{
"word": "гасавы; кірасінавы",
"stress": 6,
"forms": [
"керосинный",
"керосинная",
"керосинное"
],
"senses": [
{
"text": "нартил",
"examples": [
{
"be": "гасавы пах",
"av": "нартил махӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "гасанавы",
"stress": 6,
"stem": "КЕРОСИНОВ",
"forms": [
"керосиновый",
"керосиновая",
"керосиновое"
],
"senses": [
{
"text": "нартил"
},
{
"text": "нартил гьабураб"
},
{
"text": "нартица хӏалтӏулеб",
"examples": [
{
"be": "гасавая лямпа",
"av": "нартичирахъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "гаснуць",
"stress": 2,
"forms": [
"гаснуть"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "сун ине",
"examples": [
{
"be": "вогнішча гасне",
"av": "цӏа сун унеб буго"
},
{
"be": "зоркі гаснуць",
"av": "цӏваби сун унел руго"
}
]
},
{
"text": "тӏагӏун ине",
"examples": [
{
"be": "яго сілы гаснуць",
"av": "досул къуват тӏагӏун унеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "гаспадар",
"stress": 4,
"forms": [
"хозяин",
"хозяева"
],
"labels": [
"мужчынскі род",
"множны лік"
],
"senses": [
{
"text": "хважайин, бетӏергьан (чи)",
"precomment": "уласнік, уладальнік",
"examples": [
{
"be": "гаспадар кватэры",
"av": "квартираялъул хважайин"
},
{
"be": "гаспадар кнігі",
"av": "тӏехьалъул бетӏергьан"
}
]
},
{
"text": "магӏишат бачунев чи",
"precomment": "які вядзе гаспадарку"
},
{
"text": "рукъалъул, хъизаналъул бетӏер",
"precomment": "галава дома, сям'і",
"examples": [
{
"be": "гаспадар і госці",
"av": "рукъалъул бетӏерги гьалбалги"
}
]
},
{
"text": "хважайин",
"precomment": "той, хто мае ўладу над кім-небудзь",
"comment": "жиндаго тӏад тарав хӏакимасде хитӏаб гьабун, абулеб",
"examples": [
{
"be": "гаспада́р і работнік",
"av": "хважайинги хӏалтӏухъанги"
}
]
},
{
"text": "ишалъул, сурсатазул тӏубараб ихтияр кодосев чи",
"precomment": "распарадчык",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
},
{
"text": "рос",
"precomment": "муж",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
},
{
"text": "хважайин",
"precomment": "зварот да дарослага мужчыны",
"comment": "ригь арав бихьинчиясдехун хитӏаб гьабун",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
},
{
"precomment": "быць гаспадаром свайго слова",
"text": "жинца кьураб рагӏи кквезе, рагӏул бетӏер-гьанлъун вукӏине"
},
{
"precomment": "сам сабе гаспадар",
"text": "живго жиндаго чӏарав, бокьухъе вукӏине ихтияр бугев чи"
}
]
}
{
"word": "гаспадараваць",
"stress": 4,
"forms": [
"хозяйствовать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "магӏишат гьабизе",
"comment": "бачине"
}
]
}
гаспадаранне; гаспадарка
сообщить о неточности{
"word": "гаспадаранне; гаспадарка",
"stress": 4,
"forms": [
"хозяйство"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "магӏишат",
"labels": [
"у розных значэннях"
],
"examples": [
{
"be": "народная гаспадарка",
"av": "халкъияб магӏишат"
},
{
"be": "аднаасобная гаспадарка",
"av": "цо чи бетӏергьанаб магӏишат"
},
{
"be": "сельская гаспадарка",
"av": "росдал магӏишат"
},
{
"be": "калектыўная гаспадарка",
"av": "гӏаммаб магӏишат"
},
{
"be": "хатняя гаспадарка",
"av": "рукъалъул магӏишат"
},
{
"be": "займацца хатняй гаспадаркай",
"av": "рукъалъул магӏишаталда квалквадизе, тӏалаб-агъаз гьабизе",
"comment": "гьабулев вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "гаспадаркаванне",
"stress": 4,
"forms": [
"хозяйствование"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "магӏишат гьаби",
"examples": [
{
"be": "метады гаспадарання",
"av": "магӏишат бачунел къагӏидаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "гаспадарлівасць",
"stress": 4,
"forms": [
"хозяйственность"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "магӏишатчилъи, магӏишат бачине махшел букӏин"
}
]
}
{
"word": "гаспадарлівы",
"stress": 6,
"forms": [
"домовитый",
"домовитая",
"домовитое"
],
"senses": [
{
"text": "рукъалъул магӏишат лъикӏ хӏалтӏизабизе, гӏуцӏизе, бачине лъалев"
}
]
}
{
"word": "гаспадарскі",
"stress": 4,
"stem": "ХОЗЯЙСК",
"forms": [
"хозяйский",
"хозяйская",
"хозяйское"
],
"senses": [
{
"text": "хважайинасул, бетӏергьанчиясул",
"examples": [
{
"be": "гаспадарчы дом",
"av": "хважайинасул рукъ"
}
]
},
{
"text": "магӏишатияв, тохалав",
"precomment": "уважлівы, клапатлівы",
"examples": [
{
"be": "тут патрабуецца гаспадарчы вока",
"av": "гьаниб магӏишатияб бербалагьи хӏажатаб буго"
}
]
},
{
"text": "кьварараб, буюрулеб",
"precomment": "уладны",
"examples": [
{
"be": "сказаць што-небудзь гаспадарскім тонам",
"av": "кьварараб гьаркьидалъун (щиб бугониги) абизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "гаспадарчнік",
"stress": 4,
"forms": [
"хозяйственник"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "магӏишатияв нухмалъулев, цо идараялъул магӏишатияб рахъ бачунев чи"
}
]
}
{
"word": "гаспадарчы",
"stress": 4,
"stem": "ХОЗЯЙСТВЕНН",
"forms": [
"хозяйственный",
"хозяйственная",
"хозяйственное"
],
"senses": [
{
"text": "магӏишатияб, магӏишаталъул",
"examples": [
{
"be": "гаспадарчыя поспехі",
"av": "магӏишатиял бергьенлъаби"
}
]
},
{
"text": "магӏишат бачине лъалев",
"precomment": "разважлівы, ашчадны",
"examples": [
{
"be": "гаспадарлівы чалавек",
"av": "(магӏишатияв) магӏишат бачине лъалев чи"
}
]
},
{
"text": "хайираб, пайдаяб, цӏуна-къараб",
"precomment": "рацыянальны, безубытковы",
"examples": [
{
"be": "гаспадарчае карыстанне зямлёй",
"av": "ракьалдаса цӏуна-къан пайда боси",
"comment": "хайираб къагӏидаялъ ракь хӏалтӏизаби"
}
]
},
{
"text": "магӏишаталъе бугеб, хӏажалъулеб",
"precomment": "які служыць для вядзення гаспадаркі",
"examples": [
{
"be": "гаспадарчы інвентар",
"av": "магӏишаталъе хӏажалъулеб мал, гъирс, инвентарь"
},
{
"be": "гаспадарчае мыла",
"av": "черолеб сапун"
}
]
}
]
}
{
"word": "гаспадарчы разлік",
"forms": [
"хозрасчёт"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "хозрасчет",
"comment": "жиндирго хайиралъ жибго хьихьулеб къагӏидаялъ магӏишат гӏуцӏи",
"examples": [
{
"be": "перавесці цэх на гаспадарчы разлік",
"av": "цех хозрасчеталде бачине"
}
]
}
]
}
{
"word": "гаспадарыць",
"stress": 4,
"forms": [
"хозяйничать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "магӏишат гьабизе",
"precomment": "весці гаспадарку"
},
{
"text": "гьикъичӏого чияр бакӏалда хважаинлъи гьабизе",
"precomment": "распараджацца",
"examples": [
{
"be": "гаспадарыць у чужым доме, як у сваім",
"av": "жиндирго бакӏалда гӏадин, чияр рокъоб хважаинлъи гьабизе"
}
]
}
]
}
гаспадарыць; дзейнічаць
сообщить о неточности{
"word": "гаспадарыць; дзейнічаць",
"stress": 3,
"forms": [
"орудовать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалтӏизабизе",
"precomment": "чым",
"examples": [
{
"be": "спрытна абыходзіцца з сякерай",
"av": "махщалида гӏощтӏоца хӏалтӏизе",
"comment": "гӏащтӏи хӏалтӏизабизе"
}
]
},
{
"text": "хӏалтӏи гьабизе (лъиданиги данде), балъго хӏалтӏизе",
"precomment": "дзейнічаць"
},
{
"text": "бетӏергьанлъи гьабизе, хӏалтӏизабизе",
"precomment": "гаспадарыць"
}
]
}
{
"word": "гаспадыня",
"stress": 4,
"forms": [
"хозяйка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "бетӏергьанчӏужу, хозяйка",
"precomment": "уласніца, уладальніца",
"examples": [
{
"be": "я гаспадыня гэтай маёмасці",
"av": "дун гьаб буголъиялъул бетӏергьан йиго"
}
]
},
{
"text": "магӏишат бачуней чӏужу",
"precomment": "гаспадыня"
},
{
"text": "рукъалъул, хъизаналъул бетӏер",
"precomment": "галава сям'і, дома"
},
{
"text": "иш кодосей, тӏубан сурсатал жиндир ихтияралда ругей чӏужу",
"precomment": "распарадчыца",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
},
{
"text": "лъади",
"precomment": "жонка",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
}
]
}
{
"word": "гаспіталізаваць",
"stress": 11,
"forms": [
"госпитализировать"
],
"labels": [
"закончанае трыванне",
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "госпиталалда лъезе (вегизавизе)",
"precomment": "каго-што",
"examples": [
{
"be": "шпіталізаваць хворага (раненага)",
"av": "унтарав (лъукъарав) госпиталалда лъезе (вегизавизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "гаспіталізацыя",
"stress": 11,
"forms": [
"госпитализация"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "госпиталалда лъей",
"precomment": "па дзеяслову шпіталізаваць",
"comment": "вегизави"
}
]
}
{
"word": "гасразлётны",
"stem": "ХОЗРАСЧЁТН",
"forms": [
"хозрасчётный",
"хозрасчётная",
"хозрасчётное"
],
"senses": [
{
"text": "хозрасчёталъулаб",
"examples": [
{
"be": "гаспадарчае разліковае гаспадарства",
"av": "хозрасчёталъулаб магӏишат"
}
]
}
]
}
{
"word": "гастраляваць",
"stress": 8,
"forms": [
"гастролировать"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "гастролал (концертал) кьезе ине"
},
{
"text": "хъулхъал хисизе",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
}
]
}
{
"word": "гастранамічны",
"stress": 10,
"forms": [
"гастрономический",
"гастрономическая",
"гастрономическое"
],
"senses": [
{
"text": "гастрономияб",
"comment": "кванагьекъолеб жо жаниб бичулеб",
"examples": [
{
"be": "гастранамічны магазін",
"av": "гастрономияб тукен"
}
]
}
]
}
{
"word": "гастраном",
"stress": 8,
"forms": [
"гастроном"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏагӏамал квенал лъалев, гьезие къимат кьезе лъалев чи",
"precomment": "знаўца ежы"
},
{
"text": "гастроном",
"precomment": "магазін",
"comment": "кванагьекъолел жалазул тукен"
}
]
}
{
"word": "гастролёр",
"forms": [
"гастролёр"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "гастролазда вугев артист"
},
{
"text": "цо бакӏалда гӏемер мехалъ хӏалтӏуларев, хъулухъал хисулев чи",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
}
]
}
{
"word": "гастролі",
"stress": 6,
"forms": [
"гастроли"
],
"labels": [
"множны лік",
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гастролал",
"precomment": "ад. гастроль ж.",
"comment": "цоги бакӏалдаса рачӏарал артистаз кьолел концертал ва ц.",
"examples": [
{
"be": "тэатр выехаў на гастролі",
"av": "театр гастролазде ана"
}
]
}
]
}
{
"word": "гастрыт",
"stress": 6,
"forms": [
"гастрит"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "гастрит",
"comment": "кванирукъалъул унти",
"labels": [
"медыцына"
]
}
]
}
{
"word": "гасударыня",
"stress": 6,
"forms": [
"государыня"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "пача",
"comment": "чӏужугӏадан",
"labels": [
"які адносяцца да гісторыі",
"гістарычны тэрмін"
]
}
]
}
{
"word": "гасцяваць",
"stress": 5,
"forms": [
"гостить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "гьоболлъухъ вукӏине (рештӏине), гьоболлъи базе"
}
]
}
{
"word": "гасцявы",
"stress": 7,
"forms": [
"гостевой",
"гостевая",
"гостевое"
],
"senses": [
{
"text": "гьоболасул",
"examples": [
{
"be": "гасцявы білет",
"av": "гьоболасул (гьоболасе бугеб) билет"
},
{
"be": "гасцявыя месцы",
"av": "гьалбадерил (гьалбадерие ругел) бакӏал"
}
]
}
]
}
{
"word": "гасцяжу",
"stress": 4,
"forms": [
"гощу",
"гостишь"
],
"see_also": [
{
"target": "гостить",
"kind": "from",
"comment": "настоящее время",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "гасцiнец",
"stress": 5,
"forms": [
"гостинец"
],
"labels": [
"мужчынскі род",
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "сайигъат",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
}
]
}
{
"word": "гасціная",
"stress": 5,
"forms": [
"гостиная"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гьоболасул (гьалбадерил) рукъ",
"precomment": "пакой"
},
{
"text": "гьалбадерил рукъалъе мебелалъул комплект",
"precomment": "мэбля"
}
]
}
{
"word": "гасцінна",
"stress": 9,
"forms": [
"гостеприимно"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"senses": [
{
"text": "гьобол вокьун (кӏодо гьавун), гьоболасул хӏурмат гьабун",
"examples": [
{
"be": "гасцінна сустрэць",
"av": "гьобол вокьун, дандечӏвай гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "гасціннасць",
"stress": 9,
"forms": [
"гостеприимство"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "гьобол вокьи (хиралъи), гьоболасул хӏурмат гьаби",
"examples": [
{
"be": "аказваць гасціннасць каму-небудзь",
"av": "гьобол вокьи загьир гьабизе, гьоболасул хӏурмат гьабизе, гьобол хӏурматалда къабул гьавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "гасціннасць",
"stress": 4,
"forms": [
"радушие"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏелаб, реэдараб бербалагьи",
"examples": [
{
"be": "праявіць гасціннасць",
"av": "рекӏелаб бербалагьи гьабизе, гьумер битӏун къабул гьавизе"
}
]
},
{
"text": "рохун къабул гьави, гьумер битӏун къабул гьави",
"precomment": "гьобол"
}
]
}
{
"word": "гасціннасць",
"stress": 7,
"forms": [
"хлебосольство"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "гьоболлъи"
},
{
"text": "гьоболлъи гьабизе бокьи"
}
]
}
{
"word": "гасцінны",
"stress": 9,
"stem": "ГОСТЕПРИИМН",
"forms": [
"гостеприимный",
"гостеприимная",
"гостеприимное"
],
"senses": [
{
"text": "гьобол вокьулев (хирияв, кӏодо гьавулев), гьоболасул хӏурмат гьабулев",
"examples": [
{
"be": "гасцінныя людзі",
"av": "гьобол вокьулел (хириял) чӏагӏи (гӏадамал)"
}
]
}
]
}
{
"word": "гасцінны",
"stress": 4,
"forms": [
"радушный",
"радушная",
"радушное"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏелаб, ракӏ битӏараб, гьумер битӏараб",
"examples": [
{
"be": "гасцінны гаспадар",
"av": "гьумер битӏарав рукъалъул бетӏергьан"
},
{
"be": "гасцінны прыём",
"av": "рекӏелаб, гьумер битӏараб къабул гьари"
}
]
}
]
}
{
"word": "гасцінны",
"stress": 7,
"forms": [
"хлебосольный",
"хлебосольная",
"хлебосольное"
],
"senses": [
{
"text": "гьалбал хирияв"
},
{
"text": "гьоболлъиялъе цӏакъав"
}
]
}
{
"word": "гасціны",
"stress": 5,
"forms": [
"гостиный",
"гостиная",
"гостиное"
],
"labels": [
"устарэлае слова"
],
"senses": [
{
"text": "базаргабазул азбар-къоно",
"precomment": "гасціны двор",
"comment": "цо-цо шагьаразда некӏого даран-базаралъе ганчӏил рарал кьерал, мухъал"
}
]
}
{
"word": "гасцініца",
"stress": 5,
"stem": "ГОСТИНИЦ",
"forms": [
"гостиница"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гостиница",
"examples": [
{
"be": "спыніцца ў гасцініцы",
"av": "гостиницаялда рещтӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "гасіць",
"stress": 4,
"forms": [
"гасить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "свинабизе",
"precomment": "што",
"examples": [
{
"be": "тушыць агонь",
"av": "цӏа свинабизе"
}
]
},
{
"text": "хадубккун пайда босизе бегьулареблъун гьабизе",
"precomment": "што",
"examples": [
{
"be": "пагасіць паштовую марку",
"av": "почалъул марка хадубккун пайда босизе бегьулареблъун гьабизе"
}
]
},
{
"text": "бецӏизе",
"precomment": "што",
"examples": [
{
"be": "пагашаць запазычанасць",
"av": "налъи бецӏизе"
}
]
},
{
"text": "сундулниги хӏалтӏи (энергия) дагьлъизабизе",
"precomment": "што",
"labels": [
"тэхніка"
],
"examples": [
{
"be": "гасіць хуткасць",
"av": "хехлъи дагьлъизабизе"
}
]
},
{
"text": "цӏебетӏеялъе квал-квал гьабизе; гъанкъизабизе",
"precomment": "што",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"be": "пасякаць творчыя парывы",
"av": "творческиял гъира-къасдал гъанкъизаризе"
}
]
}
]
}