{
"word": "понадеяться",
"stress": 6,
"forms": [
"понадеяться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хьул букӏине, божун вукӏине",
"precomment": "на кого-что, с неопределённым местоимением и с союзом «что»",
"labels": [
"разговорное слово"
]
}
]
}
{
"word": "понадобиться",
"stress": 4,
"forms": [
"понадобиться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "къваригӏине; хӏажалъизе",
"examples": [
{
"ru": "мне понадобится эта книга",
"av": "гьаб тӏехь дие къваригӏина"
}
]
}
]
}
{
"word": "понапрасну",
"stress": 7,
"forms": [
"понапрасну"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "чӏалгӏаде, гӏадада"
}
]
}
{
"word": "понаслышке",
"stress": 7,
"forms": [
"понаслышке"
],
"labels": [
"наречие",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "рагӏухъе; лъидасанниги рагӏун",
"labels": [
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "знать понаслышке",
"av": "лъидасанниги рагӏун лъазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "поневоле",
"stress": 6,
"forms": [
"поневоле"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "бокьаниги бокьичӏониги; рес гьечӏого; чара гьечӏолъиялъ",
"examples": [
{
"ru": "согласиться поневоле",
"av": "бокьаниги бокьичӏониги разилъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "понедельник",
"stress": 6,
"forms": [
"понедельник"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "итни, итни къо",
"examples": [
{
"ru": "в понедельник утром",
"av": "итни къоялъ радал"
},
{
"ru": "в понедельник вечером",
"av": "итниялъ къаси"
}
]
}
]
}
{
"word": "понедельный",
"stress": 6,
"stem": "ПОНЕДЕЛЬН",
"forms": [
"понедельный",
"понедельная",
"понедельное"
],
"senses": [
{
"text": "щибаб анкьил (-аб)",
"examples": [
{
"ru": "понедельная оплата",
"av": "щибаб анкьалъ кьолеб харж, мухь, анкьил харж"
}
]
}
]
}
{
"word": "понежиться",
"stress": 4,
"forms": [
"понежиться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "дагьалъ кеп, лазат босизе",
"comment": "вегун"
}
]
}
{
"word": "понемногу",
"stress": 7,
"forms": [
"понемногу"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "дагь-дагьккун, гӏисинккун"
},
{
"text": "кӏудияб хиси гьечӏого"
}
]
}
{
"word": "понемножку",
"stress": 7,
"forms": [
"понемножку"
],
"labels": [
"наречие"
],
"see_also": [
{
"target": "понемногу",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "понести",
"stress": 7,
"stem": "ПОНЕС",
"forms": [
"понести"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "босун ине, щвезабизе",
"precomment": "кого-что",
"examples": [
{
"ru": "понести бумаги на подпись",
"av": "кагътал гъолбас гьабизе росун ине"
}
]
},
{
"text": "дуризавизе, векеризавизе",
"precomment": "кого-что",
"comment": "помчать"
},
{
"text": "рекеризе, дуризе",
"comment": "помчаться",
"examples": [
{
"ru": "лошади понесли",
"av": "чуял рекерун ана"
}
]
},
{
"text": "пузе, гьогьен чӏвазе",
"precomment": "безличный глагол, чем и без дополнения",
"comment": "повеять",
"examples": [
{
"ru": "из окна понесло холодом",
"av": "гордухъан квач чӏвана"
}
]
},
{
"text": "хӏехьезе",
"precomment": "что",
"comment": "потерпеть",
"examples": [
{
"ru": "понести наказание",
"av": "тамихӏ хӏе-хьезе"
},
{
"ru": "понести тяжёлую утрату",
"av": "захӏматаб (бакӏаб) ками бихьизе"
}
]
},
{
"text": "баччизе, босизе",
"precomment": "кого-что",
"comment": "некоторое время",
"comment_lang": "ru",
"examples": [
{
"ru": "дай я понесу чемодан",
"av": "дица босилин чемодан"
}
]
}
]
}
{
"word": "понестись",
"stress": 7,
"forms": [
"понестись"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "рекерун, ункъиде кӏанцӏун ине",
"examples": [
{
"ru": "лошади понеслись",
"av": "чуял цересан рекерун ана (росун унел гӏадин, ана)"
}
]
}
]
}
{
"word": "пони",
"stress": 2,
"forms": [
"пони"
],
"labels": [
"мужской род",
"несклоняемое"
],
"senses": [
{
"text": "пони",
"comment": "гьитӏинаб, логокъаб тайпаялъул чу"
}
]
}
{
"word": "понижать(ся)",
"stress": 6,
"forms": [
"понижать(ся)"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "понизить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "понижение",
"stress": 6,
"forms": [
"понижение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "дагьлъи, гӏодобегӏан ин, гӏодобе ккей",
"comment": "по глаголу понизить",
"examples": [
{
"ru": "понижение цен",
"av": "багьаби гӏодоре ккей"
}
],
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "тӏуцаб, лъухъаб, борхатаб гуреб бакӏ"
}
]
}
{
"word": "пониженный",
"stress": 4,
"stem": "ПОНИЖЕНН",
"forms": [
"пониженный",
"пониженная",
"пониженное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодобе ккараб",
"examples": [
{
"ru": "пониженное давление",
"av": "гӏодобе ккараб тӏадецуй",
"comment": "давление"
}
]
}
]
}
{
"word": "понизить",
"stress": 4,
"forms": [
"понизить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодобе ккезабизе, дагь гьабизе",
"precomment": "кого-что",
"examples": [
{
"ru": "понизить скорость",
"av": "хехлъи гӏодобе ккезабизе (дагь гьабизе)"
},
{
"ru": "понизить качество",
"av": "качество гӏодобе ккезабизе"
},
{
"ru": "понизить цену",
"av": "багьа гӏодобе ккезабизе"
}
]
},
{
"precomment": "понизить голос",
"text": "гьаракь гьитӏин гьабизе"
}
]
}
{
"word": "понизиться",
"stress": 4,
"forms": [
"понизиться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодобе ккезе, дагьлъизе",
"examples": [
{
"ru": "скорость понизилась",
"av": "хехлъи гӏодобе ккана (дагьлъана)"
},
{
"ru": "цены понизились",
"av": "багьаби гӏодоре ккана"
},
{
"ru": "у больного понизилась температура",
"av": "унтарасул цӏа-кан гӏодобе ккана"
}
]
}
]
}
{
"word": "поникать",
"stress": 6,
"forms": [
"поникать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "поникнуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "поникнуть",
"stress": 4,
"forms": [
"поникнуть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "къулизе, гӏодобе дализе",
"comment": "склониться",
"examples": [
{
"ru": "колосья поникли от бури",
"av": "бураналъ тӏорал гӏодоре дализаруна"
},
{
"ru": "голова поникла",
"av": "бетӏер гӏодобе къулана (далана)"
}
]
},
{
"text": "къулизабизе",
"precomment": "чем",
"comment": "склонить"
},
{
"text": "кеп гьечӏого лъугьине, гӏодов чӏвазе",
"comment": "утратить бодрость духа",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
]
}
{
"word": "понимание",
"stress": 6,
"stem": "ПОНИМАНИ",
"forms": [
"понимание"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏчӏи",
"examples": [
{
"ru": "это выше моего понимания",
"av": "гьеб дида бичӏчӏулеб жо гуро"
}
]
},
{
"text": "магӏна гьаби, бичӏчӏизаби",
"precomment": "толкование"
}
]
}
{
"word": "понимать",
"stress": 6,
"forms": [
"понимать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏчӏи букӏине",
"precomment": "кого-что (обладать пониманием)",
"examples": [
{
"ru": "понимать чужую речь",
"av": "чияр калам бичӏчӏизе"
},
{
"ru": "понимать друг друга",
"av": "цоцазда ричӏчӏизе"
}
]
},
{
"text": "баянлъизе, бичӏчӏизе",
"precomment": "что (осмыслять, толковать)",
"examples": [
{
"ru": "как это понимать?",
"av": "кин гьеб бичӏчӏилеб?"
},
{
"ru": "понимать музыку",
"av": "музыка бичӏчӏизе"
}
]
},
{
"precomment": "ни аза не понимать",
"text": "щибниги бичӏчӏунгутӏизе"
}
],
"see_also": [
{
"target": "понять",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "поножовщина",
"stress": 6,
"forms": [
"поножовщина"
],
"labels": [
"разговорное слово",
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "нусаздарагъ"
}
]
}
{
"word": "понос",
"stress": 4,
"forms": [
"понос"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "риххел"
}
]
}
{
"word": "поносить",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"поносить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "кодоб кквезе",
"precomment": "кого-что",
"comment": "некоторое время",
"comment_lang": "ru",
"examples": [
{
"ru": "поносить ребёнка",
"av": "лъимер дагьаб мехалъ кодоб кквезе"
}
]
},
{
"text": "ретӏине",
"precomment": "что",
"examples": [
{
"ru": "поносить пальто брата",
"av": "вацасул пальто ретӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "поносить",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"поносить"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "семизе, какизе, семун инжит гьавизе",
"precomment": "кого-что",
"comment": "ругать"
}
]
}
{
"word": "поношенный",
"stress": 4,
"forms": [
"поношенный",
"поношенная",
"поношенное"
],
"senses": [
{
"text": "ретӏараб, ретӏун басралъараб",
"examples": [
{
"ru": "поношенный костюм",
"av": "басралъараб костюм"
}
]
},
{
"text": "куц-мухъ хвараб, бечӏараб",
"labels": [
"в переносном значении",
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "поношенный вид",
"av": "куц-мухъ хвараб сипат-сурат"
}
]
}
]
}
{
"word": "понравиться",
"stress": 5,
"forms": [
"понравиться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏее гӏезе, бокьизе, ракӏ рекъезе",
"precomment": "кому-чему",
"examples": [
{
"ru": "он мне понравился",
"av": "дие гьев рекӏее гӏуна"
}
]
}
]
}
{
"word": "понтон",
"stress": 5,
"forms": [
"понтон"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "понтон",
"comment": "заманалъе лъураб кьо тӏасан рехараб тӏину битӏараб гама"
}
]
}
{
"word": "понтонный",
"stress": 5,
"forms": [
"понтонный",
"понтонная",
"понтонное"
],
"senses": [
{
"text": "понтоналъул",
"examples": [
{
"ru": "понтонный мост",
"av": "понтоналъул кьо"
}
]
}
]
}
{
"word": "понудить",
"stress": 6,
"forms": [
"понудить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гьабизе тӏамизе, гьабизабизе",
"precomment": "кого",
"comment": "сделать что-либо",
"comment_lang": "ru",
"examples": [
{
"ru": "понудить к согласию",
"av": "разилъизе тӏамизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "понуждать",
"stress": 7,
"forms": [
"понуждать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "понудить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "понуждение",
"stress": 7,
"forms": [
"понуждение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "гьабизе тӏами, хӏалица гьабизаби",
"precomment": "по гл. понудить"
}
]
}
{
"word": "понукать",
"stress": 6,
"forms": [
"понукать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хехлъизабизе, гӏедегӏизабизе, бацӏизе",
"precomment": "кого",
"labels": [
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "понукать коня",
"av": "чу бацӏизе"
}
]
},
{
"text": "вагъа-вачаризавизе, чӏинкьа-кӏитӏизавизе",
"labels": [
"в переносном значении",
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "понукать лентяя",
"av": "кӏухӏал чӏинкьа-кӏитӏизавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "понурить",
"stress": 4,
"stem": "ПОНУРИ",
"forms": [
"понурить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бетӏер гӏодобе къулизабизе",
"precomment": "голову",
"examples": [
{
"ru": "они сидели, понурив головы",
"av": "гьел, бутӏрулги къулизарун, гӏодор чӏун рукӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "понуриться",
"stress": 4,
"forms": [
"понуриться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "пашманго бетӏер дализе (къулизе) биччазе",
"examples": [
{
"ru": "сидеть понурившись",
"av": "пашманго бетӏерги дализе биччан, гӏодов чӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "понурый",
"stress": 4,
"forms": [
"понурый",
"понурая",
"понурое"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ бекараб, ракӏ свараб, пашманаб",
"examples": [
{
"ru": "понурый вид",
"av": "пашманаб куц-мухъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "пончик",
"stress": 2,
"forms": [
"пончик"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "нахулъ бежараб гьуинаб гурга",
"comment": "пирожок"
}
]
}
{
"word": "поныне",
"stress": 4,
"forms": [
"поныне"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "жегиги, гьанжелъагӏанги",
"labels": [
"устаревшее слово"
],
"examples": [
{
"ru": "этот обряд сохранился и поныне",
"av": "гьеб гӏадат жегиги цӏунун хутӏун буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "понюхать",
"stress": 4,
"forms": [
"понюхать"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "махӏ сунтӏизе",
"precomment": "что",
"examples": [
{
"ru": "и понюхать не дать",
"av": "рекӏеда ватизецин течӏого (махӏ сунтӏизегӏанцин течӏого); сунданиги аскӏовегӏанцин виччангутӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "понятие",
"stress": 4,
"stem": "ПОНЯТИ",
"forms": [
"понятие"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "магӏна, бичӏчӏи, рекӏелъе ин"
}
]
}
{
"word": "понятливость",
"stress": 4,
"forms": [
"понятливость"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏчӏи буголъи, хехго нахъгӏунтӏи"
}
]
}
{
"word": "понятливый",
"stress": 4,
"forms": [
"понятливый",
"понятливая",
"понятливое"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏчӏи бугев, хехго нахъгӏунтӏулев",
"examples": [
{
"ru": "понятливый ребёнок",
"av": "хехго жо бичӏчӏулеб лъимер"
}
]
}
]
}
{
"word": "понятно",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"понятно"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏчӏуледухъ",
"examples": [
{
"ru": "понятно говорить",
"av": "бичӏчӏуледухъ абизе"
},
{
"ru": "понятно?",
"av": "бичӏчӏанищ?"
},
{
"ru": "теперь понятно",
"av": "гьанже бичӏчӏана"
}
]
},
{
"text": "бичӏчӏулеб жо",
"precomment": "конечно",
"labels": [
"вводное слово",
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "я, понятно, согласился",
"av": "бичӏчӏулеб жо, дун разилъана"
}
]
}
]
}
{
"word": "понятный",
"stress": 4,
"stem": "ПОНЯТН",
"forms": [
"понятный",
"понятная",
"понятное"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏчӏулеб, рекӏелъе бортулеб",
"precomment": "ясный",
"examples": [
{
"ru": "понятное слово",
"av": "бичӏчӏулеб рагӏи"
}
]
},
{
"text": "баянаб, хӏакъаб, букӏине кколеб",
"precomment": "обоснованный",
"examples": [
{
"ru": "вполне понятное решение",
"av": "тӏубанго баянаб хӏукму"
}
]
}
]
}
{
"word": "понятой",
"stress": 6,
"forms": [
"понятой"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "нугӏ",
"comment": "сундуе бугониги нугӏлъи гьабизе вачарав чи"
}
]
}
{
"word": "понять",
"stress": 4,
"forms": [
"понять"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏчӏизе",
"precomment": "кого-что",
"examples": [
{
"ru": "я не понял вашу мысль",
"av": "дида дур пикру бичӏчӏичӏо"
}
]
},
{
"precomment": "дать понять",
"text": "бичӏчӏизабизе"
}
]
}