{
"word": "курага",
"stress": 6,
"forms": [
"курага"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "бакъвараб курак",
"comment": "бичӏун бакъвазабураб",
"labels": [
"збірний іменник"
]
}
]
}
{
"word": "куражитися",
"stress": 4,
"forms": [
"куражиться"
],
"labels": [
"недоконаний вид",
"просторічне слово"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан ккезе, чӏухӏун хьвадизе, адаб тун лъугьине, хӏалихӏатал жал гьаризе"
}
]
}
{
"word": "куранти",
"stress": 4,
"forms": [
"куранты"
],
"labels": [
"множина"
],
"senses": [
{
"text": "курантал, сиялда бараб бакъан бачунеб сагӏат",
"examples": [
{
"uk": "кремлівські куранти",
"av": "Кремлиялъул курантал"
}
]
}
]
}
{
"word": "куратор",
"stress": 4,
"forms": [
"куратор"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "куратор",
"comment": "лъилниги тӏалаб-агъаз гьабизе тарав чи",
"examples": [
{
"uk": "куратор студентів",
"av": "студентазул куратор"
}
]
}
]
}
{
"word": "курган",
"stress": 5,
"forms": [
"курган"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гохӏ",
"comment": "хабатӏа гьабураб"
}
]
}
{
"word": "кургузий",
"stress": 5,
"forms": [
"кургузый",
"кургузая",
"кургузое"
],
"labels": [
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "хъандаяб, рачӏ къотӏараб",
"examples": [
{
"uk": "кургастий цуценя",
"av": "хъандаяб таращ"
}
]
},
{
"text": "къокъаб ва къваридаб",
"precomment": "короткий",
"examples": [
{
"uk": "куций піджак",
"av": "къокъаб ва къваридаб пиджак"
}
]
}
]
}
{
"word": "курд",
"forms": [
"курд"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "курдав"
}
]
}
{
"word": "курди",
"stress": 2,
"forms": [
"курды"
],
"labels": [
"множина"
],
"senses": [
{
"text": "курдал"
}
]
}
{
"word": "курдитя",
"stress": 5,
"forms": [
"курдянка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "курдай"
}
]
}
{
"word": "курдський",
"stress": 2,
"forms": [
"курдский",
"курдская",
"курдское"
],
"senses": [
{
"text": "курдазул(аб)",
"examples": [
{
"uk": "курдська мова",
"av": "курдазул мацӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "курдюк",
"stress": 5,
"forms": [
"курдюк"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "мохмох, рачӏ, магъ"
}
]
}
{
"word": "курдючний",
"stress": 5,
"stem": "КУРДЮЧН",
"forms": [
"курдючный",
"курдючная",
"курдючное"
],
"senses": [
{
"text": "мохмохил, мохмох бугеб",
"examples": [
{
"uk": "курдючний жир",
"av": "мохмохил нах"
},
{
"uk": "курдючна вівця",
"av": "мохмох бугеб чахъу"
}
]
}
]
}
{
"word": "курево",
"stress": 2,
"forms": [
"курево"
],
"labels": [
"розмовне слово",
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "тамахьо, цӏалеб жо"
}
]
}
{
"word": "курземе",
"stress": 4,
"stem": "КУРЯЩ",
"forms": [
"курящий",
"курящая",
"курящее"
],
"senses": [
{
"text": "хъалиян цӏалев"
},
{
"text": "хъалиянчи",
"labels": [
"у значенні іменника"
],
"examples": [
{
"uk": "вагон для курців",
"av": "хъалиян цӏалезе вагон"
}
]
}
]
}
{
"word": "курильний",
"stress": 4,
"stem": "КУРИТЕЛЬН",
"forms": [
"курительный",
"курительная",
"курительное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏалеб, бухӏулеб",
"precomment": "х'аліян",
"examples": [
{
"uk": "курильний тютюн",
"av": "цӏалеб тамахьу"
},
{
"uk": "курильна кімната",
"av": "хъалиян цӏалеб рукъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "курити",
"stress": 4,
"forms": [
"курить"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "цӏазе, бухӏизе",
"precomment": "що і без додатка",
"comment": "хъалиян"
}
]
}
{
"word": "куритися",
"stress": 4,
"forms": [
"куриться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "ккуй рехун, загӏипго рекӏине, бухӏизе",
"precomment": "тліти"
},
{
"text": "кӏкӏуй буризе, хӏухьел бахъине",
"precomment": "чим (виділяти димок, пару, туман)",
"examples": [
{
"uk": "вулкан куриться",
"av": "вулканалъусан кӏкӏуй бурулеб буго"
},
{
"uk": "річка куріється",
"av": "гӏоралдаса хӏухьел бахъунеб буго"
}
]
},
{
"text": "кьурун бахъине (эхеде), гора-горахун эхеде ине",
"precomment": "про дим, пил (витися)"
}
]
}
{
"word": "курйоз",
"forms": [
"курьёз"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "кепаб лъугьа-бахъин; тамашаяб (гӏажаибаб) иш",
"examples": [
{
"uk": "заради курйозу",
"av": "копоего",
"comment": "кепалъе"
}
]
}
]
}
{
"word": "курйозний",
"forms": [
"курьёзный",
"курьёзная",
"курьёзное"
],
"senses": [
{
"text": "кепаб, тамашаяб, гӏажаибаб",
"examples": [
{
"uk": "курйозний випадок",
"av": "кепаб лъугьа-бахъин"
}
]
}
]
}
{
"word": "курка",
"stress": 4,
"forms": [
"курильщица"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хъалиянчӏужу"
}
]
}
{
"word": "курка",
"stress": 2,
"forms": [
"курица",
"куры"
],
"labels": [
"жіночий рід",
"множина"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏу"
},
{
"text": "гъаримаб, язихъаб сипаталъул чи; гӏамал гьечӏев, чӏара-хьарав гурев чи",
"precomment": "мокра курка"
},
{
"text": "гӏантго, магӏна гьечӏого",
"precomment": "курям на сміх"
},
{
"text": "квешаб, бичӏчӏулареб хатӏалъ хъвадаризе",
"precomment": "писати як курка лапою"
}
]
}
{
"word": "куркульство",
"stress": 4,
"forms": [
"кулачество"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "кулакал",
"labels": [
"збірний іменник"
]
}
]
}
{
"word": "куркульський",
"stress": 4,
"stem": "КУЛАЦК",
"forms": [
"кулацкий",
"кулацкая",
"кулацкое"
],
"senses": [
{
"text": "кулакасул(аб)",
"examples": [
{
"uk": "куркульське господарство",
"av": "кулакасул магӏишат"
}
]
}
]
}
{
"word": "курликати",
"stress": 5,
"forms": [
"курлыкать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "къункъраби ахӏдезе",
"precomment": "про журавлів"
}
]
}
{
"word": "курний",
"stress": 5,
"forms": [
"курной",
"курная",
"курное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"uk": "курна хата",
"av": "кӏкӏуй ине тӏала гьечӏеб рукъ",
"comment": "печь бакулеб, тӏала гьечӏеб рукъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "курник",
"stress": 4,
"forms": [
"курятник"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏуязул рукъ"
}
]
}
{
"word": "курок",
"stress": 4,
"forms": [
"курок"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏва",
"comment": "туманкӏул, танчил ва гь.ц.",
"examples": [
{
"uk": "звести курок",
"av": "гӏанкӏва цӏазе, тӏасиялде бахинабизе"
},
{
"uk": "спустити курок",
"av": "кьвагьизе, гӏанкӏва речӏчӏизе биччазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "курорт",
"stress": 4,
"forms": [
"курорт"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "курорт",
"comment": "даруял лъинал (хӏарщ) ва сах гьаризе санагӏалъаби ругеб бакӏ",
"examples": [
{
"uk": "лікуватися на курорті",
"av": "курорталда дару гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "курортний",
"stress": 4,
"forms": [
"курортный",
"курортная",
"курортное"
],
"senses": [
{
"text": "курорт бугеб, курорталъул(аб), курортазул(аб)",
"examples": [
{
"uk": "курортний район",
"av": "курорталъул район, курорт бугеб (курортал ругеб) район"
}
]
}
]
}
{
"word": "курортник",
"stress": 4,
"forms": [
"курортник"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "курорталде вачӏарав чи, курорталда хӏухьбахъи гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "курс",
"forms": [
"курс"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги жо унеб рахъ",
"comment": "нух",
"examples": [
{
"uk": "корабель тримає курс на південь",
"av": "гама югалъул рахъалде унеб буго"
}
]
},
{
"text": "бачин, ин, босараб нух",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "курс на індустріалізацію країни",
"av": "улка индустриалияб-лъун лъугьинабиялде бачин"
}
]
},
{
"text": "курс",
"comment": "кинаб бугониги гӏелму тӏадегӏанаб цӏалул заведениялда малъи ва гӏаммаб куцалда жибго гьеб гӏелму",
"examples": [
{
"uk": "прочитати курс історії Дагестану",
"av": "Дагъистаналъул тариха-лъул курс цӏализе"
}
]
},
{
"text": "курс",
"comment": "тӏадегӏанаб цӏалул ва хасал заведениябазда цо соналъ гьабулеб цӏали, гьединго гьеб цӏали гьабулезул къокъа",
"examples": [
{
"uk": "студент третього курсу",
"av": "лъабабилеб курсалъул студент"
}
]
},
{
"text": "курсал",
"examples": [
{
"uk": "курси з підвищення кваліфікації",
"av": "махщел борхизабиялъул курсал"
},
{
"uk": "курси крою та шиття",
"av": "лъутӏарухъанлъиялъул ва рукъарухъанлъиялъул курсал"
}
]
},
{
"text": "багьа, къимат",
"examples": [
{
"uk": "підвищення курсу рубля",
"av": "гъурщил багьа бахин"
}
]
},
{
"text": "дару гьаби, цо хасаб унтиялъе гьаризе рихьизарурал дарабазул къадар",
"precomment": "лікувальний"
},
{
"precomment": "увійти в курс справи",
"text": "ишалъул хӏакъикъат лъазабизе"
},
{
"precomment": "бути в курсі справи",
"text": "ишалъул хӏакъикъат лъазе"
}
]
}
{
"word": "курсант",
"stress": 5,
"forms": [
"курсант"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "курсант",
"comment": "1 курсазда цӏалулев вугев чи; 2 рагъулаб училищеялда цӏалулев вугев чи"
}
]
}
{
"word": "курсив",
"stress": 5,
"forms": [
"курсив"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "курсив",
"comment": "квералъ хъваралда релълъараб типографиялъул хӏарпазул бегараб хатӏ",
"labels": [
"поліграфія"
]
}
]
}
{
"word": "курсивний",
"stress": 5,
"forms": [
"курсивный",
"курсивная",
"курсивное"
],
"senses": [
{
"text": "курсивалъул(аб)"
}
]
}
{
"word": "курсистка",
"stress": 5,
"forms": [
"курсистка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "курсистка",
"comment": "революциялда цебе руччабазул тӏадегӏанал курсазда цӏалулей гӏадан",
"labels": [
"що стосується історії",
"історичний термін"
]
}
]
}
{
"word": "курсовий",
"stress": 7,
"forms": [
"курсовой",
"курсовая",
"курсовое"
],
"senses": [
{
"text": "курсалъул(аб)",
"examples": [
{
"uk": "курсові збори",
"av": "курсалъул собрание"
},
{
"uk": "курсова робота",
"av": "курсалъулаб хӏалтӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "курсувати",
"stress": 5,
"forms": [
"курсировать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "цо чӏарал бакӏазда гьоркьор дорегьанире хьвадизе",
"comment": "автобусал, поездал, самолётал ва гь.ц."
}
]
}
{
"word": "курсівка",
"stress": 5,
"forms": [
"курсовка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "курсовка",
"comment": "курорталда квана-гьекъезе ва гьеб бахун къватӏибехун рукъ кквезе ихтияр кьолеб документ"
}
]
}
{
"word": "куртка",
"stress": 2,
"forms": [
"куртка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "куртка"
}
]
}
{
"word": "курточка",
"stress": 2,
"forms": [
"курточка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"see_also": [
{
"target": "куртка",
"kind": "from",
"comment": "уменьшительное значение",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "курча",
"forms": [
"цыплёнок",
"цыплята"
],
"labels": [
"чоловічий рід",
"множина"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏудул тӏинчӏ"
},
{
"precomment": "курчат по осені рахують",
"text": "посл. гӏей-гӏунгутӏи хадуб гурони лъалареб; къо радалго буго, хӏасил хадуб лъала"
}
]
}
{
"word": "курчавий",
"stress": 5,
"stem": "КУРЧАВ",
"forms": [
"курчавый",
"курчавая",
"курчавое"
],
"senses": [
{
"text": "кӏургӏараб",
"examples": [
{
"uk": "кучеряве волосся",
"av": "кӏургӏараб рас"
}
]
}
]
}
{
"word": "курчачий",
"stress": 5,
"stem": "ЦЫПЛЯЧ",
"forms": [
"цыплячий",
"цыплячья",
"цыплячье"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏудул тӏинчӏалъул",
"comment": "тӏанчӏазулаб",
"examples": [
{
"uk": "куряча шия",
"av": "гӏанкӏудул тӏинчӏалъул габур"
}
]
},
{
"precomment": "курячі руки",
"text": "цӏакъ тӏеренал хӏалакъал кверал"
}
]
}
{
"word": "курятина",
"stress": 4,
"forms": [
"курятина"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏудал гьан"
}
]
}
{
"word": "курячий",
"stress": 4,
"stem": "КУРИН",
"forms": [
"куриный",
"куриная",
"куриное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанкӏудал",
"examples": [
{
"uk": "курячий бульйон",
"av": "гӏанкӏудал гьагӏу"
}
]
},
{
"text": "канлъи дагьаб бакӏалда щибниги бихьунгутӏи",
"precomment": "куряча сліпота",
"labels": [
"медицина"
]
}
]
}
{
"word": "кур'єр",
"stress": 5,
"forms": [
"курьер"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "курьер",
"comment": "1 идарабазда кагътал доре-гьанире росун хьвадулев чи; 2 хехаб тӏадкъайгун витӏулев чи",
"examples": [
{
"uk": "дипломатичний кур'єр",
"av": "къватӏисел улкабазулгун ишазул министерствоялъул почта баччулев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "кур'єрський",
"stress": 5,
"forms": [
"курьерский",
"курьерская",
"курьерское"
],
"senses": [
{
"text": "курьер, курьерияб, хехаб",
"examples": [
{
"uk": "кур'єрський поїзд",
"av": "курьер поезд",
"comment": "кӏудияб хехлъиялда рикӏкӏаде хьвадулеб поезд"
}
]
}
]
}
{
"word": "курєць",
"stress": 4,
"forms": [
"курильщик"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хъалиянчи"
}
]
}
{
"word": "куріння",
"stress": 4,
"forms": [
"курение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "хъалиян цӏай",
"precomment": "за дієсловом курити",
"comment": "бухӏи"
}
]
}
{
"word": "курінь",
"stress": 4,
"forms": [
"шалаш"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хъош"
}
]
}
{
"word": "куріпка",
"stress": 6,
"forms": [
"куропатка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "мокъокъ"
}
]
}