Шагьаразда ва хасго районазда гӏадамазул гӏарзал камуларо унтаразухъе ахӏараб хехаб кумекалъул машина цӏакъго кватӏун гурони щоларин абун. Гӏумруялъе хӏинкъи бугел ва заманалда хехаб кумек хӏажалъулеб унти чӏварал гӏадамазухъе гьеб кӏиго-лъабго сагӏаталдасан гурони бачӏунеб гьечӏин абун медицинаялъул хӏалтӏухъабазде гӏайибалги гьарула. Медицинаялъул гӏуцӏабазул нухмалъулезги, хехаб кумекалъул машинаби гӏолел гьечӏин абун, жидедаго гӏайиб гьечӏеблъи бичӏчӏизабула.
«Медицинаялъул хехаб кумек щвезабиялъул къагӏида чӏезабиялъул хӏакъалъулъ» абураб РФялъул Сахлъи цӏуниялъул министерствоялъул амруялда рекъон, хехаб кумек гьабиялъул кӏиго къагӏида буго. Тӏоцебесеб – экстренияб, ай хехаб унти чӏварав, хроникияб унти хӏалуцарав, ай хвеялда хӏинкъи бугев унтарасе кумек гьаби. Экстренияб кумек хӏажаталлъун ккола – би чӏезабизе бажарулареб хӏалалда ругел, гӏакълуялдаса ун яги хӏухьел цӏазе кӏоларого лъугьарал, психикиял унтаби ругел (унтарас жиндиего ва аскӏор ругел гӏадамазул гӏумруялъе зарал гьабилин хӏинкъи бугони), лъимер гьабизе мех щварал руччаби, черх бухӏарал, лъукъарал, лугбал рекарал, загьруял жал гьекъон яги кванан унтарал. Гьединазухъе хехаб кумек щвезе ккола 20 минуталда жаниб.
Кӏиабилеб къагӏида ккола нахътӏамизе бегьулареб – тохлъукьего унти багъарани ва унтарасул гӏумруялъе хӏинкъиги гьелдаса гьечӏони. Гьединав унтарасухъе хехаб кумек кӏиго сагӏаталда жаниб щвезе бегьула.
Хехаб кумекалъул рахъ республикаялда лъикӏ гьечӏеблъи бихьана нилъеда пандемиялъул заманалдаги. Гӏураб къадаралда машинаби гьечӏолъиялъ, унтаразухъе жиндир заманалда кумек щоларого захӏмалъабиги дандчӏвалаан. Пандемиялъул заманалда ДРялъул Сахлъи цӏуниялъул министерствоялъ 14 медицинаялъул гӏуцӏиялъе хехаб кумекалъул автомашинаби росунги рукӏана.
Нилъер республикаялда гуребги, хехаб кумекалъул машинаби гӏолел гьечӏо улкаялъулго цогидал регионаздаги. Гьелда бан, РФялъул президент Путинил бихьизабиялда рекъон, 2021-2024 соназда жаниб улкаялъулго медицинаялъул гӏуцӏабазе хехаб кумекалъул 5000 автомашина босулеб буго. Хасго кӏвар кьолеб буго рикӏкӏадал мугӏрул росабалъе хехаб кумекалъул автомашинаби щвезариялде.
2025 соналде щвезегӏан сахлъи цӏуниялъул тӏоцебесеб кумекалъе (первичное звено) 6,5 миллиард гъурущ биччазе хӏисабалде босун буго. Гьеб заманалда жаниб 700-гӏанасеб автомашина босизе буго медицинаялъул гӏуцӏабазе.
Дагьал церегӏан къоязда, Дагъистаналъул районазул ва шагьаразул больницабазеги кьуна хехаб кумекалъул ва тохтурзабазул хъулухъ тӏубалеб 27 машина. «ДРялъул сахлъи цӏуниялъул тӏоцебесеб звено жакъасеб къоялъул тӏалабазда рекъон бачин» абураб программаялда рекъон, республикаялъул сахлъи цӏуниялъул идарабазе автотранспорт кьеялъул тадбиралда гӏахьаллъана Дагъистаналъул бетӏер Сергей Меликовги.
Районазул ва шагьаразул больницабазе 13 «Газель», 10 «Нива» ва 4 «Лада Ларгус» автомашинаби кьуна.
Унтарал больницабазде щвезаризеги, унтаразухъе раккизе унел тохтурзаби рекӏинеги, цӏех-рехазе росулел биоматериалал яги дараби раччизеги хӏажатал автомашинабаздалъун хьезаризе ругин медицинаялъул гӏуцӏабиян лъазабуна ДРялъул сахлъи цӏуниялъул министр Татьяна Беляевалъ. 2021 соналда медицинаялъул гӏуцӏабазе кьезе буго 177 автомашина.
Министралъул рагӏабазда рекъон, республикаялда сахлъи цӏуниялъул тӏоцебесеб бутӏа цӏигьабиялъул мурадалда Махӏачхъалаялъул Ленинкент поселокалда ва Сепараторазул поселокалда базе буго 250 чиясе хъулухъ гьабизе рес бугеб кӏиго поликлиникаги.
Патӏимат СУЛТӏАНМУХӏАМАДОВА