{
"word": "коса",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"коса"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гъал",
"precomment": "волосся",
"examples": [
{
"uk": "заплести косу",
"av": "гъал хьухьине"
}
]
}
]
}
{
"word": "коса",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"коса"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "харицел",
"labels": [
"сільське господарство, сільськогосподарський термін"
],
"examples": [
{
"uk": "відбивати косу",
"av": "харицел бекӏкӏизе"
},
{
"uk": "найшла коса на камінь",
"av": "пикру (рагӏи) данде кколарел дандчӏвана (гӏащтӏи хвезе ноцӏ; гьойги бацӏги гӏадин)",
"labels": [
"поговорка"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "коса",
"homonym": 3,
"forms": [
"коса"
],
"labels": [
"жіночий рід",
"морський термін"
],
"senses": [
{
"text": "ралъдал (гӏурул) рагӏалдасан бугеб ракьул чӏва (чӏоло)",
"labels": [
"морський термін"
]
}
]
}
{
"word": "косар",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"косарь"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "вецарухъан"
}
]
}
{
"word": "косар",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"косарь"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "чалта, чалтанус",
"precomment": "великий ніж"
}
]
}
{
"word": "косар",
"stress": 4,
"forms": [
"косец"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"see_also": [
{
"target": "косарь",
"kind": "see",
"refwordnum": "1"
}
]
}
{
"word": "косарка",
"stress": 4,
"forms": [
"косилка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "бецарулеб машина"
}
]
}
{
"word": "косеканс",
"stress": 4,
"forms": [
"косеканс"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "косеканс",
"labels": [
"математика"
]
}
]
}
{
"word": "косий",
"stress": 4,
"forms": [
"косой",
"косая",
"косое"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "бегараб",
"precomment": "похилий",
"examples": [
{
"uk": "косий почерк",
"av": "бегараб хатӏ"
}
]
},
{
"text": "гьетӏараб, кӏиркъараб",
"precomment": "кривий, перекошений",
"examples": [
{
"uk": "косий тин",
"av": "гьетӏараб чали, хьури"
}
]
},
{
"text": "хъвалсараб",
"precomment": "про проділ",
"examples": [
{
"uk": "причесати волосся на косий проділ",
"av": "хъвалсараб мухъ гьабун бетӏер ххазе"
}
]
},
{
"text": "берал хъвалисараб",
"precomment": "косоокий"
},
{
"text": "мекъи балагьараб, рокьукъаб",
"precomment": "недружелюбний",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "кинути косий погляд",
"av": "рокьукъго балагьизе"
}
]
},
{
"text": "берал хъвалис",
"precomment": "про зайця",
"labels": [
"у значенні іменника"
]
},
{
"text": "цӏакъго кӏигъажалъа гӏебав, кӏигъожода саржин бугев",
"precomment": "коса сажень у плечах"
},
{
"text": "хъвалсараб бокӏон",
"precomment": "косий кут",
"labels": [
"математика"
]
}
]
}
{
"word": "косинус",
"stress": 2,
"forms": [
"косинус"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "косинус",
"labels": [
"математика"
]
}
]
}
{
"word": "косити",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"косить"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бецизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "косити сіно",
"av": "хер бецизе"
}
]
},
{
"text": "гъуризе, тӏагӏинабизе",
"precomment": "кого-що",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "косити ворожі ряди",
"av": "тушманзаби гъуризе"
},
{
"uk": "косити чумою",
"av": "къавудаялъ гъуризе",
"comment": "рецун разе"
}
]
}
]
}
{
"word": "косити",
"stress": 4,
"stem": "КОСИ",
"homonym": 2,
"forms": [
"косить"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гьетӏизабизе, хъвалсазабизе, кӏичӏизабизе",
"precomment": "що, чим (кривити)",
"examples": [
{
"uk": "косити очима",
"av": "берал хъвалисинаризе"
},
{
"uk": "кривити рот",
"av": "кӏал кӏичӏизабизе"
}
]
},
{
"text": "хъвалисине",
"precomment": "бути косим",
"examples": [
{
"uk": "у нього одне око косить",
"av": "гъосул цояб бер хъвалисараб буго",
"comment": "хъвалисун буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "коситися",
"stress": 4,
"forms": [
"коситься"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гьетӏизе"
},
{
"text": "хъвалисун балагьизе",
"precomment": "дивитися скоса, збоку"
},
{
"text": "мекъи балагьизе",
"precomment": "на кого-що",
"labels": [
"у переносному значенні"
]
}
]
}
{
"word": "косичка",
"stress": 4,
"forms": [
"косичка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"see_also": [
{
"target": "коса",
"kind": "from",
"refwordnum": "1",
"comment": "уменьшительное значение",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "косметика",
"stress": 5,
"forms": [
"косметика"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "косметика",
"comment": "гьумералъе, черхалъе нилъерго квералъ берцинлъи кьей ва гьелъие хӏалтӏизарулел жал",
"examples": [
{
"uk": "лікувальна косметика",
"av": "даруяб косметика"
}
]
}
]
}
{
"word": "косметичний",
"stress": 7,
"stem": "КОСМЕТИЧЕСК",
"forms": [
"косметический",
"косметическая",
"косметическое"
],
"senses": [
{
"text": "косметикияб",
"examples": [
{
"uk": "косметичний засіб",
"av": "косметикияб сабаб"
},
{
"uk": "косметичний кабінет",
"av": "косметикияб кабинет"
}
]
}
]
}
{
"word": "косми",
"stress": 2,
"stem": "КОСМ",
"forms": [
"космы"
],
"labels": [
"множина"
],
"senses": [
{
"text": "гьурщараб рас, жуба-гъубараб рас",
"precomment": "од. косма ж"
}
]
}
{
"word": "космобачення",
"stress": 7,
"forms": [
"космовидение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "космовидение",
"comment": "космосалдасан кьолел телепередачаби"
}
]
}
{
"word": "космогонія",
"stress": 7,
"forms": [
"космогония"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "зоб-ракь бижиялъул гӏелму"
}
]
}
{
"word": "космографія",
"stress": 8,
"forms": [
"космография"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "космография",
"comment": "1 зоб-ракьалъул хӏакъалъулъ баянал; 2 цебе астрономиялъул ва физикияб географиялъул хӏакъакъулъ гӏаммал баянал кьолеб букӏараб цӏалул предмет"
}
]
}
{
"word": "космодром",
"stress": 8,
"forms": [
"космодром"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "космодром",
"comment": "космосалде гуми риччалеб бакӏ"
}
]
}
{
"word": "космологія",
"stress": 7,
"forms": [
"космология"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "космология",
"comment": "1 аслияб куцалда заб-ракь гӏуцӏараб къагӏиядалъул бицунеб гӏелму; 2 гьеб гӏелмуялда хурхараб астрономиялъул цо бутӏа"
}
]
}
{
"word": "космонавт",
"stress": 7,
"forms": [
"космонавт"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "космонавт",
"comment": "космосалде воржунев чи"
}
]
}
{
"word": "космонавтика",
"stress": 7,
"forms": [
"космонавтика"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "космонавтика",
"comment": "космосалде роржиналъул теория ва практика"
}
]
}
{
"word": "космонавтка",
"stress": 7,
"forms": [
"космонавтка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "космонавтка"
}
]
}
{
"word": "космополіт",
"stress": 9,
"forms": [
"космополит"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "космополит",
"comment": "космополитлъиялъул рахъ ккурав чи"
}
]
}
{
"word": "космополітизм",
"stress": 11,
"forms": [
"космополитизм"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "космополитлъи",
"comment": "“дунялалъулго” цо пачалихъ букӏине кколин, дунялалъулго гражданин вукӏине кколин, батӏаго чӏараб миллат букӏине бегьуларилан абулеб идеологияб чвахи"
}
]
}
{
"word": "космос",
"stress": 2,
"forms": [
"космос"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "космос, тӏадгьава, дуниял-гӏалам",
"examples": [
{
"uk": "освоєння космосу",
"av": "космосалде рахин, космос квегъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "космічний",
"stress": 5,
"stem": "КОСМИЧЕСК",
"forms": [
"космический",
"космическая",
"космическое"
],
"senses": [
{
"text": "космосалъул(аб)",
"examples": [
{
"uk": "космічні промені",
"av": "космосалъул чӏорал"
},
{
"uk": "космічний політ",
"av": "космосалде боржин"
},
{
"uk": "космічна ракета",
"av": "космосалъул ракета"
},
{
"uk": "космічна швидкість",
"av": "космосалъулаб хехлъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "косноязичний",
"stress": 8,
"forms": [
"косноязычный",
"косноязычная",
"косноязычное"
],
"senses": [
{
"text": "мацӏ лъикӏ бицун бажаруларев, мацӏ бабадулев"
},
{
"text": "бичӏчӏулареб"
}
]
}
{
"word": "косноязичія",
"stress": 8,
"forms": [
"косноязычие"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "мацӏ лъикӏ бицун бажарунгутӏи, мацӏ бабади"
}
]
}
{
"word": "косність",
"stress": 2,
"forms": [
"косность"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадатлъун билълъараб жоялда хадув вукӏин, цӏияб жо къабул гьабунгутӏи, нахъа хутӏи"
}
]
}
{
"word": "косніти",
"stress": 5,
"forms": [
"коснеть"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "цохӏо хӏалалда хутӏизе, гӏунизе",
"precomment": "у чому",
"examples": [
{
"uk": "косніти в невігластві",
"av": "жагьиллъиялда хутӏизе"
}
]
},
{
"text": "бичӏчӏулареблъун лъугьине",
"precomment": "про мову"
}
]
}
{
"word": "косо",
"stress": 2,
"forms": [
"косо"
],
"labels": [
"прислівник"
],
"senses": [
{
"text": "хъвалсан, гӏебса",
"precomment": "криво"
},
{
"text": "мекъса",
"precomment": "недружньо",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "дивитися на когось косо",
"av": "лъихъниги мекъса валагьизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "кособокий",
"stress": 6,
"stem": "КОСОБОК",
"forms": [
"кособокий",
"кособокая",
"кособокое"
],
"senses": [
{
"text": "хьибил далараб, кӏиркъараб, гьетӏараб",
"examples": [
{
"uk": "кособока хатинка",
"av": "хьибилалде гьетӏараб рукъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "косовиця",
"stress": 6,
"forms": [
"косовица"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "реци",
"precomment": "косовиця",
"labels": [
"сільське господарство, сільськогосподарський термін"
]
},
{
"text": "рецарулеб (рецул) заман",
"precomment": "час косовиці"
}
]
}
{
"word": "косовиця",
"stress": 6,
"forms": [
"косьба"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "реци"
}
]
}
{
"word": "косовище",
"stress": 6,
"forms": [
"косовище"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "харицелалъул гӏоркь"
}
]
}
{
"word": "косоворотка",
"stress": 8,
"forms": [
"косоворотка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хьолбодехун рахалеб габур бугеб гурде"
}
]
}
{
"word": "косогір",
"stress": 6,
"forms": [
"косогор"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "мугӏрул хьибил, гъвел, тӏелбай"
}
]
}
{
"word": "косолапий",
"stress": 6,
"forms": [
"косолапый",
"косолапая",
"косолапое"
],
"senses": [
{
"text": "хъалъаяб, хӏатӏал кӏичӏараб, мекъса хӏатӏалги чӏун, билълъунеб",
"examples": [
{
"uk": "клишоногий ведмідь",
"av": "мекъса хӏатӏалги чӏун, билълъунеб ци"
}
]
},
{
"text": "тантрахъаб, чӏанкӏ гьечӏеб",
"precomment": "незграбний",
"labels": [
"у переносному значенні",
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "косоокий",
"stress": 7,
"forms": [
"косоглазый",
"косоглазая",
"косоглазое"
],
"senses": [
{
"text": "хъвалисарал беразул"
}
]
}
{
"word": "косоокість",
"stress": 7,
"forms": [
"косоглазие"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "берал хъвалисин"
}
]
}
{
"word": "косоротий",
"stress": 6,
"forms": [
"косоротый",
"косоротая",
"косоротое"
],
"labels": [
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "кӏал кӏичӏараб",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "косорукий",
"stress": 6,
"forms": [
"косорукий",
"косорукая",
"косорукое"
],
"senses": [
{
"text": "квер кӏичӏарав"
},
{
"text": "чӏанкӏ гьечӏев, кверазда махщел гьечӏев",
"labels": [
"у переносному значенні",
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "костел",
"stress": 5,
"forms": [
"костел"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "костел",
"comment": "Польшаялда католиказул килиса"
}
]
}
{
"word": "костеніти",
"stress": 7,
"forms": [
"костенеть"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏилгӏазе; гамачӏ гӏадин къвакӏун чӏезе",
"examples": [
{
"uk": "костеніти від холоду",
"av": "цӏорон тӏилгӏазе",
"comment": "къвакӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "костистий",
"stress": 5,
"stem": "КОСТИСТ",
"forms": [
"костистый",
"костистая",
"костистое"
],
"senses": [
{
"text": "ракьа гӏебаб",
"precomment": "ширококістковий",
"examples": [
{
"uk": "кістлява фігура",
"av": "чӏахӏияб, гӏебаб ракьаялъул къаркъала"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "костлявый",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "костити",
"stress": 5,
"forms": [
"костить"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемер гӏайибал чӏвазе, вагъизе, семизе",
"precomment": "кого-що",
"labels": [
"просторічне слово"
]
}
]
}
{
"word": "костюм",
"stress": 5,
"forms": [
"костюм"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "ретӏел, костюм",
"examples": [
{
"uk": "домашній костюм",
"av": "рокъоб ретӏунеб ретӏел"
},
{
"uk": "робочий костюм",
"av": "хӏалтӏул ретӏел"
},
{
"uk": "маскарадний костюм",
"av": "маскарада-лъул костюм"
}
]
}
]
}
{
"word": "костюмерна",
"stress": 7,
"forms": [
"костюмерная"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "костюмерная",
"comment": "театралда артистазул ретӏел цӏунулеб рукъ"
}
]
}
{
"word": "костюмний",
"stress": 5,
"stem": "КОСТЮМН",
"forms": [
"костюмный",
"костюмная",
"костюмное"
],
"senses": [
{
"text": "костюмалъул(аб), костюм гьабулеб",
"examples": [
{
"uk": "костюмна тканина",
"av": "костюм гьабулеб ххам"
}
]
}
]
}
{
"word": "косяк",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"косяк"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хвен",
"precomment": "дверний, віконний"
},
{
"text": "тӏел, руккел",
"precomment": "зграя риб, птахів",
"comment": "хӏанчӏазул, ччугӏбузул къокъа"
},
{
"text": "цо бартигун бугеб гӏулбузул илхъи",
"precomment": "коней"
}
]
}