{
"word": "удава",
"stress": 5,
"forms": [
"вдова"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "къоролай",
"comment": "рос хварай"
}
]
}
{
"word": "удавацца",
"stress": 5,
"forms": [
"вдаваться"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"be": "удавацца ў разважанні",
"av": "пикраби рицине лъугьине"
},
{
"be": "не ўдаючыся ў падрабязнасці",
"av": "тӏину-тӏалаялде ваккичӏого, гӏиси-бикъинал жал мухӏкан гьаричӏого"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "вдаться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "удавацца",
"stress": 5,
"forms": [
"удаваться"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"see_also": [
{
"target": "удасться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "удавацца",
"stress": 5,
"forms": [
"удосуживаться"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"see_also": [
{
"target": "удосужиться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "удавец",
"stress": 5,
"forms": [
"вдовец"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "къоролав",
"comment": "чӏужу хварав"
}
]
}
{
"word": "удавецкі; увадовы",
"stress": 3,
"forms": [
"вдовый",
"вдовая"
],
"senses": [
{
"text": "къороллъуда йигей (вугев)",
"examples": [
{
"be": "удавец",
"av": "къороллъуда вугев бихьинчи"
}
]
}
]
}
{
"word": "удавы",
"stress": 3,
"stem": "ВДОВ",
"forms": [
"вдовий",
"вдовья",
"вдовье"
],
"senses": [
{
"text": "къоролалъул, къороласул",
"examples": [
{
"be": "удаўская доля",
"av": "къоролалъул (къороласул) къисмат"
}
]
}
]
}
{
"word": "удавіць",
"stress": 5,
"forms": [
"удавить"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "гъанкъизе",
"precomment": "каго",
"comment": "лъицаниги",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
}
]
}
{
"word": "удакладненне",
"stress": 6,
"forms": [
"уточнение"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "мухӏкан гьаби, дурус гьаби, битӏизаби",
"precomment": "па дзеяслову ўдакладніць"
},
{
"text": "баянлъизаби, мухӏканлъизаби",
"precomment": "высвятленне падрабязнасцей"
}
]
}
{
"word": "удаласць",
"stress": 1,
"forms": [
"ухарство"
],
"labels": [
"размоўнае слова",
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "кӏалкъуллъи, бахӏарчилъи"
}
]
}
{
"word": "удаласць; поспех",
"stress": 3,
"stem": "УДАЧ",
"forms": [
"удача"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "битӏккей, талихӏккей, икъбал, бергьенлъи",
"examples": [
{
"be": "жадаю поспеху!",
"av": "бергьенлъи щваги (дуе)!"
},
{
"be": "творчая ўдача",
"av": "творчествоялъулаб бергьенлъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "удалец",
"stress": 5,
"forms": [
"удалец"
],
"labels": [
"размоўнае слова",
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "лебалав чи, бахӏарчи"
}
]
}
{
"word": "удалы",
"stress": 1,
"forms": [
"ухарский",
"ухарская",
"ухарское"
],
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "кӏалкъулав, бахӏарчияв"
}
]
}
{
"word": "удаль",
"stress": 1,
"forms": [
"удаль"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏурхъулъа борчӏараб бахӏарчилъи, лебаллъи"
}
]
}
{
"word": "удальства",
"stress": 9,
"forms": [
"удальство"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"see_also": [
{
"target": "удаль",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "удар",
"stress": 3,
"forms": [
"удар"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "кьаби",
"examples": [
{
"be": "удар кулаком",
"av": "заруца кьаби"
},
{
"be": "удар нагой",
"av": "хӏатӏица кьаби"
}
]
},
{
"text": "щибниги кибниги кьабулеб гьаракь",
"precomment": "гук, стук",
"examples": [
{
"be": "чуюцца ўдары сякеры",
"av": "гӏощтӏол гьаракь рагӏулеб буго"
}
]
},
{
"text": "тохлъукье тӏаде щвараб балагь",
"precomment": "трасенне, засмучэнне"
},
{
"text": "гӏаданибе би тӏинкӏи",
"precomment": "кровазліццё",
"labels": [
"медыцына"
]
},
{
"text": "кьаби щвезаби",
"labels": [
"вайсковы тэрмін"
]
},
{
"text": "кьаби",
"labels": [
"спартыўны тэрмін"
],
"examples": [
{
"be": "кладзены ўдар",
"av": "битӏун ккараб кьаби"
}
]
},
{
"precomment": "ставіць пад удар",
"text": "квешаб хӏалалде ккезавизе"
},
{
"precomment": "сонечны ўдар",
"text": "бетӏералда бакъ бухӏун унти"
},
{
"precomment": "ён сёння ў удары",
"text": "дов жакъа чӏинкьа-кӏитӏун вуго"
}
]
}
{
"word": "ударны",
"stress": 3,
"stem": "УДАРН",
"forms": [
"ударный",
"ударная",
"ударное"
],
"senses": [
{
"text": "ударниказул, цебе тӏураб, хӏаракатаб, жигараб",
"precomment": "перадавы па працы",
"examples": [
{
"be": "ўдарная брыгада",
"av": "ударниказул бригада"
}
]
},
{
"text": "хехаб, цӏакъго кӏвар бугеб, тӏубачӏого чара гьечӏеб",
"precomment": "тэрміновы, важны",
"examples": [
{
"be": "ўдарная работа",
"av": "кӏвар бугеб, гӏедегӏараб хӏалтӏи, тӏубачӏого чара гьечӏеб хӏалтӏи"
}
]
},
{
"text": "кьаби щвезабулеб, тӏаде кӏанцӏулеб, гьужумалде бортулеб",
"precomment": "пра войскі",
"examples": [
{
"be": "ўдарная войскавая група",
"av": "аскаралъул гьужумалде бортулеб къокъа"
}
]
},
{
"labels": [
"музыка"
],
"examples": [
{
"be": "ўдарныя музычныя інструменты",
"av": "рухулел-кьабулел музыкалиял алатал",
"comment": "къали ва гь.ц."
}
]
},
{
"labels": [
"лінгвістыка"
],
"examples": [
{
"be": "націскны галосны",
"av": "ударение тӏаде ккараб рагьараб гьаракь"
}
]
}
]
}
{
"word": "ударыцца",
"stress": 3,
"forms": [
"удариться"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "тункизе, речӏчӏизе, щвезе",
"precomment": "аб што чым (ударыцца)",
"examples": [
{
"be": "ён ударыўся галавой",
"av": "досул бетӏер тункана"
},
{
"be": "куля ўдарылася аб сцяну",
"av": "гулла къадалъ щвана"
}
]
},
{
"text": "сундениги машгъуллъизе",
"precomment": "у што (з захапленнем аддавацца чаму-н.)",
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "удацца ў крайнасць",
"av": "зани бегизабизе, гӏорхъолъа ворчӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "ударыць",
"stress": 3,
"forms": [
"вмазать"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад жо бахине; тӏад жо бахун, щула гьабизе",
"precomment": "што ў што",
"examples": [
{
"be": "уставіць шкло ў раму",
"av": "замазка бахун, рамаялда цӏер щула гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "ударыць",
"stress": 3,
"stem": "УДАРИ",
"forms": [
"ударить"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "кьабизе",
"precomment": "каго-што",
"examples": [
{
"be": "ударыць кулаком",
"av": "зар кьабизе"
}
]
},
{
"text": "кьабизе, речӏчӏизе",
"precomment": "у што, па чым",
"examples": [
{
"be": "ударыць па стале",
"av": "столалда кьабизе",
"comment": "зар"
},
{
"be": "маланка ўдарыла ў дрэва",
"av": "гъотӏода пири речӏчӏана"
}
]
},
{
"text": "гъугъай, гьаракь бахъине",
"precomment": "ударам выдаваць гук",
"examples": [
{
"be": "грыْمнуў гром",
"av": "зоб гъугъалеб гьаракь бахъана"
},
{
"be": "зазвінялі гарматы",
"av": "гӏарадабазул гъугъай бахъана"
}
]
},
{
"text": "тӏаделъизе, тӏаде кӏанцӏизе, кьаби щвезабизе",
"precomment": "па кім-чым (раптам атакаваць)"
},
{
"text": "тӏаде щвезе, тӏаде гӏунтӏизе",
"precomment": "наступіць",
"examples": [
{
"be": "ударылі маразы",
"av": "цӏорой тӏаде щвана"
}
]
},
{
"text": "кьаби щвезабизе",
"precomment": "па каму-чаму (пачаць барацьбу)",
"labels": [
"у пераносным значэнні",
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "ударыць па недахопах",
"av": "гӏунгутӏабазда кьаби щвезабизе"
},
{
"be": "ударыць у галаву",
"av": "гӏадалъе бахине"
},
{
"be": "ударыць па кішэні",
"av": "зарал ккезе"
},
{
"be": "ударыць па руках",
"av": "къотӏи гьабизе"
},
{
"be": "палец аб палец не ўдарыць",
"av": "килщида килищ кӏутӏунгутӏизе"
},
{
"be": "не ўдарыць тварам у бруд",
"av": "гьумер багӏарлъичӏого, ворчӏизе; бергьенлъиялда тӏубазабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "ударыць(ся)",
"stress": 5,
"forms": [
"ударять(ся)"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"see_also": [
{
"target": "ударить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "удасканаленне",
"stress": 7,
"forms": [
"совершенствование"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "камиллъизаби, лъикӏ гьаби",
"precomment": "па дзеяслову ўдасканальваць"
},
{
"text": "камиллъи, лъикӏ лъугьин",
"precomment": "па дзеяслову ўдасканальвацца"
}
]
}
{
"word": "удасканаленне",
"stress": 8,
"stem": "УСОВЕРШЕНСТВОВАНИ",
"forms": [
"усовершенствование"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "камиллъизаби, цебе букӏаралдаса лъикӏ гьаби"
},
{
"text": "камиллъи, цебе букӏаралдаса лъикӏ лъугьин"
},
{
"text": "цӏилъи, лъикӏлъи",
"precomment": "паляпшэнне",
"examples": [
{
"be": "ўнесці тэхнічныя ўдасканаленні",
"av": "техникиял цӏилъаби хӏалтӏизаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "удасканальвацца",
"stress": 7,
"forms": [
"совершенствоваться"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "камиллъизе, лъикӏ лъугьине",
"examples": [
{
"be": "удасканальвацца ў ігры на фартэпіяна",
"av": "фортепьяно бачиналъе (хъваялъе) махшел камиллъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "удасканальвацца",
"stress": 8,
"forms": [
"усовершенствоваться"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "камиллъизе, цебе букӏаралдаса лъикӏ лъугьине",
"precomment": "у чым"
}
]
}
{
"word": "удасканальваць",
"stress": 7,
"forms": [
"совершенствовать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "камиллъизабизе, лъикӏ гьабизе",
"precomment": "што",
"examples": [
{
"be": "удасканальваць праект",
"av": "проект камиллъизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "удасканаліць",
"stress": 8,
"forms": [
"усовершенствовать"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "камиллъизабизе, цебе букӏаралдаса лъикӏлъизабизе",
"precomment": "што"
}
]
}
{
"word": "удастойваць(ся)",
"stress": 6,
"forms": [
"удостаивать(ся)"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"see_also": [
{
"target": "удостоить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "удастоіцца",
"stress": 6,
"forms": [
"удостоиться"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "мустахӏикълъизе",
"precomment": "чаго (звання, узнагароды)",
"examples": [
{
"be": "удастоіцца ўрадавай узнагароды",
"av": "хӏукуматалъулаб шапакъаталъе мустахӏикълъизе"
}
]
},
{
"text": "мустахӏикъаблъун букӏине",
"precomment": "чаго і з нявызначанай формай дзеяслова",
"labels": [
"у іранічным сэнсе"
]
}
]
}
{
"word": "удастоіць",
"stress": 6,
"forms": [
"удостоить"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "мустахӏикъаблъун рикӏкӏине",
"precomment": "каго-што, чаго (званні, ступені і г. д.)"
},
{
"precomment": "чым",
"labels": [
"у іранічным сэнсе"
],
"examples": [
{
"be": "не ўдастоіць каго-небудзь і паглядам",
"av": "лъидехунниги цо бергӏаги рехунгутӏизе (тӏамунгутӏизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "удатаваць; заглушыць",
"stress": 5,
"forms": [
"утолить"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "ракъи-къеч хьвазабизе, ракъи-къеч буссинабизе, буссинабизе, хьвазабизе",
"precomment": "каго, задаволіць",
"examples": [
{
"be": "ўталіць смагу",
"av": "къеч буссинабизе"
}
]
},
{
"text": "чучизабизе, гӏодоцинабизе, танкизабизе, секьизабизе, свинабизе",
"precomment": "супакоіць",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"be": "суцішыць боль",
"av": "унти гӏодоцинабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "удацца",
"stress": 4,
"forms": [
"задаться"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "машгъуллъизе, тӏаделъизе",
"precomment": "чым",
"examples": [
{
"be": "паставіць сабе за мэту вывучыць рускую мову",
"av": "гӏурус мацӏ лъазабиялде машгъуллъизе (тӏаделъизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "удацца",
"stress": 3,
"forms": [
"удаться"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "битӏун ккезе, лъикӏ ккезе, битӏа-бишун ккезе, бергьенлъиялда тӏубазе",
"precomment": "паспяхова завяршыцца",
"examples": [
{
"be": "аперацыя ўдалася",
"av": "операция битӏун ккана"
}
]
},
{
"text": "рес ккезе",
"precomment": "каму-чаму і з невызначанай формай дзеяслова",
"examples": [
{
"be": "яму ўдалося прыехаць",
"av": "досие вачӏине рес ккана",
"comment": "щвана"
}
]
}
]
}
{
"word": "удацца; углыбіцца",
"stress": 3,
"forms": [
"вдаться"
],
"labels": [
"закончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "жанибе ине",
"comment": "рикӏкӏаде",
"examples": [
{
"be": "паўвостраў удаўся далёка ў мора",
"av": "башдаб чӏинкӏиллъи ралъдалъе жанибе рикӏкӏадегӏан ун буго"
},
{
"be": "заліў урэзаўся ў бераг",
"av": "ралъдал мацӏ (залив) ракъдаллъиялда жанибе бачӏун буго"
}
]
},
{
"text": "машгъуллъизе; гъварилъизе; тӏерхьине",
"comment": "пикрабалъ, гара-чӏвариялъулъ ва ц.",
"labels": [
"у пераносным значэнні",
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "удацца ў разважанні",
"av": "пикрабазулъ тӏерхьун вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "удаў",
"stress": 3,
"forms": [
"удав"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "удав",
"comment": "борохь",
"labels": [
"заалогія"
]
}
]
}
{
"word": "удаўленне",
"stress": 3,
"stem": "УДУШЬ",
"forms": [
"удушье"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "хӏухьел хехлъи, хӏухьел цӏазе кӏунгутӏи, керен хӏалуцин, керен хехлъи",
"comment": "расстройства дыхання",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "удаўнік",
"stress": 3,
"homonym": 1,
"forms": [
"ударник"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "чахъма",
"precomment": "у зброі"
},
{
"text": "ударник",
"comment": "къали ва гь. ц. музыкалиял алатал рухулев чи"
}
]
}
{
"word": "удаўнік",
"stress": 3,
"homonym": 2,
"forms": [
"ударник"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "ударник",
"examples": [
{
"be": "ударнік працы",
"av": "захӏматалъул ударник",
"comment": "цеветӏурав хӏалтӏухъан"
}
]
}
]
}
{
"word": "удаўніца",
"stress": 3,
"forms": [
"ударница"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "ударница",
"comment": "цеетӏурай хӏалтӏухъан"
}
]
}
{
"word": "удаўства",
"stress": 3,
"forms": [
"вдовство"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "къороллъи"
}
]
}
{
"word": "удаўцець",
"stress": 3,
"forms": [
"вдовствовать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "къороллъуда гӏумру тӏамизе",
"labels": [
"устарэлае слова"
]
}
]
}