{
"word": "пар",
"homonym": 1,
"forms": [
"пар"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "хӏухьел",
"examples": [
{
"ru": "превращение воды в пар",
"av": "лъим хӏухьладе свери"
},
{
"ru": "поддать пару",
"av": "хӏухьел цӏикӏкӏинабизе"
},
{
"ru": "поддать пару",
"av": "вагӏаризавизе; щибниги гьабизе тӏамизе",
"labels": [
"в переносном значении"
]
},
{
"ru": "задать пару",
"av": "кутакалда семизе",
"comment": "лъидениги"
},
{
"ru": "на всех парах",
"av": "бугеб къуваталда; хехго"
}
]
}
]
}
{
"word": "пар",
"homonym": 2,
"forms": [
"пар"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "заманалъ бекьичӏого тараб къачӏараб ракь",
"labels": [
"сельское хозяйство, сельскохозяйственный термин"
]
}
]
}
{
"word": "пара",
"stress": 2,
"forms": [
"пара"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "жут",
"precomment": "два однородных предмета",
"examples": [
{
"ru": "пара сапог",
"av": "чакмабазул жут, кӏиго чакма"
}
]
},
{
"text": "кӏиго жо",
"precomment": "две штуки",
"labels": [
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "пара яблок",
"av": "кӏиго гӏеч"
}
]
},
{
"text": "гьакида бараб кӏиго чу",
"precomment": "запряжка в две лошади"
},
{
"text": "кӏигоял",
"precomment": "двое",
"examples": [
{
"ru": "супружеская пара",
"av": "рос-лъади"
}
]
},
{
"precomment": "о небольшом количестве чего-л.",
"examples": [
{
"ru": "вызвать на пару слов",
"av": "цо-кӏиго рагӏи абизе ахӏизе"
}
]
},
{
"text": "кӏийилаб",
"precomment": "двойка",
"labels": [
"просторечное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "два сапога – пара",
"av": "кӏиго чакма гӏадал цоцазда релълъарал"
},
{
"ru": "пара пустяков",
"av": "щибго гуреб жо, бигьаго тӏубалеб жо"
}
]
}
]
}
{
"word": "парабола",
"stress": 4,
"forms": [
"парабола"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "парабола",
"labels": [
"математика"
]
}
]
}
{
"word": "параграф",
"stress": 4,
"forms": [
"параграф"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "параграф"
}
]
}
{
"word": "парад",
"stress": 4,
"forms": [
"парад"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парад",
"examples": [
{
"ru": "принимать парад",
"av": "парад къабул гьабизе"
},
{
"ru": "командовать парадом",
"av": "парадалъе команда гьабизе"
},
{
"ru": "быть в полном параде",
"av": "байрамалъул форма ретӏун вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "парадигма",
"stress": 6,
"forms": [
"парадигма"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "парадигма, хисулел рагӏабазул формабазул система",
"comment": "къагӏида",
"labels": [
"грамматика"
]
}
]
}
{
"word": "парадный",
"stress": 4,
"stem": "ПАРАДН",
"forms": [
"парадный",
"парадная",
"парадное"
],
"senses": [
{
"text": "парадалъул, парадныяб",
"labels": [
"в разных значениях"
],
"examples": [
{
"ru": "парадная дверь",
"av": "къотӏносахун рокъобе бугеб нуцӏа",
"comment": "рагьу"
}
]
}
]
}
{
"word": "парадокс",
"stress": 6,
"forms": [
"парадокс"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадатияб, киназго къабул гьабуралда данде кколареб пикру, гӏакълу"
}
]
}
{
"word": "парадоксальный",
"stress": 9,
"forms": [
"парадоксальный",
"парадоксальная",
"парадоксальное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"ru": "парадоксальный случай",
"av": "гӏадатияб гуреб божизе захӏматаб лъугьа-бахъин"
}
]
}
]
}
{
"word": "паразит",
"stress": 6,
"forms": [
"паразит"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "чӏукӏна, чияр захӏматалдасан бетӏербахъи гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "паразитизм",
"stress": 8,
"forms": [
"паразитизм"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "чӏукӏначилъи",
"precomment": "тунеядство"
}
]
}
{
"word": "паразитический",
"stress": 8,
"forms": [
"паразитический",
"паразитическая",
"паразитическое"
],
"senses": [
{
"text": "чӏукӏначилъиялъулаб",
"examples": [
{
"ru": "вести паразитический образ жизни",
"av": "чӏукӏначиясулаб гӏумру гьабизе, нахъегӏанаб гӏумру гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "парализовать",
"stress": 10,
"forms": [
"парализовать"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "цояб рахъ кквезе",
"precomment": "кого-что",
"examples": [
{
"ru": "у него парализована правая рука",
"av": "гьесул кваранаб гъеж ккун буго"
}
]
},
{
"text": "загӏип гьабизе; иш гьабун бажарулареб бакӏалде ккезабизе",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
]
}
{
"word": "паралитик",
"stress": 6,
"forms": [
"паралитик"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "палиж унтиялъ ккурав чи"
}
]
}
{
"word": "паралитический",
"stress": 8,
"forms": [
"паралитический",
"паралитическая",
"паралитическое"
],
"senses": [
{
"text": "палиж унтиялъ ккураб"
}
]
}
{
"word": "паралич",
"stress": 4,
"forms": [
"паралич"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "палижалазул унти, палиж унти"
}
]
}
{
"word": "параличный",
"stress": 4,
"stem": "ПАРАЛИЧН",
"forms": [
"параличный",
"параличная",
"параличное"
],
"senses": [
{
"text": "палиж унтиялъул",
"examples": [
{
"ru": "параличное состояние",
"av": "палиж унти лъугьараб гӏадаб хӏал, палижалъ ккураб гӏадаб хӏал"
}
]
},
{
"examples": [
{
"ru": "параличная рука",
"av": "палиж унтиялъ ккураб гъеж"
}
]
}
]
}
{
"word": "параллелепипед",
"stress": 11,
"forms": [
"параллелепипед"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "параллелепипед",
"labels": [
"математика"
]
}
]
}
{
"word": "параллелограмм",
"stress": 12,
"forms": [
"параллелограмм"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "параллелограмм",
"labels": [
"математика"
]
}
]
}
{
"word": "параллель",
"stress": 7,
"forms": [
"параллель"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "параллель, цоцаз къотӏуларел хӏуччал",
"labels": [
"математика"
]
}
]
}
{
"word": "параллельный",
"stress": 7,
"stem": "ПАРАЛЛЕЛЬН",
"forms": [
"параллельный",
"параллельная",
"параллельное"
],
"senses": [
{
"text": "параллелияб",
"examples": [
{
"ru": "параллельные линии",
"av": "параллелиял (цоцаз къотӏуларел) хӏуччал"
},
{
"ru": "параллельные улицы",
"av": "параллелиял (цоцаз къотӏуларел) къватӏал"
}
]
},
{
"text": "сунданиги цадахъ унеб, бугеб; релълъараб, цохӏого гӏадаб",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
]
}
{
"word": "параметр",
"stress": 4,
"forms": [
"параметр"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "параметр; роценал, сундулниги гӏурхъи",
"labels": [
"математика",
"физика",
"техника"
]
}
]
}
{
"word": "паранджа",
"stress": 8,
"forms": [
"паранджа"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "паранджа",
"comment": "Гьоркьохъеб Азиялъул бусурбан руччабаз ретӏунеб халгӏат гӏадаб гьумер бахчулеб гьинги бугеб гурде"
}
]
}
{
"word": "парапет",
"stress": 6,
"forms": [
"парапет"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парапет",
"comment": "нухлул рагӏалдасан гьабураб тӏуцаб къед",
"examples": [
{
"ru": "парапет моста",
"av": "кьодул парапет"
}
]
}
]
}
{
"word": "парафин",
"stress": 6,
"forms": [
"парафин"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парафин",
"comment": "чӏегӏернарталдасан бахъулеб хӏе"
}
]
}
{
"word": "парафиновый",
"stress": 6,
"stem": "ПАРАФИНОВ",
"forms": [
"парафиновый",
"парафиновая",
"парафиновое"
],
"senses": [
{
"text": "парафиналъул",
"examples": [
{
"ru": "парафиновые свечи",
"av": "хӏедучирахъал"
}
]
}
]
}
{
"word": "парашют",
"stress": 6,
"forms": [
"парашют"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парашют",
"examples": [
{
"ru": "прыгать с парашютом",
"av": "парашюталъ кӏанцӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "парашютизм",
"stress": 8,
"forms": [
"парашютизм"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парашюталъулаб спорт"
},
{
"text": "парашюталъ кӏанцӏиялъул теория ва хӏалбихьи"
}
]
}
{
"word": "парашютист",
"stress": 8,
"forms": [
"парашютист"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парашюрист",
"comment": "парашюталъ кӏанцӏулев чи"
}
]
}
{
"word": "парашютистка",
"stress": 8,
"forms": [
"парашютистка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "парашютистка",
"comment": "парашюталъ кӏанцӏулей гӏадан"
}
]
}
{
"word": "парашютный",
"stress": 6,
"forms": [
"парашютный",
"парашютная",
"парашютное"
],
"senses": [
{
"text": "парашюталъул; парашюталъулаб",
"examples": [
{
"ru": "парашютный спорт",
"av": "парашюталъулаб спорт"
}
]
}
]
}
{
"word": "пареный",
"stress": 2,
"stem": "ПАРЕН",
"forms": [
"пареный",
"пареная",
"пареное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏухьлада белъинабураб",
"examples": [
{
"ru": "пареные овощи",
"av": "хӏухьлада релъинарурал овощал"
},
{
"ru": "дешевле пареной репы",
"av": "цӏакъ учузаб; цӏакъ учузго"
}
]
}
]
}
{
"word": "парень",
"stress": 2,
"forms": [
"парень"
],
"labels": [
"разговорное слово",
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏолилав"
}
]
}
{
"word": "пари",
"stress": 4,
"forms": [
"пари"
],
"labels": [
"средний род",
"несклоняемое"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьоб жо бай, чалтук",
"examples": [
{
"ru": "держать пари",
"av": "гьоркьоб жо базе, чалтук тӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "парик",
"stress": 4,
"forms": [
"парик"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парик",
"comment": "расул гьабураб бетӏералда лъолеб катӏари"
}
]
}
{
"word": "парикмахер",
"stress": 7,
"forms": [
"парикмахер"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парикмахер"
},
{
"text": "даллак"
}
]
}
{
"word": "парикмахерская",
"stress": 7,
"forms": [
"парикмахерская"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "парикмахерская",
"comment": "бутӏрул къунцӏулеб, къачӏалеб бакӏ"
},
{
"text": "даллакхана"
}
]
}
{
"word": "парикмахерский",
"stem": "ПАРИКМАХЕРСК",
"forms": [
"парикмахерский",
"парикмахерская",
"парикмахерское"
],
"senses": [
{
"text": "парикмахерасул(аб)",
"examples": [
{
"ru": "парикмахерские ножницы",
"av": "парикмахерасул кӏвекьмахх, даллаккӏвекьмахх"
}
]
}
]
}
{
"word": "парикмахерша",
"stress": 7,
"forms": [
"парикмахерша"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "парикмахерша, даллак",
"comment": "чӏужугӏадан"
}
]
}
{
"word": "парировать",
"stress": 4,
"forms": [
"парировать"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "кьабулеб жо нахъчӏвазе, кьаби нахъчӏвазе",
"precomment": "что (отразить удар)"
},
{
"text": "нахъчӏвазе",
"precomment": "что (опровергнуть)",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"ru": "парировать доводы противника",
"av": "дандеясул хӏужжаби нахъ чӏвазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "паритет",
"stress": 6,
"forms": [
"паритет"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "паритет",
"comment": "сундулъниги кӏиябго рахъалъул (кӏиязулго) ращалъиялъул ва ращадал ихтияразул принцип",
"labels": [
"юридический термин",
"экономический термин"
]
}
]
}
{
"word": "паритетный",
"stress": 6,
"stem": "ПАРИТЕТН",
"forms": [
"паритетный",
"паритетная",
"паритетное"
],
"senses": [
{
"text": "ращалъиялъулаб",
"examples": [
{
"ru": "на паритетных началах",
"av": "ращалъиялъулаб кьучӏалда"
}
]
}
]
}
{
"word": "парить",
"stress": 2,
"stem": "ПАРИ",
"homonym": 1,
"forms": [
"парить"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хӏухьлада лъезе",
"precomment": "что (пищу)",
"examples": [
{
"ru": "парить тыкву",
"av": "хъабахъ хӏухьлада лъезе",
"comment": "хӏухьлада лъун белъинабизе"
}
]
},
{
"text": "хӏухьлаца бацӏцӏад гьабизе",
"precomment": "что (очищать паром)",
"examples": [
{
"ru": "парь бельё",
"av": "гъоркьан ретӏел хӏухьлаца бацӏцӏад гьабизе"
}
]
},
{
"text": "хӏамамалда хӏухьлалъ вукӏине",
"precomment": "кого-что (в бане)"
},
{
"text": "багӏаризе, бухӏаризе лъугьине",
"precomment": "безл. (обдавать жаром, зноем)",
"examples": [
{
"ru": "парит, наверное, будет дождь",
"av": "бухӏарулеб буго, цӏадае батизе бегьула",
"comment": "цӏад базе бегьула"
}
]
}
]
}
{
"word": "парить",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"парить"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бегун тезе",
"precomment": "что",
"comment": "ракь",
"labels": [
"сельское хозяйство, сельскохозяйственный термин"
]
}
]
}
{
"word": "парить",
"stress": 4,
"homonym": 3,
"forms": [
"парить"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гьавагьине, тӏавап гьабизе",
"comment": "куркьбалги хьвагӏичӏого, боржине",
"examples": [
{
"ru": "орёл парит высоко в небе",
"av": "цӏум зодил борхалъуда тӏавап гьабулеб буго"
},
{
"ru": "парить в облаках",
"av": "хиялазда вукӏине, пикрабалъ вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "париться",
"stress": 2,
"forms": [
"париться"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хӏухьлаца гӏетӏ базабизе",
"precomment": "в бане"
},
{
"text": "кутакалда гӏетӏ базе, гӏетӏуца тату хвезабизе",
"precomment": "изнемогать от жары",
"labels": [
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "париться в шубе",
"av": "хъабчица цӏакъ гӏетӏ базабизе, хъабчилъ гӏетӏуца тату хвезабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "парк",
"forms": [
"парк"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парк",
"comment": "1) хӏухьбахъиялъе гъутӏбиги чӏун гьабураб, хьвадизе нухалги ругеб ах; 2) воен. аскаралъе техника кьолеб, гьеб добе-гьанибе баччизе санагӏаталда гьабураб склад; 3) транспорт чӏолеб, къачӏалеб бакӏ",
"examples": [
{
"ru": "трамвайный парк",
"av": "трамваял къачӏалеб парк"
}
]
}
]
}
{
"word": "паркет",
"stress": 5,
"forms": [
"паркет"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "паркет",
"comment": "чӏарбида кквезе гьарурал хасал чӏедерал цӏулал кескал, чӏалал"
}
]
}
{
"word": "паркетный",
"stress": 5,
"forms": [
"паркетный",
"паркетная",
"паркетное"
],
"senses": [
{
"text": "паркеталъул, паркет ккураб",
"examples": [
{
"ru": "паркетный пол",
"av": "паркет ккураб чӏабар, паркеталъул чӏабар"
}
]
}
]
}
{
"word": "парламент",
"stress": 5,
"forms": [
"парламент"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парламент",
"comment": "буржуазиял конституциялъулал пачалихъазда законал рахъизе ихтиярал ругеб бищараб тӏадегӏанаб орган"
}
]
}
{
"word": "парламентаризм",
"stress": 12,
"forms": [
"парламентаризм"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парламентаризм",
"comment": "бетӏералда парламентги букӏун, пачалихъалъул иш хӏалтӏизабулеб система, къагӏида"
}
]
}
{
"word": "парламентарий",
"stress": 10,
"forms": [
"парламентарий"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парламенталъул член, хӏаракатчи"
}
]
}
{
"word": "парламентарный",
"stress": 10,
"stem": "ПАРЛАМЕНТАРН",
"forms": [
"парламентарный",
"парламентарная",
"парламентарное"
],
"senses": [
{
"text": "парламентарияб, парламентаризмалда тӏад гӏуцӏараб"
}
]
}
{
"word": "парламентёр",
"forms": [
"парламентёр"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парламентёр, вакил",
"comment": "рагъулез цоцахъе кӏалъай гьабизе, жидерго шартӏал цере лъезе витӏулев вакил"
}
]
}
{
"word": "парламентский",
"stress": 5,
"stem": "ПАРЛАМЕНТСК",
"forms": [
"парламентский",
"парламентская",
"парламентское"
],
"senses": [
{
"text": "парламенталъул(аб)",
"examples": [
{
"ru": "парламентская делегация",
"av": "парламенталъулаб вакиллъи"
},
{
"ru": "парламентские выборы",
"av": "парламенталъул (парламенталде) рищиял"
}
]
}
]
}
{
"word": "парник",
"stress": 5,
"forms": [
"парник"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парник",
"comment": "шитил, овощал цудунго гӏезаризе гьабураб хинаб бакӏ"
}
]
}
{
"word": "парниковый",
"stress": 7,
"stem": "ПАРНИКОВ",
"forms": [
"парниковый",
"парниковая",
"парниковое"
],
"senses": [
{
"text": "парникалъул, парникалда гӏезабураб",
"examples": [
{
"ru": "парниковые огурцы",
"av": "парникалда гӏезабураб охцер"
}
]
}
]
}
{
"word": "парнишка",
"stress": 5,
"forms": [
"парнишка"
],
"labels": [
"разговорное слово",
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "гьитӏинав гӏолохъанчи, гӏолохъанав вас"
}
]
}
{
"word": "парной",
"stress": 5,
"forms": [
"парной",
"парная",
"парное"
],
"senses": [
{
"text": "хинлъилаго бугеб",
"examples": [
{
"ru": "парное молоко",
"av": "хинлъилаго бугеб, гьабсагӏат бечӏчӏараб рахь"
},
{
"ru": "парное мясо",
"av": "хинлъилаго бугеб гьан"
}
]
}
]
}
{
"word": "парнокопытные",
"stress": 9,
"forms": [
"парнокопытные"
],
"labels": [
"множественное число"
],
"senses": [
{
"text": "кӏикӏвекьал (кӏикӏвекьал щанкӏлал ругел) хӏайванал",
"comment": "оц, гӏака, болъон",
"labels": [
"зоология"
]
}
]
}
{
"word": "парный",
"stress": 2,
"stem": "ПАРН",
"forms": [
"парный",
"парная",
"парное"
],
"senses": [
{
"text": "дандеяб бугеб",
"examples": [
{
"ru": "парный сапог",
"av": "дандеяб бугеб чакма"
}
]
},
{
"text": "кӏи-кӏи цадахъ ругел",
"precomment": "расположенный попарно",
"examples": [
{
"ru": "парные листья",
"av": "кӏи-кӏи цадахъ ругел тӏанхал",
"labels": [
"ботаника"
]
}
]
},
{
"text": "кӏиго чу балеб",
"precomment": "об упряжке",
"examples": [
{
"ru": "парное катание на коньках",
"av": "чуленазда (конькабазда) кӏигоял (ясги васги) цадахъ хъештӏей",
"labels": [
"спортивный термин"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "паровоз",
"stress": 6,
"forms": [
"паровоз"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "паровоз"
}
]
}
{
"word": "паровозный",
"stem": "ПАРОВОЗН",
"forms": [
"паровозный",
"паровозная",
"паровозное"
],
"senses": [
{
"text": "паровозалъул",
"examples": [
{
"ru": "паровозный дым",
"av": "паровозалъул кӏкӏуй"
},
{
"ru": "паровозная бригада",
"av": "паровозалъул бригада"
},
{
"ru": "паровозное депо",
"av": "паровозазул депо",
"comment": "паровозал чӏолеб, къачӏалеб бакӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "паровозоремонтный",
"stress": 12,
"forms": [
"паровозоремонтный",
"паровозоремонтная",
"паровозоремонтное"
],
"senses": [
{
"text": "паровозал къачӏалеб",
"examples": [
{
"ru": "паровозоремонтный завод",
"av": "паровозал къачӏалеб завод"
}
]
}
]
}
{
"word": "паровозостроение",
"stress": 13,
"forms": [
"паровозостроение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "паровозал гьари"
}
]
}
{
"word": "паровозостроительный",
"stress": 13,
"forms": [
"паровозостроительный",
"паровозостроительная",
"паровозостроительное"
],
"senses": [
{
"text": "паровозал гьарулеб",
"examples": [
{
"ru": "паровозостроительный завод",
"av": "паровозазул завод, паровозал гьарулеб завод"
}
]
}
]
}
{
"word": "паровой",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"паровой",
"паровая",
"паровое"
],
"senses": [
{
"text": "хӏухьлал, хӏухьлалаб",
"labels": [
"техника"
],
"examples": [
{
"ru": "паровой двигатель",
"av": "хӏухьлаца хӏалтӏизабулеб двигатель",
"comment": "мотор"
},
{
"ru": "паровое отопление",
"av": "хӏухьлаца рукъзал хинлъизарулеб санагӏалъи"
}
]
},
{
"text": "хӏухьлада лъун гьарурал",
"precomment": "приготовленный на пару",
"examples": [
{
"ru": "паровые котлеты",
"av": "хӏухьлада лъун гьарурал котлетал"
}
]
}
]
}
{
"word": "паровой",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"паровой"
],
"senses": [
{
"text": "заманалъ бекьичӏого тараб",
"labels": [
"сельское хозяйство, сельскохозяйственный термин"
],
"examples": [
{
"ru": "паровое поле",
"av": "заманалъ бекьичӏого тараб хур"
}
]
}
]
}
{
"word": "пародировать",
"stress": 6,
"forms": [
"пародировать"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "лъихъегониги (сундухъегониги) гьабизе",
"precomment": "кого-что"
}
]
}
{
"word": "пародия",
"stress": 4,
"stem": "ПАРОДИ",
"forms": [
"пародия"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "пародия",
"comment": "тӏад релъизелъун лъихъегониги гьаби; цогидаб асар жойиде гьабичӏого, сатирикияб куцалъ хъвараб асар",
"examples": [
{
"ru": "пародия на роман",
"av": "романалъе пародия"
},
{
"ru": "литературные пародии",
"av": "литературиял пародиял"
}
]
}
]
}
{
"word": "пароль",
"stress": 4,
"forms": [
"пароль"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "пароль",
"comment": "жидералго лъазе абулеб балъгояб рагӏи яги шартӏияб предмет"
}
]
}
{
"word": "паром",
"stress": 4,
"forms": [
"паром"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "бурам",
"examples": [
{
"ru": "самоходный паром",
"av": "жибго хьвадулеб бурам"
}
]
}
]
}
{
"word": "паромный",
"stress": 4,
"stem": "ПАРОМН",
"forms": [
"паромный",
"паромная",
"паромное"
],
"senses": [
{
"text": "бурамалъул",
"examples": [
{
"ru": "паромная переправа",
"av": "бурамалъ дорехун рахъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "паромщик",
"stress": 4,
"forms": [
"паромщик"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "бурамчи",
"comment": "бурам бачунев чи"
}
]
}
{
"word": "парообразный",
"stress": 8,
"forms": [
"парообразный",
"парообразная",
"парообразное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏухьел гӏадинаб",
"examples": [
{
"ru": "парообразное состояние",
"av": "хӏухьелалъул даражаялда бугеб хӏал",
"comment": "хӏухьелалъулго гӏадаб хӏал"
}
]
}
]
}
{
"word": "парообразование",
"stress": 12,
"forms": [
"парообразование"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "хӏухьел лъугьин",
"comment": "хӏухьладе свери"
}
]
}
{
"word": "пароход",
"stress": 6,
"forms": [
"пароход"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "гама",
"comment": "хӏухьлаца бачунеб гама, хӏухьлагама"
}
]
}
{
"word": "пароходный",
"stress": 6,
"stem": "ПАРОХОДН",
"forms": [
"пароходный",
"пароходная",
"пароходное"
],
"senses": [
{
"text": "гамил",
"examples": [
{
"ru": "пароходный гудок",
"av": "гамил гудок"
},
{
"ru": "пароходное сообщение",
"av": "гуми хьвади"
},
{
"ru": "нет пароходного сообщения",
"av": "гуми хьвадулел гьечӏо"
}
]
}
]
}
{
"word": "пароходство",
"stress": 6,
"forms": [
"пароходство"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "пароходство",
"comment": "гуми хьвадиялъул иш бачунеб идара"
}
]
}
{
"word": "парта",
"stress": 2,
"stem": "ПАРТ",
"forms": [
"парта"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "парта",
"examples": [
{
"ru": "сидеть за одной партой с кем-л.",
"av": "щивгунниги цо партаялда нахъа гӏодов чӏезе"
},
{
"ru": "сесть за парту",
"av": "цӏалдезе байбихьизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "партактив",
"stress": 8,
"forms": [
"партактив"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "партактив",
"precomment": "партийный актив",
"comment": "партиялъул актив"
}
]
}
{
"word": "партбилет",
"stress": 8,
"forms": [
"партбилет"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "партбилет",
"precomment": "партийный билет",
"comment": "партиялъулаб билет"
}
]
}
{
"word": "партбюро",
"stress": 8,
"forms": [
"партбюро"
],
"labels": [
"средний род",
"несклоняемое"
],
"senses": [
{
"text": "партбюро",
"precomment": "партийное бюро",
"comment": "партиялъул бюро",
"examples": [
{
"ru": "секретарь партбюро",
"av": "партбюроялъул секретарь"
}
]
}
]
}
{
"word": "партвзносы",
"stress": 8,
"forms": [
"партвзносы"
],
"labels": [
"множественное число",
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "партвзносал, партиялъул взносал",
"precomment": "ед. партвзнос м; партийные взносы",
"comment": "кьезе кколел хӏакъал"
}
]
}
{
"word": "партгруппа",
"stress": 7,
"forms": [
"партгруппа"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "партгруппа",
"precomment": "партийная группа",
"comment": "партиялъулаб группа"
}
]
}
{
"word": "партгруппорг",
"stress": 10,
"forms": [
"партгруппорг"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "партгруппорг",
"precomment": "руководитель партийной группы",
"comment": "партиялъулаб къокъаялъул бетӏер"
}
]
}
{
"word": "партер",
"stress": 5,
"forms": [
"партер"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "партер",
"comment": "театралда халгьабулел гӏодор чӏолеб гъоркьияб этаж (тӏала)",
"labels": [
"театральный термин"
]
},
{
"text": "партер",
"labels": [
"спортивный термин"
]
}
]
}
{
"word": "партиец",
"stress": 5,
"forms": [
"партиец"
],
"labels": [
"разговорное слово",
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "партиец, партиялда вугев чи, партиялъул член"
}
]
}
{
"word": "партизан",
"stress": 7,
"forms": [
"партизан"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "партизан"
}
]
}
{
"word": "партизанить",
"stress": 7,
"forms": [
"партизанить"
],
"labels": [
"несовершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "партизанлъи гьабизе; партизаназул къокъаялъул членлъун вукӏине"
}
]
}
{
"word": "партизанка",
"stress": 7,
"forms": [
"партизанка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "партизанка"
}
]
}
{
"word": "партизанский",
"stress": 7,
"forms": [
"партизанский",
"партизанская",
"партизанское"
],
"senses": [
{
"text": "партизаназул(аб)",
"examples": [
{
"ru": "партизанский отряд",
"av": "партизаназул къокъа"
}
]
}
]
}
{
"word": "партийность",
"stress": 5,
"forms": [
"партийность"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "партиялда вукӏин",
"precomment": "принадлежность к партии"
},
{
"text": "партийный вукӏин, партиялъул мурадал, пикраби, идеология цӏунулевлъун вукӏин",
"precomment": "соответствие принципам партии",
"examples": [
{
"ru": "партийность литературы",
"av": "литература партиялъул мурадал, идеология цӏунулеблъун букӏин"
}
]
}
]
}
{
"word": "партийный",
"stress": 5,
"stem": "ПАРТИЙН",
"forms": [
"партийный",
"партийная",
"партийное"
],
"labels": [
"мужской род",
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "партиялъул(аб)",
"examples": [
{
"ru": "партийный комитет",
"av": "партиялъулаб комитет"
}
]
},
{
"text": "партиялъул член",
"precomment": "партийный м, партийная ж",
"labels": [
"в значении имени существительного"
]
}
]
}
{
"word": "партитура",
"stress": 7,
"forms": [
"партитура"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "партитура",
"comment": "1 гӏемер гьаркьазулаб музыкаялъул данде ракӏарарал киналго партияби",
"labels": [
"музыка"
]
},
{
"text": "партитура",
"comment": "2 цо музыкалияб асаралъул киналго партиябазул нотаби данде гьарураб тӏехь",
"labels": [
"музыка"
]
}
]
}
{
"word": "партия",
"stress": 2,
"stem": "ПАРТИ",
"forms": [
"партия"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "партия",
"labels": [
"политика"
],
"examples": [
{
"ru": "коммунистическая партия",
"av": "коммунистияб партия"
},
{
"ru": "член партии",
"av": "партиялъул член"
}
]
},
{
"text": "партия, къокъа",
"precomment": "группа, отряд",
"examples": [
{
"ru": "геологическая партия",
"av": "геологазул къокъа"
}
]
},
{
"text": "партия, цо къадар",
"precomment": "количество чего-либо",
"examples": [
{
"ru": "поступила партия товара",
"av": "къайидул цо къадар бачӏана"
}
]
},
{
"text": "партия, бутӏа",
"precomment": "часть музыкального произведения",
"examples": [
{
"ru": "партия скрипки",
"av": "чагъанадул партия",
"comment": "чагъанаялда бачунеб музыкалияб асаралъул цо бутӏа"
}
]
},
{
"text": "партия, цо хӏай",
"precomment": "в игре",
"examples": [
{
"ru": "играть партию в шахматы",
"av": "шахматазул цо партия хӏазе"
}
]
},
{
"precomment": "женитьба, замужество",
"examples": [
{
"ru": "составить партию",
"av": "рос-лъадилъун рукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "парткабинет",
"stress": 10,
"forms": [
"парткабинет"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парткабинет",
"precomment": "кабинет политического просвещения",
"comment": "партиялъулаб лъай кьеялъул кабинет"
}
]
}
{
"word": "партком",
"stress": 6,
"forms": [
"партком"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "партком",
"precomment": "партийный комитет",
"comment": "партиялъул комитет"
}
]
}
{
"word": "партконференция",
"stress": 11,
"forms": [
"партконференция"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "партконференция",
"precomment": "партийная конференция",
"comment": "партиялъулаб конференция"
}
]
}
{
"word": "партнёр",
"forms": [
"партнёр"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "дандеяв; цадахъ иш гьабулев чи; данде хӏалев чи"
}
]
}
{
"word": "партнёрство",
"forms": [
"партнёрство"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "цадахъ рекъон иш гьаби"
}
]
}
{
"word": "партнёрша",
"forms": [
"партнёрша"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "дандеяй, цадахъ иш гьабулей гӏадан, данде хӏалей гӏадан"
}
]
}
{
"word": "парторг",
"stress": 5,
"forms": [
"парторг"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парторг",
"precomment": "партийный организатор",
"comment": "партиялъул гӏуцӏарухъан"
}
]
}
{
"word": "парторганизация",
"stress": 12,
"forms": [
"парторганизация"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "парторганизация",
"precomment": "партийная организация",
"comment": "партиялъулаб организация"
}
]
}
{
"word": "партработник",
"stress": 8,
"forms": [
"партработник"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "партиялъул хӏалтӏухъан",
"precomment": "партийный работник"
},
{
"text": "партиялъул хӏалтӏи гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "партсобрание",
"stress": 9,
"forms": [
"партсобрание"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "партсобрание",
"precomment": "партийное собрание",
"comment": "партиялъулаб собрание"
}
]
}
{
"word": "партсъезд",
"stress": 7,
"forms": [
"партсъезд"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "партсъезд",
"precomment": "партийный съезд",
"comment": "партиялъул съезд"
}
]
}
{
"word": "партшкола",
"stress": 7,
"forms": [
"партшкола"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "партшкола"
}
]
}
{
"word": "парус",
"stress": 2,
"forms": [
"парус"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "парус, дугъ",
"examples": [
{
"ru": "поднять паруса",
"av": "дугъал рорхизе"
}
]
},
{
"text": "цӏакъ хехго, бугеб къуваталда",
"precomment": "на всех парусах"
}
]
}
{
"word": "парусина",
"stress": 6,
"forms": [
"парусина"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "хӏебет, парусал гьарулеб хӏебет"
}
]
}
{
"word": "парусиновый",
"stress": 6,
"stem": "ПАРУСИНОВ",
"forms": [
"парусиновый",
"парусиновая",
"парусиновое"
],
"senses": [
{
"text": "хӏебтил",
"examples": [
{
"ru": "парусиновые туфли",
"av": "хӏебтил туфлаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "парусник",
"stress": 2,
"forms": [
"парусник"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "гьороца бачунеб гама, гьорогама",
"precomment": "судно"
}
]
}
{
"word": "парусный",
"stress": 2,
"stem": "ПАРУСН",
"forms": [
"парусный",
"парусная",
"парусное"
],
"senses": [
{
"text": "парусалъул(аб)"
}
]
}
{
"word": "парфюмерия",
"stress": 7,
"forms": [
"парфюмерия"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "парфюмерия",
"comment": "махӏ берцинаб, гьумергун черх берцин гьабизе хӏалтӏизабулеб къайи; гьеб къайи гьабулеб производство"
}
]
}
{
"word": "парфюмерный",
"stress": 7,
"stem": "ПАРФЮМЕРН",
"forms": [
"парфюмерный",
"парфюмерная",
"парфюмерное"
],
"senses": [
{
"text": "парфюмериялъул(аб)",
"examples": [
{
"ru": "парфюмерный магазин",
"av": "парфюмериялъул тукен"
}
]
}
]
}
{
"word": "парча",
"stress": 5,
"forms": [
"парча"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "хара",
"comment": "зарбаб, зилхара; гӏарцуца ва меседкуналъ угьараб гъункараб дарайдул ххам"
}
]
}
{
"word": "парчовый",
"stress": 5,
"stem": "ПАРЧОВ",
"forms": [
"парчовый",
"парчовая",
"парчовое"
],
"senses": [
{
"text": "харайдул, харайдул гьабураб"
}
]
}
{
"word": "парша",
"stress": 5,
"forms": [
"парша"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏехӏ"
}
]
}
{
"word": "паршиветь",
"stress": 5,
"forms": [
"паршиветь"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏехӏ базе"
},
{
"text": "щибниги жо, тӏехӏ бараб гӏадин, хвезе"
}
]
}
{
"word": "паршивец",
"stress": 5,
"forms": [
"паршивец"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏохӏок"
}
]
}
{
"word": "паршивый",
"stress": 5,
"stem": "ПАРШИВ",
"forms": [
"паршивый",
"паршивая",
"паршивое"
],
"senses": [
{
"text": "тӏехӏ бараб",
"precomment": "покрытый паршой",
"examples": [
{
"ru": "паршивая кошка",
"av": "тӏехӏ бараб кето"
}
]
},
{
"text": "магъакь гӏадаб, квешаб",
"precomment": "дрянной, плохой",
"labels": [
"в переносном значении",
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "паршивая вещь",
"av": "магъакь гӏадаб жо"
}
]
},
{
"text": "тӏехӏ бараб чахъдаца рехъенго хвезабулеб (цо хӏалихьатав чи гьоркьове ккани, боги биххулеб)",
"precomment": "паршивая овца всё стадо портит"
}
]
}