Гьабсагӏаталда дунялалдаго унеб буго микробазде данде къеркьолел дараби битӏун хӏалтӏизариялъул анкь. Гьединлъидал, РФялъул Сахлъи цӏуниялъул министерствоялъул буюрухъалда рекъон, 17-24 ноябрь лъазабун буго Микробазде дандечӏей гьабиялъул анкьлъун. Гьелда бан гӏуцӏизе кколел тадбиразулги, бактериязулги, гьезде данде гьарулел дарабазулги хӏакъалъулъ нижее бицана Республикаялъул урологияб централъул тохтур-уролог Хӏусен Къадиевас.
— Хӏусен, бактериязул антибиотиказде дандечӏезе бажариян сунда абулеб?
— Нилъер цӏакан бахани, черх загӏиплъани, гьабула батӏи-батӏияб дару. Гьезда гьоркьор рукӏуна антибиотикалги – микробазулги, бактериязулги, вирусазулги ва инсанасул чорхол сахлъиялъе заралиял цогидалги жал тӏагӏинариялъе квербакъулел дараби. Амма гьединал дараби гӏемер яги мекъи хӏалтӏизаруни, бактериял гьезде ругьунлъула ва чорхолъа гьел инаризе бажаруларо. Гьеб мехалда тохтур хӏажатавлъун ккола жеги къуватал антибиотикал хӏалтӏизаризе.
— Урологиялъул унти бугев чиясе кинаб хӏинкъи бугеб гьелъул?
— Микробазулгун бактериязул хӏаракаталъул хӏасил ккола цистит (кӏващул цӏуни) ва пиелонефрит (ургьисалабазулъ рецӏцӏ ккей). Гьезде данде гьарулел антибиотиказде микробал ругьунлъун ругони, хьверд гӏемерлъула ва операция гьабизе ккола.
— Бактериял кин ругьунлъулел антибиотиказде?
— Гьеб буго тӏабигӏияб иш, амма дараби мекъи хӏалтӏизариялъ инсанасги кумек гьабула бактериязул гьеб хасият цӏунизе. Тохтурасухъе инчӏого, живго жинцаго сахлъизавизе лъугьарав чияс жиндиего зарал гьабула. Щайгурелъул гьесда лъаларо даруялъул роцен ва чан къоялъ гьекъезе кколебали.
Бактериязгун вирусаз зарал гьабула нилъеца рокъор хьихьулел хӏайваназеги. Гьезиеги гьарула уколал, кьола антибиотикал. Гӏемер дараби гьарураб хӏайваналъул гьан кваназеги лъикӏаб гьечӏо. Гьелъ антибиотиказде дандечӏей загӏиплъизабула.
— Тохтурасда кин лъалеб пуланаб антибиотикалъ унтарасе кумек гьабулареблъи?
— Гьабураб даруялъ лъабго къоялдаса кумек гьабулеб гьечӏони, гьеб хисизе ккола. Дару гьабилелде лъикӏаб буго вирусазул, микробазул антибиотиказде дандечӏей бугищ-гьечӏищали халгьабулеб анализ кьезе. Жеги лъикӏаб буго, кинабгӏаги антибиотик хӏалтӏизабилалдего анализ гьабуни.
— Антибиотиказде ккунгутӏиялъе щиб гьабизе кколеб?
— Захӏматаб хӏалалде ккелалде, кванилги рацӏцӏалъиялъулги низам цӏунизе ккола. Хӏалтӏизарила хурдузул дараби. Больницаялда ругел гӏагарал чагӏазухъе гӏисинлъимал рачунге, нужгоги гӏемер хьвадуге. Больницаялда вегун вугони, мадугьалзабазухъе гӏемер хьвадуге — гьениса цӏияб вирус щвезе рес буго.
Ракӏбацӏцӏадго хӏалтӏизе ккола гӏанкӏуял, хӏайванал хьихьулел предпринимателалги. Гьездаги бараб бугелъул инсанасул сахлъиялъул иш.
РУЦалъул пресс-хъулухъ