←

sources.avar.me / av-be

гор

23 статей

→
Оглавление страницы (23)

гор

сообщить о неточности
{
  "word": "гор",
  "forms": [
    "гор",
    "горалъ",
    "горалъул",
    "горил",
    "горал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кола; круг",
      "examples": [
        {
          "av": "киналго гор гьабун гӏодор чӏана",
          "be": "усе селі ў круг"
        },
        {
          "av": "горил рагӏал букӏунареб, рагӏул ахир букӏунареб",
          "be": "у круга няма пачатку, а ў балбатні няма канца",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "лъадал матӏуялда тӏад горал лъугьун руго",
          "be": "па воднай гладзі расходзяцца кругі"
        },
        {
          "av": "гор-гор гӏадал берал",
          "be": "круглыя вочы"
        },
        {
          "av": "гора-горал лъугьун",
          "be": "коламі"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "арэол",
      "examples": [
        {
          "av": "моцӏрода сверун гор лъугьун буго",
          "be": "вакол месяца ўтварыўся арэол"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "кола, кольца",
      "examples": [
        {
          "av": "маххул гор",
          "be": "жалезнае кольца"
        },
        {
          "av": "маххул гор бараб каву",
          "be": "вароты з жалезным кольцам"
        },
        {
          "av": "кӏул горида ххезе",
          "be": "надзягаць ключ на кольца"
        },
        {
          "av": "кӏкӏуйдул горал",
          "be": "колы дыму"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "абруч, вобад",
      "examples": [
        {
          "av": "гор бачине",
          "be": "каціць абруч",
          "comment": "дзіцячая гульня"
        },
        {
          "av": "гор бачунеб жо",
          "be": "прыстасаванне з цвёрдага дроту для катання абруча"
        },
        {
          "av": "чирмакъолода тӏад горал ххезе",
          "be": "набіць абручы на бочку"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "абаранак, бублік, круглы хлеб з дзіркай у сярэдзіне",
      "comment": "прызначаны для святочнага гасцінца хлопчыкам і як прыз пераможцу ў спаборніцтвах па бегу, у скачках і да таго падобнае",
      "examples": [
        {
          "av": "гор базе",
          "be": "павесіць круглы хлеб з адтулінай",
          "comment": "на шыю пераможцы"
        },
        {
          "av": "гор кьезе",
          "be": "падарыць круглы хлеб з адтулінай",
          "comment": "у святочны дзень"
        },
        {
          "av": "векерун гор босана Булатица",
          "be": "Булат выйграў у бегу прыз",
          "comment": "у выглядзе буйнога круглага хлеба з адверсцем у сярэдзіне"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "вянок",
      "examples": [
        {
          "av": "тӏугьдузул гор бугоан долъ ботӏрода лъун",
          "be": "на яе галаве быў вянок з кветак"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "акно",
      "labels": [
        "дыялектызм"
      ]
    },
    {
      "text": "анучавы круг",
      "comment": "выкарыстоўваецца пры разбіванні костачак на плоскім рачным камені"
    },
    {
      "examples": [
        {
          "av": "цӏадулаб гор",
          "be": "агняное кольца"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гора-горахараб

сообщить о неточности
{
  "word": "гора-горахараб",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "гора-горахараб"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "дзеепрыметнік"
      ],
      "participlefrom": "гора-горахине"
    },
    {
      "text": "у яблыках",
      "examples": [
        {
          "av": "гора-горахараб цӏахӏилаб чу",
          "be": "шэры ў яблыках конь"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "гора-горахине",
      "kind": "from"
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "дзеепрыметнік"
}

гора-горахин

сообщить о неточности
{
  "word": "гора-горахин",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "гора-горахин"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "масдар",
        "дзеяслоў"
      ],
      "masdarfrom": "гора-горахине"
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "масдар"
}

гора-горахине

сообщить о неточности
{
  "word": "гора-горахине",
  "stress": 2,
  "stem": "гора-горах",
  "forms": [
    "гора-горахине",
    "гора-горахуна",
    "гора-горахина",
    "гора-горахана"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "быць у яблыках",
      "comment": "аб масці каня"
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "інфінітыў"
}

горбогьод

сообщить о неточности
{
  "word": "горбогьод",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "горбогьод",
    "горбогьодалъ",
    "горбогьодалъул",
    "горбогьодал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "шыйны пазванок",
      "examples": [
        {
          "av": "горбогьод бекаги дур",
          "be": "хай зламаецца твой шыйны пазвонак",
          "labels": [
            "лаянкавае слова",
            "выраз"
          ]
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "горбол",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

горбокъаб

сообщить о неточности
{
  "word": "горбокъаб",
  "stress": 5,
  "stem": "горбокъа",
  "forms": [
    "горбокъаб"
  ],
  "gender_forms": [
    "горбокъаб",
    "горбокъав",
    "горбокъай"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "караткашыі",
      "examples": [
        {
          "av": "горбокъав чи",
          "be": "караткашыі чалавек"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

горбол

сообщить о неточности
{
  "word": "горбол",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "горбол"
  ],
  "senses": [
    {
      "genitivefrom": "габур",
      "comment": "родны склон"
    },
    {
      "text": "шыйны",
      "examples": [
        {
          "av": "горбол милъир",
          "be": "шыйны пазванок"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "габур",
      "kind": "from"
    },
    {
      "target": "горбогьод",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "родны"
}

гордабигъ

сообщить о неточности
{
  "word": "гордабигъ",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "гордабигъ",
    "гордабигъалъ",
    "гордабигъалъул",
    "гордаригъал"
  ],
  "gender_forms": [
    "гордабигъ",
    "гордавигъ",
    "гордайигъ"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "завеска, штора, парцьера",
      "comment": "аконная"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гордал-нуцӏби

сообщить о неточности
{
  "word": "гордал-нуцӏби",
  "stress": 2,
  "stem": "гордал-нуцӏб",
  "forms": [
    "гордал-нуцӏби",
    "гордал-нуцӏбуз",
    "гордал-нуцӏбул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "вокны і дзверы",
      "labels": [
        "множны лік",
        "зборны назоўнік"
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "множны лік"
}

гордаригъал

сообщить о неточности
{
  "word": "гордаригъал",
  "stress": 2,
  "stem": "горда(р)игъа",
  "forms": [
    "гордаригъал",
    "гордаригъаз",
    "гордаригъазул"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "множны лік"
      ],
      "pluralfor": "гордабигъ"
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "гордабигъ",
      "kind": "from"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "множны лік"
}

гордибер

сообщить о неточности
{
  "word": "гордибер",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "гордибер",
    "гордибералъ",
    "гордибералъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "экзэма",
      "labels": [
        "медыцына"
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гордо

сообщить о неточности
{
  "word": "гордо",
  "stress": 2,
  "stem": "горд",
  "forms": [
    "гордо",
    "гордоялъ",
    "гордоялъул",
    "гордул",
    "гордал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "акно",
      "examples": [
        {
          "av": "гьитӏинаб гордо",
          "be": "аконца"
        },
        {
          "av": "гордо бацизе",
          "be": "замураваць акно"
        },
        {
          "av": "гордо къазе",
          "be": "зачыніць акно"
        },
        {
          "av": "гордо рагьизе",
          "be": "адчыніць акно"
        },
        {
          "av": "гордо ричӏизе",
          "be": "адчыніць акно"
        },
        {
          "av": "горда цӏер лъезе",
          "be": "зашкліць акно"
        },
        {
          "av": "гордухъа жаниве лъугьине",
          "be": "залезць у акно"
        },
        {
          "av": "гордухъа гъоркье бортизе",
          "be": "выпасці з акна"
        },
        {
          "av": "гордан бачӏараб гордан уна",
          "be": "тое, што ўвайшло праз акно, з акна ж і выходзіць",
          "labels": [
            "прымаўка"
          ],
          "comment": "г. зн. тое, што атрымана без працы, тут жа адыходзіць ад чалавека"
        },
        {
          "av": "гамачӏ гордулъ щвана",
          "be": "камень трапіў у акно"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "дзірка, пралом, прабоіна",
      "examples": [
        {
          "av": "речӏчӏараб гӏарадаялъ цо кӏудияб гордо лъугьинабун букӏана хъалаялъул къадалъ",
          "be": "снарад прабіў вялікі пралом у сцяне крэпасці"
        },
        {
          "av": "бакъул гордо",
          "be": "выгляд сонца"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гордул

сообщить о неточности
{
  "word": "гордул",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "гордул"
  ],
  "senses": [
    {
      "genitivefrom": "гордо",
      "comment": "родны склон"
    },
    {
      "text": "аконны",
      "examples": [
        {
          "av": "гордул цӏер",
          "be": "аконнае шкло"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "гордо",
      "kind": "from"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "родны"
}

горен

сообщить о неточности
{
  "word": "горен",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "горен",
    "гореналъ",
    "гореналъул",
    "горенал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "загон",
      "comment": "для скаціны",
      "examples": [
        {
          "av": "гореналъубе бацӏ кӏанцӏизехъин букӏана",
          "be": "воўк спрабаваў пранікнуць у загон"
        },
        {
          "av": "гӏачи гореналъур руго",
          "be": "каровы знаходзяцца ў загоне"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

горизонт

сообщить о неточности
{
  "word": "горизонт",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "горизонт",
    "горизонталъ",
    "горизонталъул",
    "горизонтал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гарызонт",
      "examples": [
        {
          "av": "горизонталъул мухъ",
          "be": "лінія гарызонта"
        },
        {
          "av": "горизонталъул рахъал",
          "be": "бакі гарызонту"
        },
        {
          "av": "самолёт горизонталде нахъе щинкӏун ана",
          "be": "самалёт схаваўся за гарызонт"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

горилла

сообщить о неточности
{
  "word": "горилла",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "горилла",
    "гориллаялъ",
    "гориллаялъул",
    "гориллаби"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гарыла",
      "labels": [
        "заалогія"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "горилла буго бищунго кӏудияб ва къуватаб маймалак",
          "be": "гарыла — самая буйная і моцная малпа"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гормендо

сообщить о неточности
{
  "word": "гормендо",
  "stress": 5,
  "stem": "горменд",
  "forms": [
    "гормендо",
    "гормендоялъ",
    "гормендоялъул",
    "гормендодул",
    "гормендаби"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тонкая шоўкавая каляровая хустка",
      "comment": "галаўны ўбор каўказскіх жанчын",
      "examples": [
        {
          "av": "гормендялъ рас бахчизабизе",
          "be": "закрыць валасы хусткай"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

горо

сообщить о неточности
{
  "word": "горо",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "горо",
    "гороялъ",
    "гарица",
    "гороялъул",
    "городул",
    "гарил",
    "гарал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "шарык; камяк, камячок",
      "examples": [
        {
          "av": "карул горо",
          "be": "ягадка"
        },
        {
          "av": "магӏил горо",
          "be": "слязінка"
        },
        {
          "av": "маххул горо",
          "be": "жалезны шарык"
        },
        {
          "av": "нахул горо",
          "be": "кавалачак масла"
        },
        {
          "av": "пихъил горо",
          "be": "адна штука якой-небудзь садавіны"
        },
        {
          "av": "хӏатӏул горо",
          "be": "камячок гліны"
        },
        {
          "av": "цӏолбол горо",
          "be": "вінаградзіна"
        },
        {
          "av": "горо гӏадаб",
          "be": "круглы, шарападобны"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "град",
      "examples": [
        {
          "av": "жакъа горо бана",
          "be": "сёння выпаў град"
        },
        {
          "av": "гарица пихъ хвезабуна",
          "be": "градам пабіла садавіну"
        },
        {
          "av": "гарикье ккана дол",
          "be": "яны трапілі пад град"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "асадак, які прыстае да дна посуду пры растопліванні алею, і страва, што гатуецца з талокна на гэтым асадку",
      "labels": [
        "дыялектызм"
      ],
      "comment": "вараць на павольным агні і ядуць у гарачым выглядзе"
    },
    {
      "text": "крыха, крошка",
      "labels": [
        "ласкальная форма",
        "у пераносным значэнні"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "вай, дир горо",
          "be": "ах ты, мая крошка"
        },
        {
          "av": "меседил горо",
          "be": "залатанька",
          "labels": [
            "ласкальная форма"
          ],
          "comment": "даслоўн.: залатая крошка, залаты камячок"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

горо-цӏер

сообщить о неточности
{
  "word": "горо-цӏер",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "горо-цӏер",
    "горо-цӏералъ",
    "горо-цӏералъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "град"
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "горо",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "2"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

горсвери

сообщить о неточности
{
  "word": "горсвери",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "горсвери",
    "горсвериялъ",
    "горсвериялъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кола, асяроддзе",
      "examples": [
        {
          "av": "горсвери гӏатӏид гьабе!",
          "be": "шырэй кола!"
        },
        {
          "av": "гьудулзабазул горсвери",
          "be": "кола сяброў"
        },
        {
          "av": "ясазул горсвериялда гӏодов чӏун вуго Юнус",
          "be": "Юнус сядзіць у асяроддзі дзяўчат"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

горцӏо

сообщить о неточности
{
  "word": "горцӏо",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "горцӏо",
    "горцӏоялъ",
    "горцӏоялъул",
    "горцӏодул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "парэчкі, смародзіна",
      "comment": "ягада і куст"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

горчица

сообщить о неточности
{
  "word": "горчица",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "горчица",
    "горчицаялъ",
    "горчицаялъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гарчыца"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

горчицаялъул

сообщить о неточности
{
  "word": "горчицаялъул",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "горчицаялъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "genitivefrom": "горчица",
      "comment": "родны склон"
    },
    {
      "text": "гарчычны",
      "examples": [
        {
          "av": "горчицаялъул мугь",
          "be": "гарчычнае зерня"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "горчица",
      "kind": "from"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "родны"
}