Мугъзагьодалъе дандекколаро цо чӏараб хӏал
Гӏалимзабаз чӏезабун буго мугъзагьодалъул унти сах гьабичӏони, руччабиги бихьиналги лъимал лъугьунареллъун рукӏине бегьулин. Мугъзагьод унтиялъе аслияб гӏиллалъун ккола гӏемераб мехалда цо хӏалалда гӏодор чӏей. Компьютералда нахъа гӏодор чӏун хӏалтӏулезул мугъзагьодиде цӏикӏкӏун хӏал щола, гьединлъидал гӏемерисеб мехалда хондрозги лъугьуна, ахадаса мугъ, гьод ва габур унтула.
Ахадаса мугъалъул ччорбаз мугъзагьод халалъухъе битӏун чӏун кквезабула, амма, чанго сагӏаталъ тӏаде рахъинчӏого, компьютералда нахъа гӏодор чӏун ругони, гьел ччорбал свакала ва мугъзагьод битӏун кквезелъун, дандекъан чӏола, рукӏкӏуна. Ччорбал рукӏкӏунеб бакӏалда биги лъикӏ хьвадуларо, гьединлъидал би лъикӏ хьвадулареб бакӏ квеш хӏалтӏула. Гьеб бакӏ гьорозе бегьула ва гьелдалъун нерваби данде къала ва унтула. Тохтурас, тӏоцебесеб иргаялда, ччорбал рукӏкӏараб бакӏалъул халгьабула. Ччорбал рукӏкӏараб бакӏалъе массаж гьабун, ччорбал чуч гьарула. Хадуб хасаб гимнастика гьабун, ччорбал рукӏалиде рачӏинарула.
Санагӏалъи гьечӏел хьитазги гьод унтизабула. Рорхатал угъдул ругел хьитал ретӏунел руччабазул рилълъиналъул къагӏида (биомеханика) хола. Гьелъул хӏасилалдаги мугъ унтула, ва гьитӏинаб рохокъотӏиялде би загӏипго гурони хьвадуларо. Гьелъул хӏасилалда рохокъотӏи унтизе байбихьула. Гьелде тӏадеги, рорхатал угъдузул хьитазда гӏемер хьвадулел ругони, би хӏатӏазде бакӏарула, ва варикоз лъугьине бегьула. Гьединлъидал рорхатал угъдузул яги угъдулго гьечӏел хьитал къойилго ретӏине бегьуларо. Хьитал рукӏине ккола гьитӏинаб эгъе бугел, гъоркьа къвакӏарал.
Унти кин тӏатинабилеб?
Остеохондроз (мугъзагьодалъул рукьби кьватӏи) цо-цо мехалъ цогидал батӏи-батӏиял унтабазда релълъун бихьула, битӏараб диагноз лъезе захӏмалъула. Цо-цо мехалда остеохондрозалъул бакӏалда инфаркт бугин абунцин диагноз лъун батула. Лъикӏав специалистасухъа гурони гьел унтаби ратӏарахъизе бажаруларо. Гьединлъидал мугъ ва керен цадахъ унтулеб бугони, кардиологасухъеги ине ккола, ракӏ унтун бугищали халгьабизе. Остеохондроз бугони, гӏицӏго мугъ гуребги гьелдаго цадахъ батӏи-батӏиял лугбалги унтизе бегьула. Керен, ракӏ бугеб рахъ ва гьединго рохокъотӏиялъул рахъалда ругел лугбал унтизе рес буго. Цо-цо мехалда гьел лугбал сах гьаризе гӏемераб дару-сабаб гьабула, амма кинабгӏаги хӏасил кколаро, остеохондрозалъе дару гьабун гурони. Мугъзагьодалъул грыжа сахгьабун, ччорбал ва нерваби рукӏалиде ккезарун гурони, цогидал лугбалги сахлъуларо.
Ахираб заманалда гӏадамаз гьабулеб гъалатӏ буго Интернеталъул кумекалдалъун жидецаго унтул диагноз чӏезабизе лъугьин. Тохтурасухъе инчӏого гьабураб даруялъ лъикӏалде рачунаро. Горбол остеохондроз сахгьабичӏони, инфаркт яги инсульт лъугьинеги рес буго. Гӏадада гурелъул абулеб мугъзагьод сахлъиялъул хӏуби бугин.
Гимнастика – бищунго лъикӏаб дару
Гӏемерисезул гӏадат буго мугъ яги цогидаб бакӏ унтизе, цӏунизе лъугьани, дару гьекъон, яги гьеб тӏад бахун, унти къотӏизабулеб. Амма гьеб ккола бищунго кӏудияб ва сахлъиялъе зарал гьабизе бегьулеб иш. Кинаб букӏаниги лага унтизе лъугьин кколелъул цогидаб унтул гӏаламат. Унтараб бакӏалда дару бахунин абун гьеб бакӏалъул унти дагьабго заманалъ сасуна, амма унтараб черх сахлъуларо. Мугъзагьод сахгьабиялъул бищунго лъикӏаб къагӏидалъун рикӏкӏуна батӏи-батӏиял упражнениял гьари. Тӏолабго мугъзагьод лъикӏ хӏалтӏизабизе гӏоло бихьизабун буго хасаб гимнастика. Гьеб рокъобги гьабизе бегьула, тохтурасул малъа-хъваязда рекъон. Мугъзагьодалъе операция гьабуразегицин кумек гьабулин хасал упражнениязин абулеб буго специалистаз.
Цӏех-рехаз бихьизабулеб буго мугъзагьодалда гьоркьор ругел дисказул грыжаялъе операция гьабуразда гьоркьоса 90 проценталъул 10 соналдасан гьеб грыжа цӏидасан лъугьунеб букӏин. Операция гьабичӏого рес гьечӏел бакӏалги гӏемер руго: унтарасул рохокъотӏиялъул хӏалтӏи хун бугони, кӏварщ кквезе кӏолеб гьечӏони, грыжаялъ нерваби данде къаялъул хӏасилалда цояб квер яги бох хӏалтӏулеб гьечӏони. Гьел гӏаламаталги гьечӏони, амма хӏехьезе кӏолареб унти бугоницин, мугъзагьодалъе операция гьабичӏого, тохтурас рихьизарурал упражнениязул, зарядкаялъул кумекалдалъун гьодил хӏалтӏи рукӏалиде ккезабизе рес буго. Гьединлъидал мугъзагьод унтарав чи операция гьабизе гӏедегӏизе бегьуларин рикӏкӏунеб буго гӏемерисел специалистаз.
Цо-цо тохтурзабаз мугъзагьод унтарав чиясе дарулъун бихьизабула лъедей ва, турникалда далун, гьодил чӏоло цӏазаби. Амма бичча-бихъан тараб остеохондроз бугев чиясе турникалда цӏай тохтурзабаз лъикӏаблъун бихьизабуларо. Гьадингоги рукӏкӏарал ва гьорорал ччорбал цӏазаруни, мугъзагьодалъул рукьбузда гьоркьор ругел дисказеги зарал ккезе бегьула. Гьединлъидал остеохондроз бугев чиясе гьодил чӏоло цӏазабичӏого, гьеб лъикӏ хӏалтӏизабизе гӏоло цогидал упражнениял гьаризе лъикӏаб буго. Гьединго остеохондроз бугев чияс захӏматаб жо баччизе бегьуларо, щайгурелъул, мугъзагьодалде хӏал кканиги, гьениб грыжа лъугьине рес буго.