{
"word": "мара",
"stem": "ГРЁЗ",
"forms": [
"грёза"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "хиял, анищ",
"precomment": "мара",
"examples": [
{
"be": "дзявочыя мроі",
"av": "ясазул анищал",
"comment": "хиялал"
}
]
},
{
"text": "макьу бихьи, макьилъ бихьараб жо",
"precomment": "сон"
}
]
}
{
"word": "мара",
"stress": 4,
"forms": [
"марал"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "марал",
"comment": "Сибиралда букӏунеб чӏахӏиял лълъурдулги ругеб кӏудияб ритӏучӏ"
}
]
}
{
"word": "мара",
"stress": 5,
"forms": [
"мечта"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "анищалдалъун, пикруядалъун цебе чӏезабураб сурат",
"examples": [
{
"be": "несдaцельная мара",
"av": "мурадалде щолареб анищ"
}
]
},
{
"text": "мурад",
"precomment": "жаданне",
"examples": [
{
"be": "яго мара збылася",
"av": "гъосул мурад тӏубана"
}
]
},
{
"labels": [
"выказнік",
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "мая мара – паехаць у Маскву",
"av": "дир анищ – Москваялде щвей (ин)",
"comment": "дир мурад буго Москваялде ине"
}
]
}
]
}
{
"word": "марадзёр",
"forms": [
"мародёр"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "талавурчи, ччукӏел бахъулев чи",
"comment": "рагъул заманалда чӏварал, лъукъарал рагъухъаби, гӏадамал талавур гьарулев чи; гьединавго солдат"
}
]
}
{
"word": "маразм",
"stress": 4,
"forms": [
"маразм"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "херлъиялъул яги халатаб захӏматаб унтул хӏасилалда инсанасул чорхол къуватги пикруги загӏиплъи, рухӏдакълъи"
},
{
"text": "биххи, хвей, гӏодобеккей",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
}
]
}
{
"word": "маразматык",
"stress": 7,
"forms": [
"маразматик",
"маразматика"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "маразмалъ унтарав чи, кидаго гӏодочӏван вукӏунев чи"
}
]
}
{
"word": "марак",
"stress": 4,
"forms": [
"моряк"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "ралъдахъан, ралъдал флоталда хъулухъ гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "мараль",
"stress": 4,
"forms": [
"мораль"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "мораль, адаб-хасияталъул къагӏидаби, низам",
"precomment": "правілы маралі"
},
{
"text": "гьабураб хӏасил, хьвада-чӏвадиялъе чӏезабураб роцен",
"precomment": "сундасаннігі",
"examples": [
{
"be": "мараль басні",
"av": "баснялъул хӏасил"
}
]
},
{
"text": "малъари",
"precomment": "маралізатарства",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
}
]
}
{
"word": "маральна",
"stress": 4,
"forms": [
"морально"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"senses": [
{
"text": "моралияб куцалъ",
"comment": "малъун, гӏорхъаби чӏван",
"examples": [
{
"be": "маральна няўстойлівы",
"av": "моралияб рахъалъ щулалъи гьечӏев, чӏара-хьарав гурев"
}
]
}
]
}
{
"word": "маральнасць",
"stress": 3,
"stem": "НРАВСТВЕННОСТ",
"forms": [
"нравственность"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадамазул хьвада-чӏвадиялъул къагӏида, норма; яхӏ-намус буголъи",
"examples": [
{
"be": "чалавек высокай маральнасці",
"av": "тӏадегӏанаб гӏамал-хасияталъул, яхӏ-намусалъул, хьвада-чӏвадиялъул инсан"
}
]
}
]
}
{
"word": "маральна-палітычны",
"stress": 15,
"stem": "МОРАЛЬНО-ПОЛИТИЧЕСК",
"forms": [
"морально-политический",
"морально-политическая",
"морально-политическое"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"be": "маральна-палітычнае адзінства",
"av": "моралиябгун политикияб цолъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "маральны",
"stress": 4,
"stem": "МОРАЛЬН",
"forms": [
"моральный",
"моральная",
"моральное"
],
"senses": [
{
"text": "моралияб",
"examples": [
{
"be": "маральныя прынцыпы",
"av": "моралиял къагӏидаби"
}
]
},
{
"text": "тӏадегӏанаб гӏамал-хасияталъул",
"precomment": "высокамаральны",
"examples": [
{
"be": "маральны ўчынак",
"av": "моралияб иш"
}
]
},
{
"text": "жанисеб, рухӏияб, рекӏелаб",
"precomment": "духоўны",
"examples": [
{
"be": "маральная адказнасць",
"av": "моралияб жавабчилъи"
},
{
"be": "маральны стан",
"av": "моралияб ахӏвал-хӏал"
},
{
"be": "маральнае задавальненне",
"av": "моралияб разилъи, ракӏ разилъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "маральны",
"stress": 3,
"stem": "НРАВСТВЕНН",
"forms": [
"нравственный",
"нравственная",
"нравственное"
],
"senses": [
{
"text": "рухӏияб",
"precomment": "духоўны",
"examples": [
{
"be": "маральнае развіццё",
"av": "рухӏияб цебетӏей"
}
]
},
{
"text": "хьвада-чӏвадиялъул къагӏидаби, тӏалабал цӏунулев, тӏуразарулев",
"precomment": "які выконвае патрабаванні маральнасці"
},
{
"text": "обществоялда чиясул хьвада-чӏвадиялъул къагӏидабазда бухьараб",
"precomment": "стаўленне да нормаў паводзін чалавека ў грамадстве"
}
]
}
{
"word": "маралізатарскі",
"stress": 8,
"forms": [
"нравоучительный",
"нравоучительная",
"нравоучительное"
],
"senses": [
{
"text": "хьвада-чӏвади малъиялъул, вагӏза-насихӏат гьабиялъул",
"examples": [
{
"be": "маралізатарскі раман",
"av": "тарбия кьеялъул суалазда тӏасан хъвараб роман"
}
]
}
]
}
{
"word": "маралізатарства",
"stress": 8,
"stem": "НРАВОУЧЕНИ",
"forms": [
"нравоучение"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "вагӏза-насихӏат",
"examples": [
{
"be": "чытаць мараль каму-небудзь",
"av": "лъиениги насихӏатал цӏализе, вагъза гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "мараплавец",
"stress": 7,
"forms": [
"мореплаватель"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "ралъадаздасан сапараз хьвадулев чи, ралъдал сапарчи"
}
]
}
{
"word": "мараплаўства",
"stress": 7,
"forms": [
"мореплавание"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "ралъадазда гумузда лъедей"
}
]
}
{
"word": "марасіць",
"stress": 6,
"stem": "МОРОСИ",
"forms": [
"моросить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "хъухъ чӏвазе, щенезе",
"examples": [
{
"be": "на вуліцы імжыць",
"av": "къватӏиб щенолеб буго, хъухъ чӏвалеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "марафет",
"stress": 6,
"forms": [
"марафет"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "марафет",
"comment": "гьурмада жо бахун лъугьараб берцинлъи"
},
{
"text": "лъухьа-кӏуши, нахъе-цебе жо лъей"
}
]
}
{
"word": "марафон",
"stress": 6,
"forms": [
"марафон"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "халатрекери"
},
{
"text": "халатрахъарал къецал",
"comment": "хӏаял"
}
]
}
{
"word": "марафонскі",
"stress": 6,
"forms": [
"марафонский"
],
"senses": [
{
"labels": [
"спартыўны тэрмін"
],
"examples": [
{
"be": "марафонскі бег",
"av": "43 километргун 195 метралъул манзилалда рекери"
}
]
}
]
}
{
"word": "марацёрства",
"forms": [
"мародёрство"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "талавурчилъи, ччукӏел бахъи"
}
]
}
{
"word": "мараць",
"stress": 4,
"forms": [
"марать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне",
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "чороклъизабизе",
"precomment": "каго-што (пэцкаць)"
},
{
"text": "сурат квеш бахъизе",
"precomment": "што (кепска маляваць)"
},
{
"text": "чорокго хъвазе",
"precomment": "што (неакуратна пісаць)"
},
{
"text": "какизе",
"precomment": "каго-што",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
},
{
"text": "гьунар гьечӏого хъвадаризе",
"precomment": "мараць паперу",
"labels": [
"выраз"
]
},
{
"text": "кверал чорок гьаризе",
"precomment": "мараць рукі",
"comment": "кколареб ишалда гьоркьове лъугьине",
"labels": [
"выраз"
]
}
]
}
{
"word": "марачны",
"stress": 2,
"stem": "МАРОЧН",
"forms": [
"марочный",
"марочная",
"марочное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"be": "марачныя віны",
"av": "лъикӏаб, маркадулаб чагъир",
"comment": "хасал бакӏазда бижулеб цӏолбол гьабулеб ва тайпа хисулареб чагъир"
}
]
}
]
}
{
"word": "марва",
"stress": 2,
"forms": [
"марево"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "берда цебе сундулниги сурат лъугьин",
"precomment": "міраж"
},
{
"text": "чӏух",
"precomment": "дымка, туман"
}
]
}
{
"word": "марганец",
"stress": 2,
"forms": [
"марганец"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "марганец",
"comment": "хімічны элемент, метал",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "марганецкі",
"stress": 2,
"forms": [
"марганцевый",
"марганцевая",
"марганцевое"
],
"senses": [
{
"text": "марганецалъул",
"labels": [
"хімія"
]
}
]
}
{
"word": "марганцоўка",
"stress": 8,
"forms": [
"марганцовка"
],
"labels": [
"размоўнае слова",
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "даруялъе пайда босулеб марганецалъул кескал яги лъамалъи",
"comment": "билъен"
}
]
}
{
"word": "маргарын",
"stress": 7,
"forms": [
"маргарин"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "маргарин"
}
]
}
{
"word": "маргарынавы",
"stress": 7,
"forms": [
"маргариновый",
"маргариновая",
"маргариновое"
],
"senses": [
{
"text": "маргариналъул",
"examples": [
{
"be": "маргарынавы завод",
"av": "маргарин гьабулеб завод"
}
]
}
]
}
{
"word": "мардасты",
"stress": 5,
"forms": [
"мордастый",
"мордастая",
"мордастое"
],
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "кӏудияб хонехалъул",
"comment": "о животном"
},
{
"text": "гӏебаб гьумералъул",
"comment": "о человеке"
}
]
}
{
"word": "мардва",
"stress": 6,
"forms": [
"мордва"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "мордвинал",
"comment": "Мордоваялъул халкъ",
"labels": [
"зборны назоўнік"
]
}
]
}
{
"word": "мардоўнік",
"stress": 6,
"forms": [
"мордвинка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "мордвинай"
}
]
}
{
"word": "мардоўскі",
"stress": 5,
"forms": [
"мордовский",
"мордовская",
"мордовское"
],
"senses": [
{
"text": "мордвиназул",
"examples": [
{
"be": "мардоўская мова",
"av": "мордвиназул мацӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "мардоўцы",
"stress": 6,
"forms": [
"мордвины"
],
"labels": [
"множны лік"
],
"senses": [
{
"text": "мордвинал"
}
]
}
{
"word": "марж",
"forms": [
"морж"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "морж",
"labels": [
"заалогія"
]
},
{
"text": "хасало цӏорораб лъелъ чвердезе бокьулев чи, морж",
"precomment": "аматар зімовага купання",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
}
]
}
{
"word": "маржаванне",
"stress": 7,
"stem": "МОРЖЕВАНИ",
"forms": [
"моржевание"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "хасало чвердон черх лъадари"
}
]
}
{
"word": "маржовы",
"stress": 5,
"forms": [
"моржовый",
"моржовая",
"моржовое"
],
"senses": [
{
"text": "моржалъулаб",
"examples": [
{
"be": "маржовы ік",
"av": "моржалъул гожо"
}
]
}
]
}
{
"word": "марзні",
"stress": 3,
"forms": [
"бредни"
],
"labels": [
"множны лік",
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "ахӏмакъал пикраби, гӏорхъолъа рорчӏарал хиялал, цере тӏамулел жал",
"labels": [
"размоўнае слова",
"пагардліва"
]
}
]
}
{
"word": "марка",
"stress": 2,
"stem": "МАРК",
"homonym": 1,
"forms": [
"марка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "марка",
"examples": [
{
"be": "паштовая марка",
"av": "почалъул марка"
}
]
},
{
"text": "гӏаламат, маркӏа, гӏуж",
"precomment": "кляймо",
"examples": [
{
"be": "фабрычная марка",
"av": "фабрикаялъул гӏуж"
}
]
},
{
"text": "тайпа, даража",
"precomment": "гатунак, якасць",
"examples": [
{
"be": "тавар вышэйшай маркі",
"av": "тӏадегӏанаб сорталъул къайи"
},
{
"be": "трымаць марку",
"av": "хъвада-чӏвадиялъул норма, тӏалабал цӏунизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "марка",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"марка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "марка",
"precomment": "грашовая адзінка",
"comment": "Германиялда, Финляндиялда хӏалтӏизабулеб гӏарац"
}
]
}
{
"word": "маркотна",
"stress": 3,
"forms": [
"уныло"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"senses": [
{
"text": "пашманго, ракӏ бекун, ракӏ гӏодоб чӏван"
}
]
}
{
"word": "маркотна, тужліва",
"stress": 6,
"forms": [
"тоскливо"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"senses": [
{
"text": "пашманго",
"precomment": "маркотна",
"examples": [
{
"be": "глядзець тужліва",
"av": "пашманго валагьизе"
}
]
},
{
"precomment": "бязводна; бязлінна",
"labels": [
"у значэнні выказніка"
],
"examples": [
{
"be": "яму сумна",
"av": "досда чӏалгӏун буго",
"comment": "доба"
}
]
}
]
}
{
"word": "маркотны",
"stress": 2,
"stem": "ГОРЕСТН",
"forms": [
"горестный",
"горестная",
"горестное"
],
"senses": [
{
"text": "ургъалилаб, пашманаб, пашманлъиялъулаб, ракӏ гурхӏизесеб",
"examples": [
{
"be": "сумная вестка",
"av": "пашманаб хабар"
}
]
}
]
}
{
"word": "маркотны",
"stress": 6,
"stem": "ТОСКЛИВ",
"forms": [
"тоскливый",
"тоскливая",
"тоскливое"
],
"senses": [
{
"text": "пашманаб",
"precomment": "сумны",
"examples": [
{
"be": "сумная песня",
"av": "пашманаб кечӏ"
},
{
"be": "сумны настрой",
"av": "пашманаб рекӏел хӏал"
}
]
},
{
"text": "чӏамучӏаб; ракӏ чӏунтизабулеб",
"precomment": "наводзячы маркоту",
"examples": [
{
"be": "маркотнае надвор'е",
"av": "чӏамучӏаб гьава-бакъ",
"comment": "кьерхараб къо"
}
]
}
]
}
{
"word": "маркотны",
"stress": 3,
"stem": "УНЫЛ",
"forms": [
"унылый",
"унылая",
"унылое"
],
"senses": [
{
"text": "пашманаб, ракӏ бекараб, ракӏ гӏодоб чӏвараб",
"examples": [
{
"be": "сумны чалавек",
"av": "ракӏ бекарав чи"
},
{
"be": "сумная песня",
"av": "пашманаб кечӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "маркоўны",
"stress": 5,
"forms": [
"морковный",
"морковная",
"морковное"
],
"senses": [
{
"text": "ламадуралъул"
}
]
}
{
"word": "маркі",
"stress": 2,
"stem": "МАРК",
"forms": [
"маркий",
"маркая",
"маркое"
],
"senses": [
{
"text": "хехго чороклъулеб, ланг лъолеб",
"examples": [
{
"be": "маркая сукенка",
"av": "хехго чороклъулеб, гъиз босулеб ретӏел"
}
]
}
]
}
{
"word": "маркізэт",
"stress": 7,
"forms": [
"маркизет"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "маркизет, маркиз",
"precomment": "тканіна",
"comment": "ххам"
}
]
}
{
"word": "марлевы",
"stress": 2,
"forms": [
"марлевый",
"марлевая",
"марлевое"
],
"senses": [
{
"text": "тӏеренкатаналъул",
"examples": [
{
"be": "марлевы бінт",
"av": "тӏеренаб катаналъул, марлиялъул бинт, ругънакатан"
}
]
}
]
}
{
"word": "марля",
"forms": [
"марля"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏеренкатан, марли, катан"
}
]
}
{
"word": "мармелад",
"stress": 7,
"forms": [
"мармелад"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "мармелад",
"comment": "конфетал"
}
]
}
{
"word": "мармур",
"stress": 3,
"forms": [
"мрамор"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "мармар, мармар гьецӏо"
}
]
}
{
"word": "мармуровы",
"stress": 3,
"forms": [
"мраморный",
"мраморная",
"мраморное"
],
"senses": [
{
"text": "мармаралъул, мармаралъул гьабураб"
}
]
}
{
"word": "мармытаць",
"stress": 7,
"forms": [
"бормотать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "гунгудизе, гъунгъудизе, гъулгъудизе",
"precomment": "што і без дапаўнення"
},
{
"text": "бичӏчӏуларедухъ, рагӏуларедухъ гаргадизе"
}
]
}
{
"word": "мармытаць",
"forms": [
"бубнить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне",
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "гунгудизе",
"comment": "цого гьаракьалъ хехго ва бичӏчӏуларедухъ кӏалъазе",
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "мармытаць сабе пад нос",
"av": "бичӏчӏуларедухъ гунгудун кӏалъазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "мармытаць",
"forms": [
"буркать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "бурбудизе, гунгудизе",
"precomment": "што",
"labels": [
"прастамоўнае слова"
]
}
]
}
{
"word": "мармытаць",
"stress": 5,
"stem": "БУРЧ",
"forms": [
"бурчать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне",
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "бурбудизе, гунгудизе",
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "мармытаць сабе пад нос",
"av": "бичӏчӏуларедухъ (рагӏуларедухъ) бурбудизе (гунгудизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "мармытаць",
"stress": 6,
"forms": [
"лепетать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "гунгудизе, гъулгъудизе",
"precomment": "пра дзіця",
"comment": "лъимер"
},
{
"text": "буъбуиялда, дуъдуиялда гаргадизе, магӏна бичӏчӏуларедухъ кӏалъазе",
"precomment": "невыразна тлумачыць, мармытаць"
},
{
"text": "шуршудизе, чилчидизе",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
}
]
}
{
"word": "мармытун; бурчун",
"stress": 7,
"forms": [
"бормотун"
],
"labels": [
"мужчынскі род",
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "гунгудиро, гъунгъудиро, гъулгъудиро",
"comment": "бичӏчӏуларедухъ, рагӏуларедухъ гаргадулев чи",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
}
]
}
{
"word": "марна",
"stress": 5,
"forms": [
"напрасно"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадада; чӏалгӏадего; гьадинго; кьучӏ гьечӏого",
"examples": [
{
"be": "яго марна абвінавацілі",
"av": "досда гӏадада гӏайиб чӏвана, гӏунтӏизабуна"
},
{
"be": "вы марна так думаеце",
"av": "дуда гӏадада гьедин кколеб буго"
},
{
"be": "не дарма я стараўся",
"av": "гӏадада гуро дица жигар бахъулеб букӏараб"
}
]
}
]
}
{
"word": "марна",
"stress": 3,
"forms": [
"тщетно"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадада, чӏалгӏаде, пайда гьечӏого"
}
]
}
{
"word": "марнасць",
"stress": 3,
"forms": [
"тщетность"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадада ккей, чӏалгӏаде букӏин, пайда гьечӏолъи",
"examples": [
{
"be": "марнасць пошукаў",
"av": "балагьи (цӏех-рех) гӏадада ккей"
}
]
}
]
}
{
"word": "марнатраўны",
"stress": 7,
"forms": [
"расточительный",
"расточительная",
"расточительное"
],
"senses": [
{
"text": "жо цӏунуларев; боцӏи гӏадада хвезабулев",
"examples": [
{
"be": "марнатраўны чалавек",
"av": "гӏадада боцӏи хвезабулев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "марнатраўнік",
"stress": 7,
"forms": [
"прожигатель"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "кеп-гӏоркьалда гӏумру гьабулев чи; пучаб гӏумруялъул чи; жиндирго гӏумру чекулев (чурхъулев) чи",
"precomment": "жыцця",
"examples": [
{
"be": "марнатраў жыцця",
"av": "кеп-гӏоркьалда гӏумру гьабулев чи; пучаб гӏумруялъул чи; жиндирго гӏумру чекулев (чурхъулев) чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "марнатраўства",
"stress": 7,
"forms": [
"расточительность"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадада боцӏи хвезабулеб хасият, исрапчилъи"
}
]
}
{
"word": "марнатраўства",
"stress": 7,
"forms": [
"расточительство"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"see_also": [
{
"target": "расточительность",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "марнатраўца",
"stress": 7,
"forms": [
"расточитель"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадада боцӏи хвезабулев чи, исрап гьабулев чи, исрапчи"
}
]
}
{
"word": "марнатраўца",
"stress": 7,
"forms": [
"расточительница"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадада боцӏи хвезабулей, гӏадада харж гьабулей гӏадан"
}
]
}
{
"word": "марнець",
"stress": 6,
"forms": [
"изнывать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "гӏакъуба бихьизе (кьезе); инагьдизе; гӏазаб чӏамизе; бизарлъизе",
"examples": [
{
"be": "знываць ад спякоты",
"av": "багӏариялъ гӏакъуба кьезе"
},
{
"be": "зныisкаць ад нуды",
"av": "чӏалгӏеналъ гӏакъуба кьезе, бизарлъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "марнотнасць",
"stress": 4,
"forms": [
"печаль"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "пашманлъи, къварилъи"
}
]
}
{
"word": "марны",
"stress": 3,
"stem": "ТЩЕТН",
"forms": [
"тщетный",
"тщетная",
"тщетное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏададасеб, чӏалгӏадесеб, пайда бахунареб",
"examples": [
{
"be": "марныя намаганні",
"av": "гӏададасеб хӏалтӏи (жигар бахъи)"
}
]
}
]
}
{
"word": "марожанае",
"stress": 4,
"forms": [
"мороженое"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "мороженое"
}
]
}
{
"word": "марожаны",
"stress": 4,
"stem": "МОРОЖЕН",
"forms": [
"мороженый",
"мороженая",
"мороженое"
],
"senses": [
{
"text": "цӏорозабураб",
"examples": [
{
"be": "замарожаная рыба",
"av": "цӏорозабураб ччугӏа"
}
]
}
]
}
{
"word": "марожаніца",
"stress": 4,
"forms": [
"мороженица"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "мороженое гьабулеб машина"
}
]
}
{
"word": "мароз",
"stress": 4,
"forms": [
"мороз"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "квач",
"examples": [
{
"be": "два градусы марозу",
"av": "кӏиго градусалъул квач"
},
{
"be": "наступілі маразы",
"av": "квач тӏаде щвана"
},
{
"be": "мяне мароз па скуры дзярэ",
"av": "квачалъ дие квешаб асар гьабулеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "марозатрывалы",
"stress": 9,
"forms": [
"морозостойкий",
"морозостойкая",
"морозостойкое",
"морозоустойчивый",
"морозоустойчивая",
"морозоустойчивое"
],
"senses": [
{
"text": "квачалъукьа хӏинкъулареб, квач хӏехьолеб",
"examples": [
{
"be": "марозаўстойлівая азімая пшаніца",
"av": "квачалъухъа хӏинкъулареб (квач хӏехьолеб) хаслихъеролъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "марозна",
"stress": 4,
"forms": [
"морозно"
],
"senses": [
{
"text": "квачан буго, цӏорон буго",
"precomment": "безасабовае",
"labels": [
"у значэнні выказніка"
]
}
]
}
{
"word": "марозны",
"stress": 4,
"forms": [
"морозный",
"морозная",
"морозное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъ квачараб",
"examples": [
{
"be": "марозны дзень",
"av": "цӏакъ квачараб къо"
},
{
"be": "марозчнае паветра",
"av": "цӏакъ цӏорораб гьава"
}
]
}
]
}
{
"word": "марозіць",
"stress": 5,
"stem": "ЗНОБИ",
"forms": [
"знобить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "гъаргъар щвезе, сири бачӏине (базе)",
"precomment": "каго-што, безасабовае",
"examples": [
{
"be": "мяне знобіць",
"av": "диде гъаргъар щун буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "марозіць",
"stress": 4,
"forms": [
"морозить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "цӏорозабизе, цӏорозе лъезе",
"precomment": "што (замарожваць)",
"examples": [
{
"be": "марозіць яблыкі",
"av": "гӏеч цӏорозабизе"
}
]
},
{
"text": "гӏунизавизе, вугьинавизе, гӏунун хвезавизе",
"precomment": "каго-што (прымусіць замерзнуць)",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
},
{
"text": "тӏадеги, дагьабги квачазе",
"precomment": "безасабовае",
"examples": [
{
"be": "пад вечар стала марозней",
"av": "къасиялде дагьабги квачазе лъугьана"
}
]
}
]
}
{
"word": "марочыць",
"stress": 4,
"forms": [
"морочить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "мекъаб пикруялде вачине",
"precomment": "каго-што",
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "не мароч мне галаву",
"av": "дир бетӏер гӏадал гьабуге, бетӏер сверизабуге"
}
]
}
]
}
{
"word": "маррдвінец",
"stress": 6,
"forms": [
"мордвин"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "мордвинав"
}
]
}
{
"word": "марсельеза",
"stress": 8,
"forms": [
"марсельеза"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "марсельеза",
"comment": "Франциялъул миллияб гимнлъун лъугьараб, 1792 соналда букӏараб революциялъулаб кечӏ"
}
]
}
{
"word": "марскі",
"stress": 6,
"stem": "МОРЕХОДН",
"forms": [
"мореходный",
"мореходная",
"мореходное"
],
"senses": [
{
"text": "ралъадазда хьвадиялъул",
"examples": [
{
"be": "мараходнае вучылішча",
"av": "ралъадазда гумузда хьвадизе ругьун гьаризе цӏалулеб училище"
}
]
}
]
}
{
"word": "марскі",
"stress": 6,
"forms": [
"морской",
"морская",
"морское"
],
"senses": [
{
"text": "ралъдал",
"examples": [
{
"be": "марскі пясок",
"av": "ралъдал сали"
},
{
"be": "марская вада",
"av": "ралъдал лъим"
},
{
"be": "марскі флот",
"av": "ралъдал флот"
},
{
"be": "марская хвароба",
"av": "ралъад рекӏин, ралъдал унти",
"comment": "ралъад багъариялдалъун бетӏер свери, лагӏдезе гьари"
},
{
"be": "марскі воўк",
"av": "цевегоялдаса лъедолев, хӏалбихьи бугев ралъдахъан"
}
]
}
]
}
{
"word": "маруджанне",
"stress": 8,
"stem": "ПРОМЕДЛЕНИ",
"forms": [
"промедление"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "хӏинцлъизе (хадуб бехъерхъизе) гьаби; хьадар гьаби",
"precomment": "паводле дзеяслова прамедліць",
"examples": [
{
"be": "без усялякіх прамаруджанняў",
"av": "кинаб букӏаниги хӏинцӏлъи гьечӏого (биччачӏого)"
}
]
}
]
}
{
"word": "марудзіць",
"stress": 2,
"forms": [
"медлить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "хӏинцлъизе; хьадарлъизе; хадуб бехъерхъизабизе",
"examples": [
{
"be": "марудзіць з адказам",
"av": "жаваб хадуб бехъерхъизабизе"
},
{
"be": "не марудзячы ні хвіліны",
"av": "цо минуталъги нахъ бахъичӏого, кватӏизабичӏого"
}
]
}
]
}
{
"word": "марульны",
"stress": 5,
"forms": [
"медлительный",
"медлительная",
"медлительное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏинцго; гӏедегӏичӏого иш гьабулев",
"examples": [
{
"be": "марудны чалавек",
"av": "хӏинцав, гӏедегӏуларев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "марфалагічны",
"stress": 9,
"forms": [
"морфологический",
"морфологическая",
"морфологическое"
],
"senses": [
{
"text": "морфологияб",
"examples": [
{
"be": "марфалагічны склад слова",
"av": "рагӏул морфологияб гӏуцӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "марфалогія",
"stress": 7,
"forms": [
"морфология"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "морфология",
"comment": "рухӏчӏаголъабазул, гьезул лугбазул, ракьул гӏуцӏиялъул хӏакъалъулъ гӏелму",
"labels": [
"біялогія"
]
},
{
"text": "морфология",
"comment": "рагӏаби хисиялъул система; рагӏабазул формаби лъазарулеб грамматикаялъул бутӏа",
"labels": [
"лінгвістыка"
]
}
]
}
{
"word": "марфій",
"stress": 2,
"forms": [
"морфий"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "морфий",
"comment": "унти къотӏизабулеб ва макьу щвезабулеб дару"
}
]
}
{
"word": "марцен",
"stress": 5,
"forms": [
"мартен"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "мартен, мартен печь",
"comment": "чаран биунеб печь"
}
]
}
{
"word": "марценеўскі",
"stress": 5,
"stem": "МАРТЕНОВСК",
"forms": [
"мартеновский",
"мартеновская",
"мартеновское"
],
"senses": [
{
"text": "мартеналъул",
"examples": [
{
"be": "мартэнаўская печ",
"av": "мартеналъул печь"
},
{
"be": "мартэнаўская сталь",
"av": "мартеналъул (мартен печалда биараб) чаран"
}
]
}
]
}
{
"word": "марціра",
"stress": 5,
"forms": [
"мортира"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "мортира",
"comment": "хӏара къокъаб гӏарада; къадал, щулалъаби риххизарулеб гӏарада",
"labels": [
"вайсковы тэрмін"
]
}
]
}
{
"word": "марш",
"homonym": 1,
"forms": [
"марш"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "марш",
"comment": "низамалда чӏун, цокӏалаб рилълъада аскар ин"
},
{
"text": "марш",
"comment": "аскар рагъде лъугьин"
},
{
"text": "марш",
"comment": "цадахъаб рилълъада гӏадамал иналъе хъвараб музыка"
},
{
"text": "марш",
"comment": "борхатаб минаялъул болъодухъан цо тӏалаялдаса цогидалде рахунелъул, нахъа толеб бутӏа",
"labels": [
"будаўнічы тэрмін"
]
}
]
}
{
"word": "марш",
"homonym": 2,
"forms": [
"марш"
],
"labels": [
"выклічнік"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"be": "марш адсюль!",
"av": "яре гьаниса!, тӏагӏа гьаниса!"
}
]
}
]
}
{
"word": "маршал",
"stress": 2,
"forms": [
"маршал"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "маршал",
"comment": "генераласдаса тӏадегӏанаб рагъулаб чин",
"labels": [
"вайсковы тэрмін"
]
}
]
}
{
"word": "маршальскі",
"stress": 2,
"forms": [
"маршальский",
"маршальская",
"маршальское"
],
"senses": [
{
"text": "маршаласул"
}
]
}
{
"word": "маршрут",
"stress": 6,
"forms": [
"маршрут"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "маршрут",
"comment": "гӏадамал, аскарал, самолетал, поездал ва гь. ц. иналъе, чӏолел, рештӏунел бакӏалги рихьизарун, цебе-ккунго мухӏкан гьабураб нух"
}
]
}
{
"word": "маршрутны",
"stress": 6,
"stem": "МАРШРУТН",
"forms": [
"маршрутный",
"маршрутная",
"маршрутное"
],
"senses": [
{
"text": "маршруталъул, маршруталъулаб",
"examples": [
{
"be": "маршрутнае таксі",
"av": "маршруталда (бихьизабураб нухдасан) хьвадулеб такси"
}
]
}
]
}
{
"word": "маршчына",
"stress": 5,
"stem": "МОРЩИН",
"forms": [
"морщина"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "рукӏкӏен",
"examples": [
{
"be": "на ілбе з'явіліся маршчыны",
"av": "надалде рукӏкӏалаби рехун руго"
}
]
}
]
}
{
"word": "маршчынасты",
"stress": 5,
"stem": "МОРЩИНИСТ",
"forms": [
"морщинистый",
"морщинистая",
"морщинистое"
],
"senses": [
{
"text": "рукӏкӏалаби рехараб",
"examples": [
{
"be": "маршчыністы твар",
"av": "рукӏкӏалаби рехараб, букӏкӏ-букӏкӏараб гьумер"
}
]
}
]
}
{
"word": "маршчынка",
"stress": 5,
"forms": [
"морщинка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"see_also": [
{
"target": "морщина",
"kind": "from",
"comment": "уменьшительное значение",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "маршчыніцца",
"stress": 2,
"forms": [
"морщиться"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "рукӏкӏалаби рехизе",
"precomment": "збірацца ў зморшчыны"
},
{
"text": "гьумер букӏкӏине",
"precomment": "маршчыніць твар"
},
{
"text": "рукӏкӏалабазул цӏезе",
"precomment": "пакрывацца складкамі"
},
{
"text": "букӏкӏун ине",
"precomment": "пра адзенне"
}
]
}
{
"word": "маршчыніць",
"stress": 3,
"forms": [
"сморщить"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "букӏкӏ-букӏкӏинабизе",
"precomment": "што"
}
]
}
{
"word": "маршчыць",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"морщить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "букӏкӏинабизе",
"precomment": "што",
"examples": [
{
"be": "маршчыніць лоб",
"av": "нодо букӏкӏинабизе"
},
{
"be": "маршчыніць твар",
"av": "гьумер букӏкӏинабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "маршчыць",
"stress": 5,
"homonym": 2,
"forms": [
"морщить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне",
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "рукӏкӏалаби рукӏине",
"precomment": "пра адзенне"
}
]
}
{
"word": "маршыраваць",
"stress": 9,
"forms": [
"маршировать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "маршалда, низамалда хъвадизе, ине"
}
]
}
{
"word": "мары",
"stress": 2,
"forms": [
"мари"
],
"labels": [
"мужчынскі род",
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "мари",
"labels": [
"нескланяльнае"
]
},
{
"text": "марийцал",
"labels": [
"множны лік",
"нескланяльнае"
]
}
]
}
{
"word": "марыец",
"stress": 4,
"forms": [
"мариец"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "марийцав"
}
],
"see_also": [
{
"target": "мари",
"kind": "see",
"comment": "1"
}
]
}
{
"word": "марыйка",
"stress": 4,
"forms": [
"марийка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "марийцай"
}
],
"see_also": [
{
"target": "мари",
"kind": "see",
"comment": "1"
}
]
}
{
"word": "марыйскі",
"stress": 4,
"forms": [
"марийский",
"марийская",
"марийское"
],
"senses": [
{
"text": "марийцазул",
"examples": [
{
"be": "марыйская мова",
"av": "марийцазул мацӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "марыйцы",
"stress": 4,
"forms": [
"марийцы"
],
"labels": [
"множны лік"
],
"senses": [
{
"text": "марийцал"
}
],
"see_also": [
{
"target": "мари",
"kind": "see",
"comment": "2"
}
]
}
{
"word": "марынаваны",
"stress": 6,
"forms": [
"маринованный",
"маринованная",
"маринованное"
],
"senses": [
{
"text": "маринадалъулъ лъураб",
"examples": [
{
"be": "марынаваны агурок",
"av": "маринадалъулъ лъураб охцер"
}
]
}
]
}
{
"word": "марынаваць",
"stress": 8,
"forms": [
"мариновать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "маринадалъулъ лъезе",
"precomment": "што",
"examples": [
{
"be": "марынаваць вішні",
"av": "жага маринадалъулъ лъезе"
}
]
},
{
"text": "ургъунго нахътӏамизе, кквезе",
"precomment": "каго-што",
"comment": "задержать",
"labels": [
"у пераносным значэнні",
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "марынаваць справу",
"av": "иш нахътӏамизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "марынад",
"stress": 6,
"forms": [
"маринад"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "маринад",
"comment": "къанцӏа, беэнлъи, махӏ гьуинал хурдул журан гьабураб лъамалъи"
},
{
"text": "маринадалъулъ лъурал кваналел жал",
"precomment": "марынаваныя прадукты",
"comment": "нигӏматал",
"labels": [
"множны лік"
]
}
]
}
{
"word": "марыхуана",
"stress": 7,
"forms": [
"марихуана"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "марихуана",
"comment": "жиндаса наркотик бахъулеб Индиялъул габани"
}
]
}
{
"word": "марыцель",
"stress": 5,
"forms": [
"мечтатель"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "анищал, хиялал гьаризе бокьулев чи"
}
]
}
{
"word": "марыць",
"stress": 3,
"forms": [
"грезить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "хиялал гьаризе",
"precomment": "марыць"
},
{
"text": "макьилъ бихьизе (цебе тӏамизе), гьелда божизе",
"precomment": "бачыць у сне"
}
]
}
{
"word": "марыць",
"stress": 5,
"forms": [
"мечтать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "анищал гьаризе, хиялал гьаризе"
}
]
}
{
"word": "марыць",
"stress": 4,
"forms": [
"морить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "загьруялъ тӏагӏинаризе, хвезаризе",
"precomment": "каго-што (знішчыць)",
"examples": [
{
"be": "атручваць пацукоў",
"av": "чӏахӏагӏункӏкӏал хвезаризе"
}
]
},
{
"text": "гӏакъуба кьун, ракъи-къечалъ тату хвезабизе",
"precomment": "каго-што (вынямотваць)",
"labels": [
"у пераносным значэнні",
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "марыць голадам",
"av": "вакъиялъ тату хвезабизе"
}
]
},
{
"text": "цӏул, хъарщи чӏегӏераб кьер чӏвазе, къвакӏизе лъелъ лъезе",
"precomment": "што (дрэва)",
"examples": [
{
"be": "марынаваць дуб",
"av": "микк бецӏлъизе ва къвакӏизе лъадалъ лъезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "марыянетачны",
"stress": 7,
"stem": "МАРИОНЕТОЧН",
"forms": [
"марионеточный",
"марионеточная",
"марионеточное"
],
"senses": [
{
"text": "ясикӏабазул",
"examples": [
{
"be": "марыянетачны тэатр",
"av": "ясикӏабазул театр"
}
]
},
{
"text": "марионеткабазул",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"be": "марыянетачны ўрад",
"av": "марионеткабазулаб (цогидаз малъа-малъараб гьабулеб) хӏукумат"
}
]
}
]
}
{
"word": "марыянетка",
"stress": 7,
"forms": [
"марионетка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "кунадалъун артистас хьвадизаюлей ясикӏо"
},
{
"text": "марионетка, вахьна",
"comment": "чияца абуралда хадув вилълъунев, жиндирго пикру гьечӏев чи",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
}
]
}
{
"word": "марыўкасць",
"stress": 5,
"forms": [
"мечтательность"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "анищал, хиялал гьаризе бокьи"
}
]
}
{
"word": "марэна",
"stress": 4,
"forms": [
"морена"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "ччукӏараб цӏералъ цадахъ бачун бачӏараб гъегъ, гьецӏо",
"comment": "цо бакӏалда чӏараб",
"labels": [
"геалогія"
]
}
]
}
{
"word": "марэнне",
"stress": 5,
"forms": [
"мечтание"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "анищал, хиялал гьари",
"precomment": "па дзеяслову марыць"
}
]
}