{
"word": "хвойний",
"stress": 3,
"stem": "ХВОЙН",
"forms": [
"хвойный",
"хвойная",
"хвойное"
],
"senses": [
{
"text": "накӏкӏил(аб)",
"examples": [
{
"uk": "хвойний ліс",
"av": "накӏкӏирохь"
},
{
"uk": "хвойний запах",
"av": "накӏкӏиканалъул махӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "хворий",
"stress": 6,
"forms": [
"больной",
"больная",
"больное"
],
"senses": [
{
"text": "унтарав, щокъав",
"examples": [
{
"uk": "хвора дитина",
"av": "унтараб лъимер"
}
]
},
{
"text": "унтарав, унтарай",
"precomment": "хворий ч., хвора ж.",
"labels": [
"у значенні іменника"
],
"examples": [
{
"uk": "прийом хворих",
"av": "унтарал тӏаде къабул гьари"
}
]
},
{
"text": "тӏубазе кколеб, амма захӏматаб суал",
"precomment": "болюче питання"
},
{
"text": "унтараб бакӏ, загӏипаб рахъ",
"precomment": "болюче місце"
}
]
}
{
"word": "хворий",
"stress": 3,
"forms": [
"хворый",
"хворая",
"хворое"
],
"labels": [
"просторічне слово"
],
"senses": [
{
"text": "щокъаб",
"comment": "унтараб",
"examples": [
{
"uk": "хворий чоловік",
"av": "щокъав чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "хвороба",
"stress": 4,
"stem": "БОЛЕЗН",
"forms": [
"болезнь"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "унти, чорхол сахлъи хвей",
"examples": [
{
"uk": "заразлива хвороба",
"av": "бахунеб унти"
},
{
"uk": "морська хвороба",
"av": "ралъад рекӏин, ралъдал унти",
"comment": "карачелаз гама хьвагӏезабиялъ лъугьинабулеб унти"
},
{
"uk": "історія хвороби",
"av": "унтул история"
}
]
}
]
}
{
"word": "хвороба; недуга",
"forms": [
"хворь"
],
"labels": [
"просторічне слово",
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "унти, щокълъи, унта-щокъолъи"
}
]
}
{
"word": "хворобливий",
"stress": 4,
"stem": "БОЛЕЗНЕНН",
"forms": [
"болезненный",
"болезненная",
"болезненное"
],
"senses": [
{
"text": "унти бугеб, унтараб гӏадаб, сахаб гуреб, унтабаз ккураб",
"precomment": "нездоровий",
"examples": [
{
"uk": "хвороблива дитина",
"av": "унтабаз ккураб лъимер"
}
]
},
{
"text": "унтизабулеб",
"precomment": "що завдає болю"
},
{
"text": "нормаялдаса (роцадаса) бахъараб, гӏорхъодаса араб (борчӏараб)",
"precomment": "перебільшений, надмірний",
"examples": [
{
"uk": "болісна чутливість",
"av": "цӏакъ хехго хъатӏи, асар лъугьин"
}
]
}
]
}
{
"word": "хворобливість",
"stress": 4,
"forms": [
"болезненность"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "унтабаз кквей, унти букӏин, сахлъи гьечӏолъи",
"precomment": "слабке здоров'я"
},
{
"text": "унти",
"precomment": "біль"
}
]
}
{
"word": "хвороботворний",
"stress": 10,
"stem": "БОЛЕЗНЕТВОРН",
"forms": [
"болезнетворный",
"болезнетворная",
"болезнетворное"
],
"senses": [
{
"text": "унти лъугьинабулеб (бахинабулеб), унтиялъе сабаблъун бугеб",
"examples": [
{
"uk": "хвороботворні мікроби",
"av": "унти бахинабулел микробал"
}
]
}
]
}
{
"word": "хворостина",
"stress": 8,
"forms": [
"хворостина"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "халатаб, тӏеренаб гӏаркьел"
}
]
}
{
"word": "хворіти",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"болеть"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "унтизе",
"precomment": "чим (бути хворим)",
"examples": [
{
"uk": "хворіти на запалення легень",
"av": "гьуърул гьорон унтизе"
}
]
},
{
"text": "лъиданиги-сунданиги ракӏ унтизе, интерес гьабизе, рахӏат хвезе, рахӏат хун лъугьине",
"precomment": "за кого-що, про кого-що",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "вболівати за сина",
"av": "васасе гӏоло рахӏат хвезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "хворіти",
"stress": 4,
"stem": "БОЛ",
"homonym": 2,
"forms": [
"болеть"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "унти лъазе",
"precomment": "відчувати біль",
"examples": [
{
"uk": "голова болить",
"av": "бетӏер унтулеб буго"
},
{
"uk": "що у вас болить?",
"av": "щиб дур унтулеб бугеб?"
},
{
"uk": "у мене душа болить",
"av": "дир ракӏ унтулеб (къварилъулеб) буго"
},
{
"uk": "у кого що болить, той про те і говорить",
"av": "лъил щиб унтаниги, гьелъул бицуна"
}
]
}
]
}
{
"word": "хворіти",
"stress": 5,
"forms": [
"хворать"
],
"labels": [
"недоконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "унтизе, щокълъизе"
}
]
}
{
"word": "хворіти на грип",
"stress": 8,
"forms": [
"грипповать"
],
"labels": [
"недоконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "гриппалъ унтизе"
}
]
}
{
"word": "хвостатий",
"stress": 6,
"forms": [
"хвостатый",
"хвостатая",
"хвостатое"
],
"senses": [
{
"text": "рачӏ бугеб",
"comment": "керчаб, кӏудияб рачӏалъул"
}
]
}
{
"word": "хвостик",
"stress": 3,
"forms": [
"хвостик"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"uk": "літера з хвостиком",
"av": "рачӏ бугеб хӏарп"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хвост",
"kind": "from"
}
]
}
{
"word": "хвостовий",
"stress": 8,
"forms": [
"хвостовой",
"хвостовая",
"хвостовое"
],
"senses": [
{
"text": "рачӏалъул(аб)",
"examples": [
{
"uk": "хвостовий плавець",
"av": "рачӏалъул милъир"
}
]
},
{
"text": "нахъисеб",
"precomment": "кінцевий",
"examples": [
{
"uk": "хвостовий гвинт вертольота",
"av": "вертолёталъул нахъисеб винт",
"comment": "техтеро"
},
{
"uk": "хвостовий вагон",
"av": "ахирисеб вагон"
}
]
}
]
}
{
"word": "хвощ",
"forms": [
"хвощ"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гьодгъур",
"comment": "хьуцӏихер",
"labels": [
"ботаніка"
]
}
]
}
{
"word": "хвощовий",
"stress": 5,
"forms": [
"хвощовый",
"хвощовая",
"хвощовое"
],
"senses": [
{
"text": "гьодгъуралъул(аб)"
}
]
}
{
"word": "хвоя",
"stress": 3,
"forms": [
"хвоя"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "накӏкӏи, накӏкӏитӏамах"
},
{
"text": "накӏкӏигъотӏол гӏаркьалаби",
"precomment": "гілки",
"labels": [
"збірний іменник"
],
"examples": [
{
"uk": "гірлянди з хвої",
"av": "накӏкӏигъотӏол гӏаркьа лабазул читӏир"
}
]
}
]
}