{
"word": "чар",
"forms": [
"чар",
"чарго"
],
"senses": [
{
"text": "строкато",
"labels": [
"прислівник"
],
"examples": [
{
"av": "чар гьабизе",
"uk": "зробити строкатим"
}
]
}
],
"pos": "прислівник",
"form": "—"
}
{
"word": "чара",
"stress": 4,
"forms": [
"чара",
"чараялъ",
"чараялъул"
],
"senses": [
{
"text": "спосіб, засіб"
},
{
"text": "вихід; вихід (результат, наслідок)",
"examples": [
{
"av": "чара бухӏизе (тӏагӏине, хвезе)",
"uk": "опинитися в безвихідному становищі"
},
{
"av": "чара гьечӏеблъун рикӏкӏине",
"uk": "вважати за необхідне"
},
{
"av": "чара къосараб хӏалалда",
"uk": "у безвиході"
},
{
"av": "тӏокӏаб чара гьечӏо досул",
"uk": "у нього немає іншого виходу"
},
{
"av": "чара щиб?",
"uk": "куди дінешся?"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чараб",
"stress": 2,
"forms": [
"чараб"
],
"gender_forms": [
"чараб",
"чарав",
"чарай"
],
"senses": [
{
"text": "строкатий; плямистий",
"examples": [
{
"av": "чараб гӏака",
"uk": "плямиста корова"
},
{
"av": "чараб гӏанкӏу",
"uk": "строката курка"
},
{
"av": "чараб шал",
"uk": "строката хустка"
},
{
"av": "хвечӏого нуцалчиги чараб гьвеги беццуге",
"uk": "не хваліть князя і плямистого пса, поки вони не здохнуть",
"labels": [
"приказка"
]
}
]
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "чарал",
"stress": 4,
"forms": [
"чарал"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "чӏар",
"comment": "родовий відмінок"
},
{
"text": "бур'яновий; сміттєвий",
"examples": [
{
"av": "чарал хур",
"uk": "забур'янене поле"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "чӏар",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "чарамул",
"stress": 4,
"forms": [
"чарамул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "чаран",
"comment": "родовий відмінок"
},
{
"text": "сталевий",
"examples": [
{
"av": "чарамул хвалчен",
"uk": "сталевий меч"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "чаран",
"kind": "from"
},
{
"target": "чармил",
"kind": "see"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "чаран",
"stress": 4,
"forms": [
"чаран",
"чармица",
"чарамул",
"чармил",
"чараналъ",
"чармал",
"чараница",
"чаранил"
],
"senses": [
{
"text": "сталь",
"forms": [
"чармица",
"чарамул",
"чармил"
],
"examples": [
{
"av": "чаран биунеб цех",
"uk": "сталеливарний цех"
},
{
"av": "чаран гӏадаб къвакӏараб",
"uk": "міцний, як сталь"
},
{
"av": "чаран гӏадаб къвакӏараб",
"uk": "міцний, як сталь",
"labels": [
"у переносному значенні"
]
},
{
"av": "рекӏелъ чаран бугев",
"uk": "сміливий, хоробрий, безстрашний, мужній",
"comment": "досл. зі сталлю в серці"
},
{
"av": "рекӏелъ чаран лъезе",
"uk": "дати смілості",
"comment": "літ. вставити в серце сталь"
}
]
},
{
"text": "напилок",
"forms": [
"чараналъ",
"чармица",
"чармил",
"чармал"
],
"examples": [
{
"av": "чаран базе (бахъизе, тӏамизе)",
"uk": "пиляти напилком"
}
]
},
{
"text": "Чаран",
"precomment": "велика буква 'Ч'",
"forms": [
"чараница",
"чаранил"
],
"comment": "ім'я власне чоловіче"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чаранкьуру",
"stress": 4,
"stem": "чаранкьур",
"forms": [
"чаранкьуру",
"чаранкьуруялъ",
"чаранкьуруялъул",
"чаранкьураби"
],
"senses": [
{
"text": "базальтова скеля"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чара-гъараб",
"stress": 2,
"forms": [
"чара-гъараб"
],
"gender_forms": [
"чара-гъараб",
"чара-гъарав",
"чара-гъарай"
],
"senses": [
{
"text": "пістрявий, строкатий, різнокольоровий; плямистий"
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "чаргъадил",
"stress": 2,
"forms": [
"чаргъадил"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "чаргъедо",
"comment": "родовий відмінок"
},
{
"text": "сорочий",
"examples": [
{
"av": "чаргъадил бусен",
"uk": "сорочине гніздо"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "чаргъедо",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "чаргъедо",
"stress": 2,
"forms": [
"чаргъедо",
"чаргъедоялъ",
"чаргъадица",
"чаргъедоялъул",
"чаргъадил",
"чаргъудул"
],
"senses": [
{
"text": "сорока",
"examples": [
{
"av": "чаргъедо боржун бачӏана",
"uk": "сорока підлетіла"
},
{
"av": "чаргъадица босун ана",
"uk": "сорока поцупила"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чаргъудул",
"stress": 2,
"stem": "чаргъуду",
"forms": [
"чаргъудул",
"чаргъудуз",
"чаргъудузул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"множина"
],
"pluralfor": "чаргъедо"
}
],
"see_also": [
{
"target": "чаргъедо",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "множина"
}
{
"word": "чаргьоло",
"stress": 2,
"forms": [
"чаргьоло",
"чаргьолоялъ",
"чаргьолоялъул"
],
"senses": [
{
"text": "квасоля",
"labels": [
"діалектизм"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "багӏаргьоло",
"kind": "see"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чардахъ",
"stress": 5,
"forms": [
"чардахъ",
"чардахъалъ",
"чардахъалъул",
"чардахъал"
],
"senses": [
{
"text": "горище",
"examples": [
{
"av": "чардахъалда лъезе",
"uk": "покласти на горище"
},
{
"av": "чардахъалде рахунеб болъо",
"uk": "драбина на горище"
},
{
"av": "чардахъалъуве лъугьине",
"uk": "залізти на горище"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чарлъи",
"stress": 2,
"forms": [
"чарлъи"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дієслово"
],
"masdarfrom": "чарлъизе"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "чарлъи",
"stress": 6,
"forms": [
"чарлъи",
"чарлъиялъ",
"чарлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "строкатість"
},
{
"text": "зрада",
"labels": [
"у переносному значенні"
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чарлъизаби",
"stress": 2,
"forms": [
"чарлъизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каузативна форма",
"дієслово"
],
"masdarforceto": "чарлъизабизе"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "чарлъизабизе",
"stress": 2,
"stem": "чарлъизаб",
"forms": [
"чарлъизабизе",
"чарлъизабула",
"чарлъизабила",
"чарлъизабуна",
"чарлъизабе"
],
"senses": [
{
"labels": [
"каузативна форма"
],
"forceto": "чарлъизе"
}
],
"see_also": [
{
"target": "чарлъизе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "каузативна форма"
}
{
"word": "чарлъизе",
"stress": 2,
"stem": "чарлъ",
"forms": [
"чарлъизе",
"чарлъула",
"чарлъила",
"чарлъана",
"чарлъе"
],
"senses": [
{
"text": "бути, стати строкатим; рябіти",
"examples": [
{
"av": "тӏугьдуз чарлъун рихьула мучӏдул",
"uk": "луки рясніють квітами"
}
]
},
{
"text": "зраджувати, зрадити кому-небудь",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"av": "цо-цо гьалмагъзаби чарлъана досие",
"uk": "дехто з товаришів зрадив йому"
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "інфінітив"
}
{
"word": "чармал",
"stress": 2,
"stem": "чарма",
"forms": [
"чармал",
"чармаз",
"чармазул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"множина"
],
"pluralfor": "чаран"
}
],
"see_also": [
{
"target": "чаран",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "множина"
}
{
"word": "чармил",
"stress": 5,
"forms": [
"чармил"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "чаран",
"comment": "родовий відмінок"
}
],
"see_also": [
{
"target": "чаран",
"kind": "from"
},
{
"target": "чарамул",
"kind": "see"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "чарук",
"stress": 4,
"forms": [
"чарук",
"чарукалъ",
"чарукалъул",
"чарукал"
],
"senses": [
{
"text": "строкатка",
"labels": [
"пестлива форма"
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чарухъ",
"stress": 4,
"forms": [
"чарухъ",
"чарухъалъ",
"чарухъалъул",
"чархъил",
"чарухъал"
],
"senses": [
{
"text": "чарики",
"comment": "взуття з невичиненої шкіри",
"examples": [
{
"av": "чарухъал ретӏине",
"uk": "взути чарики"
},
{
"av": "чарухъал рукъизе",
"uk": "пошити чарики"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чарухъ-хьит",
"stress": 4,
"forms": [
"чарухъ-хьит",
"чарухъ-хьиталъ",
"чарухъ-хьиталъул"
],
"senses": [
{
"text": "взуття",
"labels": [
"збірний іменник"
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чарх",
"forms": [
"чарх",
"чархица",
"чархил",
"чархал"
],
"senses": [
{
"text": "котушка; шпулька",
"examples": [
{
"av": "чархиде кун бичизе",
"uk": "намотати нитку на котушку"
}
]
},
{
"text": "точильне коло",
"examples": [
{
"av": "гӏащтӏи чархитӏа кквезе",
"uk": "(на)точити сокиру на точильному колі"
}
]
},
{
"text": "колесо",
"examples": [
{
"av": "маинаялъул гажахараб чарх",
"uk": "зубчасте колесо машини"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "чархил",
"stress": 2,
"forms": [
"чархил"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "чарх",
"comment": "родовий відмінок"
},
{
"text": "котушковий",
"examples": [
{
"av": "чархил кун",
"uk": "котушкові нитки"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "чарх",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "чархъил",
"stress": 6,
"forms": [
"чархъил"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "чарухъ",
"comment": "родовий відмінок"
}
],
"see_also": [
{
"target": "чарухъ",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "чарчараб",
"stress": 2,
"forms": [
"чарчараб"
],
"gender_forms": [
"чарчараб",
"чарчарав",
"чарчарай"
],
"senses": [
{
"text": "строкатесенький; рябенький",
"examples": [
{
"av": "чарчараб гӏанкӏу",
"uk": "ряба курка, курка-ряба"
}
]
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}