←

sources.avar.me / av-be

гам

13 статей

→
Оглавление страницы (13)

гама

сообщить о неточности
{
  "word": "гама",
  "stress": 4,
  "stem": "гам",
  "forms": [
    "гама",
    "гамялъ",
    "гамица",
    "гамялъул",
    "гамил",
    "гуми"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "судна, карабель, човен; параход; каўчэг",
      "examples": [
        {
          "av": "ахӏул гама",
          "be": "выратавальнае судна"
        },
        {
          "av": "рагъулаб гама",
          "be": "ваенны карабель"
        },
        {
          "av": "гама бачине",
          "be": "весці карабель"
        },
        {
          "av": "гамил капитан",
          "be": "капітан карабля"
        },
        {
          "av": "гамил лангар",
          "be": "якар карабля"
        },
        {
          "av": "гамил рагъи (тӏох)",
          "be": "палуба парахода"
        },
        {
          "av": "гамил тӏокъо",
          "be": "трум карабля"
        },
        {
          "av": "гамитӏа рекӏине",
          "be": "сесці на параход"
        },
        {
          "av": "гамитӏе вахине",
          "be": "узысці на параход"
        },
        {
          "av": "гумузул гӏурдул",
          "be": "мачты суднаў"
        },
        {
          "av": "Нухӏил гама",
          "be": "Наемаў каўчэг"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "лодка",
      "labels": [
        "ваенны тэрмін"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "лъелъ букъулеб гама",
          "be": "падводная лодка"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "міска, талерка",
      "labels": [
        "дыялектызм"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "тӏохол цӏураб гама",
          "be": "талерка, поўная талакна"
        },
        {
          "av": "гама чуризе",
          "be": "памыць талерку"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "гамажу",
      "kind": "see"
    },
    {
      "target": "суркӏа",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гамаг

сообщить о неточности
{
  "word": "гамаг",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "гамаг",
    "гамагалъ",
    "гамагалъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "чайны куст",
      "labels": [
        "батаніка"
      ],
      "comment": "з лісця якога заварваюць настой чырвонага колеру"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гамагъ

сообщить о неточности
{
  "word": "гамагъ",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "гамагъ"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "гьанта",
      "kind": "see",
      "comment": "гамагъ битӏун буго",
      "comment_lang": "av"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гамажу

сообщить о неточности
{
  "word": "гамажу",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "гамажу",
    "гамажуялъ",
    "гамажуялъул",
    "гамажуял"
  ],
  "labels": [
    "дыялектызм"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "гама",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "3"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гамачӏ

сообщить о неточности
{
  "word": "гамачӏ",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "гамачӏ",
    "ганчӏица",
    "ганчӏил",
    "ганчӏал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "камень",
      "examples": [
        {
          "av": "бакӏаб гамачӏ",
          "be": "цяжкі камень"
        },
        {
          "av": "борлъараб гамачӏ",
          "be": "камень з дзіркай",
          "comment": "лічыцца талісманам"
        },
        {
          "av": "гургинаб гамачӏ",
          "be": "круглы камень"
        },
        {
          "av": "къотӏноб кколеб гамачӏ",
          "be": "брукаванка"
        },
        {
          "av": "хъахӏаб гамачӏ",
          "be": "белы камень, вапняк"
        },
        {
          "av": "гамачӏ бахъизе",
          "be": "здабываць камень"
        },
        {
          "av": "гамачӏ бахъулеб бакӏ",
          "be": "каменаломня"
        },
        {
          "av": "гамачӏ бекӏкӏизе",
          "be": "часаць камень"
        },
        {
          "av": "гамачӏ бекӏкӏулев чи",
          "be": "каменяцёс"
        },
        {
          "av": "гамачӏ борхизе",
          "be": "падняць камень"
        },
        {
          "av": "гамачӏ борхани — ганчӏикь, къоно борхани — къаникь",
          "be": "паднімеш камень — пад каменем, паднімеш пліту — пад плітой",
          "labels": [
            "прымаўка"
          ],
          "comment": "пра ўсюдыіснага чалавека"
        },
        {
          "av": "гамачӏ лъугьине",
          "be": "ператварыцца ў камень, закамянець"
        },
        {
          "av": "гамачӏ кквезе",
          "be": "масціць",
          "comment": "вуліцу"
        },
        {
          "av": "гамачӏ ккураб къватӏ",
          "be": "брукаваная, пакрытая брукам вуліца"
        },
        {
          "av": "гамачӏ реххизе",
          "be": "кідаць камень",
          "labels": [
            "спартыўны тэрмін"
          ]
        },
        {
          "av": "гамачӏ речӏчӏизе",
          "be": "калі я ў цябе камень кіну, ты ў мяне яблык не кінеш",
          "comment": "каго-небудзь"
        },
        {
          "av": "дица дуда гамачӏ речӏчӏани, дуца дида гӏечӏ речӏчӏуларо",
          "be": "калі я ў цябе камень кіну, ты ў мяне яблык не кінешь",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "гамачӏги кӏалъазабила дос",
          "be": "ён і камень прымусіць гаварыць"
        },
        {
          "av": "гамачӏгӏан къвакӏараб",
          "be": "цвёрды як камень, цвёрдакаменны"
        },
        {
          "av": "гамачӏгӏанги кӏалъаларо",
          "be": "не вымавіць і слова; маўчыць быццам камень"
        },
        {
          "av": "ганчӏица чӏвазе",
          "be": "пабіць камянямі",
          "comment": "да смерці"
        },
        {
          "av": "ганчӏил кьекӏкӏел",
          "be": "абломак каменя"
        },
        {
          "av": "ганчӏидаса тӏотӏоегӏанги пайда гьечӏо",
          "be": "з гуся вада; карысці як з казла малака",
          "labels": [
            "прымаўка"
          ],
          "comment": "літ. карысці як мусе ад каменя"
        },
        {
          "av": "ганчӏитӏа гӏодов чӏезе",
          "be": "сесці на камень"
        },
        {
          "av": "ганчӏитӏа гамачӏ течӏого биххизабуна",
          "be": "разбурыў так, што каменя на камені не засталося"
        },
        {
          "av": "ганчӏилъ щвана",
          "be": "трапіў у камень"
        },
        {
          "av": "гамачӏ речӏчӏаниги руз холеб, ганчӏилъ речӏчӏаниги руз холеб",
          "be": "што камень у сову, што сову аб камень, — так і гэтак яна здохне",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "ганчӏикь ицц",
          "be": "крыніца, якая б'е з-пад каменя"
        },
        {
          "av": "регарал ганщал гӏадинал ганчӏал",
          "be": "валуны, падобныя на буйвалоў, якія ляжаць"
        },
        {
          "av": "ганчӏал кваги дуца",
          "be": "хай прыйдзецца табе грызці камяні",
          "labels": [
            "лаянкавае слова",
            "выраз"
          ]
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гамачӏлъи

сообщить о неточности
{
  "word": "гамачӏлъи",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "гамачӏлъи"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "масдар",
        "дзеяслоў"
      ],
      "masdarfrom": "гамачӏлъизе"
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "масдар"
}

гамачӏлъизе

сообщить о неточности
{
  "word": "гамачӏлъизе",
  "stress": 4,
  "stem": "гамачӏлъ",
  "forms": [
    "гамачӏлъизе",
    "гамачӏлъула",
    "гамачӏлъила",
    "гамачӏлъана",
    "гамачӏлъе"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "акамянець",
      "labels": [
        "рэдка"
      ]
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "інфінітыў"
}

гамачӏмахӏав

сообщить о неточности
{
  "word": "гамачӏмахӏав",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "гамачӏмахӏав"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "негаворлівы",
      "comment": "літ. каменападобны",
      "labels": [
        "размоўнае слова"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "гамачӏмахӏав чи",
          "be": "негаварлівы чалавек, ціханя"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гамачӏхӏалаб

сообщить о неточности
{
  "word": "гамачӏхӏалаб",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "гамачӏхӏалаб"
  ],
  "gender_forms": [
    "гамачӏхӏалаб",
    "гамачӏхӏалав",
    "гамачӏхӏалай"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "камяністы",
      "examples": [
        {
          "av": "гамачӏхӏалаб бакӏ",
          "be": "камяністае месца"
        },
        {
          "av": "гамачӏхӏалаб ракь",
          "be": "камяністая глеба"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

гамачӏ-хӏарщ

сообщить о неточности
{
  "word": "гамачӏ-хӏарщ",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "гамачӏ-хӏарщ",
    "гамачӏ-хӏарщалъ",
    "гамачӏ-хӏарщалъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "камень і раствор",
      "labels": [
        "зборны назоўнік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "къадахъанасда хадуб гамачӏ-хӏарщ чӏезабизе",
          "be": "забяспечыць муляра каменем і растворам"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гамихъан

сообщить о неточности
{
  "word": "гамихъан",
  "stress": 4,
  "stem": "гамихъа",
  "forms": [
    "гамихъан",
    "гамихъанас",
    "гамихъанасул",
    "гамихъаби"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "марак, матрос; капітан карабля",
      "examples": [
        {
          "av": "гамитӏаги вукӏун, гамихъагун вагъуге",
          "be": "знаходзячыся на караблі, не ўступай у бойку з капітанам",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гамущ

сообщить о неточности
{
  "word": "гамущ",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "гамущ",
    "гамущалъ",
    "ганщица",
    "гамущалъул",
    "ганщил",
    "ганщал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "буйвал і буйваліха",
      "examples": [
        {
          "av": "ганщица гьоко лъикӏ цӏала",
          "be": "буйвал добра цягне арбу"
        },
        {
          "av": "ганщида данде баси балареб",
          "be": "быка на пару з буйволам не запрагаюць",
          "labels": [
            "прыказка"
          ],
          "comment": "у адну бруйку нельга запрагаць і быка і трапяткую лань"
        },
        {
          "av": "хурир ганщалги тун, ссандаса буртӏал рачахъуге",
          "be": "пакідаючы на ніве буйвалаў, не выганяй казлят з мяжы",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

гамущмахӏав

сообщить о неточности
{
  "word": "гамущмахӏав",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "гамущмахӏав"
  ],
  "labels": [
    "размоўнае слова"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "оцмахӏав",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}