{
"word": "мат",
"homonym": 1,
"forms": [
"мат"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "мат",
"comment": "шахматал хӏаялъулъ къураб хӏал"
}
]
}
{
"word": "мат",
"homonym": 2,
"forms": [
"мат"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "мат, ургу",
"comment": "тӏад гугарулеб",
"labels": [
"спортивный термин"
]
}
]
}
{
"word": "мат",
"homonym": 3,
"forms": [
"мат"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "рекъечӏеб семи, лъилниги цӏаралда абулел чорокал рагӏаби",
"precomment": "неприличная брань"
}
]
}
{
"word": "математик",
"stress": 6,
"forms": [
"математик"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "математик"
}
]
}
{
"word": "математика",
"stress": 6,
"forms": [
"математика"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "математика"
}
]
}
{
"word": "математический",
"stress": 8,
"stem": "МАТЕМАТИЧЕСК",
"forms": [
"математический",
"математическая",
"математическое"
],
"senses": [
{
"text": "математикаялъул",
"examples": [
{
"ru": "математическая задача",
"av": "математикаялъул масъала"
}
]
},
{
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"ru": "математический ум",
"av": "математикаялъулаб гӏакълу; мухӏканаб, дурусаб пикру"
}
]
}
]
}
{
"word": "материал",
"stress": 7,
"forms": [
"материал"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "материал, къайи",
"examples": [
{
"ru": "строительные материалы",
"av": "ралел бакӏазе материал, къайи-къоно"
}
]
},
{
"text": "ххам",
"precomment": "ткань"
},
{
"text": "баянал",
"precomment": "сведения",
"examples": [
{
"ru": "материал для доклада",
"av": "докладалъе (хӏажатал) баянал"
}
]
}
]
}
{
"word": "материализм",
"stress": 9,
"forms": [
"материализм"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "материализм",
"labels": [
"философия"
],
"examples": [
{
"ru": "исторический материализм",
"av": "историялъулаб материализм"
},
{
"ru": "диалектический материализм",
"av": "диалектизмалъулаб материализм"
}
]
}
]
}
{
"word": "материалист",
"stress": 9,
"forms": [
"материалист"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "материалист",
"comment": "материализмалъул рахъ кколев чи",
"labels": [
"философия"
]
},
{
"text": "материалист",
"precomment": "сугубо практический человек",
"comment": "кинабго жоялъухъ гӏумруялъул мурадаздалъун балагьулев чи"
}
]
}
{
"word": "материалистический",
"stress": 12,
"stem": "МАТЕРИАЛИСТИЧЕСК",
"forms": [
"материалистический",
"материалистическая",
"материалистическое"
],
"senses": [
{
"text": "материализмалъул, материалистияб",
"examples": [
{
"ru": "материалистическая философия",
"av": "материалистияб философия"
}
]
}
]
}
{
"word": "материалистка",
"stress": 9,
"forms": [
"материалистка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "материалистка"
}
],
"see_also": [
{
"target": "материалист",
"kind": "see",
"comment": "1"
}
]
}
{
"word": "материальность",
"stress": 7,
"forms": [
"материальность"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "материалияблъи, хӏакъикъатлъи",
"comment": "ритӏухъаб, хӏакъикъияб куцалъ пикру гьаби",
"labels": [
"философия"
],
"examples": [
{
"ru": "материальность мира",
"av": "дунялалъул хӏакъикъатлъи",
"comment": "хӏакъикъияб букӏин"
}
]
}
]
}
{
"word": "материальный",
"stress": 7,
"stem": "МАТЕРИАЛЬН",
"forms": [
"материальный",
"материальная",
"материальное"
],
"senses": [
{
"text": "материалияб, хӏакъикъияб",
"precomment": "вещественный, физический",
"comment": "инсанасул пикруялда бачӏеб",
"labels": [
"философия"
],
"examples": [
{
"ru": "материальный мир",
"av": "хӏакъикъияб дунял"
}
]
},
{
"text": "гӏарцулаб",
"precomment": "денежный",
"examples": [
{
"ru": "материальное положение",
"av": "гӏарцулаб рес"
}
]
}
]
}
{
"word": "материк",
"stress": 6,
"forms": [
"материк"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "материк",
"comment": "ралъадазги океаназги сверун ккураб кӏудияб ракъдаллъи",
"examples": [
{
"ru": "африканский материк",
"av": "Африкаялъул материк"
}
]
}
]
}
{
"word": "материнский",
"stress": 6,
"stem": "МАТЕРИНСК",
"forms": [
"материнский",
"материнская",
"материнское"
],
"senses": [
{
"text": "эбелалъул",
"examples": [
{
"ru": "материнская любовь",
"av": "эбелалъулаб рокьи"
},
{
"ru": "материнское молоко",
"av": "эбелалъул рахь"
}
]
}
]
}
{
"word": "материнство",
"stress": 6,
"stem": "МАТЕРИНСТВ",
"forms": [
"материнство"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "эбеллъи",
"comment": "лъимаде йигей, гьеб гьабулей, лъимадуе керен кьолей эбелалъул хӏал",
"examples": [
{
"ru": "охрана материнства",
"av": "эбеллъи цӏуни"
}
]
},
{
"text": "эбелалъул лъималаздехун бугеб рокьи; эбеллъун йикӏине бокьи"
}
]
}
{
"word": "материя",
"stress": 4,
"stem": "МАТЕРИ",
"forms": [
"материя"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "материя",
"comment": "инсанасул пикруялда бачӏого, жиб бугеб хӏакъикъат",
"labels": [
"философия"
]
},
{
"text": "материя",
"precomment": "вещество",
"comment": "жиндасан кинабго…гӏуцӏараб",
"labels": [
"физика"
]
},
{
"text": "ххам",
"precomment": "ткань"
}
]
}
{
"word": "матерчатый",
"stress": 4,
"forms": [
"матерчатый",
"матерчатая",
"матерчатое"
],
"senses": [
{
"text": "ххамил гьабураб"
}
]
}
{
"word": "матка",
"stress": 2,
"forms": [
"матка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏончӏорукъ",
"labels": [
"анатомия"
]
},
{
"text": "цӏуяб хӏайван",
"precomment": "самка"
},
{
"text": "найил устӏар",
"precomment": "пчелиная"
}
]
}
{
"word": "матовый",
"stress": 2,
"stem": "МАТОВ",
"forms": [
"матовый",
"матовая",
"матовое"
],
"senses": [
{
"text": "кьерукъаб, кунчӏи гьечӏеб",
"precomment": "неблестящий, неяркий"
},
{
"text": "гъорлъан канлъи бихьулареб",
"precomment": "непрозрачный",
"examples": [
{
"ru": "матовое стекло",
"av": "гъорлъан канлъи бихьулареб рахьдакьераб цӏер"
}
]
}
]
}
{
"word": "матрас",
"stress": 5,
"forms": [
"матрас",
"матрац"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "бусен, ургу"
}
]
}
{
"word": "матрёшка",
"forms": [
"матрёшка"
],
"labels": [
"разговорное слово",
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "цӏулаясикӏо",
"comment": "цоцада жанир лъолел цӏулал ясикӏабазул цояб"
}
]
}
{
"word": "матриархат",
"stress": 9,
"forms": [
"матриархат"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "матриархат",
"comment": "чӏужугӏаданалъул гӏагарлъиялъул кьучӏалда тухум гӏуцӏулеб ва гьениб чӏужугӏаданалъул кверщелги аслияб букӏараб инсанияталъул цӏакъго некӏсияб гӏадат",
"labels": [
"относящийся к истории",
"исторический термин"
]
}
]
}
{
"word": "матрица",
"stress": 2,
"forms": [
"матрица"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "матрица",
"comment": "типографиялда хӏарпал гьаризе биараб металл жанибе тӏолеб халип"
}
]
}
{
"word": "матрицировать",
"stress": 7,
"forms": [
"матрицировать"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "матрицазул кумекалдалъун гьаризе",
"precomment": "что",
"labels": [
"полиграфия"
]
}
]
}
{
"word": "матрос",
"stress": 5,
"forms": [
"матрос"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "матрос"
}
]
}
{
"word": "матросский",
"stress": 5,
"stem": "МАТРОССК",
"forms": [
"матросский",
"матросская",
"матросское"
],
"senses": [
{
"text": "матросазулаб",
"examples": [
{
"ru": "матросская служба",
"av": "матросасул хъулухъ"
},
{
"ru": "матросская форма",
"av": "матрос форма, матрос ретӏел"
}
]
}
]
}
{
"word": "матч",
"forms": [
"матч"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "матч",
"examples": [
{
"ru": "футбольный матч на первенство мира",
"av": "дунялалда тӏоцебесеб бакӏалъе гӏоло футболалъул матч",
"comment": "къец"
}
]
}
]
}
{
"word": "матч-турнир",
"stress": 10,
"forms": [
"матч-турнир"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "матч–турнир",
"comment": "шахматал хӏалезул къецал"
}
]
}
{
"word": "мать",
"forms": [
"мать"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "эбел",
"examples": [
{
"ru": "мать – героиня",
"av": "бахӏарчияй эбел"
}
]
}
]
}