{
"word": "кура",
"stress": 2,
"forms": [
"курица",
"куры"
],
"labels": [
"жаночы род",
"множны лік"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏу"
},
{
"text": "гъаримаб, язихъаб сипаталъул чи; гӏамал гьечӏев, чӏара-хьарав гурев чи",
"precomment": "макрая курыца"
},
{
"text": "гӏантго, магӏна гьечӏого",
"precomment": "курам на смех"
},
{
"text": "квешаб, бичӏчӏулареб хатӏалъ хъвадаризе",
"precomment": "пісаць як курыца лапай"
}
]
}
{
"word": "курага",
"stress": 6,
"forms": [
"курага"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "бакъвараб курак",
"comment": "бичӏун бакъвазабураб",
"labels": [
"зборны назоўнік"
]
}
]
}
{
"word": "куражыцца",
"stress": 4,
"forms": [
"куражиться"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне",
"прастамоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан ккезе, чӏухӏун хьвадизе, адаб тун лъугьине, хӏалихӏатал жал гьаризе"
}
]
}
{
"word": "куранты",
"stress": 4,
"forms": [
"куранты"
],
"labels": [
"множны лік"
],
"senses": [
{
"text": "курантал, сиялда бараб бакъан бачунеб сагӏат",
"examples": [
{
"be": "крамлёўскія куранты",
"av": "Кремлиялъул курантал"
}
]
}
]
}
{
"word": "кураня",
"forms": [
"цыплёнок",
"цыплята"
],
"labels": [
"мужчынскі род",
"множны лік"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏудул тӏинчӏ"
},
{
"precomment": "лічаць курнят па восені",
"text": "посл. гӏей-гӏунгутӏи хадуб гурони лъалареб; къо радалго буго, хӏасил хадуб лъала"
}
]
}
{
"word": "куранячы",
"stress": 5,
"stem": "ЦЫПЛЯЧ",
"forms": [
"цыплячий",
"цыплячья",
"цыплячье"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏудул тӏинчӏалъул",
"comment": "тӏанчӏазулаб",
"examples": [
{
"be": "курыная шыя",
"av": "гӏанкӏудул тӏинчӏалъул габур"
}
]
},
{
"precomment": "курыныя рукі",
"text": "цӏакъ тӏеренал хӏалакъал кверал"
}
]
}
{
"word": "курапатка",
"stress": 6,
"forms": [
"куропатка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "мокъокъ"
}
]
}
{
"word": "куратар",
"stress": 4,
"forms": [
"куратор"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "куратор",
"comment": "лъилниги тӏалаб-агъаз гьабизе тарав чи",
"examples": [
{
"be": "куратар студэнтаў",
"av": "студентазул куратор"
}
]
}
]
}
{
"word": "кураціна",
"stress": 4,
"forms": [
"курятина"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏудал гьан"
}
]
}
{
"word": "курган",
"stress": 5,
"forms": [
"курган"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "гохӏ",
"comment": "хабатӏа гьабураб"
}
]
}
{
"word": "курд",
"forms": [
"курд"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "курдав"
}
]
}
{
"word": "курджанка",
"stress": 5,
"forms": [
"курдянка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "курдай"
}
]
}
{
"word": "курдзючны",
"stress": 5,
"stem": "КУРДЮЧН",
"forms": [
"курдючный",
"курдючная",
"курдючное"
],
"senses": [
{
"text": "мохмохил, мохмох бугеб",
"examples": [
{
"be": "курдзючны тлушч",
"av": "мохмохил нах"
},
{
"be": "курдзючная авечка",
"av": "мохмох бугеб чахъу"
}
]
}
]
}
{
"word": "курдскі",
"stress": 2,
"forms": [
"курдский",
"курдская",
"курдское"
],
"senses": [
{
"text": "курдазул(аб)",
"examples": [
{
"be": "курдская мова",
"av": "курдазул мацӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "курды",
"stress": 2,
"forms": [
"курды"
],
"labels": [
"множны лік"
],
"senses": [
{
"text": "курдал"
}
]
}
{
"word": "курдюк",
"stress": 5,
"forms": [
"курдюк"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "мохмох, рачӏ, магъ"
}
]
}
{
"word": "курнец",
"stress": 4,
"forms": [
"курильщик"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "хъалиянчи"
}
]
}
{
"word": "курнец",
"stress": 4,
"stem": "КУРЯЩ",
"forms": [
"курящий",
"курящая",
"курящее"
],
"senses": [
{
"text": "хъалиян цӏалев"
},
{
"text": "хъалиянчи",
"labels": [
"у значэнні назоўніка"
],
"examples": [
{
"be": "вагон для курэння",
"av": "хъалиян цӏалезе вагон"
}
]
}
]
}
{
"word": "курны",
"stress": 5,
"forms": [
"курной",
"курная",
"курное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"be": "курная хата",
"av": "кӏкӏуй ине тӏала гьечӏеб рукъ",
"comment": "печь бакулеб, тӏала гьечӏеб рукъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "курнік",
"stress": 4,
"forms": [
"курятник"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏуязул рукъ"
}
]
}
{
"word": "курок",
"stress": 4,
"forms": [
"курок"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏва",
"comment": "туманкӏул, танчил ва гь.ц.",
"examples": [
{
"be": "узвесці курок",
"av": "гӏанкӏва цӏазе, тӏасиялде бахинабизе"
},
{
"be": "націснуць на курок",
"av": "кьвагьизе, гӏанкӏва речӏчӏизе биччазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "курорт",
"stress": 4,
"forms": [
"курорт"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "курорт",
"comment": "даруял лъинал (хӏарщ) ва сах гьаризе санагӏалъаби ругеб бакӏ",
"examples": [
{
"be": "лячыцца на курорце",
"av": "курорталда дару гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "курортны",
"stress": 4,
"forms": [
"курортный",
"курортная",
"курортное"
],
"senses": [
{
"text": "курорт бугеб, курорталъул(аб), курортазул(аб)",
"examples": [
{
"be": "курортны раён",
"av": "курорталъул район, курорт бугеб (курортал ругеб) район"
}
]
}
]
}
{
"word": "курортнік",
"stress": 4,
"forms": [
"курортник"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "курорталде вачӏарав чи, курорталда хӏухьбахъи гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "курс",
"forms": [
"курс"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги жо унеб рахъ",
"comment": "нух",
"examples": [
{
"be": "карабель трымае курс на поўдзень",
"av": "гама югалъул рахъалде унеб буго"
}
]
},
{
"text": "бачин, ин, босараб нух",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"be": "курс на індустрыялізацыю краіны",
"av": "улка индустриалияб-лъун лъугьинабиялде бачин"
}
]
},
{
"text": "курс",
"comment": "кинаб бугониги гӏелму тӏадегӏанаб цӏалул заведениялда малъи ва гӏаммаб куцалда жибго гьеб гӏелму",
"examples": [
{
"be": "прачытаць курс гісторыі Дагестана",
"av": "Дагъистаналъул тариха-лъул курс цӏализе"
}
]
},
{
"text": "курс",
"comment": "тӏадегӏанаб цӏалул ва хасал заведениябазда цо соналъ гьабулеб цӏали, гьединго гьеб цӏали гьабулезул къокъа",
"examples": [
{
"be": "студэнт трэцяга курса",
"av": "лъабабилеб курсалъул студент"
}
]
},
{
"text": "курсал",
"examples": [
{
"be": "курсы па павышэнні кваліфікацыі",
"av": "махщел борхизабиялъул курсал"
},
{
"be": "курсы крою і шыцця",
"av": "лъутӏарухъанлъиялъул ва рукъарухъанлъиялъул курсал"
}
]
},
{
"text": "багьа, къимат",
"examples": [
{
"be": "павышэнне курсу рубля",
"av": "гъурщил багьа бахин"
}
]
},
{
"text": "дару гьаби, цо хасаб унтиялъе гьаризе рихьизарурал дарабазул къадар",
"precomment": "лячэбны"
},
{
"precomment": "увайсці ў курс справы",
"text": "ишалъул хӏакъикъат лъазабизе"
},
{
"precomment": "быць у курсе справы",
"text": "ишалъул хӏакъикъат лъазе"
}
]
}
{
"word": "курсант",
"stress": 5,
"forms": [
"курсант"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "курсант",
"comment": "1 курсазда цӏалулев вугев чи; 2 рагъулаб училищеялда цӏалулев вугев чи"
}
]
}
{
"word": "курсоўка",
"stress": 5,
"forms": [
"курсовка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "курсовка",
"comment": "курорталда квана-гьекъезе ва гьеб бахун къватӏибехун рукъ кквезе ихтияр кьолеб документ"
}
]
}
{
"word": "курсіраваць",
"stress": 5,
"forms": [
"курсировать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "цо чӏарал бакӏазда гьоркьор дорегьанире хьвадизе",
"comment": "автобусал, поездал, самолётал ва гь.ц."
}
]
}
{
"word": "курсістка",
"stress": 5,
"forms": [
"курсистка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "курсистка",
"comment": "революциялда цебе руччабазул тӏадегӏанал курсазда цӏалулей гӏадан",
"labels": [
"які адносяцца да гісторыі",
"гістарычны тэрмін"
]
}
]
}
{
"word": "курсіў",
"stress": 5,
"forms": [
"курсив"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "курсив",
"comment": "квералъ хъваралда релълъараб типографиялъул хӏарпазул бегараб хатӏ",
"labels": [
"паліграфія"
]
}
]
}
{
"word": "курсіўны",
"stress": 5,
"forms": [
"курсивный",
"курсивная",
"курсивное"
],
"senses": [
{
"text": "курсивалъул(аб)"
}
]
}
{
"word": "куртачка",
"stress": 2,
"forms": [
"курточка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"see_also": [
{
"target": "куртка",
"kind": "from",
"comment": "уменьшительное значение",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "куртка",
"stress": 2,
"forms": [
"куртка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "куртка"
}
]
}
{
"word": "куруза",
"stress": 6,
"stem": "КУКУРУЗ",
"forms": [
"кукуруза"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "цӏоросаролъ",
"examples": [
{
"be": "зварыць кукурузу",
"av": "цӏоросаролъ белъине"
}
]
}
]
}
{
"word": "курчавіцца",
"stress": 5,
"forms": [
"курчавиться"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "кӏургӏизе",
"comment": "рас"
}
]
}
{
"word": "курчыца",
"stress": 4,
"forms": [
"курильщица"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "хъалиянчӏужу"
}
]
}
{
"word": "курыльны",
"stress": 4,
"stem": "КУРИТЕЛЬН",
"forms": [
"курительный",
"курительная",
"курительное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏалеб, бухӏулеб",
"precomment": "х'аліян",
"examples": [
{
"be": "курыльны тытунь",
"av": "цӏалеб тамахьу"
},
{
"be": "курны пакой",
"av": "хъалиян цӏалеб рукъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "курыны",
"stress": 4,
"stem": "КУРИН",
"forms": [
"куриный",
"куриная",
"куриное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏудал",
"examples": [
{
"be": "курыны бульён",
"av": "гӏанкӏудал гьагӏу"
}
]
},
{
"text": "канлъи дагьаб бакӏалда щибниги бихьунгутӏи",
"precomment": "курыная слепата",
"labels": [
"медыцына"
]
}
]
}
{
"word": "курыцца",
"stress": 4,
"forms": [
"куриться"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "ккуй рехун, загӏипго рекӏине, бухӏизе",
"precomment": "тлець"
},
{
"text": "кӏкӏуй буризе, хӏухьел бахъине",
"precomment": "чым (вылучаць дымок, пар, туман)",
"examples": [
{
"be": "вулкан курыцца",
"av": "вулканалъусан кӏкӏуй бурулеб буго"
},
{
"be": "рака курыцца",
"av": "гӏоралдаса хӏухьел бахъунеб буго"
}
]
},
{
"text": "кьурун бахъине (эхеде), гора-горахун эхеде ине",
"precomment": "пра дым, пыл (віцца)"
}
]
}
{
"word": "курыць",
"stress": 4,
"forms": [
"курить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "цӏазе, бухӏизе",
"precomment": "што і без дапаўнення",
"comment": "хъалиян"
}
]
}
{
"word": "курэва",
"stress": 2,
"forms": [
"курево"
],
"labels": [
"размоўнае слова",
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "тамахьо, цӏалеб жо"
}
]
}
{
"word": "курэнне",
"stress": 4,
"forms": [
"курение"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "хъалиян цӏай",
"precomment": "паводле дзеяслова курыць",
"comment": "бухӏи"
}
]
}
{
"word": "курэц; купрык",
"stress": 2,
"forms": [
"кобчик"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "гьорогвед"
}
]
}
{
"word": "кур'ер",
"stress": 5,
"forms": [
"курьер"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "курьер",
"comment": "1 идарабазда кагътал доре-гьанире росун хьвадулев чи; 2 хехаб тӏадкъайгун витӏулев чи",
"examples": [
{
"be": "дыпламатычны кур'ер",
"av": "къватӏисел улкабазулгун ишазул министерствоялъул почта баччулев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "кур'ерскі",
"stress": 5,
"forms": [
"курьерский",
"курьерская",
"курьерское"
],
"senses": [
{
"text": "курьер, курьерияб, хехаб",
"examples": [
{
"be": "кур'ерскі цягнік",
"av": "курьер поезд",
"comment": "кӏудияб хехлъиялда рикӏкӏаде хьвадулеб поезд"
}
]
}
]
}
{
"word": "кур'ёз",
"forms": [
"курьёз"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "кепаб лъугьа-бахъин; тамашаяб (гӏажаибаб) иш",
"examples": [
{
"be": "дзеля кур'ёзу",
"av": "копоего",
"comment": "кепалъе"
}
]
}
]
}
{
"word": "кур'ёзны",
"forms": [
"курьёзный",
"курьёзная",
"курьёзное"
],
"senses": [
{
"text": "кепаб, тамашаяб, гӏажаибаб",
"examples": [
{
"be": "курыёзны выпадак",
"av": "кепаб лъугьа-бахъин"
}
]
}
]
}