←

sources.avar.me / uk-av

дог

47 статей

→
Оглавление страницы (47)

дог

сообщить о неточности
{
  "word": "дог",
  "forms": [
    "дог"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "дог",
      "comment": "чӏахӏиял гьабзазул цо тайпа"
    }
  ]
}

догадатися; здогадатися

сообщить о неточности
{
  "word": "догадатися; здогадатися",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "догадаться"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хадув гӏунтӏизе, лъазе, тӏаде ккезе (битӏараб пикруялда), ракӏалде бачӏине",
      "examples": [
        {
          "uk": "ніяк не здогадаюся, як відчинити двері",
          "av": "нуцӏа рагьулеб куцалда кинго хадув гъезе кӏолеб гьечӏо (хадув гъолев гьечӏо)"
        }
      ]
    }
  ]
}

догадка

сообщить о неточности
{
  "word": "догадка",
  "stress": 4,
  "stem": "ДОГАДК",
  "forms": [
    "догадка"
  ],
  "labels": [
    "жіночий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "щакаб жо; гьадин батилилан ракӏалъ хӏукму гьаби",
      "precomment": "припущення",
      "examples": [
        {
          "uk": "губитися в здогадках",
          "av": "данде кколеб хӏукму, пикру батунгутӏизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хехго бичӏчӏи, нахъгӏунтӏи, цӏодорлъи",
      "precomment": "кмітливість, винахідливість",
      "labels": [
        "розмовне слово"
      ]
    }
  ]
}

догадливий

сообщить о неточности
{
  "word": "догадливий",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "догадливый",
    "догадливая",
    "догадливое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хехго жо лъалев, бичӏчӏулев, цӏодорав, хехго нахъгӏунтӏулев, хадув гъолев"
    }
  ]
}

догадливість

сообщить о неточности
{
  "word": "догадливість",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "догадливость"
  ],
  "labels": [
    "жіночий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хехго хадув гъей, нахъгӏунтӏи; хехго жо бичӏчӏи, цӏодорлъи"
    }
  ]
}

догадуватися

сообщить о неточности
{
  "word": "догадуватися",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "догадываться"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "щакаб жо гьадин батилилан хӏукму гьабизе",
      "precomment": "припускати",
      "comment": "тезе"
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "догадаться",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "2"
    }
  ]
}

догана

сообщить о неточности
{
  "word": "догана",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "выговор"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кӏалъай, гаргади, гаргар, кӏалъалеб (гаргадулеб) къагӏида",
      "precomment": "вимова",
      "comment": "цо мацӏалъул батӏи-батӏиял бакӏазул гӏадамал гаргадулеб къагӏида, гьезул мацӏалъулъ бугеб батӏалъи, сверел"
    },
    {
      "text": "гӏайибчӏвай, гӏайиб гьаби, бадиб-чӏвай",
      "precomment": "осуд"
    },
    {
      "text": "выговор",
      "labels": [
        "офіційне"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "зробити догану",
          "av": "выговор гьабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

доганяти

сообщить о неточности
{
  "word": "доганяти",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "догонять"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "uk": "доганяй його!",
          "av": "досда хадув гъа!"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "догнать",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

доглядальниця

сообщить о неточности
{
  "word": "доглядальниця",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "сиделка"
  ],
  "labels": [
    "жіночий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "сиделка",
      "comment": "больницаялда унтаразе хъулухъ гьабулей чӏужу"
    }
  ]
}

доглядальниця

сообщить о неточности
{
  "word": "доглядальниця",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "смотрительница"
  ],
  "labels": [
    "жіночий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "смотрительница",
      "comment": "сундулниги тӏалаб-агъаз гьабун йигей гӏадан"
    }
  ]
}

доглядання; залицяння

сообщить о неточности
{
  "word": "доглядання; залицяння",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "ухаживание"
  ],
  "labels": [
    "середній рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏалаб-агъаз гьаби, кумек гьаби, хъулухъ гьаби",
      "precomment": "за дієсловом доглядати"
    },
    {
      "text": "чӏужугӏаданалъе хъулухъ гьаби",
      "precomment": "за жінкою",
      "comment": "жиндего юссинайизелъун"
    }
  ]
}

доглядати

сообщить о неточности
{
  "word": "доглядати",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "досматривать"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "досмотреть",
      "kind": "see",
      "comment": "несовершенный вид",
      "comment_lang": "ru"
    }
  ]
}

доглядати

сообщить о неточности
{
  "word": "доглядати",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "ухаживать"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏалаб-агъаз гьабизе, хъулухъ гьабизе",
      "precomment": "за кимось-чимсь (доглядати)",
      "examples": [
        {
          "uk": "доглядати хворого",
          "av": "унтарасе хъулухъ гьабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "чӏужугӏадан жиндего юссинайизелъун гьелъие хъулухъ гьабизе, бокьанщинаб тӏубазе",
      "precomment": "за ким (за жінкою)"
    },
    {
      "text": "лъикӏаб бицине, лъамиял жал рицине, хӏелизе",
      "precomment": "(підлещуватися)"
    }
  ]
}

доглядач

сообщить о неточности
{
  "word": "доглядач",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "досмотрщик"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏаде валагьизе тарав чи, хал гьабизе тарав чи"
    }
  ]
}

доглядач

сообщить о неточности
{
  "word": "доглядач",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "смотритель"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "смотритель, тохалчи",
      "comment": "сундулниги тӏалаб-агъаз гьабун вугев чи"
    }
  ]
}

догляд; дотримання

сообщить о неточности
{
  "word": "догляд; дотримання",
  "stress": 3,
  "homonym": 1,
  "forms": [
    "уход"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ин, нахъе ин",
      "labels": [
        "у різних значеннях"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "відхід військ з міста",
          "av": "аскар шагьаралдаса нахъе ин"
        },
        {
          "uk": "перед самим відходом",
          "av": "нахъе иналда цебе"
        },
        {
          "uk": "відхід з сім'ї",
          "av": "хъизан-лъимал тун нахъе ин"
        },
        {
          "uk": "відхід зі сцени",
          "av": "сценаялдаса ин, актерлъи рехунтей"
        }
      ]
    }
  ]
}

догляд; дотримання

сообщить о неточности
{
  "word": "догляд; дотримання",
  "stress": 3,
  "homonym": 2,
  "forms": [
    "уход"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хъулухъ гьаби, тӏалаб гьаби, хьихьи",
      "precomment": "за ким-чим (турботи)",
      "examples": [
        {
          "uk": "догляд за хворим",
          "av": "унтарасе хъулухъ гьаби"
        },
        {
          "uk": "догляд за посівами",
          "av": "рекьарал хурзабазе хъулухъ гьаби"
        },
        {
          "uk": "догляд за машинами",
          "av": "машинабазе хъулухъ гьаби"
        }
      ]
    }
  ]
}

доглянути

сообщить о неточности
{
  "word": "доглянути",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "доглядеть"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "сундухъниги лъугӏизегӏан валагьизе",
      "precomment": "що, до кінця",
      "labels": [
        "розмовне слово"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "додивитися спектакль",
          "av": "спектаклялъухъ лъугӏизегӏан валагьизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

доглянути

сообщить о неточности
{
  "word": "доглянути",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "досмотреть"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "валагьизе",
      "precomment": "що (до кінця)",
      "comment": "ахиралде щвезегӏан",
      "examples": [
        {
          "uk": "додивитися п'єсу",
          "av": "пьесаялъухъ ахиралде щвезегӏан валагьизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "тӏалаб-агъаз гьабизе, хал-шал гьабизе",
      "precomment": "за ким-чим"
    }
  ]
}

догма

сообщить о неточности
{
  "word": "догма",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "догма"
  ],
  "labels": [
    "жіночий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "догма",
      "comment": "цӏех-рех гьабичӏого, битӏараб жолъун босараб къагӏида"
    },
    {
      "text": "догма",
      "comment": "кинаб бугониги гӏелмуялъул аслиял къагӏидабазул система"
    }
  ]
}

догмат

сообщить о неточности
{
  "word": "догмат",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "догмат"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏадкӏалъай (дагӏба) гьабизе бегьулареб динияб пикру",
      "labels": [
        "релігія"
      ]
    }
  ]
}

догматизм

сообщить о неточности
{
  "word": "догматизм",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "догматизм"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "критикияб бералдалъун балагьичӏого, божи ва, гьелда рекъон, хӏукму гьаби (динияб ишалъулъ), догматизм"
    }
  ]
}

догматик

сообщить о неточности
{
  "word": "догматик",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "догматик"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "догматик",
      "comment": "догматизмалъул рахъ кколев чи"
    }
  ]
}

догнати

сообщить о неточности
{
  "word": "догнати",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "догнать"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хадув гъезе",
      "precomment": "кого-що",
      "examples": [
        {
          "uk": "наздогнати втікача",
          "av": "лъутарасда хадув гъезе"
        },
        {
          "uk": "надогнати і перегнати",
          "av": "хадур гъезе ва цере ккезе"
        }
      ]
    }
  ]
}

догнивати

сообщить о неточности
{
  "word": "догнивати",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "догнивать"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "догнить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

догнивати

сообщить о неточности
{
  "word": "догнивати",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "догнить"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏубан туризе, турун бахъине"
    }
  ]
}

договорити

сообщить о неточности
{
  "word": "договорити",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "договорить"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "бицун бахъинабизе",
      "precomment": "що",
      "examples": [
        {
          "uk": "дати договорити",
          "av": "бицун бахъинабизе тезе (биччазе)"
        },
        {
          "uk": "не домовити",
          "av": "кинабго бицинчӏого, рагӏалде щвезабичӏого, тезе"
        }
      ]
    }
  ]
}

договорювати

сообщить о неточности
{
  "word": "договорювати",
  "stress": 6,
  "stem": "ДОГОВАРИВА",
  "forms": [
    "договаривать"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "uk": "договорюй! (будь відвертий)",
          "av": "битӏухъе бице!"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "договорить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

договір

сообщить о неточности
{
  "word": "договір",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "договор"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "къотӏи",
      "examples": [
        {
          "uk": "розірвати договір",
          "av": "къотӏи хвезабизе, биххизе"
        },
        {
          "uk": "укласти договір",
          "av": "къотӏи гьабизе"
        },
        {
          "uk": "договір про встановлення дипломатичних відносин",
          "av": "дипломатиял бухьенал (гьоркьорлъаби) чӏезариялъул хӏакъалъулъ къотӏи"
        }
      ]
    }
  ]
}

договір

сообщить о неточности
{
  "word": "договір",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "уговор"
  ],
  "labels": [
    "чоловічий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏаделъун гьари, гьара-цӏалун цощинаб жо гьабизе тӏами",
      "precomment": "переконання когось у чомусь",
      "examples": [
        {
          "uk": "після довгих умовлянь він погодився",
          "av": "гӏемераб мехалъ тӏаделъун гьаридал, дов разилъана"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "къотӏи, рагӏи кьей, бицараб рагӏи, шартӏ",
      "precomment": "взаємна угода",
      "examples": [
        {
          "uk": "з умовою",
          "av": "цо шартӏгун"
        },
        {
          "uk": "діяти за умовою",
          "av": "къотӏуда рекъон хӏалтӏизе"
        },
        {
          "uk": "договір дорожчий за гроші",
          "av": "кьураб рагӏи гӏарцудаса къиматаб",
          "labels": [
            "пословица"
          ],
          "comment": "кици"
        }
      ]
    }
  ]
}

договірний

сообщить о неточности
{
  "word": "договірний",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "договаривающийся",
    "договаривающаяся",
    "договаривающееся"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "къотӏи гьабулев",
      "examples": [
        {
          "uk": "договірні сторони",
          "av": "къотӏи гьабулел (рахъал), чагӏи",
          "labels": [
            "дипломатический термин"
          ]
        }
      ]
    }
  ]
}

договірний

сообщить о неточности
{
  "word": "договірний",
  "stress": 6,
  "stem": "ДОГОВОРН",
  "forms": [
    "договорный",
    "договорная",
    "договорное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "къотӏул, къотӏиялда хурхараб",
      "examples": [
        {
          "uk": "договірна ціна",
          "av": "къотӏи гьабураб багьа"
        }
      ]
    }
  ]
}

догоджати

сообщить о неточности
{
  "word": "догоджати",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "угождать"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "угодить",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "1",
      "comment": "1)"
    }
  ]
}

догодити

сообщить о неточности
{
  "word": "догодити",
  "stress": 3,
  "stem": "УГОД",
  "forms": [
    "угода"
  ],
  "labels": [
    "жіночий рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "лъилниги хъатир гьабун, лъиениги бокьараб гьабун",
      "precomment": "на догоду кому-небудь"
    }
  ]
}

догодити

сообщить о неточности
{
  "word": "догодити",
  "stress": 5,
  "stem": "УГОДИ",
  "forms": [
    "угодить"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рази гьабизе, адаб гьабизе, хъатир гьабизе",
      "precomment": "кому-чому",
      "examples": [
        {
          "uk": "усім не догодиш",
          "av": "киналго рази гьарун бажаруларо"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "кивениги ккезе, вортизе, сунданиги тункизе",
      "precomment": "у що",
      "comment": "потрапити куди-небудь",
      "comment_lang": "ru",
      "labels": [
        "розмовне слово"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "потрапити в яму",
          "av": "гвандиниве ккезе"
        },
        {
          "uk": "він влучив лобом у двері",
          "av": "досул нодо нуцӏилъ тункана"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "речӏчӏизе, щвезе, щвезабизе",
      "precomment": "у кого, у що",
      "examples": [
        {
          "uk": "влучити каменем у вікно",
          "av": "горда гамачӏ речӏчӏизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

догола

сообщить о неточности
{
  "word": "догола",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "догола"
  ],
  "labels": [
    "прислівник"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гӏицӏго, толохӏочго, тӏад щибниги течӏого",
      "examples": [
        {
          "uk": "роздягнутися догола",
          "av": "тӏад щибниги течӏого, ретӏел бахъизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

догорати

сообщить о неточности
{
  "word": "догорати",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "догорать"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "догореть",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

догори

сообщить о неточности
{
  "word": "догори",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "кверху"
  ],
  "labels": [
    "прислівник"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "эхеде, тӏаде, гъоркьа тӏаде, тӏадехун",
      "examples": [
        {
          "uk": "підскочити догори",
          "av": "эхеде кӏанцӏизе"
        },
        {
          "uk": "перевернути догори",
          "av": "тӏадехун сверизабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

догори дриґом

сообщить о неточности
{
  "word": "догори дриґом",
  "stress": 5,
  "stem": "ТОРМАШК",
  "forms": [
    "тормашки"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "uk": "догори дном",
          "av": "дегӏениса, гидал бан, гӏаксалда; тӏинуги эхеде гьабун"
        }
      ]
    }
  ]
}

догоріти

сообщить о неточности
{
  "word": "догоріти",
  "stress": 6,
  "stem": "ДОГОРЕ",
  "forms": [
    "догореть"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "бухӏун лъугӏизе, тӏубан бухӏизе, лъугӏизегӏан бухӏизе",
      "examples": [
        {
          "uk": "свічка догоріла",
          "av": "хӏедучирахъ лъугӏизегӏан бухӏана"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "канлъи тӏагӏине, сун ине",
      "labels": [
        "у переносному значенні"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "зоря згасла",
          "av": "маркӏачӏул канлъи тӏагӏун ана"
        }
      ]
    }
  ]
}

догравання

сообщить о неточности
{
  "word": "догравання",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "доигрывание"
  ],
  "labels": [
    "середній рід"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏан лъугӏизаби",
      "examples": [
        {
          "uk": "догравання незакінчених шахових партій",
          "av": "хӏан лъугӏичӏого хутӏарал шахматазул партияби лъугӏизаризе"
        }
      ]
    }
  ]
}

догравати

сообщить о неточности
{
  "word": "догравати",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "доигрывать(ся)"
  ],
  "labels": [
    "недоконаний вид"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "доиграть",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

дограти

сообщить о неточности
{
  "word": "дограти",
  "stress": 6,
  "stem": "ДОИГРА",
  "forms": [
    "доиграть"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏай лъугӏизабизе",
      "precomment": "що",
      "examples": [
        {
          "uk": "дограти п'єсу",
          "av": "пьеса хӏан бахъинабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цо чӏараб заманалде щвезегӏан хӏазе",
      "examples": [
        {
          "uk": "дограв до опівночі",
          "av": "сордо бащалъизегӏан хӏана"
        }
      ]
    }
  ]
}

догратися

сообщить о неточности
{
  "word": "догратися",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "доиграться"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏалаго цо лазатбахъиялде ккезе",
      "precomment": "до чого",
      "labels": [
        "розмовне слово"
      ],
      "examples": [
        {
          "uk": "діти догралися до бійки",
          "av": "ахиралдаги хӏалаго лъимал рагъизе ккана"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "босун вахъа, ма гьанже!",
      "precomment": "от і догрався!"
    }
  ]
}

догратися

сообщить о неточности
{
  "word": "догратися",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "допрыгаться"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид",
    "просторічне слово"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "квеш лъугӏизе",
      "comment": "кинаб-бугониги иш"
    }
  ]
}

догребти

сообщить о неточности
{
  "word": "догребти",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "догрести"
  ],
  "labels": [
    "доконаний вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "uk": "догребти до берега річки",
          "av": "раххназ лъим ххан, гӏурул рагӏалде щвезе (гӏурул рагӏалде щвезегӏан раххназ лъим ххазе)"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "бакӏарун лъугӏизабизе",
      "examples": [
        {
          "uk": "догребти траву",
          "av": "хер бакӏарун (ххан) лъугӏизабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

догідливий; угодливий

сообщить о неточности
{
  "word": "догідливий; угодливий",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "угодливый",
    "угодливая",
    "угодливое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рази гьавизе хӏаракат бахъулеб, хӏелулеб",
      "examples": [
        {
          "uk": "догодить людині",
          "av": "рази гьавизе хӏаракат бахъулев чи"
        },
        {
          "uk": "догідливий тон",
          "av": "хӏелараб гьаракь"
        }
      ]
    }
  ]
}