←

sources.avar.me / av-be

аза

22 статей

→
Оглавление страницы (22)

азалалда

сообщить о неточности
{
  "word": "азалалда",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азалалда"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "прадвечна, спрадвеку; у прадвечнасці",
      "examples": [
        {
          "av": "азалалда хъвараб жо",
          "be": "тое, што наканавана [Алахам]",
          "labels": [
            "рэлігія"
          ]
        },
        {
          "av": "азалалда хъвараб жо дунялалда лъугьина",
          "be": "тое, што наканавана [Алахам], збудзецца ў свеце гэтым"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "мясцовы"
}

азали

сообщить о неточности
{
  "word": "азали",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азали",
    "азалиялъ",
    "азалиялъул",
    "азалидул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "шаўковыя валокны кокана, шоўк",
      "examples": [
        {
          "av": "азалиялъ угьине",
          "be": "вышываць шоўкам"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "кукурузныя рыльцы"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

азалидул

сообщить о неточности
{
  "word": "азалидул",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азалидул"
  ],
  "senses": [
    {
      "genitivefrom": "азали",
      "comment": "родны склон"
    },
    {
      "text": "шаўковы",
      "examples": [
        {
          "av": "Азалидул зангал ругел дир гӏанкӏил",
          "be": "У майго зайца шоўкавыя гетры",
          "labels": [
            "фальклор"
          ]
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "азали",
      "kind": "from"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "родны"
}

азаликун

сообщить о неточности
{
  "word": "азаликун",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азаликун",
    "азаликуналъ",
    "азаликуналъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "шаўковая нітка",
      "examples": [
        {
          "av": "азаликуналъ угьараб гурде",
          "be": "сукенка, вышытая шоўкам",
          "comment": "літ. шоўкавай ніткай"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

азалияб

сообщить о неточности
{
  "word": "азалияб",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азалияб"
  ],
  "gender_forms": [
    "азалияб",
    "азалияв",
    "азалияй"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "вечны, бясконцы (у часе); які не мае ні пачатку ні канца",
      "labels": [
        "рэлігія"
      ]
    },
    {
      "text": "прадвызначаны, наканаваны",
      "examples": [
        {
          "av": "азалияб къадар хисуларо",
          "be": "наканаванае не падлягае змене"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

азалияв-абадияв

сообщить о неточности
{
  "word": "азалияв-абадияв",
  "stress": 9,
  "forms": [
    "азалияв-абадияв"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "вечны",
      "comment": "у часе",
      "examples": [
        {
          "av": "азалияв-абадияв къудраталъул Аллагь",
          "be": "вечны і ўсемагутны Алах"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

азараб

сообщить о неточности
{
  "word": "азараб",
  "stress": 1,
  "stem": "азара",
  "forms": [
    "азараб"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "дзеепрыметнік"
      ],
      "participlefrom": "азине"
    },
    {
      "text": "слабы, худы",
      "examples": [
        {
          "av": "азарав чи",
          "be": "слабы чалавек"
        },
        {
          "av": "азарай гӏадан",
          "be": "слабая жанчына"
        },
        {
          "av": "азарал чахъаби",
          "be": "худыя авечкі"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "азине",
      "kind": "from"
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "дзеепрыметнік"
}

азарабго

сообщить о неточности
{
  "word": "азарабго",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азарабго"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "уся тысяча",
      "labels": [
        "лічэбнік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "ихдал азарабго чахъу магӏарде бачана вехьас",
          "be": "вясною ўсю тысячу авечак [без страт] перагнаў чабан у горы"
        },
        {
          "av": "азарабго баркала",
          "be": "велізарны дзякуй",
          "comment": "даслоў. тысяча падзяк"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "лічэбнік",
  "form": "—"
}

азарабилеб

сообщить о неточности
{
  "word": "азарабилеб",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азарабилеб"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тысячны",
      "labels": [
        "лічэбнік",
        "парадкавы лічэбнік"
      ]
    }
  ],
  "pos": "лічэбнік",
  "form": "—"
}

азаралда

сообщить о неточности
{
  "word": "азаралда",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азаралда"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тысяча",
      "labels": [
        "лічэбнік"
      ],
      "comment": "служыць для ўтварэння складовых лічэбнікаў ад 1001 да 1999",
      "examples": [
        {
          "av": "азаралда ичӏнусиялда ункъоялда анцӏила ичӏго",
          "be": "тысяча дзевяцьсот дзевяноста дзевяць"
        },
        {
          "av": "азаралда цо сордо",
          "be": "тысяча [і] адна ноч"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "лічэбнік",
  "form": "—"
}

азарго

сообщить о неточности
{
  "word": "азарго",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азарго"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тысяча",
      "labels": [
        "лічэбнік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "азарго гъурущ",
          "be": "[адна] тысяча рублёў"
        },
        {
          "av": "азарго сон бай",
          "be": "тысячагоддзе"
        },
        {
          "av": "азарго сон бараб",
          "be": "тысячагадовы"
        },
        {
          "av": "азарго къоги дагьабила лъикӏаб лъазе, цо къоги гӏемерабила квешалда ругьунлъизе",
          "be": "і тысячы дзён мала, каб навучыцца добраму, і аднаго дня шмат, каб прывыкнуць да дрэннага",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "Азарго гӏи бугев — гӏаг гьечӏеб шарбал, ГӀиял рехъен бугев — бихъараб тӏагъур",
          "be": "Тысячу авечак мае, а шаравары без штаніны, Атарай авечак валодае, а папаха рваная",
          "labels": [
            "фальклор"
          ]
        }
      ]
    },
    {
      "text": "тысяча, мноства",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "азарго гӏилла батула дос",
          "be": "ён знойдзе тысячу прычын"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "лічэбнік",
  "form": "—"
}

азаргогӏан

сообщить о неточности
{
  "word": "азаргогӏан",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азаргогӏан"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "каля тысячы; прыкладна, прыблізна тысяча",
      "labels": [
        "лічэбнік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "азаргогӏангӏан чи",
          "be": "каля тысячы чалавек"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "лічэбнік",
  "form": "—"
}

азаргояб

сообщить о неточности
{
  "word": "азаргояб",
  "stress": 3,
  "stem": "азаргоя",
  "forms": [
    "азаргояб",
    "азаргояс",
    "азаргоялъ",
    "азаргояясул",
    "азаргояялъул",
    "азаргоял"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тысяча",
      "labels": [
        "лічэбнік"
      ],
      "comment": "з многіх, з агульнай колькасці",
      "examples": [
        {
          "av": "азаргояб тӏаса бищана гӏиял рехъабазда гъорлъа",
          "be": "з атар выбралі тысячу авечак"
        },
        {
          "av": "азаргояс гьабураб цояс биххула",
          "be": "адзін разбурыць тое, што стварыла тысяча чалавек",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "лічэбнік",
  "form": "—"
}

азарил

сообщить о неточности
{
  "word": "азарил",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азарил"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тысячны",
      "labels": [
        "лічэбнік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "азарил бутӏа",
          "be": "тысячная доля"
        },
        {
          "av": "азарил соназ",
          "be": "здаўняў, спрадвеку",
          "comment": "літ. тысячы гадоў"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "лічэбнік",
  "form": "—"
}

азарилбетӏер

сообщить о неточности
{
  "word": "азарилбетӏер",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азарилбетӏер",
    "азарилбетӏерас",
    "азарилбетӏерасул",
    "азарилбутӏрул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тысяцкі",
      "labels": [
        "гістарычны тэрмін"
      ],
      "comment": "ваяначальнік"
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

азарилбутӏрул

сообщить о неточности
{
  "word": "азарилбутӏрул",
  "stress": 3,
  "stem": "азарилбутӏру",
  "forms": [
    "азарилбутӏрул",
    "азарилбутӏруз",
    "азарилбутӏрузул"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "множны лік"
      ],
      "pluralfor": "азарилбетӏер"
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "азарилбетӏер",
      "kind": "from"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "множны лік"
}

азаркьераб

сообщить о неточности
{
  "word": "азаркьераб",
  "stress": 3,
  "stem": "азаркьера",
  "forms": [
    "азаркьераб"
  ],
  "gender_forms": [
    "азаркьераб",
    "азаркьерав",
    "азаркьерай"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тысячаколерны, тысячафарбісты, стракаты",
      "examples": [
        {
          "av": "азаркьерал тӏугьдуз рацарал мучӏдул",
          "be": "поўныя стракатымі кветкамі лугі"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

азархана

сообщить о неточности
{
  "word": "азархана",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азархана",
    "азарханаялъ",
    "азарханаялъул",
    "азарханаби"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "бальніца, лазарэт, шпіталь, клініка",
      "labels": [
        "устарэлае слова"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "хъаладухъ букӏараб азарханаялъул тохтурас сах гьавуна дир эмен",
          "be": "майго бацьку вылечыў лекар, які працаваў у лазарэце пры крэпасці"
        },
        {
          "av": "якьад азарханаялда егизаюна ХӀабибица",
          "be": "Хабіб паклаў цёшчу ў бальніцу"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

азархӏетӏ

сообщить о неточности
{
  "word": "азархӏетӏ",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азархӏетӏ",
    "азархӏетӏалъ",
    "азархӏетӏалъул",
    "азархӏетӏал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "многаножка",
      "comment": "від насякомага; літ. шматножка"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

азарцӏул

сообщить о неточности
{
  "word": "азарцӏул",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "азарцӏул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тысячу разоў, тысячакратна",
      "labels": [
        "лічэбнік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "азарцӏул абуниги, гӏин тӏамуларо",
          "be": "хоць тысячу разоў гавары, не слухаецца"
        },
        {
          "av": "чияр ракьалда рукӏиналдаса азарцӏул лъикӏ нилъерго росулъ",
          "be": "чым жыць на чужыне, тысячу разоў лепш у сябе ў аўле"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "лічэбнік",
  "form": "—"
}

аза-азар

сообщить о неточности
{
  "word": "аза-азар",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "аза-азар"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тысячы",
      "labels": [
        "лічэбнік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "аза-азар сонал",
          "be": "тысячы гадоў"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "тысячамі",
      "examples": [
        {
          "av": "аза-азар дагъистаниял жидеего бокьун унел рукӏана Ватӏан цӏунизе",
          "be": "дагестанцы тысячамі добраахвотна ішлі на абарону Радзімы"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "лічэбнік",
  "form": "—"
}

аза-азарккун

сообщить о неточности
{
  "word": "аза-азарккун",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "аза-азарккун"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тысячамі, па тысячы",
      "labels": [
        "прыслоўе"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "аза-азарккун босизе",
          "be": "браць па тысячы"
        },
        {
          "av": "аза-азарккун рикӏкӏине",
          "be": "лічыць па тысячы"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "прыслоўе",
  "form": "—"
}