←

sources.avar.me / uk-av

дав

16 статей

→
Оглавление страницы (16)

дав

сообщить о неточности
{
  "word": "дав",
  "forms": [
    "дал",
    "дала"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "дать",
      "kind": "from",
      "comment": "прошедшее время",
      "comment_lang": "ru"
    }
  ]
}

давальний

сообщить о неточности
{
  "word": "давальний",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "дательный",
    "дательная",
    "дательное"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "граматика"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "давальний відмінок",
          "av": "кьовул падеж"
        }
      ]
    }
  ]
}

давати

сообщить о неточности
{
  "word": "давати",
  "stress": 4,
  "stem": "ДАВА",
  "forms": [
    "давать"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рачӏа",
      "precomment": "наказовий спосіб",
      "examples": [
        {
          "uk": "ходімо",
          "av": "рачӏа рилълъинин"
        },
        {
          "uk": "давайте грати",
          "av": "рачӏа хӏазин"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "дать",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "2"
    }
  ]
}

даватися

сообщить о неточности
{
  "word": "даватися",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "даваться"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "uk": "переклади йому легко давалися",
          "av": "таржамаби досда бигьаго гьаризе кӏолаан"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "даться",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

давити

сообщить о неточности
{
  "word": "давити",
  "stress": 4,
  "stem": "ДАВИ",
  "forms": [
    "давить"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏаде цузе, бакӏлъиялъ чӏинтӏизабизе; бакӏлъизе",
      "precomment": "на кого-що (налягати тягарем)",
      "examples": [
        {
          "uk": "сніг тисне на дах",
          "av": "тӏохалъе гӏазу бакӏлъун буго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "данде къазе",
      "precomment": "кого-що (стискати)",
      "examples": [
        {
          "uk": "чобіт тисне мені ногу",
          "av": "чакмаялъ дир хӏетӏе данде къалеб буго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "къан цӏцӏузе",
      "precomment": "що (витискати)",
      "examples": [
        {
          "uk": "давити лимон",
          "av": "лимон къан цӏцӏузе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "чӏинтӏизе",
      "precomment": "кого-що (роздавити)"
    },
    {
      "text": "хӏалуцине",
      "precomment": "кого-що (пригнічувати)",
      "labels": [
        "у переносному значенні"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "туга тисне мені груди",
          "av": "чӏалгӏеналъ дир керен хӏалуцун буго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "чӏинтӏизе",
      "precomment": "кого-що",
      "labels": [
        "розмовне слово"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "у трамваї мене тиснули з усіх боків",
          "av": "трамваялъув дун кисанго чӏинтӏулев вукӏана"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "тӏадецуй гьабизе",
      "precomment": "кого-що",
      "labels": [
        "у переносному значенні"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "тиснути своїм авторитетом",
          "av": "жиндирго къадруялъ (къадруги хӏалае ккун) тӏадецуй гьабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

давитися

сообщить о неточности
{
  "word": "давитися",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "давиться"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "(кварида ван) живго гъанкъизе",
      "precomment": "вішатися",
      "labels": [
        "розмовне слово"
      ]
    },
    {
      "text": "щокъроб жо къазе, гъанкъизе",
      "precomment": "чим",
      "examples": [
        {
          "uk": "удавитися кісткою",
          "av": "щокъроб ракьа къазе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хӏалуцине, данде къазе, гъанкъизе, чӏинтӏизе вахъине",
      "precomment": "перебувати в тісноті",
      "labels": [
        "розмовне слово"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "тиснутися в автобусі",
          "av": "автобусалъув чӏинтӏизе вахъине"
        },
        {
          "uk": "давитися від сміху",
          "av": "велъиялъ гъанкъизе вахъине"
        }
      ]
    }
  ]
}

давка

сообщить о неточности
{
  "word": "давка",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "давка"
  ],
  "labels": [
    "жіночий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏатӏалакъай, мерхьин; гъуркъи, журкъи"
    }
  ]
}

давнина; старовизна

сообщить о неточности
{
  "word": "давнина; старовизна",
  "stress": 3,
  "stem": "ДРЕВНОСТ",
  "forms": [
    "древность"
  ],
  "labels": [
    "жіночий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "некӏсияб, цебегосеб букӏин",
      "examples": [
        {
          "uk": "у глибокій давнині",
          "av": "цӏакъ некӏсияб заманалда"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "некӏсияб культураялъул хутӏелал",
      "precomment": "пам'ятки минулого",
      "labels": [
        "множина"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "старожитності",
          "av": "некӏсияб культураялъул хутӏелал"
        },
        {
          "uk": "музей старожитностей",
          "av": "некӏсиял культурабазул хутӏелазул музей"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "херлъи, басралъи",
      "precomment": "старість"
    }
  ]
}

давно

сообщить о неточности
{
  "word": "давно",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "давно"
  ],
  "labels": [
    "прислівник"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цебего, некӏого",
      "precomment": "багато часу тому",
      "examples": [
        {
          "uk": "він давно приїхав у місто",
          "av": "дов шагьаралде некӏого вачӏана"
        },
        {
          "uk": "це сталося давно",
          "av": "гьеб цебего лъугьана (ккана)"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цебегоялдаса нахъе, гӏемераб мехалъ",
      "precomment": "протягом довгого часу",
      "examples": [
        {
          "uk": "він давно живе в місті",
          "av": "дов цебегоялдаса нахъе гӏумру гьабун шагьаралда вуго"
        }
      ]
    },
    {
      "precomment": "давно пора",
      "text": "цебего заман щвана"
    }
  ]
}

давноминанулий

сообщить о неточности
{
  "word": "давноминанулий",
  "stress": 10,
  "stem": "ДАВНОПРОШЕДШ",
  "forms": [
    "давнопрошедший",
    "давнопрошедшая",
    "давнопрошедшее"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цебего араб, некӏого букӏараб",
      "examples": [
        {
          "uk": "давно минулі події",
          "av": "некӏого рукӏарал лъугьа-рахъинал"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "некӏого араб заман",
      "precomment": "давноминулий час",
      "labels": [
        "граматика"
      ]
    }
  ]
}

давньослов'янський

сообщить о неточности
{
  "word": "давньослов'янський",
  "stress": 11,
  "forms": [
    "древнеславянский",
    "древнеславянская",
    "древнеславянское"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "некӏсиял славяназул(аб)",
      "examples": [
        {
          "uk": "давньослов'янська мова",
          "av": "некӏсиял славяназул мацӏ"
        }
      ]
    }
  ]
}

давній

сообщить о неточности
{
  "word": "давній",
  "stress": 2,
  "stem": "ДАВН",
  "forms": [
    "давний",
    "давняя",
    "давнее"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цебегосеб, цебего лъугьараб, некӏого ккараб",
      "examples": [
        {
          "uk": "з давніх-давен",
          "av": "цебе заманаялдасаго, цебегоялдаса нахъе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цебегосеб",
      "precomment": "старий",
      "examples": [
        {
          "uk": "давній друг",
          "av": "цевегосев гьудул"
        }
      ]
    }
  ]
}

давній

сообщить о неточности
{
  "word": "давній",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "давнишний",
    "давнишняя",
    "давнишнее"
  ],
  "labels": [
    "розмовне слово"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цебегосеб, цебего букӏараб, некӏого лъугьараб",
      "labels": [
        "розмовне слово"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "давній борг",
          "av": "цебегосеб налъи"
        }
      ]
    }
  ]
}

давній; стародавній

сообщить о неточности
{
  "word": "давній; стародавній",
  "stress": 3,
  "stem": "ДРЕВН",
  "forms": [
    "древний",
    "древняя",
    "древнее"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "некӏсияб, цӏакъ цебегосеб, цебе заманалъул",
      "examples": [
        {
          "uk": "давня історія",
          "av": "некӏсияб история (тарих)"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏакъ басрияб, хераб",
      "precomment": "дуже старий",
      "examples": [
        {
          "uk": "старий дід",
          "av": "цӏакъ херав кӏудада"
        }
      ]
    }
  ]
}

давнім-давном

сообщить о неточности
{
  "word": "давнім-давном",
  "stress": 12,
  "forms": [
    "давным-давно"
  ],
  "labels": [
    "прислівник",
    "розмовне слово"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "некӏого, цебего, цӏакъ цебе заманалдаго",
      "labels": [
        "розмовне слово"
      ]
    }
  ]
}

давність

сообщить о неточности
{
  "word": "давність",
  "stress": 2,
  "stem": "ДАВНОСТ",
  "forms": [
    "давность"
  ],
  "labels": [
    "жіночий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "некӏого, цебего букӏин",
      "precomment": "віддаленість",
      "examples": [
        {
          "uk": "справа двадцятирічної давнини",
          "av": "къоло щуго соналъ цебе букӏараб иш"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "халат бахъин, заманалъул халалъи",
      "precomment": "тривалість",
      "examples": [
        {
          "uk": "давність дружби",
          "av": "гьудуллъиялъул халат бахъин (гӏемераб мехалъ букӏин)"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гӏемер мехин, басралъи",
      "labels": [
        "юридичний термін"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "справу було закрито за закінченням строку давності",
          "av": "гӏемер мехиналда бан, дело къан (къотӏизабун) букӏана"
        }
      ]
    }
  ]
}