{
"word": "хӏинкъадго",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏинкъадго"
],
"senses": [
{
"text": "са страхам; з спалохам",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "хӏинкъадго валагьизе",
"be": "глядзець са страхам"
},
{
"av": "хӏинкъадго цӏалана дос кагъат",
"be": "ён са спалохам прачытаў ліст"
}
]
},
{
"text": "баязліва, нясмела, палахліва",
"examples": [
{
"av": "хӏинкъадго кӏалъазе",
"be": "гаварыць нясмела"
},
{
"av": "хӏинкъадго сверухъе валагьизе",
"be": "баязьліва азірацца па баках"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏинкъараб",
"stress": 3,
"stem": "хӏинкъара",
"forms": [
"хӏинкъараб"
],
"gender_forms": [
"хӏинкъараб",
"хӏинкъарав",
"хӏинкъарай"
],
"senses": [
{
"text": "страшны, жудасны",
"examples": [
{
"av": "хӏинкъараб заман",
"be": "страшны час"
}
]
},
{
"text": "баязлівы, баязліўцаваты, палохлівы, робкі",
"examples": [
{
"av": "хӏинкъараб гьаракь",
"be": "нясмелы голас"
},
{
"av": "хӏинкъарав чи",
"be": "баязлівы чалавек, баязлівец"
},
{
"av": "хӏинкъарав чи къойил хола, къвакӏарав чи цоцӏул хола",
"be": "баязлівы памірае кожны дзень, а моцны памірае адзін раз",
"labels": [
"прыказка"
]
}
]
},
{
"text": "небяспечны, страшны",
"examples": [
{
"av": "хӏинкъараб бакӏ",
"be": "небяспечнае месца, страшнае месца"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏинкъа-къазе",
"stress": 3,
"stem": "хӏинкъа-къа",
"forms": [
"хӏинкъа-къазе",
"хӏинкъа-къала",
"хӏинкъа-къана",
"хӏинкъа-къай"
],
"senses": [
{
"text": "баяцца, страшыцца; (с)палохацца"
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏинкъизе",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏинкъа-къай",
"stress": 3,
"stem": "хӏинкъа-къа",
"forms": [
"хӏинкъа-къай",
"хӏинкъа-къаялъ",
"хӏинкъа-къаялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏинкъа-къазе"
},
{
"text": "страх, спалох"
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏинкъи",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏинкъи",
"stress": 3,
"stem": "хӏинкъ",
"forms": [
"хӏинкъи",
"хӏинкъиялъ",
"хӏинкъиялъул",
"хӏинкъаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏинкъизе",
"forms": [
"хӏинкъиялъ",
"хӏинкъиялъул"
]
},
{
"text": "баязлівасць, страх, спалох; жах",
"forms": [
"хӏинкъиялъ",
"хӏинкъиялъул",
"хӏинкъаби"
],
"examples": [
{
"av": "инсукьа хӏинкъи",
"be": "баяцца бацькі"
},
{
"av": "хӏинкъи гьечӏеб",
"be": "бесстрашны; бяспечны"
},
{
"av": "хӏинкъи гьечӏолъи",
"be": "бесстрашнасць, адсутнасць страху"
},
{
"av": "хвалда цебеги жиндирго хӏинкъи гьечӏолъи бихьизабуна ХӀажимурадица",
"be": "Хаджы Мурат і перад смерцю паказаў сваю бесстрашнасць"
},
{
"av": "хӏинкъи гьечӏолъи",
"be": "бяспека"
},
{
"av": "хӏинкъи кьей",
"be": "пагроза"
},
{
"av": "хӏинкъи рекӏелъе ккана",
"be": "страх усяліўся ў сэрца"
},
{
"av": "хӏинкъи тӏаса ана",
"be": "пазбыўся страху"
},
{
"av": "досда хӏинкъи лъаларо",
"be": "ён не ведае страху, ён бесстрашны"
},
{
"av": "хӏинкъуца хвезабизе",
"be": "напужаць да смерці; перапужаць"
},
{
"av": "хӏинкъуца хвана дун гьеб мехалъ",
"be": "тады мяне ахапіў жах, ледзь не памёр са страху"
},
{
"av": "гӏемерго хӏинкъиялъ рухӏ агъалзул хӏубалъе ана",
"be": "душа адышла ў пяты ад моцнага перапугу"
},
{
"av": "хӏинкъул унти",
"be": "шок"
}
]
},
{
"text": "баязлівасць, палахлівасць, трусасць"
},
{
"text": "небяспека, пагроза",
"examples": [
{
"av": "ракълие хӏинкъи",
"be": "пагроза міру"
},
{
"av": "хӏинкъи букӏине",
"be": "мець адкуль-небудзь пагрозу, небяспеку"
},
{
"av": "хӏинкъи кьей",
"be": "пагроза"
},
{
"av": "хӏинкъи кьезе",
"be": "пагражаць"
},
{
"av": "тӏаде кӏанцӏилилан хӏинкъи кьезе",
"be": "пагражаць нападам"
},
{
"av": "чӏвалилан хӏинкъи кьезе",
"be": "пагражаць забойствам"
},
{
"av": "хӏинкъи тӏаса ана",
"be": "небяспека мінула"
},
{
"av": "хӏинкъи бугеб хӏал",
"be": "небяспечная сітуацыя"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏиван",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏинкъизаби",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏинкъизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏинкъизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏинкъизабизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏинкъизаб",
"forms": [
"хӏинкъизабизе",
"хӏинкъизабула",
"хӏинкъизабила",
"хӏинкъизабуна",
"хӏинкъизабе"
],
"senses": [
{
"text": "напалохаць, спалохаць, запалохаць, усяліць страх, трымаць каго-небудзь у страху, наводзіць жах на каго-небудзь",
"labels": [
"прастамоўнае слова",
"каўзатыўная форма"
],
"examples": [
{
"av": "дос лъимер хӏинкъизабуна",
"be": "ён напалохаў дзіця"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏинкъизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏинкъ",
"forms": [
"хӏинкъизе",
"хӏинкъула",
"хӏинкъила",
"хӏинкъана",
"хӏинкъе"
],
"senses": [
{
"text": "баяцца, спалохацца; страшыцца, перапалохацца, нацярпецца страху; адчуваць страх, баязлівасць; трусіць",
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"av": "хӏинкъун ворчӏизе",
"be": "прачнуцца ў страху"
},
{
"av": "хӏинкъун гӏумру тӏамизе",
"be": "жыць у страху"
},
{
"av": "хӏинкъун сородизе",
"be": "дрыжаць ад страху"
},
{
"av": "хӏинкъуге!",
"be": "не бойся!"
},
{
"av": "вехь бацӏикьа хӏинкъуларо",
"be": "чабан не баіцца воўка"
},
{
"av": "дун досукьа хӏинкъуларо",
"be": "я яго не баюся"
}
]
},
{
"text": "баяцца, асцерагацца чаго-небудзь",
"examples": [
{
"av": "унти бахиналдаса хӏинкъизе",
"be": "баяцца заразы"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏинкъи-балагь",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏинкъи-балагь",
"хӏинкъи-балагьалъ",
"хӏинкъи-балагьалъул"
],
"senses": [
{
"text": "небяспека і бяда",
"labels": [
"зборны назоўнік"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏинкъуч",
"stress": 7,
"forms": [
"хӏинкъуч",
"хӏинкъучица",
"хӏинкъучил",
"хӏинкъучал"
],
"senses": [
{
"text": "баягуз; баязлівы, палахлівы чалавек"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏинтӏ",
"forms": [
"хӏинтӏ",
"хӏинтӏалъ",
"хӏинтӏалъул",
"хӏинтӏал"
],
"senses": [
{
"text": "нага",
"labels": [
"дыялектызм"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏетӏе",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏинцаб",
"stress": 3,
"stem": "хӏинца",
"forms": [
"хӏинцаб"
],
"gender_forms": [
"хӏинцаб",
"хӏинцав",
"хӏинцай"
],
"senses": [
{
"text": "павольны, марудны, лянівы, нязграбны, марудлівы, вялы",
"examples": [
{
"av": "хӏинцаб бече",
"be": "лянівае цяля"
},
{
"av": "хӏинцаб хӏама",
"be": "лянівы асёл"
},
{
"av": "хӏинцаб хӏама",
"be": "марудны чалавек",
"labels": [
"у пераносным значэнні",
"пагардліва"
]
},
{
"av": "хӏинцав чи",
"be": "непаваротлівы чалавек"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏинцго",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏинцго"
],
"senses": [
{
"text": "павольна, марудна, ляніва, млява",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "хӏинцго кӏалъазе",
"be": "павольна гаварыць"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏинцлъи",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏинцлъи"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏинцлъизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏинцлъи",
"stress": 8,
"forms": [
"хӏинцлъи",
"хӏинцлъиялъ",
"хӏинцлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "павольнасць, лянівасць, млявасць; непаваротлівасць, маруднасць",
"examples": [
{
"av": "досул хӏинцлъи щиб!",
"be": "які ён непаваротлівы!"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏинцлъизаби",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏинцлъизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏинцлъизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏинцлъизабизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏинцлъизаб",
"forms": [
"хӏинцлъизабизе",
"хӏинцлъизабула",
"хӏинцлъизабила",
"хӏинцлъизабуна",
"хӏинцлъизабе"
],
"senses": [
{
"labels": [
"каўзатыўная форма"
],
"forceto": "хӏинцлъизе"
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏинцлъизе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏинцлъизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏинцлъ",
"forms": [
"хӏинцлъизе",
"хӏинцлъула",
"хӏинцлъила",
"хӏинцлъана",
"хӏинцлъе"
],
"senses": [
{
"text": "быць марудным, лянівым, вялым, непаваротлівым; станавіцца марудным, лянівым, вялым, непаваротлівым"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏинчӏ",
"forms": [
"хӏинчӏ",
"хӏанчӏица",
"хӏанчӏил",
"хӏанчӏи"
],
"senses": [
{
"text": "птушка",
"examples": [
{
"av": "гьитӏинаб хӏинчӏ",
"be": "птушачка, пташка"
},
{
"av": "хӏинчӏ гӏадин",
"be": "як птушка, нібы птушка"
},
{
"av": "хӏинчӏ гӏадин боржине",
"be": "ляцець як птушка"
},
{
"av": "хьуцӏил хӏанчӏи",
"be": "балотныя птушкі"
},
{
"av": "хӏанчӏазул тӏел",
"be": "зграя птушак"
},
{
"av": "хӏанчӏил мацӏалъ",
"be": "на птушынай мове"
},
{
"av": "хӏанчӏил милъир хъвачӏеб",
"be": "вельмі высокі, найвышэйшы",
"labels": [
"вобразнае",
"выраз"
],
"comment": "напрыклад пра гару, скалу; літаральна ледзь не дакрануўшыся да птушыных крылаў"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏинчӏ-гъеду",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏинчӏ-гъеду",
"хӏинчӏ-гъедуялъ",
"хӏинчӏ-гъедуялъул"
],
"senses": [
{
"text": "птушкі",
"comment": "дасл. птушка і варона",
"labels": [
"зборны назоўнік"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏинчӏ-къед",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏинчӏ-къед",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏинчӏ-къед",
"хӏинчӏ-къедалъ",
"хӏинчӏ-къедалъул"
],
"labels": [
"зборны назоўнік"
],
"see_also": [
{
"target": "хӏинчӏ-гъеду",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}