←

sources.avar.me / be-av

ува

38 статей

→
Оглавление страницы (38)

увабрацца

сообщить о неточности
{
  "word": "увабрацца",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "впитаться"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гъорлъ босизе",
      "examples": [
        {
          "be": "вада ўвабралася ў зямлю",
          "av": "лъим ракьалда гъорлъ босана"
        }
      ]
    }
  ]
}

увабраць

сообщить о неточности
{
  "word": "увабраць",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "вобрать"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "жанибе босизе (цӏазе, бакӏаризе)",
      "precomment": "што",
      "examples": [
        {
          "be": "удыхнуць паветра",
          "av": "гьава жанибе цӏазе (босизе)"
        }
      ]
    }
  ]
}

увабраць

сообщить о неточности
{
  "word": "увабраць",
  "stress": 5,
  "stem": "ВПИТА",
  "forms": [
    "впитать"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гъорлъ босизе, гъорлъе (гьоркьобе) цӏазе",
      "precomment": "што",
      "examples": [
        {
          "be": "зямля ўвабрала ўсю вільгаць",
          "av": "ракьуца кинабго регьел гъорлъе цӏана"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "рекӏелъ босизе",
      "precomment": "успрыняць",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні"
      ],
      "examples": [
        {
          "be": "увабраць новыя ўражанні",
          "av": "цӏиял асарал рекӏелъ росизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

увага

сообщить о неточности
{
  "word": "увага",
  "stress": 5,
  "stem": "ВНИМАНИ",
  "forms": [
    "внимание"
  ],
  "labels": [
    "ніякі род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "пикру (кӏвар) кьей (буссинаби)",
      "examples": [
        {
          "be": "слухаць з увагай",
          "av": "кӏвар кьун гӏенеккизе (гӏин тӏамизе)"
        },
        {
          "be": "пакінуць без увагі",
          "av": "кӏвар кьечӏого тезе"
        },
        {
          "be": "звярнуць увагу",
          "av": "пикру (кӏвар) кьезе"
        },
        {
          "be": "прымаць да ўвагі",
          "av": "хӏисабалде босизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

увагнутасць

сообщить о неточности
{
  "word": "увагнутасць",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "вогнутость"
  ],
  "labels": [
    "жаночы род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хунтӏи, хунтӏараб бакӏ"
    }
  ]
}

увагнуты

сообщить о неточности
{
  "word": "увагнуты",
  "stress": 2,
  "stem": "ВОГНУТ",
  "forms": [
    "вогнутый",
    "вогнутая",
    "вогнутое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хунтӏараб, жанибехун гьетӏараб (кӏичӏараб), гом (гомог) бараб",
      "examples": [
        {
          "be": "увагнутае шкло",
          "av": "хунтӏараб цӏер"
        }
      ]
    }
  ]
}

увагнуцца

сообщить о неточности
{
  "word": "увагнуцца",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "вогнуться"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хунтӏизе, жанибехун гьетӏизе",
      "comment": "кӏичӏизе"
    }
  ]
}

уважліва

сообщить о неточности
{
  "word": "уважліва",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "внимательно"
  ],
  "labels": [
    "прыслоўе"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кӏвар (пикру) кьун",
      "examples": [
        {
          "be": "ён уважліва слухаў яго",
          "av": "дов гьесухъ кӏвар кьун гӏенеккана"
        }
      ]
    }
  ]
}

уважлівасць

сообщить о неточности
{
  "word": "уважлівасць",
  "stress": 5,
  "stem": "ВНИМАТЕЛЬНОСТ",
  "forms": [
    "внимательность"
  ],
  "labels": [
    "жаночы род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кӏвар (пикру) кьей",
      "examples": [
        {
          "be": "справа патрабавала вялікай уважлівасці",
          "av": "кӏудияб кӏвар кьезе кколеб иш букӏана"
        }
      ]
    }
  ]
}

уважлівы

сообщить о неточности
{
  "word": "уважлівы",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "внимательный",
    "внимательная",
    "внимательное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кӏвар (пикру) кьолеб, ракӏракӏалъ (ракӏ унтун, ракӏ биччан) иш гьабулеб",
      "examples": [
        {
          "be": "уважлівы вучань",
          "av": "кӏвар (пикру) кьолев цӏалдохъан"
        }
      ]
    }
  ]
}

увайсці

сообщить о неточности
{
  "word": "увайсці",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "войти"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "жанибе (гъорлъе, гьоркьобе) ине (лъугьине)",
      "precomment": "у што",
      "examples": [
        {
          "be": "увайсці ў ваду",
          "av": "лъелъе лъугьине"
        },
        {
          "be": "увайдзіце!",
          "av": "жанире лъугьа!"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гъварилъуде (борчӏизе)",
      "precomment": "пранікнуць у глыб",
      "examples": [
        {
          "be": "лапата ўвайшла ў зямлю",
          "av": "бел ракьулъе къан ана"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гьоркьобе (гъорлъе) ине",
      "precomment": "уключыцца",
      "examples": [
        {
          "be": "увайсці ў склад камісіі",
          "av": "комиссиялда гъорлъе ине"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гьине",
      "precomment": "змясціцца",
      "examples": [
        {
          "be": "кнігі не ўвайшлі ў шафу",
          "av": "тӏахьал шкафалъур гьинчӏо"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "тӏинде ваккизе, хӏакъикъат лъазабизе (бичӏчӏизабизе)",
      "precomment": "унікнуць; увайсці ў сутнасць",
      "examples": [
        {
          "be": "увайсці ў сутнасць справы",
          "av": "ишалъул хӏакъикъат бичӏчӏизабизе (лъазабизе)"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "щибниги гьабизе лъугьине, байбихьизе",
      "precomment": "пачаць што-н., стаць чым-н.",
      "examples": [
        {
          "be": "увайсці ў перагаворы",
          "av": "гара-чӏвари гьабизе лъугьине"
        },
        {
          "be": "увайсці ў звычку",
          "av": "гӏадатлъун лъугьине"
        }
      ]
    },
    {
      "precomment": "увайсці ва смак",
      "text": "ругьунлъизе, тӏагӏам лъазе"
    },
    {
      "precomment": "увайсці ў давер",
      "text": "жинда божулевлъун лъугьине, жиндаго божилъи лъугьинабизе"
    },
    {
      "precomment": "улезці ў даўгі",
      "text": "налъукье лъугьине"
    },
    {
      "precomment": "пасябраваць",
      "text": "гьудуллъи гьабизе, гьудуллъун лъугьине"
    },
    {
      "precomment": "увайсці ў гісторыю",
      "text": "историялде гъорлъе (гьоркьобе) ине"
    },
    {
      "precomment": "увайсці ў прыказку",
      "text": "кицилъун лъугьине"
    }
  ]
}

увальвацца

сообщить о неточности
{
  "word": "увальвацца",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "вваливаться"
  ],
  "labels": [
    "незакончанае трыванне"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "ввалиться",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

уваліцца

сообщить о неточности
{
  "word": "уваліцца",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "ввалиться"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "жанибе бортизе, жанибе бортун ине",
      "precomment": "у што",
      "examples": [
        {
          "be": "валіцца ў яму",
          "av": "гвандинибе бортизе (бортун ине)"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "жанибе бортизе",
      "comment": "стать впалым",
      "examples": [
        {
          "be": "у хворага заўважна ўваліліся шчокі",
          "av": "унтарасул кӏаркьаби жанире рортун ун руго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хъуй-хъаялда жанире лъугьине (гъун-чӏван рачӏине)",
      "comment": "шумно войти",
      "labels": [
        "размоўнае слова"
      ]
    }
  ]
}

увапіхнуць; упіхнуць

сообщить о неточности
{
  "word": "увапіхнуць; упіхнуць",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "втолкнуть"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тункун жанибе рехизе",
      "precomment": "каго-што ва што",
      "examples": [
        {
          "be": "уштурхаць бочку ў склеп",
          "av": "чирмакъали подвалалъубе тункун рехизе (балагьизабизе)"
        }
      ]
    }
  ]
}

уварвацца

сообщить о неточности
{
  "word": "уварвацца",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "вломиться"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏалица (зулмуялъ) жаниве лъугьине (кӏанцӏизе)",
      "precomment": "у што",
      "examples": [
        {
          "be": "уварвацца ў пакой",
          "av": "хӏалица (зулмуялъ) рокъове кӏанцӏизе, хӏалица нуцӏаги рагьун, рокъове лъугьине (кӏанцӏизе)"
        },
        {
          "be": "уварвацца ў чужы дом",
          "av": "хӏалица чияр рокъове кӏанцӏизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

уварвацца

сообщить о неточности
{
  "word": "уварвацца",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "ворваться"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "жанибе кӏанцӏун (лъугьун) бачӏине",
      "examples": [
        {
          "be": "вецер уварваўся ў акно",
          "av": "гьури гордухъа жанибе бачӏана"
        }
      ]
    }
  ]
}

уварваць(ся)

сообщить о неточности
{
  "word": "уварваць(ся)",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "уваривать(ся)"
  ],
  "labels": [
    "незакончанае трыванне"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "уварить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

уварка

сообщить о неточности
{
  "word": "уварка",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "уварка"
  ],
  "labels": [
    "жаночы род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "белъуд хьезаби",
      "precomment": "па дзеяслову зварыць"
    },
    {
      "text": "белъудхьей",
      "precomment": "па дзеяслову ўварыцца"
    }
  ]
}

уварыць

сообщить о неточности
{
  "word": "уварыць",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "уварить"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "белъуд хьезабизе",
      "precomment": "што, варкай давесці да гатоўнасці"
    },
    {
      "text": "гьализабун дагьлъизабизе",
      "precomment": "паменшыць аб'ём",
      "comment": "объем, къадар сундулниги"
    }
  ]
}

увасабленне

сообщить о неточности
{
  "word": "увасабленне",
  "stress": 10,
  "forms": [
    "олицетворение"
  ],
  "labels": [
    "ніякі род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏабигӏаталъул къуват, лъугьа-бахъинал чӏаго гьари, инсанасул хасияталда цебе чӏезаби"
    },
    {
      "text": "хъвадарухъабаз жидерго асаразе хӏалтӏизабулеб цо къагӏида"
    }
  ]
}

увасабляць

сообщить о неточности
{
  "word": "увасабляць",
  "stress": 10,
  "forms": [
    "олицетворять"
  ],
  "labels": [
    "незакончанае трыванне"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "олицетворить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

увасабляць (ся)

сообщить о неточности
{
  "word": "увасабляць (ся)",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "претворять(ся)"
  ],
  "labels": [
    "незакончанае трыванне"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "претвориться",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

увасабляць; увасабляцца

сообщить о неточности
{
  "word": "увасабляць; увасабляцца",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "воплощать(ся)"
  ],
  "labels": [
    "незакончанае трыванне"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "воплотить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

уваскрасаць

сообщить о неточности
{
  "word": "уваскрасаць",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "воскресать"
  ],
  "labels": [
    "незакончанае трыванне"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "воскреснуть",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

уваскрашаць

сообщить о неточности
{
  "word": "уваскрашаць",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "воскрешать"
  ],
  "labels": [
    "незакончанае трыванне"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "воскресить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

уваскрэснуць

сообщить о неточности
{
  "word": "уваскрэснуць",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "воскреснуть"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рухӏ бижизе (диналъ бицухъе), хваралъуса чӏаголъизе",
      "labels": [
        "рэлігія"
      ]
    },
    {
      "text": "цӏилъизе, чӏаголъизе",
      "precomment": "пра пачуцці, думкі",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні"
      ]
    }
  ]
}

уваскрэснуць

сообщить о неточности
{
  "word": "уваскрэснуць",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "воспрянуть"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "be": "ачуняць духам",
          "av": "тирилъи (чӏаголъи, рухӏ, гъира) бачӏине"
        },
        {
          "be": "узрадавацца ад сну",
          "av": "макьидаса ворчӏизе",
          "labels": [
            "устаревшее слово",
            "поэтическое слово"
          ]
        }
      ]
    }
  ]
}

уваскрэсіць

сообщить о неточности
{
  "word": "уваскрэсіць",
  "stress": 8,
  "stem": "ВОСКРЕСИ",
  "forms": [
    "воскресить"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хваралъуса чӏаго гьаризе, хварасда рухӏ лъезе",
      "precomment": "каго-што",
      "labels": [
        "рэлігія"
      ]
    },
    {
      "text": "цӏилъизабизе, чӏаголъизабизе, гъоркь букӏухъе ккезабизе, рухӏ лъезабизе",
      "precomment": "каго-небудзь ці што-небудзь адрадзіць",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні"
      ],
      "examples": [
        {
          "be": "горнае паветра ажывіла хворага",
          "av": "мугӏрул гьаваялъ унтарав чӏаголъизавуна"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "ракӏалде бачӏинабизе",
      "precomment": "каго-што ў памяці",
      "comment": "щвезабизе",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні"
      ]
    }
  ]
}

увасоблены

сообщить о неточности
{
  "word": "увасоблены",
  "stem": "ВОПЛОЩЁНН",
  "forms": [
    "воплощённый",
    "воплощённая",
    "воплощённое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏакъикъияблъун лъугьараб, гӏумруялде бахъараб, чӏван къотӏараб сурат лъугьараб, чӏагояб, чӏаго гьабун бихьулеб",
      "examples": [
        {
          "be": "увасобленая мужнасць",
          "av": "тӏадегӏанаб, унго-унгояб бахӏарчилъи"
        }
      ]
    }
  ]
}

увасобіцца

сообщить о неточности
{
  "word": "увасобіцца",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "воплотиться"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гӏумруялде бахъине, бугеблъун (хӏакъикъияблъун) лъугьине, сундулъниги загьирлъизе, чӏван къотӏараб куцалда сурат (образ) цебе чӏезе",
      "precomment": "у кім-чым"
    }
  ]
}

увасобіць

сообщить о неточности
{
  "word": "увасобіць",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "воплотить"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "яшавалде бахъинабизе, бугеблъун лъугьинабизе, сундулъниги загьир гьабизе, чӏван къотӏараб къагӏидаялда сурат (образ) цебе чӏезабун, бихьизабизе",
      "precomment": "каго-што ў каго-чым",
      "examples": [
        {
          "be": "увасобіць сваю ідэю ў вершы",
          "av": "жиндирго пикру кочӏолъ загьир гьабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

увасобіць

сообщить о неточности
{
  "word": "увасобіць",
  "stress": 10,
  "forms": [
    "олицетворить"
  ],
  "labels": [
    "закончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "чӏагояб образалдалъун, сипаталдалъун цебе чӏезабизе",
      "precomment": "што"
    },
    {
      "text": "сундулъниги бихьизабизе",
      "precomment": "выразіць у якой-небудзь форме",
      "examples": [
        {
          "be": "гэтая скульптура ўвасабляе скруху",
          "av": "гьаб скульптураялъ бихьизабула пашманлъи"
        }
      ]
    }
  ]
}

увасьмярых

сообщить о неточности
{
  "word": "увасьмярых",
  "stress": 9,
  "forms": [
    "ввосьмером"
  ],
  "labels": [
    "прыслоўе"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "микьгоял (микьгояз) цадахъ, микьгоял лъугьун",
      "examples": [
        {
          "be": "прыйшлі васьмярых",
          "av": "микьгоял цадахъ рачӏана"
        }
      ]
    }
  ]
}

уваход

сообщить о неточности
{
  "word": "уваход",
  "forms": [
    "вход"
  ],
  "labels": [
    "мужчынскі род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "жанибе лъугьин",
      "precomment": "па дзеяслову ўвайсці",
      "examples": [
        {
          "be": "уваход забаронены",
          "av": "жанире лъугьине гьукъараб буго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "жанире лъугьунеб бакӏ",
      "precomment": "месца",
      "comment": "рагьу, каву, гъапу",
      "examples": [
        {
          "be": "людзі сталі натоўпам ля ўваходу",
          "av": "гӏадамал кавудухъ ракӏарун рукӏана"
        }
      ]
    }
  ]
}

уваходзіць

сообщить о неточности
{
  "word": "уваходзіць",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "входить"
  ],
  "labels": [
    "незакончанае трыванне"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "нахъгӏунтӏизе, хӏакъикъат лъазабизе, гъорлъе лъугьине",
      "precomment": "у што (унікаць)",
      "examples": [
        {
          "be": "ён сам уваходзіць ва ўсе справы",
          "av": "дос кинабго ишалъул хӏакъикъат жинцаго лъазабула"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гъорлъе (гьоркьобе) жубазе (ине)",
      "precomment": "у што (уключыцца)",
      "examples": [
        {
          "be": "гэта не ўваходзіць у мае разлікі",
          "av": "гьеб дир хӏисабалда (расчеталда) гъорлъе унаро"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "войти",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "2"
    }
  ]
}

уваходны

сообщить о неточности
{
  "word": "уваходны",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "впускной",
    "впускная",
    "впускное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "жанибе биччалеб",
      "examples": [
        {
          "be": "пусккавы клапан",
          "av": "жанибе биччалеб клапан"
        }
      ]
    }
  ]
}

уваходны

сообщить о неточности
{
  "word": "уваходны",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "входной",
    "входная",
    "входное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "жанире лъугьиналъул",
      "comment": "лъугьунеб, лъугьиналъе бугеб, унеб, ине бугеб",
      "examples": [
        {
          "be": "уваходныя дзверы",
          "av": "жанире унеб (лъугьунеб) нуцӏа"
        },
        {
          "be": "уваходная плата",
          "av": "жанире лъугьиналъул (иналъул) хӏакъ, мухь"
        }
      ]
    }
  ]
}