←

sources.avar.me / av-be

ама

8 статей

→
Оглавление страницы (8)

аман

сообщить о неточности
{
  "word": "аман",
  "homonym": 1,
  "forms": [
    "аман",
    "аманалъ",
    "аманалъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ласка, памілаванне",
      "examples": [
        {
          "av": "аман ахӏизе",
          "be": "прасіць літасці, крычаць аб літасці"
        },
        {
          "av": "Гьаб цӏеца вухӏаниги, хӏал дица гьарулареб, Гьаб кӏкӏуйца гъанкъаниги, аманго ахӏулареб",
          "be": "Міласці прасіць не стану, калі і згару ў агні, Аб літасці я не ўскрыкну, калі і задыхнуся ў дыму",
          "labels": [
            "фальклор"
          ]
        },
        {
          "av": "аман гьабизе",
          "be": "пашкадаваць, выявіць міласэрнасць"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "дапамога",
      "examples": [
        {
          "av": "аман гьаризе",
          "be": "крычаць караул; прасіць літасці; прасіць дапамогі, клікаць на дапамогу"
        },
        {
          "av": "аман гьарун кӏанцӏулеб бакӏ",
          "be": "прытулак"
        },
        {
          "av": "аман биххизе",
          "be": "парушыць прысягу"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

аман

сообщить о неточности
{
  "word": "аман",
  "stress": 3,
  "homonym": 2,
  "forms": [
    "аман"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "дзеля бога; прашу; малю",
      "labels": [
        "выклічнік"
      ],
      "comment": "выказвае пакуту, мальбу; часам — здзіўленне",
      "examples": [
        {
          "av": "аман, цо цидул кӏодолъи!",
          "be": "ах, які вялікі мядзведзь!"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "выклічнік",
  "form": "—"
}

аманаллагь

сообщить о неточности
{
  "word": "аманаллагь",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "аманаллагь"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "Божа мой!; дзеля бога!",
      "labels": [
        "выклічнік"
      ]
    }
  ],
  "pos": "выклічнік",
  "form": "—"
}

аманат

сообщить о неточности
{
  "word": "аманат",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "аманат",
    "аманаталъ",
    "аманаталъул",
    "аманатал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "даверанае",
      "comment": "рэч, адданая на захаванне, чалавек ці жывая істота, даручаная каму-небудзь для нагляду",
      "examples": [
        {
          "av": "Цо гьитӏинав вас вуго, Аманат, Хъарал Магьди, Къватӏатӏе рехун тоге!",
          "be": "Ёсць у мяне малы сын — Захавай яго, Кара Махдзі, На вуліцы не пакінь!",
          "labels": [
            "фальклор"
          ]
        }
      ]
    },
    {
      "text": "аманат",
      "comment": "рэч, грошы, чалавек ці жывая істота, пакінутыя пад заклад",
      "examples": [
        {
          "av": "Шамилил вас пачаясухъ аманатлъун вукӏана",
          "be": "сын Шаміля знаходзіўся ў цара ў якасці аманата"
        },
        {
          "av": "аманаталъе хилиплъи",
          "be": "парушэнне ўмоў дагавора аб аманаце; парушэнне даверу, вераломства"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "даручэнне, наказ",
      "examples": [
        {
          "av": "аманат гьабизе",
          "be": "даручыць што-небудзь, даць даручэнне; зрабіць наказ, наказаць",
          "comment": "каму-небудзь што-небудзь зрабіць"
        },
        {
          "av": "рукъ мадугьаласде аманат гьабуна",
          "be": "даручыў дом суседу"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

аманаткасса

сообщить о неточности
{
  "word": "аманаткасса",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "аманаткасса",
    "аманаткассаялъ",
    "аманаткассаялъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ашчадная каса",
      "labels": [
        "устарэлае слова"
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

аман-мадад

сообщить о неточности
{
  "word": "аман-мадад",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "аман-мадад"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гвалт!; малю!",
      "labels": [
        "выклічнік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "аман-мадад, дида тӏаса гьаб балагь нахъе баче",
          "be": "малю, пазбаўце мяне ад гэтага няшчасця",
          "comment": "літ. забярыце ад мяне гэта няшчасце"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "выклічнік",
  "form": "—"
}

амахвад

сообщить о неточности
{
  "word": "амахвад",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "амахвад",
    "амахвадица",
    "амахвадил",
    "амахвадал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "каб памёр твой бацька!",
      "comment": "можа мець розныя формы склону і ліку; выражае захапленне, здзіўленне з нагоды чыёй-небудзь сілы, моцы, велічы, бадзёрасці, інтэлекту і таму падобнае",
      "labels": [
        "выклічнік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "амахвадица багӏаризабулеб буго!",
          "be": "[ён] дае жару, хай памрэ яго бацька!"
        },
        {
          "av": "амахвадил кутак буго!",
          "be": "у яго сіла вялікая!",
          "comment": "асаблівая формула ў аварцаў, гаворыцца пра здаровага, моцнага і бадзёрага чалавека"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "эмехвад",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "выклічнік",
  "form": "—"
}

амахваяб

сообщить о неточности
{
  "word": "амахваяб",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "амахваяб"
  ],
  "gender_forms": [
    "амахваяб",
    "амахваяв",
    "амахваяй"
  ],
  "spelling_forms": [
    "амахваяб",
    "эмехваяб"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "амахваяб",
      "comment": "у тым жа значэнні, што 'амахвад'",
      "examples": [
        {
          "av": "огь, дур амахваяб, аб сухъмахъалъул кӏичӏарди!",
          "be": "ох, 'амахваяб', якая звілістая гэтая сцежачка!"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "амахвад",
      "kind": "see"
    },
    {
      "target": "эмехваяб",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}