкъасда рагӏун батулила",
          "be": "тое, што мы не бачым, бачыць сляпы, тое, што мы не чуем, чуе глухі",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "нилъедасанго кьо лъоге",
          "be": "не ўстанаўлівай мост ад сябе",
          "labels": [
            "прымаўка"
          ],
          "comment": "г. зн. не будзьце зачынальнікамі чагосьці дрэннага"
        },
        {
          "av": "нилъ-нилъги рилълъине ккела зигараялъ",
          "be": "і нам прыйдзецца пайсці на спачуванне"
        },
        {
          "av": "нилъе-нилъецаги гӏахьаллъи гьабизе ккела гьеб ишалъулъ",
          "be": "і мы павінны ўдзельнічаць у гэтай справе"
        },
        {
          "av": "нилъе-нилъецаги рачарал лъудби, нилъе-нилъеги гьарурал лъимал",
          "be": "і мы ажаніліся, і ў нас нараджаліся дзеці"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "займеннік",
  "form": "назоўны"
}

нилъалзул

сообщить о неточности
{
  "word": "нилъалзул",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "нилъалзул"
  ],
  "senses": [
    {
      "genitivefrom": "нилъу",
      "comment": "родны склон"
    },
    {
      "text": "падбародкавы"
    },
    {
      "examples": [
        {
          "av": "нилъалзул хӏамул",
          "be": "сківіцы"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "нилъу",
      "kind": "from"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "родны"
}

нилъер

сообщить о неточности
{
  "word": "нилъер",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "нилъер"
  ],
  "senses": [
    {
      "genitivefrom": "нилъ",
      "comment": "родны склон"
    },
    {
      "text": "наш",
      "labels": [
        "займеннік",
        "прыналежны займеннік"
      ],
      "comment": "з табой, з вамі",
      "examples": [
        {
          "av": "нилъер вас",
          "be": "наш сын"
        },
        {
          "av": "нилъер гӏака",
          "be": "наша карова"
        },
        {
          "av": "нилъер росу",
          "be": "наша вёска"
        },
        {
          "av": "нилъер лъимал",
          "be": "нашы дзеці"
        },
        {
          "av": "нилъер чехь унтун букӏин чияда лъалареб",
          "be": "што ў нас жывот баліць, чужым неўдомек",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "нилъ",
      "kind": "from"
    }
  ],
  "pos": "займеннік",
  "form": "родны"
}

нилъераб

сообщить о неточности
{
  "word": "нилъераб",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "нилъераб"
  ],
  "gender_forms": [
    "нилъераб",
    "нилъерав",
    "нилъерай"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "які належыць нам з вамі, менавіта наш"
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

нилъерго

сообщить о неточности
{
  "word": "нилъерго",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "нилъерго"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "свой",
      "labels": [
        "займеннік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "нилъерго бакӏ — алжан, чияр бакӏ — жужахӏ",
          "be": "свая зямля — рай, чужая — пекла",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "нилъерго лъимер — гъветӏ, лъимадул лъимер — пихъ",
          "be": "сваё дзіця — дрэва, унукі — плод",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "нилъерго улка — эбел, чияр улка — бесдал эбел",
          "be": "свая краіна — маці, чужая — мачыха",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "нилъерго чи",
          "be": "свой чалавек, нашага поля ягада"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "займеннік",
  "form": "назоўны"
}

нилъу

сообщить о неточности
{
  "word": "нилъу",
  "stress": 2,
  "stem": "нилъ",
  "forms": [
    "нилъу",
    "нилъялъ",
    "нилъалца",
    "нилъялъул",
    "нилъалзул",
    "нилъаби"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "падбародак",
      "examples": [
        {
          "av": "бегӏераб нилъу",
          "be": "востры падбародак"
        },
        {
          "av": "нилъалзукь квер чӏвазе",
          "be": "падперці рукой падбародак"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

нилъумацӏ

сообщить о неточности
{
  "word": "нилъумацӏ",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "нилъумацӏ",
    "нилъумацӏалъ",
    "нилъумацӏалъул",
    "нилъумацӏал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ніжняя сківіца галавы зарэзанай жывёлы",
      "comment": "літ. падбародак і язык"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

нилъ-квартӏа

сообщить о неточности
{
  "word": "нилъ-квартӏа",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "нилъ-квартӏа",
    "нилъ-квартӏаялъ",
    "нилъ-квартӏаялъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "серп і молат",
      "labels": [
        "зборны назоўнік"
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}