{
"word": "повадить",
"stress": 4,
"forms": [
"повадить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад рекъон, нух кьун сундуениги ругьун гьавизе"
}
]
}
{
"word": "повадиться",
"stress": 4,
"forms": [
"повадиться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хасият лъугьине, ругьунлъизе, гӏамал баккизе",
"precomment": "с неопр.",
"labels": [
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "повадиться играть в карты",
"av": "кагътал хӏазе (хӏаялде) ругьунлъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повадка",
"stress": 4,
"stem": "ПОВАДК",
"forms": [
"повадка"
],
"labels": [
"женский род",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "гӏамал",
"comment": "привычка",
"labels": [
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "оставь эту повадку",
"av": "гьеб гӏамал жибго те"
}
]
}
]
}
{
"word": "повадно",
"stress": 4,
"forms": [
"повадно"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги (бегьулареб) жо цоги нухалъ гьабизе бокьунгутӏизе, гъира ккунгутӏизе",
"precomment": "чтобы не было повадно",
"labels": [
"разговорное слово"
]
}
]
}
{
"word": "повалить",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"повалить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодов тӏамизе, гӏодов ккезавизе, чӏвазабизе, бегизабизе",
"precomment": "кого-что",
"examples": [
{
"ru": "повалить наземь",
"av": "ракьалде чӏвазабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повалить",
"stress": 6,
"stem": "ПОВАЛИ",
"homonym": 2,
"forms": [
"повалить"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "гъун-чӏван рачӏине",
"precomment": "о толпе",
"examples": [
{
"ru": "народ повалил на площадь",
"av": "гӏадамал (халкъ) байданалде гъун-чӏван рачӏана"
}
]
},
{
"text": "хъван базе; базе лъугьине",
"precomment": "пойти густой массой",
"examples": [
{
"ru": "снег повалил хлопьями",
"av": "гӏазу хӏинчӏ хӏулулеб гӏадин балеб букӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "повалиться",
"stress": 6,
"forms": [
"повалиться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бегун ине; рехун ине",
"examples": [
{
"ru": "повалиться на кровать",
"av": "кроваталде рехун ине"
},
{
"ru": "забор повалился",
"av": "чали рехун ана (чӏван ана)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повальный",
"stress": 4,
"stem": "ПОВАЛЬН",
"forms": [
"повальный",
"повальная",
"повальное"
],
"senses": [
{
"text": "кибего щвараб, гӏатӏидго тӏибитӏараб",
"examples": [
{
"ru": "повальная болезнь",
"av": "цӏакъ тӏибитӏараб унти (кибего щвараб унти)"
},
{
"ru": "повальное увлечение",
"av": "гӏемерал гӏадамал (сунде ругониги) машгъуллъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "повалять",
"stress": 6,
"forms": [
"повалять"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "чучазабизе, чӏва-чӏвазабизе, ччуччузабизе",
"precomment": "кого-что",
"examples": [
{
"ru": "повалять тесто в муке",
"av": "хамур ханджалъ чӏва-чӏвазабизе, гиргизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "поваляться",
"stress": 6,
"forms": [
"поваляться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гиргидизе; довехун-гьанивехун чӏван вукӏине",
"examples": [
{
"ru": "поваляться на траве",
"av": "харда гиргидизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повар",
"stress": 2,
"forms": [
"повар"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "богогьан",
"comment": "квен гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "поваренный",
"stress": 4,
"stem": "ПОВАРЕНН",
"forms": [
"поваренный",
"поваренная",
"поваренное"
],
"senses": [
{
"text": "кванда хурхараб, квеназул бицунеб",
"examples": [
{
"ru": "поваренная книга",
"av": "квеназул бицунеб тӏехь"
},
{
"ru": "поваренная соль",
"av": "кванил (кванилъе тӏамулеб) цӏан"
}
]
}
]
}
{
"word": "поварёшка",
"forms": [
"поварёшка"
],
"labels": [
"разговорное слово",
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "гел"
}
]
}
{
"word": "повариха",
"stress": 6,
"forms": [
"повариха"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "богогьан",
"comment": "квен гьабулей чӏужу"
}
]
}
{
"word": "поварской",
"stress": 8,
"forms": [
"поварской",
"поварская",
"поварское"
],
"senses": [
{
"text": "богогьанасул(аб)",
"examples": [
{
"ru": "поварское искусство",
"av": "богогьанасул махщел",
"comment": "богогьанлъиялъул искусство"
}
]
}
]
}
{
"word": "поведать",
"stress": 4,
"forms": [
"поведать"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бицине, рагьизе",
"precomment": "что",
"labels": [
"устаревшее слово"
],
"examples": [
{
"ru": "поведать кому-либо свою тайну",
"av": "лъие букӏаниги жиндирго балъголъи бицине (рагьизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "поведение",
"stress": 6,
"forms": [
"поведение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "хьвада-чӏвади",
"comment": "гӏумру гьабулеб къагӏида",
"examples": [
{
"ru": "скромное поведение",
"av": "гӏадатаб хьвада-чӏвади"
}
]
}
]
}
{
"word": "повезти",
"stress": 7,
"stem": "ПОВЕЗ",
"forms": [
"повезти"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "щвезабизе",
"precomment": "кого-что (доставить)",
"comment": "сунданиги тӏад лъун, рекӏинабун",
"examples": [
{
"ru": "повезти вещи на вокзал",
"av": "къайи-къоно вокзалалде щвезабизе"
}
]
},
{
"text": "битӏ ккезе",
"precomment": "безл. кому-чему",
"examples": [
{
"ru": "ему повезло",
"av": "гьесие (гъосие) битӏ ккана"
}
]
}
]
}
{
"word": "повелевать",
"stress": 8,
"forms": [
"повелевать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бетӏерлъи гьабизе",
"precomment": "кем-чем (править)",
"labels": [
"устаревшее слово"
]
},
{
"text": "буюризе, амру гьабизе",
"precomment": "кому-чему (приказывать)",
"labels": [
"высокий стиль"
]
}
]
}
{
"word": "повелеть",
"stress": 6,
"forms": [
"повелеть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "буюризе, амру гьабизе; гьабеян абизе"
}
]
}
{
"word": "повелитель",
"stress": 6,
"forms": [
"повелитель"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "ихтияр кодосев, парчахӏ, хан, шагь",
"labels": [
"высокий стиль"
]
}
]
}
{
"word": "повелительница",
"stress": 6,
"forms": [
"повелительница"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "ихтияр кодосей, парччахӏ, хан, шагь"
}
]
}
{
"word": "повелительный",
"stress": 6,
"stem": "ПОВЕЛИТЕЛЬН",
"forms": [
"повелительный",
"повелительная",
"повелительное"
],
"senses": [
{
"text": "буюриялъул, амру гьабиялъул",
"examples": [
{
"ru": "говорить повелительным тоном",
"av": "буюриялъул гьаркьидалъун (къагӏидаялъ) кӏалъазе"
}
]
},
{
"text": "тӏалабияб наклонение",
"precomment": "повелительное наклонение",
"labels": [
"грамматика"
]
}
]
}
{
"word": "повергать",
"stress": 7,
"forms": [
"повергать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "повергнуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "повергнуть",
"stress": 4,
"forms": [
"повергнуть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодоб ккезабизе, чӏвазабизе",
"precomment": "кого-что (повалить)",
"labels": [
"устаревшее слово"
]
},
{
"text": "тӏамизе, ккезавизе",
"precomment": "кого во что",
"examples": [
{
"ru": "повергнуть в сомнение",
"av": "щакдаризе тӏамизе (щаклъиялде ккезавизе, щакщакалъе ккезавизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "поверенный",
"stress": 4,
"forms": [
"поверенный"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "вакил, божилъи гьабурав чи"
},
{
"text": "дипломатиял ишал тӏуразе божилъи гьабурав (посоласда хадусев) чи",
"precomment": "поверенный в делах",
"labels": [
"дипломатический термин"
]
}
]
}
{
"word": "поверить",
"stress": 4,
"stem": "ПОВЕРИ",
"forms": [
"поверить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "божизе",
"precomment": "кому-чему, в кого-что",
"examples": [
{
"ru": "я поверил ему на слово",
"av": "дун гьесул рагӏуда божана"
},
{
"ru": "поверить в успех дела",
"av": "иш битӏунккеялда (бажариялда) божизе"
}
]
},
{
"text": "божилъи гьабун кьезе; бицине",
"precomment": "что кому (доверить)",
"examples": [
{
"ru": "поверить тайну другу",
"av": "балъголъи, божилъи гьабун, гьудуласда бицине"
}
]
}
]
}
{
"word": "поверка",
"stress": 4,
"stem": "ПОВЕРК",
"forms": [
"поверка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "хал гьаби",
"precomment": "проверка",
"comment": "битӏун бугищали",
"examples": [
{
"ru": "поверка времени",
"av": "заманалъул хал гьаби"
}
]
},
{
"text": "цӏарал ахӏи",
"precomment": "перекличка",
"comment": "ругищали хал гьаби",
"examples": [
{
"ru": "вечерняя поверка в лагере",
"av": "лагералда къасисеб цӏарал ахӏи"
}
]
},
{
"text": "хӏакъикъаталдаги, унго-унголъунги",
"precomment": "на поверку"
}
]
}
{
"word": "повернуть",
"stress": 7,
"stem": "ПОВЕРНУ",
"forms": [
"повернуть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хисизабизе, сверизабизе",
"precomment": "кого-что",
"examples": [
{
"ru": "повернуть ключ в замке",
"av": "рахаялда жаниб кӏул сверизабизе (кьуризе)"
}
]
},
{
"text": "унеб рахъ хисизабизе; сверизабизе",
"precomment": "кого-что и без дополнения (изменить направление)",
"examples": [
{
"ru": "повернуть лошадей налево",
"av": "чуял квегӏидехун сверизаризе"
},
{
"ru": "дорога повернула к реке",
"av": "нух гӏурухъехун сверана"
}
]
},
{
"text": "батӏайиса сверизабизе, батӏияб рахъалде бачине, хисизабизе",
"precomment": "что (дать чему-либо иное направление, развитие)",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
]
}
{
"word": "повернуться",
"stress": 7,
"forms": [
"повернуться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "нахъвуссине, сверизе; хисизе; кьурун вуссине",
"examples": [
{
"ru": "повернуться на другой бок",
"av": "цояб хьибилалде сверизе (хьибил хисизе)"
}
]
},
{
"text": "сверизе, хисизе",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"ru": "дело повернулось к лучшему",
"av": "иш лъикӏаб рахъалде сверана"
}
]
}
]
}
{
"word": "поверх",
"stress": 4,
"forms": [
"поверх"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан; тӏадеги",
"comment": "предлог с род п.",
"comment_lang": "ru",
"examples": [
{
"ru": "надеть пальто поверх рубашки",
"av": "гурдида тӏасан пальто ретӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "поверхностно",
"stress": 4,
"forms": [
"поверхностно"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаса-масаго, щвалде щвечӏого",
"examples": [
{
"ru": "судить о чем-либо поверхностно",
"av": "сундуе бугониги тӏаса-масаго къимат кьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "поверхностный",
"stress": 4,
"stem": "ПОВЕРХНОСТН",
"forms": [
"поверхностный",
"поверхностная",
"поверхностное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏадго бугеб, тӏасияб",
"precomment": "лежащий на поверхности",
"examples": [
{
"ru": "поверхностный слой почвы",
"av": "ракьул тӏасияб гъат"
},
{
"ru": "поверхностная рана",
"av": "хъалалъан бугеб ругъун"
}
]
},
{
"text": "тӏаса-масагояб, гъварилъи гьечӏеб",
"precomment": "несерьёзный, неглубокий",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"ru": "поверхностное отношение к делу",
"av": "ишалдехун тӏаса-масагояб бербалагьи"
}
]
}
]
}
{
"word": "поверхность",
"stress": 4,
"stem": "ПОВЕРХНОСТ",
"forms": [
"поверхность"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасияб рахъ, къватӏисеб рахъ",
"precomment": "сундулниги",
"examples": [
{
"ru": "поверхность земли",
"av": "ракьалъул тӏасияб рахъ (ракьул гьумер)"
},
{
"ru": "скользить по поверхности",
"av": "хъалалъан биччазе, тӏаса-масагояб лъай-хъвай гьабизе, гъорлъе ваккунгутӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "поверху",
"stress": 2,
"forms": [
"поверху"
],
"labels": [
"наречие",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан"
}
]
}
{
"word": "поверье",
"stress": 4,
"stem": "ПОВЕРЬ",
"forms": [
"поверье"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "божи",
"comment": "гӏадаталда, балъалда рекъон яги кьучӏ гьечӏеб жоялда божи",
"examples": [
{
"ru": "старинные поверья",
"av": "церегосел (кьучӏ гьечӏел) божиял"
}
]
}
]
}
{
"word": "поверять",
"stress": 6,
"forms": [
"поверять"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "поверить",
"kind": "see",
"refwordnum": "2",
"comment": "2"
}
]
}
{
"word": "повеса",
"stress": 4,
"forms": [
"повеса"
],
"labels": [
"разговорное слово",
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "гогьма, гьагула"
}
]
}
{
"word": "повеселеть",
"stress": 8,
"forms": [
"повеселеть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "кеплъизе, аваданлъизе"
}
]
}
{
"word": "повеселить",
"stress": 8,
"forms": [
"повеселить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "кеплъизавизе, аваданлъизавизе",
"precomment": "кого-что"
},
{
"text": "рекӏелгъей гьабизе (ракӏ гъезабизе)"
}
]
}
{
"word": "повеселиться",
"stress": 8,
"forms": [
"повеселиться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "кеп щун лъугьине, аваданлъи гьабизе"
}
]
}
{
"word": "повесить",
"stress": 4,
"forms": [
"повесить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "базе",
"precomment": "что",
"examples": [
{
"ru": "повесить картину",
"av": "сурат (къеда) базе"
}
]
},
{
"text": "кварида, гӏорода ван гъанкъизе; чӏвазе",
"precomment": "кого (казнить)",
"examples": [
{
"ru": "повесить голову",
"av": "бетӏер дализе (дализе биччазе); лъамалъизе; пашманлъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повеситься",
"stress": 4,
"forms": [
"повеситься"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гъанкъизе",
"comment": "(живго жинцаго)"
}
]
}
{
"word": "повествование",
"stress": 10,
"forms": [
"повествование"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "цо лъугьа-бахъиналъул хӏакъалъулъ, хадуб-цебе ккезабун, бицин; кинаб букӏаниги лъугьа-бахъиналъул хӏакъалъулъ хабар",
"precomment": "по гл. повествовать"
},
{
"text": "бицин, хабар",
"precomment": "рассказ"
}
]
}
{
"word": "повествовательный",
"stress": 10,
"stem": "ПОВЕСТВОВАТЕЛЬН",
"forms": [
"повествовательный",
"повествовательная",
"повествовательное"
],
"senses": [
{
"text": "хабарияб",
"examples": [
{
"ru": "повествовательное предложение",
"av": "хабарияб предложение",
"labels": [
"грамматика"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "повествовать",
"stress": 10,
"forms": [
"повествовать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бицине, хабаралде байбихьизе",
"precomment": "о ком-чём"
}
]
}
{
"word": "повести",
"stress": 7,
"forms": [
"повести"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бачине",
"precomment": "кого-что куда",
"comment": "тӏамизе",
"examples": [
{
"ru": "повести войско в бой",
"av": "аскар рагъде бачине"
}
]
},
{
"text": "рагъаризаризе",
"precomment": "чем (шевельнуть)",
"examples": [
{
"ru": "повести бровями",
"av": "кьунсрул рагъаризаризе"
},
{
"ru": "повести плечами",
"av": "гъажибутӏрул рагъарахъдизаризе"
}
]
},
{
"examples": [
{
"ru": "повести разговор",
"av": "гара-чӏвариялде разе"
},
{
"ru": "и глазом (бровью) не повести",
"av": "гӏин тӏамичӏого тезе; хӏал лъазе биччангутӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повестись",
"stress": 7,
"forms": [
"повестись"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"ru": "так уж повелось",
"av": "гьадин билълъун (гӏадатлъун) ун буго; ругьунлъун ун буго"
},
{
"ru": "с кем поведёшься, от того и наберёшься",
"av": "лъилгун бухьен гьабуниги, гьесда рекъараб гурони, пайдаги щоларо (лъикӏасдасан-лъикӏлъи, квешасдасан-квешлъи)",
"labels": [
"пословица"
]
},
{
"ru": "исстари так повелось",
"av": "цебегоялдаса (некӏогоялдаса) нахъе гьединаб гӏадат буго (гьедин ун буго)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повестка",
"stress": 4,
"stem": "ПОВЕСТК",
"forms": [
"повестка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "повестка",
"comment": "кивениги ахӏун, учреждениялъ (идараялъ) бачӏараб къокъаб кагъат",
"examples": [
{
"ru": "повестка в суд",
"av": "судалде ахӏун бачӏараб повестка"
}
]
},
{
"text": "гьоркьор лъолел (лъурал) суалал (масъалаби)",
"examples": [
{
"ru": "на повестке собрания",
"av": "собраниялда (данделъиялда) гьоркьор лъезе ругел суалал"
}
]
}
]
}
{
"word": "повесть",
"stress": 2,
"forms": [
"повесть"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "къиса",
"labels": [
"литература, литературоведение"
]
}
]
}
{
"word": "поветрие",
"stress": 4,
"forms": [
"поветрие"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "бахунеб, хехго тӏибитӏулеб унти",
"precomment": "болезнь",
"labels": [
"устаревшее слово"
]
},
{
"text": "цӏакъ тӏибитӏараб (лъикӏаб гуреб) иш, лъугьа-бахъин",
"precomment": "явление",
"labels": [
"в переносном значении",
"разговорное слово"
]
}
]
}
{
"word": "повешение",
"stress": 4,
"forms": [
"повешение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "кварида вай",
"examples": [
{
"ru": "казнь через повешение",
"av": "кварида ван гъанкъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "повеять",
"stress": 4,
"stem": "ПОВЕЯ",
"forms": [
"повеять"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "пузе",
"precomment": "подуть",
"examples": [
{
"ru": "повеял тёплый ветер",
"av": "хинаб гьури пуна"
}
]
},
{
"precomment": "безл. чем",
"examples": [
{
"ru": "повеяло прохладой",
"av": "гьогьомана, гьогьомун лъугьана, гьогьен бачӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "повёртывать(ся)",
"forms": [
"повёртывать(ся)"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "повернуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "повздорить",
"stress": 6,
"forms": [
"повздорить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "къацандизе, дагӏбадизе",
"examples": [
{
"ru": "повздорить из-за пустяков",
"av": "щибго гуреб жоялъе гӏоло къацандизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повзрослеть",
"stress": 9,
"forms": [
"повзрослеть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "кӏудияв гӏезе, балугълъизе"
}
]
}
{
"word": "повивальный",
"stress": 6,
"stem": "ПОВИВАЛЬН",
"forms": [
"повивальный",
"повивальная",
"повивальное"
],
"senses": [
{
"labels": [
"устаревшее слово"
],
"examples": [
{
"ru": "повивальная бабка",
"av": "чӏарахъан"
}
]
}
]
}
{
"word": "повидать",
"stress": 6,
"forms": [
"повидать"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "вихьизе",
"precomment": "кого-что",
"labels": [
"разговорное слово"
]
},
{
"text": "хӏал бихьизе",
"precomment": "что (испытать)"
}
]
}
{
"word": "повидаться",
"stress": 6,
"forms": [
"повидаться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "цоцазда рихьизе, рихьа-рагӏизе",
"precomment": "с кем-чем и без дополнения",
"labels": [
"разговорное слово"
]
}
]
}
{
"word": "повидло",
"stress": 4,
"forms": [
"повидло"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "повидло",
"examples": [
{
"ru": "яблочное повидло",
"av": "гӏечул повидло"
}
]
}
]
}
{
"word": "повинность",
"stress": 4,
"forms": [
"повинность"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад лъураб борч, тӏадаб иш",
"examples": [
{
"ru": "воинская повинность",
"av": "рагъухъанасул борч"
},
{
"ru": "трудовая повинность",
"av": "захӏматалъул (хӏалтӏул) борч (хӏалтӏуда тӏадаб иш)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повинный",
"stress": 4,
"stem": "ПОВИНН",
"forms": [
"повинный",
"повинная",
"повинное"
],
"senses": [
{
"text": "такъсирияв, гӏайибияв",
"examples": [
{
"ru": "ни в чём не повинен",
"av": "щибниги гӏайиб гьечӏо (сундулъниги гӏайиб ккечӏо)"
},
{
"ru": "принести повинную, явиться с повинной",
"av": "гӏайибалъе (такъсиралъе) мукӏурлъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повиноваться",
"stress": 8,
"forms": [
"повиноваться"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "мутӏигӏлъизе, гӏенеккизе, малъараб гьабизе",
"precomment": "кому-чему",
"examples": [
{
"ru": "повиноваться родителям",
"av": "эбел-инсухъ гӏенеккизе (малъараб гьабизе)"
},
{
"ru": "повиноваться приказу",
"av": "буюрухъалъе (приказалъе) мутӏигӏлъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повиновение",
"stress": 8,
"forms": [
"повиновение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "мутӏигӏлъи, нахъвилълъин",
"examples": [
{
"ru": "выйти из повиновения",
"av": "мутӏигӏлъиялдаса ворчӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повисать",
"stress": 6,
"forms": [
"повисать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "повиснуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "повиснуть",
"stress": 4,
"forms": [
"повиснуть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "кибниги бан, далун хутӏизе",
"examples": [
{
"ru": "повиснуть в воздухе",
"av": "мухӏканлъи гьечӏеб ахӏвал-хӏалалде ккезе (сум-сараялда ван хутӏизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повлечь",
"stress": 5,
"forms": [
"повлечь"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хадув цӏазе",
"precomment": "кого-что (потянуть за собой)",
"labels": [
"книжное"
]
},
{
"text": "ккезе, бачине",
"precomment": "что (вызвать)",
"examples": [
{
"ru": "загрязнение раны может повлечь за собой нагноение",
"av": "ругъун чороклъиялъул хӏасилалда рецӏцӏ ккезе бегьула"
}
]
}
]
}
{
"word": "повлиять",
"stress": 6,
"forms": [
"повлиять"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "асар гьабизе (лъиениги-сундуениги)",
"precomment": "на кого-что"
}
]
}
{
"word": "повод",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"повод"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "квелъ",
"examples": [
{
"ru": "натянуть поводья",
"av": "квелъ къазе"
},
{
"ru": "быть на поводу у кого-либо",
"av": "цӏара-цӏаралъуве ине, чиялда варавлъун вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "повод",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"повод"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "багьана, сабаб",
"examples": [
{
"ru": "повод к войне",
"av": "рагъуе багьана"
},
{
"ru": "без всякого повода",
"av": "кинаб бугониги багьанаги гьечӏого"
},
{
"ru": "дать повод",
"av": "багьанаялъе рес кьезе (ккезе биччазе)"
},
{
"ru": "по поводу",
"av": "сундулниги хӏакъалъулъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "поводить",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"поводить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хьвадизабизе (добе-гьанибе)",
"precomment": "кого",
"examples": [
{
"ru": "поводить лошадь",
"av": "чу хьвадизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "поводить",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"поводить"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "повести",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "поводок",
"stress": 6,
"forms": [
"поводок"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "къокъаб квелъ",
"examples": [
{
"ru": "натянуть поводок",
"av": "квелъ къазе"
}
]
},
{
"text": "гьведа балеб чӏоло (рачел)",
"precomment": "для собак"
}
]
}
{
"word": "поводырь",
"stress": 6,
"forms": [
"поводырь"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "щивниги дове-гьаниве вачун хьвадулев чи",
"labels": [
"устаревшее слово"
],
"examples": [
{
"ru": "поводырь слепого",
"av": "беццав вачун хьвадулев чи (цадахъчи)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повозиться",
"stress": 6,
"forms": [
"повозиться"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "квалквадизе, машгъуллъун вукӏине, сундениги вуссун вукӏине",
"precomment": "с кем-чем и без дополнения",
"examples": [
{
"ru": "он любит повозиться с детьми",
"av": "гьесие лъималазде вуссун вукӏине бокьула"
}
]
},
{
"text": "тӏаделъизе",
"precomment": "с кем-чем, над кем-чем",
"examples": [
{
"ru": "повозиться с задачей",
"av": "масъалаялде тӏаделъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повозка",
"stress": 4,
"forms": [
"повозка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "гьоко",
"comment": "гьакал"
}
]
}
{
"word": "поволочь",
"stress": 6,
"forms": [
"поволочь"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "бехъерхъизе, бехъерхъун бачине",
"precomment": "кого-что"
}
]
}
{
"word": "поворачивать(ся)",
"stress": 6,
"forms": [
"поворачивать(ся)"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "повернуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "поворот",
"stress": 6,
"forms": [
"поворот"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "кьуризаби, кьури, свери",
"precomment": "по глаголу повернуть"
},
{
"text": "кьурун вуссин",
"precomment": "по глаголу повернуться"
},
{
"text": "свери, сверел, сверулеб бакӏ",
"precomment": "место"
},
{
"text": "хиси, хиси ккей",
"precomment": "изменение",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"ru": "поворот к лучшему",
"av": "лъикӏаб рахъалде свери"
}
]
}
]
}
{
"word": "поворотливость",
"stress": 6,
"forms": [
"поворотливость"
],
"labels": [
"разговорное слово",
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "лебаллъи, тирилъи, тулаклъи"
}
]
}
{
"word": "поворотливый",
"stress": 6,
"forms": [
"поворотливый",
"поворотливая",
"поворотливое"
],
"labels": [
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "лебалав, тирияв, тулакав"
}
]
}
{
"word": "поворотный",
"stress": 6,
"forms": [
"поворотный",
"поворотная",
"поворотное"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги сверизабизе, кьурун буссинабизе хӏалтӏизабулеб",
"precomment": "служащий для поворота"
},
{
"text": "беки, хиси кколеб",
"precomment": "переломный",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"ru": "поворотный момент в истории",
"av": "историялда (хехаб) хиси, беки кколеб лахӏзат (заман)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повредить",
"stress": 7,
"forms": [
"повредить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "зарал гьабизе, зиян гьабизе",
"precomment": "кому-чему (принести вред)",
"examples": [
{
"ru": "курение повредит здоровью",
"av": "хъалиян цӏаялъ сахлъиялъе зарал гьабула"
}
]
},
{
"text": "хвезабизе",
"precomment": "что (испортить)",
"examples": [
{
"ru": "повредить замок",
"av": "кӏулал хвезаризе (рахай хвезаризе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повреждение",
"stress": 8,
"forms": [
"повреждение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "зарал, зиян гьаби",
"precomment": "по глаголу повредить"
},
{
"text": "беки, хвей, жагъаллъи бугеб бакӏ",
"precomment": "поломка, изъян",
"examples": [
{
"ru": "исправить повреждение в проводке",
"av": "кварил (токалъул, телефоналъул) жагъаллъи ккараб бакӏ къачӏазе"
}
]
},
{
"text": "лъукъи",
"examples": [
{
"ru": "повреждение ноги при падении",
"av": "гӏодов ккун (гӏодов кколаго) хӏетӏе лъукъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "повременить",
"stress": 9,
"forms": [
"повременить"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "дагьаб заманалъ (мехалъ) нахъбахъун тезе, кватӏизабизе",
"precomment": "с чем и без дополнения",
"examples": [
{
"ru": "повременить с отправкой телеграммы",
"av": "телеграмма дагьаб заманалъ битӏичӏого тезе"
},
{
"ru": "повременить несколько дней",
"av": "чанго къоялъ нахъбахъун тезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повремённый",
"stem": "ПОВРЕМЁНН",
"forms": [
"повремённый",
"повремённая",
"повремённое"
],
"senses": [
{
"text": "цо ккураб заманалъул, цо ккураб заманалда къватӏибе биччалеб"
},
{
"text": "заманалъухъ балалъун кьолеб",
"examples": [
{
"ru": "повремённая оплата",
"av": "(хӏалтӏараб) заманалъухъ балагьун (заманалда рекъон) кьолеб мухь"
}
]
}
]
}
{
"word": "повседневный",
"stress": 8,
"stem": "ПОВСЕДНЕВН",
"forms": [
"повседневный",
"повседневная",
"повседневное"
],
"senses": [
{
"text": "щибаб къойилаб (къоялъулаб), чӏараб, гьоркьоса къотӏулареб",
"examples": [
{
"ru": "повседневное руководство работой",
"av": "хӏалтӏуе щибаб къойилаб нухмалъи"
},
{
"ru": "повседневные заботы",
"av": "даимал ургъелал (щибаб къойилал тӏалаб-агъазал)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повсеместно",
"stress": 7,
"forms": [
"повсеместно"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "кибго, киса-кибего",
"examples": [
{
"ru": "повсеместно побывать",
"av": "кивего (кисакивего) щвезе (ваккарагӏизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повсеместный",
"stem": "ПОВСЕМЕСТН",
"forms": [
"повсеместный",
"повсеместная",
"повсеместное"
],
"senses": [
{
"text": "киса-кибегосеб, кибго букӏунеб, кибго лъугьунеб",
"examples": [
{
"ru": "повсеместное явление",
"av": "киса-кибего букӏунеб лъугьа-бахъин"
}
]
}
]
}
{
"word": "повстанец",
"stress": 6,
"forms": [
"повстанец"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "восстаниялда, дандечӏеялда гӏахьаллъи гьабурав чи"
},
{
"text": "дандечӏей гьабурав чи"
}
]
}
{
"word": "повстанческий",
"stress": 6,
"stem": "ПОВСТАНЧЕСК",
"forms": [
"повстанческий",
"повстанческая",
"повстанческое"
],
"senses": [
{
"text": "восстаниялъулаб, восстаниечагӏазулаб",
"examples": [
{
"ru": "повстанческий отряд",
"av": "восстаниечагӏазул къокъа"
},
{
"ru": "повстанческое движение",
"av": "восстаниечагӏазул багъа-бачари, дандечӏеялъулаб багъа-бачари"
}
]
}
]
}
{
"word": "повстречать",
"stress": 9,
"forms": [
"повстречать"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "дандчӏвай гьабизе, данде ккезе, данде вахъине",
"precomment": "кого-что"
}
]
}
{
"word": "повстречаться",
"stress": 9,
"forms": [
"повстречаться"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "дандчӏвазе",
"precomment": "кому, с кем-чем",
"examples": [
{
"ru": "повстречаться на улице",
"av": "къотӏнор дандчӏвазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повсюду",
"stress": 5,
"forms": [
"повсюду"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "кибго, киса-кибего",
"examples": [
{
"ru": "повсюду побывать",
"av": "кивего (кисакивего) щвезе (ваккарагӏизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повторение",
"stress": 7,
"forms": [
"повторение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "такрар гьаби",
"precomment": "по глаголу повторить"
},
{
"text": "такрарлъи",
"precomment": "по глаголу повториться"
},
{
"text": "такрарлъараб бакӏ",
"precomment": "повторяющееся место"
}
]
}
{
"word": "повторить",
"stress": 7,
"forms": [
"повторить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "такрар гьабизе, кӏиабизеги гьабизе",
"precomment": "что",
"examples": [
{
"ru": "повторить сказанное",
"av": "абураб жо такрар гьабизе"
},
{
"ru": "повторить упражнение",
"av": "упражнение (хӏалтӏи) кӏиабизеги гьабизе"
}
]
},
{
"text": "лъалеб жо (лъазабураб жо) такрар гьабизе",
"precomment": "ранее заученное",
"examples": [
{
"ru": "повторить урок",
"av": "(лъазабураб) дарс такрар гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повториться",
"stress": 7,
"forms": [
"повториться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "такрарлъизе, цӏидасан баккизе, лъугьине",
"examples": [
{
"ru": "болезнь повторилась",
"av": "унти такрарлъана, цӏидасан баккана"
}
]
}
]
}
{
"word": "повторный",
"stress": 5,
"forms": [
"повторный",
"повторная",
"повторное"
],
"senses": [
{
"text": "такрарлъараб, цоги нухалъ лъугьараб, цӏидасан лъугьараб",
"examples": [
{
"ru": "повторное заболевание",
"av": "такрарлъараб унти"
}
]
}
]
}
{
"word": "повторять",
"stress": 7,
"forms": [
"повторять"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "повторить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "повторяться",
"stress": 7,
"forms": [
"повторяться"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"ru": "писатель стал повторяться",
"av": "хъвадарухъан (цебеги хъвараб жо) такрар гьабизе лъугьана"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "повториться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "повысить",
"stress": 4,
"forms": [
"повысить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏадегӏан борхизабизе, бахинабизе; цӏикӏкӏинабизе; лъикӏлъизабизе",
"precomment": "кого-что",
"examples": [
{
"ru": "повысить уровень воды",
"av": "лъел гьумер (лъим) эхеде бахинабизе"
},
{
"ru": "повысить производительность труда",
"av": "хӏалтӏул рахъи борхизабизе"
},
{
"ru": "повысить качество продукции",
"av": "къайиялъул лъикӏлъи (качество) цӏикӏкӏинабизе (лъикӏлъизабизе)"
},
{
"ru": "повысить по службе",
"av": "хъулухъалда тӏадегӏан вахинавизе"
},
{
"ru": "повысить голос",
"av": "гьаракь борхун кӏалъазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повыситься",
"stress": 4,
"forms": [
"повыситься"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "эхеде ине, борхалъизе, лъикӏлъизе, бахине",
"examples": [
{
"ru": "уровень воды повысился",
"av": "лъел гьумер эхеде бахана (лъим эхеде бахана)"
},
{
"ru": "качество продукции повысилось",
"av": "къайиялъул качество лъикӏлъана"
}
]
}
]
}
{
"word": "повышать(ся)",
"stress": 6,
"forms": [
"повышать(ся)"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "повысить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "повышение",
"stress": 6,
"forms": [
"повышение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "борхизаби, тӏадегӏан борхи, цӏикӏкӏинаби, эхеде бахинаби",
"precomment": "по глаголу повысить"
},
{
"text": "борхи, эхеде бахин, цӏикӏкӏин, тӏадегӏанлъи",
"precomment": "по глаголу повыситься",
"examples": [
{
"ru": "повышение температуры",
"av": "гьаваялъул хинлъи эхеде бахин; цӏа-кан цӏикӏкӏин, эхеде бахин"
},
{
"ru": "повышение по службе",
"av": "хъулухъалъ тӏадегӏанлъи, эхеде вахин"
}
]
}
]
}
{
"word": "повышенный",
"stress": 4,
"stem": "ПОВЫШЕНН",
"forms": [
"повышенный",
"повышенная",
"повышенное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏикӏкӏараб, эхеде бахараб",
"examples": [
{
"ru": "повышенная температура",
"av": "цӏикӏкӏараб цӏа-кан"
}
]
}
]
}
{
"word": "повязать",
"stress": 6,
"forms": [
"повязать"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бухьине, къазе",
"precomment": "кого-что",
"examples": [
{
"ru": "повязать ребенка платком",
"av": "лъимер чӏинчӏоялъ бухьине"
},
{
"ru": "повязать галстук",
"av": "галстук бухьине"
},
{
"ru": "повязать голову платком",
"av": "чӏинчӏоялъ бетӏер къазе",
"comment": "ботӏрода кӏаз къазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "повязаться",
"stress": 6,
"forms": [
"повязаться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "живго вухьине",
"precomment": "сунцаниги",
"examples": [
{
"ru": "повязаться платком",
"av": "чӏинчӏоялъ вухьине (юхьине); кӏазалъ жиндирго бетӏер бухьине (бетӏер къазе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "повязка",
"stress": 4,
"forms": [
"повязка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "ххамил чӏоло, катан",
"examples": [
{
"ru": "траурная повязка на рукаве",
"av": "къвалидасан борчараб (бараб) чӏегӏербаялъулаб (пашманлъия-лъулаб) чӏоло"
}
]
}
]
}
{
"word": "повязывать(ся)",
"stress": 4,
"forms": [
"повязывать(ся)"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "повязать",
"kind": "see"
}
]
}