{
"word": "горад",
"stress": 2,
"forms": [
"город"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "шагьар",
"examples": [
{
"be": "галоўны горад",
"av": "бетӏераб шагьар"
},
{
"be": "правінцыйны горад",
"av": "провинциялъулаб шагьар",
"labels": [
"устаревшее слово"
]
},
{
"be": "горад Масква",
"av": "Москва шагьар"
},
{
"be": "жыць за горадам",
"av": "шагьар тун къватӏибехун (шагьаралда аскӏоб) гӏумру гьабизе"
},
{
"be": "за горадам",
"av": "шагьаралдаса къватӏибехун (шагьаралда аскӏоб)"
},
{
"be": "горад і вёска",
"av": "шагьарги росуги"
},
{
"be": "горад-герой",
"av": "бахӏарчияб шагьар"
}
]
}
]
}
{
"word": "горадабудаўніцтва",
"stress": 10,
"forms": [
"градостроение"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"see_also": [
{
"target": "градостроительство",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "горадабудаўніцтва",
"stress": 10,
"forms": [
"градостроительство"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "шагьарал рай"
}
]
}
{
"word": "горасць",
"stress": 2,
"stem": "ГОРЕСТ",
"forms": [
"горесть"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "ургъел, къварилъи, пашманлъи",
"precomment": "печаль, смутак"
},
{
"text": "талихӏ къин (къосин, гьечӏолъи), къварилъи, балагь",
"precomment": "няшчасце",
"labels": [
"множны лік"
],
"examples": [
{
"be": "перажыць шмат горасці",
"av": "гӏемер къварилъи хӏехьезе",
"comment": "бихьизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "горах",
"forms": [
"грех"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "мунагь",
"labels": [
"рэлігія"
]
},
{
"text": "такъсирияб иш; гӏайиб; мунагь",
"precomment": "асуджальны ўчынак",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"be": "грахі маладосці",
"av": "гӏолохъан-лъиялъул мунагьал"
},
{
"be": "гэта мой грэх",
"av": "гьеб дир гӏайиб буго",
"comment": "ккола"
}
]
},
{
"text": "мунагь буго",
"labels": [
"у значэнні выказніка"
]
},
{
"examples": [
{
"be": "з грахом папалам",
"av": "хӏалималалъ, хӏали-малица, хӏалицаго гӏадин"
},
{
"be": "што (нечага) граху таіць",
"av": "бахчун щиб гьабилеб, мукӏурлъизе ккола"
}
]
}
]
}
{
"word": "горб",
"forms": [
"горб"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "цӏутӏел, гьодил къули, къулараб гьод, гьод",
"precomment": "у чалавека"
},
{
"text": "кьили",
"precomment": "у вярблюда",
"comment": "варанидул"
},
{
"text": "захӏматаб хӏалтӏи гьабизе",
"precomment": "гнуць горб"
},
{
"text": "жиндирго захӏматалъ, живго хӏалтӏун, гьабизе, балагьизе",
"precomment": "сваім гарбом зарабляць"
}
]
}
{
"word": "горка",
"stress": 2,
"forms": [
"горка"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гьитӏинаб шкаф",
"precomment": "шафка",
"comment": "цӏарагӏ лъолеб"
},
{
"text": "горка",
"comment": "тӏадегӏанаб пилотажалъул цо фигура",
"labels": [
"авіяцыя"
]
},
{
"text": "горка",
"comment": "маххул нухазул станциялда вагоназул сортировка гьабизе санагӏатаб гӏодорайги бугеб нухазул система"
}
],
"see_also": [
{
"target": "гора",
"kind": "from",
"comment": "уменьшительное значение",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "горка",
"stress": 2,
"forms": [
"горько"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"senses": [
{
"text": "кьогӏ"
},
{
"text": "кьогӏ буго, захӏматго буго",
"labels": [
"у значэнні выказніка"
],
"examples": [
{
"be": "у мяне горка ў рце",
"av": "дир кӏалдиб кьогӏго буго, дир кӏал кьогӏлъун буго"
},
{
"be": "у яго на душы горка",
"av": "досул рекӏелъ ургъел (пашманлъи, къварилъи) буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "горкі",
"stress": 2,
"stem": "ГОРЬК",
"forms": [
"горький",
"горькая",
"горькое"
],
"senses": [
{
"text": "кьогӏаб",
"labels": [
"у прамым і пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"be": "горкі лек",
"av": "кьогӏаб дару"
},
{
"be": "горкі вопыт",
"av": "кьогӏаб хӏалбихьи"
},
{
"be": "горкія слёзы",
"av": "кьогӏаб (бухӏараб) магӏу"
},
{
"be": "горкая доля",
"av": "кьогӏаб къисмат"
},
{
"be": "горкая соль",
"av": "кьогӏаб цӏам",
"comment": "чехь лъама гьабулеб дару, сернокислый магний"
},
{
"be": "горкі п'яніца",
"av": "квер хьвагӏун тарав гьекъолдухъан"
},
{
"be": "горкая горыч",
"av": "кьогӏаб къварилъи (балагь, пашманлъи, ургъел)"
}
]
},
{
"text": "гӏаракъи",
"precomment": "гарэлка",
"labels": [
"у значэнні назоўніка"
]
}
]
}
{
"word": "горла",
"stress": 2,
"stem": "ГОРЛ",
"forms": [
"горло"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "щекъер",
"examples": [
{
"be": "паласкаць горла",
"av": "щекъер хулизе"
},
{
"be": "у мяне перасохла ў горле",
"av": "дир мукъулукъ бакъван буго"
}
]
},
{
"text": "щекъер",
"precomment": "ля пасудзіны",
"examples": [
{
"be": "гарлавіна бутэлькі",
"av": "шишадул щекъер"
},
{
"be": "па горла",
"av": "щокъронибе бахун",
"comment": "щун"
},
{
"be": "у мяне працы па горла",
"av": "дир, щокъронибе бахун (цӏакъ гӏемер), хӏалтӏи буго"
},
{
"be": "быць сытым па горла",
"av": "щокърониве вахун, гӏорцӏун вукӏине"
},
{
"be": "узяць каго-небудзь за горла",
"av": "лъилниги щекъер кквезе"
},
{
"be": "у мяне словы застрыглі ў горле",
"av": "дир рагӏаби щокъронир къан хутӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "горн",
"homonym": 1,
"forms": [
"горн"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "къебелъул гъасито",
"labels": [
"тэхніка"
]
},
{
"text": "горн",
"precomment": "ніжняя частка даменнай печы",
"comment": "махх-чаран биунеб печалъул гъоркьияб бутӏа"
}
]
}
{
"word": "горн",
"homonym": 2,
"forms": [
"горн"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "накъира",
"precomment": "сігнальны"
}
]
}
{
"word": "горназаводскі",
"stress": 9,
"forms": [
"горнозаводский",
"горнозаводская",
"горнозаводское"
],
"senses": [
{
"text": "ракьулъа магӏданал рахъиялъул(аб)",
"examples": [
{
"be": "горназаводскі раён",
"av": "ракьулъа магӏданал рахъулеб район",
"comment": "бакӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "горназдабыўны",
"stress": 11,
"stem": "ГОРНОДОБЫВАЮЩ",
"forms": [
"горнодобывающий",
"горнодобывающая",
"горнодобывающее"
],
"senses": [
{
"text": "ракьулъа магӏданал рахъулеб",
"examples": [
{
"be": "горназдабыўная прамысловасць",
"av": "ракьулъа магӏданал рахъулеб промышленность"
}
]
}
]
}
{
"word": "горнапрамысловы",
"forms": [
"горнопромышленный",
"горнопромышленная",
"горнопромышленное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"be": "гарнапрамысловы раён",
"av": "магӏдан бахъулеб промышленносталъул район"
}
]
}
]
}
{
"word": "горны",
"stress": 2,
"stem": "ГОРН",
"forms": [
"горный",
"горная",
"горное"
],
"senses": [
{
"text": "мугӏрул, мугӏрузул",
"examples": [
{
"be": "горны перавал",
"av": "мугӏрул габурлъи"
},
{
"be": "горная вяршыня",
"av": "мугӏрул тӏогь",
"comment": "бетӏер, борхалъи"
},
{
"be": "горная краіна",
"av": "мугӏрузул улка"
}
]
},
{
"text": "магӏданияб, ракьулъа бахъулеб",
"precomment": "здабываемы з нетраў зямлі"
},
{
"text": "магӏданал рахъиялъул(аб)",
"precomment": "які мае дачыненне да распрацоўкі зямных нетраў",
"examples": [
{
"be": "горная прамысловасць",
"av": "магӏданияб (магӏданал рахъиялъул) промышленность"
}
]
},
{
"precomment": "горная хвароба",
"text": "борхалъиялъул унти (кӏудияб борхалъиялде рахунелъул лъугьунеб бетӏер сверизе ва лагӏизе гьабулеб унти)"
},
{
"precomment": "горны крышталь",
"text": "мугӏрул хрусталь"
}
]
}
{
"word": "горш",
"stress": 2,
"forms": [
"хуже"
],
"senses": [
{
"text": "дагьабги квешаб, дагьабги къадараб, жеги квешго, жеги къадарго",
"precomment": "параўнальная ступень да благага і прыслоўе блага",
"examples": [
{
"be": "гэта горш",
"av": "гьаб дагьабги квешаб буго"
},
{
"be": "ён гуляе горш за сястру",
"av": "гъос яцалдасаги квеш хӏалеб (бачунеб) буго"
},
{
"be": "тым горш",
"av": "гьединали жеги квеш ккола; дагьабги квеш ккола"
}
]
}
]
}
{
"word": "горшы",
"stress": 2,
"stem": "ХУДШ",
"forms": [
"худший",
"худшая",
"худшее"
],
"senses": [
{
"precomment": "найвышэйшая ступень да благага",
"examples": [
{
"be": "у горшым выпадку",
"av": "цӏакъго квеш кканани"
}
]
},
{
"text": "цӏакъго квешаб",
"precomment": "горшае",
"labels": [
"у значэнні назоўніка"
],
"examples": [
{
"be": "рыхтавацца да горшага",
"av": "дагьабги (цӏакъго) квешалде хӏадурлъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "горыч",
"stress": 2,
"stem": "ГОР",
"forms": [
"горе"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "ургъел, къварилъи, пашманлъи",
"precomment": "марнотнасць",
"examples": [
{
"be": "захварэць з гора",
"av": "ургъалица унтизе"
},
{
"be": "пасівець ад гора",
"av": "ургъелалъ хъахӏрас баккизе"
},
{
"be": "прычыніць каму-небудзь шмат гора",
"av": "лъиениги гӏемер къварилъи гьабизе"
}
]
},
{
"text": "талихӏкъин, балагь",
"precomment": "няшчасце",
"examples": [
{
"be": "горш яму!",
"av": "эсул талихӏкъин!"
},
{
"be": "гора мне!",
"av": "дир талихӏкъин!"
},
{
"be": "горш мне з табой!",
"av": "дие дур бугеб балагь!"
},
{
"be": "на маё гора",
"av": "дие балагьалъе"
},
{
"be": "здарылася вялікае гора",
"av": "кӏудияб къварилъи ккана"
}
]
},
{
"precomment": "абы-як; з бядой напаўста",
"text": "хӏалицаго, хӏала-малалъ, хӏалималица"
},
{
"precomment": "яму і гора мала",
"text": "досие сундулниги ургъел гьечӏо"
}
]
}