{
"word": "хӏал",
"forms": [
"хӏал",
"хӏалалъ",
"хӏалалъул",
"хӏалал"
],
"senses": [
{
"text": "стан, становішча, справа; акалічнасць; выпадак; настрой, самаадчуванне",
"examples": [
{
"av": "лъикӏаб хӏал",
"be": "добры настрой; нармальнае самаадчуванне; цярпімы стан"
},
{
"av": "лъикӏаб хӏалалъ",
"be": "вырадна, грунтоўна; добра"
},
{
"av": "лъикӏаб хӏалалъ вухана",
"be": "добра пабілі"
},
{
"av": "дун лъикӏаб хӏалалда вуго",
"be": "я знаходжуся ў добрым становішчы"
},
{
"av": "хӏал бигъине",
"be": "заблытацца ў справах"
},
{
"av": "хӏал чучлъизабизе",
"be": "супакоіць",
"comment": "каго-небудзь"
},
{
"av": "хъутаналда кинаб хӏал бугеб?",
"be": "як справы на кутане?"
},
{
"av": "чорхол хӏал кин бугеб?",
"be": "як стан здароўя?"
},
{
"av": "цо хӏал кквезе",
"be": "трымацца ў адным стане, вытрымліваць"
},
{
"av": "цо хӏал кколареб хасият",
"be": "няроўны характар"
},
{
"av": "цо хӏал кколарев чи вуго дов",
"be": "ён не пастаянны ў сваіх прыхільнасцях"
},
{
"av": "щиб хӏал бугеб?",
"be": "як самаадчуванне? як пажываеш?"
},
{
"av": "цо хӏалалда чӏа!",
"be": "супакойся!"
}
]
},
{
"text": "сіла",
"examples": [
{
"av": "хӏал гьечӏеб",
"be": "слабы, бяссільны, нямоглы"
},
{
"av": "хӏал базе (биччазе)",
"be": "панатурыцца, прыкласці сілы"
},
{
"av": "хӏал бакъвазе",
"be": "вычарпаць сілы"
},
{
"av": "хӏал бачӏине",
"be": "адчуць сілу, мець сілу"
},
{
"av": "хӏал бергьине",
"be": "перамагчы, узяць верх"
},
{
"av": "хӏал бикьизе",
"be": "палегчыць што-небудзь каму-небудзь, супакоіць; падзяліць смутак, падзяліцца з кім-небудзь цяжкасцямі",
"comment": "каго-небудзь; чыю-небудзь"
},
{
"av": "хӏал гьабизе",
"be": "ужываць сілу; гвалціць"
},
{
"av": "хӏал дагьлъи",
"be": "заняпад сіл"
},
{
"av": "хӏал дагьлъизе",
"be": "аслабець; абяссілець"
},
{
"av": "хӏал ккезе",
"be": "надрывацца, надрвацца"
},
{
"av": "хӏал кьезе",
"be": "дапамагаць, дапамагчы; прыкладаць намаганні"
},
{
"av": "хӏал лъугӏизабизе",
"be": "абяссиліць, знямогчы",
"comment": "каго-небудзь"
},
{
"av": "хӏал лъугӏизе",
"be": "абяссілець, выбіцца з сіл"
},
{
"av": "хӏал щвезабизе",
"be": "надарваць жывот"
},
{
"av": "хӏал щвезе",
"be": "надрывацца, надрвацца"
},
{
"av": "бакӏаб жо баччун хӏал щвезе",
"be": "надрвацца, падымаючы цяжар"
},
{
"av": "дир хӏал гӏоларого буго",
"be": "мне не хапае сіл"
}
]
},
{
"text": "момант, час",
"examples": [
{
"av": "гьаб хӏалалда гьеб бегьуларо",
"be": "цяпер гэта немагчыма"
}
]
},
{
"text": "абставіна",
"labels": [
"граматыка"
],
"examples": [
{
"av": "бакӏалъул хӏал",
"be": "абставіна месца"
},
{
"av": "заманалъул хӏал",
"be": "абставіна часу"
},
{
"av": "хӏал бачӏин",
"be": "азарт"
},
{
"av": "хӏал бохизе",
"be": "узрадавацца",
"comment": "літ. сэрцам узрадавацца"
},
{
"av": "хӏал гьабизе",
"be": "прыгнятаць"
},
{
"av": "хӏал лъазабизе",
"be": "праявіць маладушнасць"
},
{
"av": "хӏал лъазе",
"be": "распазнаць — аб душэўным стане"
},
{
"av": "хӏал лъазе биччачӏо (течӏо)",
"be": "віду не падаў; і брывом не павёў"
},
{
"av": "хӏал лъазе тезе",
"be": "выдаць сябе"
},
{
"av": "хӏал лъазе тунгутӏизе",
"be": "не падаваць выгляду"
},
{
"av": "чорхол хӏал лъачӏого рагӏи бицунге, лъарахъе щвечӏого хьитал рахъуге",
"be": "пакуль не даведаешся, не асуджай чалавека, пакуль не дойдзеш да рэчкі, не здымай з сябе абутку",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "хӏал квешлъизе",
"be": "зайздросціць",
"comment": "каму-небудзь"
},
{
"av": "хӏал рекъезабизе",
"be": "жыць дружна, у згодзе, душа ў душу; знайсці агульную мову"
},
{
"av": "хӏал хиси",
"be": "сардэчны прыступ",
"comment": "прыпадак"
},
{
"av": "хӏал хисизе",
"be": "змяніцца ў твары; адчуваць млоснасць, страціць прытомнасць"
},
{
"av": "хӏал хъублъизе",
"be": "зайздросціць, увайсці ў душу — пра зайздрасць",
"comment": "каму-небудзь"
},
{
"av": "хӏал хьезабизе",
"be": "насыціць",
"comment": "чым-небудзь"
},
{
"av": "хӏал хьезе",
"be": "адчуваць задавальненне; насыціцца, нацешыцца; адчуваць палёгку",
"comment": "чым-небудзь"
},
{
"av": "хӏал хьун вукӏа",
"be": "зрадуйся, задаволься"
},
{
"av": "жиндирго хӏал цӏунизе",
"be": "захаваць сваю годнасць"
},
{
"av": "хӏалил анкь",
"be": "палявая гарачка цягам тыдня, гарачы тыдзень"
},
{
"av": "хӏалил гъазияв",
"be": "праведнік, загінулы ад чужых рук; мучанік"
},
{
"av": "хӏалил мадаралъ",
"be": "ледзь-ледзь, ледзь"
},
{
"av": "см хӏалалъ, хӏалихъе, хӏалица (хварасул) хӏалада лъан батила",
"be": "душа (памерлага), напэўна, адчула"
},
{
"av": "хӏаладаса ин",
"be": "шаленства; афэкт"
}
]
},
{
"text": "лютасць, шаленства",
"examples": [
{
"av": "хӏаладаса ун лъугьине",
"be": "прыйсці ў шаленства"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалхьезе",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалагӏус",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалагӏус",
"хӏалагӏусалъ",
"хӏалагӏусалъул",
"хӏалагӏусал"
],
"senses": [
{
"text": "зуб мудрасці",
"examples": [
{
"av": "хӏалагӏус бахъизе",
"be": "вырваць зуб мудрасці"
},
{
"av": "досда хӏалагӏус баккун буго",
"be": "у яго прарэзаўся зуб мудрасці"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалае",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалае"
],
"senses": [
{
"text": "на дапамогу",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "хӏалае ватизе",
"be": "падтрымаць, аказаць падтрымку"
},
{
"av": "хӏалае вахъине",
"be": "дапамагаць, дапамагчы; заступіцца, прыйсці на дапамогу; выступіць, стаць на абарону",
"comment": "каго-небудзь"
},
{
"av": "гьалмагъасе хӏалае вахъине",
"be": "заступіцца за таварыша"
},
{
"av": "цоцазе хӏалае рахъин",
"be": "кругавая парука"
},
{
"av": "хӏалае ине",
"be": "ісці на дапамогу"
},
{
"av": "хӏалае лъугьине",
"be": "пачаць дапамагаць"
},
{
"av": "хӏалае рачӏине",
"be": "прыйсці на дапамогу"
},
{
"av": "дол нижее хӏалае рачӏана",
"be": "яны прыйшлі нам на дапамогу"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалакараб",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалакараб"
],
"senses": [
{
"labels": [
"дзеепрыметнік"
],
"participlefrom": "хӏалакине"
},
{
"text": "тэрміновы, спешны",
"examples": [
{
"av": "хӏалакараб иш",
"be": "тэрміновая справа"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалакине",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "дзеепрыметнік"
}
{
"word": "хӏалакахъди",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалакахъди"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"шматразовая форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалакахъдизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалакахъдизаби",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалакахъдизаби"
],
"labels": [
"масдар",
"шматразовая форма",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалакахъдизабизе",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалакахъдизабизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалакахъдизаб",
"forms": [
"хӏалакахъдизабизе",
"хӏалакахъдизабула",
"хӏалакахъдизабила",
"хӏалакахъдизабуна",
"хӏалакахъдизабе"
],
"senses": [
{
"text": "прыспешваць, падганяць",
"labels": [
"шматразовая форма",
"каўзатыўная форма"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалакахъдизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалакахъд",
"forms": [
"хӏалакахъдизе",
"хӏалакахъдула",
"хӏалакахъдила",
"хӏалакахъдана",
"хӏалакахъде"
],
"senses": [
{
"text": "спяшацца, паспешыць",
"labels": [
"шматразовая форма"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "шматразовая форма"
}
{
"word": "хӏалакин",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалакин",
"хӏалакиналъ",
"хӏалакиналъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалакине"
},
{
"text": "паспешнасць; спяшка; мітусня",
"examples": [
{
"av": "дур хӏалакин щиб?",
"be": "што за спешка?"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалакинаби",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалакинаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалакинабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалакинабизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалакинаб",
"forms": [
"хӏалакинабизе",
"хӏалакинабула",
"хӏалакинабила",
"хӏалакинабуна",
"хӏалакинабе"
],
"senses": [
{
"text": "прыспешваць, падганяць каго-небудзь",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалакине",
"stress": 5,
"stem": "хӏалак",
"forms": [
"хӏалакине",
"хӏалакула",
"хӏалакила",
"хӏалакана",
"хӏалаке"
],
"senses": [
{
"text": "спяшацца, паспешыць",
"examples": [
{
"av": "дун хӏалакун вуго",
"be": "я спяшаюся"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалакъ",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалакъ",
"хӏалакъго"
],
"senses": [
{
"text": "у худым стане, нятлуста",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "хӏалакъ гьабизе",
"be": "спрыяць пахуданню, рабіць худым, даводзіць да знямогі"
},
{
"av": "дов цӏакъ хӏалакъго вуго",
"be": "ён вельмі худы"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалакъаб",
"stress": 5,
"stem": "хӏалакъа",
"forms": [
"хӏалакъаб"
],
"gender_forms": [
"хӏалакъаб",
"хӏалакъав",
"хӏалакъай"
],
"senses": [
{
"text": "худы, хударлявы; сухапары, паджары; знямоглы, худы, знясілены; нятлусты",
"examples": [
{
"av": "хӏалакъаб бече",
"be": "худое цяля"
},
{
"av": "хӏалакъаб гьан",
"be": "худое (нятлустае) мяса"
},
{
"av": "хӏалакъаб гӏака",
"be": "худая карова"
},
{
"av": "хӏалакъаб чахъдал гьаракь рикӏкӏаде рагӏуларо",
"be": "бляэнне худой авечкі далёка не даносіцца",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "хӏалакъав чи",
"be": "худы чалавек"
}
]
},
{
"text": "шчуплы, хударлявы"
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалакъккараб",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалакъккараб"
],
"gender_forms": [
"хӏалакъккараб",
"хӏалакъккарав",
"хӏалакъккарай"
],
"senses": [
{
"text": "хударлявы, худы",
"examples": [
{
"av": "хӏалакъккараб гьумер",
"be": "хударлявы твар"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалакълъи",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалакълъи",
"хӏалакълъиялъ",
"хӏалакълъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалакълъизе"
},
{
"text": "схудненне; выснажэнне"
},
{
"text": "хударлявасць; знясіленасць"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалакълъизаби",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалакълъизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалакълъизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалакълъизабизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалакълъизаб",
"forms": [
"хӏалакълъизабизе",
"хӏалакълъизабула",
"хӏалакълъизабила",
"хӏалакълъизабуна",
"хӏалакълъизабе"
],
"senses": [
{
"text": "зрабіць худым, выснажаным; выклікаць схудненне; выснажыць каго-небудзь; спрыяць схудненню; даводзіць да выснажэння",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
],
"examples": [
{
"av": "унтиялъ вас хӏалакълъизавуна",
"be": "хвароба знясіліла хлопчыка"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалакълъизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалакълъ",
"forms": [
"хӏалакълъизе",
"хӏалакълъула",
"хӏалакълъила",
"хӏалакълъана",
"хӏалакълъе"
],
"senses": [
{
"text": "пахуднець, схуднець; быць, стаць худым, хударлявым; знямогчыся, знямогцца",
"examples": [
{
"av": "хасало боцӏи хӏалакълъун буго",
"be": "за зіму жывёла зхудзела"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалал",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалал",
"хӏалалго"
],
"senses": [
{
"text": "дазволена, дазвольна",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "хӏалал гьабизе",
"be": "дазваляць, дазволіць; зрабіць дазволеным"
},
{
"av": "дуе дир рахь хӏалал буго",
"be": "табе я дарую сваё малако",
"comment": "благаслаўленне жанчынай чалавека, якога яна ўскарміла сваімі грудзьмі"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалалаб",
"stress": 5,
"stem": "хӏалала",
"forms": [
"хӏалалаб"
],
"gender_forms": [
"хӏалалаб",
"хӏалалав",
"хӏалалай"
],
"senses": [
{
"text": "дазволены, дапушчальны; законны; безграхоўны",
"labels": [
"рэлігія"
],
"examples": [
{
"av": "хӏалалай лъади",
"be": "законная жонка, жонка"
}
]
},
{
"text": "сумленна набыты, зароблены сваёй працай",
"examples": [
{
"av": "хӏалалаб боцӏи",
"be": "дабро, заробленае потам і крывёй; багацце, набытае сваёй сумленнай працай"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалалаб-бацӏцӏадаб",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалалаб-бацӏцӏадаб"
],
"gender_forms": [
"хӏалалаб-бацӏцӏадаб",
"хӏалалав-бацӏцӏадав",
"хӏалалай-бацӏцӏадай"
],
"senses": [
{
"text": "сумленны, чысты; дазволены, дапушчальны; безграхоўны",
"labels": [
"рэлігія"
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалалаб-хӏарамаб",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалалаб-хӏарамаб"
],
"senses": [
{
"text": "дазволенае і забароненае",
"labels": [
"субстантываваны назоўнік",
"не скланяецца"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалалда",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалалда"
],
"senses": [
{
"text": "у якім-небудзь выглядзе, стане, становішчы",
"labels": [
"паслялог"
],
"examples": [
{
"av": "гьединаб хӏалалдалда",
"be": "у такім выглядзе, у такім стане"
},
{
"av": "загьираб хӏалалдалда",
"be": "яўна"
},
{
"av": "щиб хӏалалда?",
"be": "у якім выглядзе? у якім стане?"
},
{
"av": "дун лъикӏаб хӏалалдалда вуго",
"be": "я знаходжуся ў добрым становішчы"
},
{
"av": "унтарав захӏматаб хӏалалдалда вуго",
"be": "хворы знаходзіцца ў цяжкім стане"
},
{
"av": "цо хӏалалда течӏо",
"be": "спакою не даў"
}
]
}
],
"pos": "паслялог",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалаллъи",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалаллъи",
"хӏалаллъиялъ",
"хӏалаллъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалаллъизе"
},
{
"text": "дазвол, дазволенне; прабачэнне",
"labels": [
"рэлігія"
],
"examples": [
{
"av": "хӏалаллъи тӏалаб гьабизе",
"be": "прасіць прабачэння"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалаллъизаби",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалаллъизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалаллъизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалаллъизабизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалаллъизаб",
"forms": [
"хӏалаллъизабизе",
"хӏалаллъизабула",
"хӏалаллъизабила",
"хӏалаллъизабуна",
"хӏалаллъизабе"
],
"senses": [
{
"labels": [
"каўзатыўная форма"
],
"forceto": "хӏалаллъизе"
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалаллъизе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалаллъизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалаллъ",
"forms": [
"хӏалаллъизе",
"хӏалаллъула",
"хӏалаллъила",
"хӏалаллъана",
"хӏалаллъе"
],
"senses": [
{
"text": "быць дазволеным; быць вызваленым, ачышчаным ад грахоў",
"labels": [
"рэлігія"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалалъ",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалалъ"
],
"senses": [
{
"text": "ледзь, ледзьве; ледзь-ледзь, з вялікім намаганнем, з вялікай цяжкасцю; гвалтоўна; абы-як",
"labels": [
"прыслоўе"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалихъе",
"kind": "see"
},
{
"target": "хӏалица",
"kind": "see"
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалахӏо",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалахӏо",
"хӏалахӏоялъ",
"хӏалахӏоялъул"
],
"senses": [
{
"text": "халва",
"comment": "кулінскі; горскі"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏала-балалъ",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏала-балалъ"
],
"senses": [
{
"text": "ледзь-ледзь, з цяжкасцю",
"labels": [
"прыслоўе"
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏала-малалъ",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏала-малалъ"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалалъ",
"kind": "see"
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалбазе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалба",
"forms": [
"хӏалбазе",
"хӏалбала",
"хӏалбана",
"хӏалбай"
],
"senses": [
{
"text": "напружыцца; прыкласці сілы, намаганні",
"examples": [
{
"av": "гъуй бухъизе лъикӏго хӏалбазе ккана",
"be": "прыйшлося прыкласці намаганні, каб капаць калодзеж"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалбай",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалбай"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалбазе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалбачӏин",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалбачӏин",
"хӏалбачӏиналъ",
"хӏалбачӏиналъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалбачӏине"
},
{
"text": "шаленства; афэкт"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалбачӏине",
"stress": 3,
"stem": "хӏалбачӏ",
"forms": [
"хӏалбачӏине",
"хӏалбачӏуна",
"хӏалбачӏина",
"хӏалбачӏана"
],
"senses": [
{
"text": "упасці ў шаленства"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалбихьи",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалбихьи"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалбихьизе"
},
{
"text": "досвед, вопыт; эксперымент",
"examples": [
{
"av": "хӏалбихьи гьабизе",
"be": "дэманстраваць вопыт"
},
{
"av": "хӏалбихьи бугев",
"be": "вопытны"
},
{
"av": "мун дидаса хӏалбихьи бугев вуго",
"be": "ты дасведчаней за мяне"
},
{
"av": "хӏалбихьи гьечӏев",
"be": "недасведчаны, зялёны",
"comment": "(пра чалавека) разг."
},
{
"av": "хӏалбихьи гьечӏев хӏалтӏухъан",
"be": "недасведчаны рабочы"
}
]
},
{
"text": "проба, апрабацыя",
"examples": [
{
"av": "хӏалбихьиун халгьабизе",
"be": "выспрабаваць, паспрабаваць"
}
]
},
{
"text": "выпрабаванне; спакуса",
"examples": [
{
"av": "захӏматаб хӏалбихьи",
"be": "цяжкае выпрабаванне; цяжкі іскус"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалбихьизаби",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалбихьизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалбихьизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалбихьизабизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалбихьизаб",
"forms": [
"хӏалбихьизабизе",
"хӏалбихьизабула",
"хӏалбихьизабила",
"хӏалбихьизабуна",
"хӏалбихьизабе"
],
"senses": [
{
"labels": [
"каўзатыўная форма"
],
"forceto": "хӏалбихьизе"
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалбихьизе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалбихьизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалбихь",
"forms": [
"хӏалбихьизе",
"хӏалбихьула",
"хӏалбихьила",
"хӏалбихьана",
"хӏалбихье"
],
"senses": [
{
"text": "спрабаваць, апрабаваць што-небудзь",
"examples": [
{
"av": "чу кьолозе бажарулищали хӏалбихьизе",
"be": "паспрабаваць, ці здолею асядлаць каня"
}
]
},
{
"text": "выпрабоўваць, выпрабаваць каго-небудзь; спакушаць каго-небудзь",
"examples": [
{
"av": "моторалъул хӏалбихьизе",
"be": "выпрабаваць матор"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалбихьиялъул",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалбихьиялъул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "хӏалбихьи",
"comment": "родны склон"
},
{
"text": "вопытны, эксперыментальны",
"examples": [
{
"av": "хӏалбихьиялъул лаборатория",
"be": "эксперыментальная лабараторыя"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалбихьи",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "родны"
}
{
"word": "хӏалбохад",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалбохад",
"хӏалбохадица",
"хӏалбохадил",
"хӏалбохадал"
],
"senses": [
{
"text": "той (тая), каму жадаюць, каб душа радавалася"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалива",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалива",
"хӏаливаялъ",
"хӏаливаялъул"
],
"senses": [
{
"text": "халва",
"examples": [
{
"av": "хӏалива босизе",
"be": "купляць халву"
},
{
"av": "хӏалива кваназе",
"be": "паесці халвы"
},
{
"av": "тукаде хӏалива бачӏун буго",
"be": "у магазін паступіла халва"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалигъин",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалигъин",
"хӏалигъиналъ",
"хӏалигъиналъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалигъине"
},
{
"text": "бурны рост",
"comment": "раслін"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалигъинаби",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалигъинаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалигъинабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалигъинабизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалигъинаб",
"forms": [
"хӏалигъинабизе",
"хӏалигъинабула",
"хӏалигъинабила",
"хӏалигъинабуна",
"хӏалигъинабе"
],
"senses": [
{
"text": "спрыяць бурнаму росту",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
],
"comment": "раслін"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалигъине",
"stress": 5,
"stem": "хӏалигъ",
"forms": [
"хӏалигъине",
"хӏалигъуна",
"хӏалигъина",
"хӏалигъана"
],
"senses": [
{
"text": "бурна расці",
"comment": "пра расліны"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалигъун",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалигъун"
],
"senses": [
{
"labels": [
"дзеепрыслоўе"
],
"deverbfrom": "хӏалигъине"
},
{
"text": "бурна",
"examples": [
{
"av": "хӏалигъун тӏегьазе",
"be": "бурна цвісці"
},
{
"av": "цӏад хӏаллъани, хӏалухъен хӏалигъунун цӏакъ бижула",
"be": "пры дастатку дажджоў іржышча расце бурна",
"labels": [
"прыказка"
]
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалигъине",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "дзеепрыслоўе"
}
{
"word": "хӏаликъаб",
"stress": 5,
"stem": "хӏаликъа",
"forms": [
"хӏаликъаб"
],
"gender_forms": [
"хӏаликъаб",
"хӏаликъав",
"хӏаликъай"
],
"senses": [
{
"text": "бездапаможны",
"examples": [
{
"av": "хӏаликъав чи",
"be": "бездапаможны чалавек"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏаликъго",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏаликъго"
],
"senses": [
{
"text": "бездапаможна",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "хӏаликъго вихьулев вуго",
"be": "выглядае бездапаможна"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏаликълъи",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏаликълъи",
"хӏаликълъиялъ",
"хӏаликълъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏаликълъизе"
},
{
"text": "бездапаможнасць"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏаликълъизаби",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏаликълъизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏаликълъизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏаликълъизабизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏаликълъизаб",
"forms": [
"хӏаликълъизабизе",
"хӏаликълъизабула",
"хӏаликълъизабила",
"хӏаликълъизабуна",
"хӏаликълъизабе"
],
"senses": [
{
"text": "зрабіць каго-небудзь бездапаможным",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏаликълъизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏаликълъ",
"forms": [
"хӏаликълъизе",
"хӏаликълъула",
"хӏаликълъила",
"хӏаликълъана"
],
"senses": [
{
"text": "ставацца, стаць бездапаможным"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалилат",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалилат",
"хӏалилатица",
"хӏалилатил"
],
"senses": [
{
"text": "жонка, законная жонка",
"labels": [
"кніжнае"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалимаб",
"stress": 5,
"stem": "хӏалима",
"forms": [
"хӏалимаб"
],
"gender_forms": [
"хӏалимаб",
"хӏалимав",
"хӏалимай"
],
"senses": [
{
"text": "пакорлівы, цярплівы, мяккі; пяшчотны",
"examples": [
{
"av": "хӏалимаб балагьи",
"be": "нежны погляд"
},
{
"av": "хӏалимав чи",
"be": "цярплівы чалавек"
},
{
"av": "хӏалимав чиясул ццин бахъиналдаса цӏунаги",
"be": "не дай бог, каб цярплівы выйшаў з сябе",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "хӏалимай гӏадан",
"be": "мяккая жанчына"
},
{
"av": "хӏалимасул зар бегӏераб",
"be": "у лагоднага кулак востры",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "ракӏ хӏалимав",
"be": "міласэрны"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалимго",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалимго"
],
"senses": [
{
"text": "пакорліва, цярпліва, мякка",
"labels": [
"прыслоўе"
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалимлъи",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалимлъи",
"хӏалимлъиялъ",
"хӏалимлъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалимлъизе"
},
{
"text": "пакорлівасць, цярплівасць, мяккасць"
},
{
"examples": [
{
"av": "рекӏел хӏалимлъи",
"be": "міласэрнасць"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалимлъизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалимлъ",
"forms": [
"хӏалимлъизе",
"хӏалимлъула",
"хӏалимлъила",
"хӏалимлъана",
"хӏалимлъе"
],
"senses": [
{
"text": "быць, стаць пакорлівым, цярплівым, мяккім"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалихин",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалихин"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"av": "хӏалихин бачӏине",
"be": "шалець; лютаваць"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалихъе",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалихъе"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалалъ",
"kind": "see"
},
{
"target": "хӏалица",
"kind": "see"
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалихьалъи",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалихьалъи",
"хӏалихьалъиялъ",
"хӏалихьалъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалихьалъизе"
},
{
"text": "нізкасць; подласць",
"examples": [
{
"av": "хӏалихьалъи гьабизе",
"be": "здзейсніць подласць"
},
{
"av": "хӏалихьалъи чорхолъ бугев чи",
"be": "подлы чалавек"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалихьалъизаби",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалихьалъизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалихьалъизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалихьалъизабизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалихьалъизаб",
"forms": [
"хӏалихьалъизабизе",
"хӏалихьалъизабула",
"хӏалихьалъизабила",
"хӏалихьалъизабуна",
"хӏалихьалъизабе"
],
"senses": [
{
"text": "зрабіць подлым, гнусным; спрыяць таму, каб стаў подлым, гнусным; прыводзіць, прывесці да падласці",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
],
"examples": [
{
"av": "гӏемерго бечелъиялъ чи хӏалихьалъизавула",
"be": "залішняе багацце прыводзіць чалавека да нізкасці",
"labels": [
"прыказка"
]
}
]
},
{
"text": "садзейнічаць ляноце",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалихьалъизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалихьалъ",
"forms": [
"хӏалихьалъизе",
"хӏалихьалъула",
"хӏалихьалъила",
"хӏалихьалъана",
"хӏалихьалъе"
],
"senses": [
{
"text": "быць, стаць подлым, падлюгам, нягоднікам"
},
{
"text": "лянавацца, станавіцца лянівым",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
]
},
{
"text": "рабіцца хуліганістым, стаць хуліганістым; хуліганіць",
"labels": [
"дыялектызм"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалихьат",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалихьат",
"хӏалихьатица",
"хӏалихьатил"
],
"senses": [
{
"text": "падлы чалавек, падлец, нягоднік; каналья"
},
{
"text": "хуліган, балагур",
"labels": [
"дыялектызм"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалихьатаб",
"stress": 5,
"stem": "хӏалихьата",
"forms": [
"хӏалихьатаб"
],
"gender_forms": [
"хӏалихьатаб",
"хӏалихьатав",
"хӏалихьатай"
],
"senses": [
{
"text": "падлы, брыдкі",
"examples": [
{
"av": "хӏалихьатаб гӏамал",
"be": "падлы нораў"
},
{
"av": "хӏалихьатав рос",
"be": "падлы муж"
},
{
"av": "хӏалихьатав чи",
"be": "подлы чалавек, падлец, нягоднік"
},
{
"av": "хӏалихьатай гӏадан",
"be": "подлая жанчына, нягодніца"
},
{
"av": "хӏалихьатал гӏадамал (чагӏи)",
"be": "падлыя людзі, падлюгі, нягоднікі"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалихьатго",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалихьатго"
],
"senses": [
{
"text": "падла, брыдка",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "хӏалихьатго гӏумру тӏамизе",
"be": "правесці жыццё ў падласці"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалица",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалица"
],
"senses": [
{
"text": "ледзьве, з вялікай цяжкасцю; ледзь-ледзь, з вялікім намаганнем; з грахом напалам",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "хӏалица бетӏербахъизе",
"be": "канцы з канцамі зводзіць"
},
{
"av": "хӏалица щвана дихъе гьеб тӏехь",
"be": "я з цяжкасцю дастаў гэтую кнігу"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалалъ",
"kind": "see"
},
{
"target": "хӏалихъе",
"kind": "see"
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалкъай",
"stress": 3,
"stem": "хӏалкъа",
"forms": [
"хӏалкъай",
"хӏалкъаялъ",
"хӏалкъаялъул"
],
"senses": [
{
"text": "сум, смутак, засмучэнне, горыч; гора, скруха"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалкъай-къварилъи",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалкъай-къварилъи",
"хӏалкъай-къварилъиялъ",
"хӏалкъай-къварилъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "горасці, смуткі, засмучэнні",
"labels": [
"зборны назоўнік"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалкъари",
"stress": 7,
"forms": [
"хӏалкъари",
"хӏалкъариялъ",
"хӏалкъариялъул"
],
"senses": [
{
"text": "здзекаванне, здзек",
"examples": [
{
"av": "хӏалкъари гьабизе",
"be": "здзекацца"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалкӏвараб",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалкӏвараб"
],
"senses": [
{
"labels": [
"дзеепрыметнік"
],
"participlefrom": "хӏалкӏвезе"
},
{
"text": "пасільны",
"examples": [
{
"av": "хӏалкӏвараб кумек",
"be": "пасільная дапамога"
},
{
"av": "хӏалкӏвараб къадаралда",
"be": "па меры магчымасці, колькі зможа"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалкӏвезе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "дзеепрыметнік"
}
{
"word": "хӏалкӏварабгӏан",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалкӏварабгӏан"
],
"senses": [
{
"text": "колькі зможаш",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "хӏалкӏварабгӏан гӏарац балагье дие",
"be": "знайдзі мне грошай, колькі зможаш"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалкӏвезе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалкӏ",
"forms": [
"хӏалкӏвезе",
"хӏалкӏола",
"хӏалкӏвела",
"хӏалкӏвана"
],
"senses": [
{
"text": "магчы; мець магчымасць, быць у сілах, у стане што-небудзь рабіць",
"examples": [
{
"av": "гьеб гьабизе дуда хӏалкӏвеладай?",
"be": "ты ў сілах гэта зрабіць?"
},
{
"av": "хӏалкӏовухъе",
"be": "па меры магчымасці"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалкӏвей",
"stress": 3,
"stem": "хӏалкӏве",
"forms": [
"хӏалкӏвей",
"хӏалкӏвеялъ",
"хӏалкӏвеялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалкӏвезе"
},
{
"text": "моц, сіла, магутнасць; усемагутнасць"
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалкӏолъи",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалкӏолеб",
"stress": 3,
"stem": "хӏалкӏоле",
"forms": [
"хӏалкӏолеб"
],
"senses": [
{
"labels": [
"дзеепрыметнік"
],
"participlefrom": "хӏалкӏвезе"
},
{
"text": "магутны, усемагутны",
"examples": [
{
"av": "хӏалкӏолев Аллагь",
"be": "ўсемагутны Алах"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалкӏвезе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "дзеепрыметнік"
}
{
"word": "хӏалкӏолъи",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалкӏолъи",
"хӏалкӏолъиялъ",
"хӏалкӏолъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "магутнасць, моц, сіла; усемагутнасць",
"examples": [
{
"av": "хӏалкӏолъи бугеб",
"be": "магутны"
},
{
"av": "инсанасул гӏакълу хӏалкӏолъи бугеб жо буго",
"be": "чалавечы розум магутны"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏаллъазе",
"stress": 3,
"stem": "хӏаллъа",
"forms": [
"хӏаллъазе",
"хӏаллъала",
"хӏаллъана",
"хӏаллъай"
],
"senses": [
{
"text": "унікаць у характар каго-небудзь; разумець, зразумець каго-што-небудзь",
"examples": [
{
"av": "гьудуласул хӏаллъазе",
"be": "разумець сябра"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏаллъай",
"stress": 3,
"stem": "хӏаллъа",
"forms": [
"хӏаллъай",
"хӏаллъаялъ",
"хӏаллъаялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏаллъазе"
},
{
"text": "разуменне"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏаллъалареб",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏаллъалареб"
],
"senses": [
{
"labels": [
"дзеепрыметнік"
],
"participlefrom": "хӏаллъазе"
},
{
"text": "незнаёмы",
"examples": [
{
"av": "хӏаллъалареб бакӏ",
"be": "незнаёмае месца"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏаллъазе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "дзеепрыметнік"
}
{
"word": "хӏаллъи",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏаллъи",
"хӏаллъиялъ",
"хӏаллъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏаллъизе"
},
{
"text": "частата; мноства"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏаллъизаби",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏаллъизаби",
"хӏаллъизабиялъ",
"хӏаллъизабиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏаллъизабизе"
},
{
"text": "пачашчэнне, частае паўтарэнне каго-небудзь ці чаго-небудзь"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏаллъизабизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏаллъизаб",
"forms": [
"хӏаллъизабизе",
"хӏаллъизабула",
"хӏаллъизабила",
"хӏаллъизабуна",
"хӏаллъизабе"
],
"senses": [
{
"text": "пачашчаць, пачасціць каго-небудзь, што-небудзь",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
],
"examples": [
{
"av": "гьев хӏалихьат нилъер къавулъ хӏаллъизавуге",
"be": "не часці хадзіць да гэтага нягодніка ў наш дом"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏаллъизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏаллъ",
"forms": [
"хӏаллъизе",
"хӏаллъула",
"хӏаллъила",
"хӏаллъана",
"хӏаллъе"
],
"senses": [
{
"text": "пачашчацца, пачасціцца",
"examples": [
{
"av": "цӏадал хӏаллъана",
"be": "дажджы пачасціліся"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалрекъезаби",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалрекъезаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалрекъезабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалрекъезабизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалрекъезаб",
"forms": [
"хӏалрекъезабизе",
"хӏалрекъезабула",
"хӏалрекъезабила",
"хӏалрекъезабуна",
"хӏалрекъезабе"
],
"senses": [
{
"text": "наладжваць, наладзіць дачыненні; знаходзіць, знайсці агульную мову",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
],
"examples": [
{
"av": "жиндаго лъаларев чиясулгунцин хӏалрекъезабизе бажарула досухъа",
"be": "ён здолее знайсці агульную мову нават з незнаёмым чалавекам"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалрекъезе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалрекъ",
"forms": [
"хӏалрекъезе",
"хӏалрекъола",
"хӏалрекъела",
"хӏалрекъана"
],
"senses": [
{
"text": "быць у ладах; падтрымліваць добразычлівае стаўленне",
"examples": [
{
"av": "хӏалрекъон рукӏа",
"be": "будзьце ў ладах"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалрекъей",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалрекъей"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалрекъезе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалтӏи",
"stress": 3,
"stem": "хӏалтӏ",
"forms": [
"хӏалтӏи",
"хӏалтӏиялъ",
"хӏалтӏиялъул",
"хӏалтӏуца",
"хӏалтӏул",
"хӏалтӏаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалтӏизе",
"forms": [
"хӏалтӏиялъ",
"хӏалтӏиялъул"
]
},
{
"text": "праца, дзеянне, занятак",
"forms": [
"хӏалтӏуца",
"хӏалтӏул",
"хӏалтӏаби"
],
"examples": [
{
"av": "бигьаяб хӏалтӏи",
"be": "лёгкая работа; работа не бі лежачага"
},
{
"av": "захӏматаб хӏалтӏи",
"be": "цяжкая праца"
},
{
"av": "ругьунаб хӏалтӏи",
"be": "звычайная праца"
},
{
"av": "рокъобе хӏалтӏи",
"be": "хатняя работа"
},
{
"av": "тӏехьалда тӏад хӏалтӏи",
"be": "праца над кнігай"
},
{
"av": "хӏалтӏи батаралъув хӏалтӏе, квен батаралъув кванай",
"be": "працуй там, дзе застаў іншых за працай, еж там, дзе іншых застаў за трапезай",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "хӏалтӏи бокьуларесе хинкӏги бокьуге",
"be": "хто не любіць працаваць, той хай не захоча есці",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "хӏалтӏи лъикӏаб — хехдаричӏеб",
"be": "добрая праца, якая робіцца не спяшаючыся",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "нилъер бечелъи — хӏалтӏи",
"be": "наша багацце — праца",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "хӏалтӏул алат (тӏагӏел)",
"be": "прылада працы"
},
{
"av": "хӏалтӏул цевехъан",
"be": "ударнік працы, перадавік працы"
},
{
"av": "хӏалтӏул церехъабазе шапакъатал щвана",
"be": "перадавікі працы атрымалі ўзнагароды"
},
{
"av": "хӏалтӏуда байбихьизе",
"be": "пачаць працу"
},
{
"av": "хӏалтӏуда ватизе",
"be": "знайсці на працы"
},
{
"av": "хӏалтӏуда квербазе",
"be": "пачынаць працу; прыступіць да працы"
},
{
"av": "хӏалтӏуда рекъарабила мухьги букӏунеб",
"be": "па працы і плата",
"labels": [
"прыказка"
],
"comment": "як папрацуеш, так і паясі"
},
{
"av": "хӏалтӏуде восизе",
"be": "прымаць на работу"
},
{
"av": "хӏалтӏудаса виччазавизе",
"be": "прасіцца з работы"
},
{
"av": "хӏалтӏудаса рехизе",
"be": "зняць з работы, звольніць з работы"
},
{
"av": "хӏалтӏухъ мухь",
"be": "зарплата, плата за працу"
},
{
"av": "хӏалтӏул кор боркьараб заман",
"be": "страда"
},
{
"av": "хӏалтӏуда квер рекӏарав",
"be": "працавіты",
"labels": [
"размоўнае слова",
"выраз"
],
"comment": "літ. той, у каго рука да працы прылепленая"
}
]
},
{
"text": "праца",
"comment": "навуковы",
"examples": [
{
"av": "досул хӏалтӏаби Дагъистаналдаго машгьурал руго",
"be": "яго працы вядомыя па [ўсім] Дагестане"
}
]
},
{
"text": "практыкаванне",
"labels": [
"граматыка"
],
"examples": [
{
"av": "хадурегӏелазул битӏунхъваялда тӏасан хӏалтӏи",
"be": "практыкаванне па правапісе паслялогаў"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалтӏизаби",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалтӏизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалтӏизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалтӏизабизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалтӏизаб",
"forms": [
"хӏалтӏизабизе",
"хӏалтӏизабула",
"хӏалтӏизабила",
"хӏалтӏизабуна",
"хӏалтӏизабе"
],
"senses": [
{
"text": "прымушаць, прымусіць каго-небудзь працаваць; даваць, даць каму-небудзь працу",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
],
"examples": [
{
"av": "гӏемер хӏалтӏизавизе",
"be": "прымусіць шмат працаваць"
}
]
},
{
"text": "прыводзіць, прывесці што-небудзь у дзеянне; пускаць, пусціць што-небудзь у ход; уключаць, уключыць што-небудзь",
"examples": [
{
"av": "мотор хӏалтӏизабизе",
"be": "запусціць матор"
},
{
"av": "радио хӏалтӏизабизе",
"be": "уключыць радыёпрыёмнік"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалтӏизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалтӏ",
"forms": [
"хӏалтӏизе",
"хӏалтӏула",
"хӏалтӏила",
"хӏалтӏана",
"хӏалтӏе"
],
"senses": [
{
"text": "працаваць",
"examples": [
{
"av": "хӏалтӏизе бокьи",
"be": "працавітасць"
},
{
"av": "хӏалтӏизе бокьулев",
"be": "працавіты"
},
{
"av": "хӏалтӏизе кӏвей",
"be": "працаздольнасць"
},
{
"av": "хӏалтӏизе кӏолев",
"be": "працаздольны"
},
{
"av": "гӏемер хӏалтӏизе",
"be": "многа працаваць"
},
{
"av": "квеш хӏалтӏизе",
"be": "кепска працаваць"
},
{
"av": "лъикӏ хӏалтӏизе",
"be": "добра працаваць"
},
{
"av": "заводалда хӏалтӏизе",
"be": "працаваць на заводзе"
},
{
"av": "тукада хӏалтӏизе",
"be": "працаваць у магазіне"
},
{
"av": "тӏехьалда тӏад хӏалтӏизе",
"be": "працаваць над кнігай"
},
{
"av": "мугӏалимлъун хӏалтӏизе",
"be": "працаваць настаўнікам"
},
{
"av": "хӏама гӏадин хӏалтӏизе",
"be": "працаваць не пакладаючы рук, працаваць як вол",
"comment": "літ. працаваць як асёл"
},
{
"av": "хӏалтӏарасда лъала хинкӏил тӏагӏам",
"be": "хто працуе, той адчуе смак хлеба",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "хӏалтӏичӏев кваналаро",
"be": "хто не працуе, той не есць",
"labels": [
"прыказка"
]
}
]
},
{
"text": "хадзіць",
"examples": [
{
"av": "сагӏат хӏалтӏулеб буго",
"be": "гадзіннік ідзе"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалтӏи-пиша",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалтӏи-пиша",
"хӏалтӏи-пишаялъ",
"хӏалтӏи-пишаялъул"
],
"senses": [
{
"text": "праца, дзеянне; занятак; прафесія",
"labels": [
"зборны назоўнік"
],
"examples": [
{
"av": "досул хӏалтӏи-пиша щиб бугеб?",
"be": "чым ён займаецца?"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалтӏул",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалтӏул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "хӏалтӏи",
"comment": "родны склон"
},
{
"text": "рабочы",
"examples": [
{
"av": "хӏалтӏул анкь",
"be": "рабочы тыдзень"
},
{
"av": "хӏалтӏул къо",
"be": "працоўны дзень"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалтӏи",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "родны"
}
{
"word": "хӏалтӏулареб",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалтӏулареб"
],
"senses": [
{
"labels": [
"дзеепрыметнік"
],
"participlefrom": "хӏалтӏизе"
},
{
"text": "непрацоўны",
"examples": [
{
"av": "хӏалтӏулареб къо",
"be": "непрацоўны дзень"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалтӏизе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "дзеепрыметнік"
}
{
"word": "хӏалтӏухъабазул",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалтӏухъабазул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "хӏалтӏухъаби",
"comment": "родны склон"
},
{
"text": "рабочы",
"examples": [
{
"av": "хӏалтӏухъабазул столовая",
"be": "рабочая сталавая"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалтӏухъаби",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "родны"
}
{
"word": "хӏалтӏухъаби",
"stress": 3,
"stem": "хӏалтӏухъаб",
"forms": [
"хӏалтӏухъаби",
"хӏалтӏухъабаз",
"хӏалтӏухъабазул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"множны лік"
],
"pluralfor": "хӏалтӏухъан"
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалтӏухъан",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "множны лік"
}
{
"word": "хӏалтӏухъан",
"stress": 3,
"stem": "хӏалтӏухъа",
"forms": [
"хӏалтӏухъан",
"хӏалтӏухъаас",
"хӏалтӏухъаалъ",
"хӏалтӏухъаасул",
"хӏалтӏухъаалъул",
"хӏалтӏухъаби"
],
"senses": [
{
"text": "рабочы і рабочая; работнік і работніца",
"examples": [
{
"av": "лъикӏав хӏалтӏухъан",
"be": "добры работнік"
},
{
"av": "заводалъул хӏалтӏухъан",
"be": "рабочы завода"
},
{
"av": "столоваялъул хӏалтӏухъан",
"be": "работніца сталовай"
},
{
"av": "фабрикалъул хӏалтӏухъан",
"be": "рабочая фабрыкі"
},
{
"av": "совхозалъул хӏалтӏухъаби",
"be": "рабочыя саўгаса"
}
]
},
{
"text": "супрацоўнік і супрацоўніца",
"examples": [
{
"av": "гӏелмияв хӏалтӏухъан",
"be": "навуковы супрацоўнік"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "множны лік"
}
{
"word": "хӏалтӏухъанлъи",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалтӏухъанлъи",
"хӏалтӏухъанлъиялъ",
"хӏалтӏухъанлъиялъул"
],
"senses": [
{
"comment": "абстрактнае імя ад 'хӏалтӏухъан'"
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалтӏухъан",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалухъадукъаб",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалухъадукъаб"
],
"gender_forms": [
"хӏалухъадукъаб",
"хӏалухъадукъав",
"хӏалухъадукъай"
],
"senses": [
{
"text": "малаўраджайны",
"labels": [
"рэдка"
],
"examples": [
{
"av": "хӏалухъадукъаб сон",
"be": "неўраджайны год"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалухъадул",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалухъадул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "хӏалухъен",
"comment": "родны склон"
},
{
"text": "зярновы, хлебны",
"examples": [
{
"av": "хӏалухъадул хурзал",
"be": "хлебныя палі, хлябы"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалухъен",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "родны"
}
{
"word": "хӏалухъен",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалухъен",
"хӏалухъеналъ",
"хӏалухъеналъул",
"хӏалухъадул"
],
"senses": [
{
"text": "збожжа, ураджай збожжа; хлеб",
"examples": [
{
"av": "хӏалухъен бакӏаризе",
"be": "жаць, уборваць хлеб"
},
{
"av": "хӏалухъадул лал тӏамизе",
"be": "малаціць хлеб"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "тӏорщел",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалуцадго",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалуцадго"
],
"senses": [
{
"text": "напружана, натужна",
"labels": [
"прыслоўе"
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалуцараб",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалуцараб"
],
"senses": [
{
"labels": [
"дзеепрыметнік"
],
"participlefrom": "хӏалуцине"
},
{
"text": "напружаны",
"examples": [
{
"av": "хӏалуцараб ахӏвал-хӏал",
"be": "напружанае становішча; напружаная сітуацыя"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалуцине",
"kind": "from"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "дзеепрыметнік"
}
{
"word": "хӏалуцин",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалуцин",
"хӏалуциналъ",
"хӏалуциналъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалуцине"
},
{
"text": "напружанне сіл, натуга",
"examples": [
{
"av": "хӏалуциналъ досул рачел тӏун бачӏана",
"be": "яго рамень лопнуў ад напругі"
}
]
},
{
"text": "напружанасць"
},
{
"text": "задышка; кашаль"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалуцинаби",
"stress": 5,
"forms": [
"хӏалуцинаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалуцинабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалуцинабизе",
"stress": 5,
"stem": "хӏалуцинаб",
"forms": [
"хӏалуцинабизе",
"хӏалуцинабула",
"хӏалуцинабила",
"хӏалуцинабуна",
"хӏалуцинабе"
],
"senses": [
{
"text": "напружваць, напружыць сілы",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
]
},
{
"text": "выклікаць удушша"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалуцине",
"stress": 5,
"stem": "хӏалуц",
"forms": [
"хӏалуцине",
"хӏалуцуна",
"хӏалуцина",
"хӏалуцана",
"хӏалуце"
],
"senses": [
{
"text": "напружвацца, напружыцца; (па)натужыцца"
},
{
"text": "задыхацца",
"examples": [
{
"av": "дов хӏалуцун вуго",
"be": "ён задыхаецца"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалхъублъи",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалхъублъи",
"хӏалхъублъиялъ",
"хӏалхъублъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
]
},
{
"text": "завісць"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалхъублъизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалхъублъ",
"forms": [
"хӏалхъублъизе",
"хӏалхъублъула",
"хӏалхъублъила",
"хӏалхъублъана",
"хӏалхъублъе"
],
"senses": [
{
"text": "зайздросціць"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалхьезаби",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалхьезаби",
"хӏалхьезабиялъ",
"хӏалхьезабиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалхьезабизе"
},
{
"text": "задавальненне; супакойванне каго-небудзь"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалхьезабизе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалхьезаб",
"forms": [
"хӏалхьезабизе",
"хӏалхьезабула",
"хӏалхьезабила",
"хӏалхьезабуна",
"хӏалхьезабе"
],
"senses": [
{
"text": "задавальняць, задаволіць каго-небудзь; супакойваць, супакоіць каго-небудзь; усяляць, усяліць у каго-небудзь упэўненасць",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалхьезе",
"stress": 3,
"stem": "хӏалхь",
"forms": [
"хӏалхьезе",
"хӏалхьола",
"хӏалхьела",
"хӏалхьана"
],
"senses": [
{
"text": "задавальняцца, задаволіцца; супакойвацца, супакоіцца"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалхьей",
"stress": 3,
"stem": "хӏалхье",
"forms": [
"хӏалхьей",
"хӏалхьеялъ",
"хӏалхьеялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалхьезе"
},
{
"text": "задавальненне; спакой"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалхьи",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалхьи",
"хӏалхьиялъ",
"хӏалхьиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "адпачынак; перадышка",
"examples": [
{
"av": "хӏалхьи гьабизе",
"be": "адпачываць, адпачыць; перадыхаць, перадыхнуць; (з)рабіць перадышку"
}
]
},
{
"text": "спакой; супакаенне",
"examples": [
{
"av": "хӏалхьи бачӏине",
"be": "супакоіцца"
},
{
"av": "хӏалхьи букӏине",
"be": "мець спакой"
},
{
"av": "хӏалхьи тезе",
"be": "даць спакой"
},
{
"av": "хӏалхьи течӏо",
"be": "не даваў спакою"
},
{
"av": "рекӏее хӏалхьи лъугьана",
"be": "сэрца супакоілася"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалхьияб",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалхьияб"
],
"gender_forms": [
"хӏалхьияб",
"хӏалхьияв",
"хӏалхьияй"
],
"senses": [
{
"text": "спакойны",
"examples": [
{
"av": "хӏалхьияб бакӏ",
"be": "спакойнае месца"
}
]
},
{
"text": "утульны"
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "хӏалцадул",
"stress": 6,
"forms": [
"хӏалцадул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "хӏалцен",
"comment": "родны склон"
}
],
"see_also": [
{
"target": "хӏалцен",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "родны"
}
{
"word": "хӏалцадухер",
"stress": 6,
"forms": [
"хӏалцадухер",
"хӏалцадухералъ",
"хӏалцадухералъул"
],
"senses": [
{
"text": "каліна звычайная"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалцазаби",
"stress": 6,
"forms": [
"хӏалцазаби",
"хӏалцазабиялъ",
"хӏалцазабиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "хӏалцазабизе"
},
{
"text": "выкліканне кашлю"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалцазабизе",
"stress": 6,
"stem": "хӏалцазаб",
"forms": [
"хӏалцазабизе",
"хӏалцазабула",
"хӏалцазабила",
"хӏалцазабуна",
"хӏалцазабе"
],
"senses": [
{
"text": "выклікаць кашаль",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "хӏалцазе",
"stress": 6,
"stem": "хӏалца",
"forms": [
"хӏалцазе",
"хӏалцала",
"хӏалцана"
],
"senses": [
{
"text": "пакашляць"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "хӏалцай",
"stress": 6,
"forms": [
"хӏалцай"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "хӏалцазе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "хӏалцен",
"stress": 6,
"forms": [
"хӏалцен",
"хӏалценалъ",
"хӏалценалъул",
"хӏалцадул"
],
"senses": [
{
"text": "кашель",
"examples": [
{
"av": "гъанкъул хӏалцен",
"be": "зацяжны кашель"
},
{
"av": "хӏалцен речӏчӏизабизе",
"be": "выклікаць кашаль"
},
{
"av": "танхьил кӏкӏуялъ хӏалцен речӏчӏизабула",
"be": "тытунёвы дым выклікае кашель"
},
{
"av": "досда хӏалцен речӏчӏана",
"be": "яго адолеў кашаль"
},
{
"av": "хӏалцадул дару",
"be": "лекі ад кашлю"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏалчӏахъад",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏалчӏахъад",
"хӏалчӏахъадица",
"хӏалчӏахъадил",
"хӏалчӏахъадал"
],
"senses": [
{
"text": "той (тая), каму жадаюць здароўя"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏал-зулму",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏал-зулму",
"хӏал-зулмуялъ",
"хӏал-зулмуялъул"
],
"senses": [
{
"text": "гвалт, прыгнёт",
"labels": [
"зборны назоўнік"
],
"examples": [
{
"av": "хӏал-зулму гьабизе",
"be": "прыгнятаць, гвалціць"
},
{
"av": "хӏал-зулмуялдалъун росасе кьуна дой",
"be": "яе гвалтоўна выдалі замуж"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "хӏал-хӏукму",
"stress": 3,
"forms": [
"хӏал-хӏукму",
"хӏал-хӏукмуялъ",
"хӏал-хӏукмуялъул"
],
"senses": [
{
"text": "стан; жыццё-быццё; жыццё",
"labels": [
"размоўнае слова",
"зборны назоўнік"
],
"comment": "напрыклад здароўя",
"examples": [
{
"av": "хӏал-хӏукму лъазабизе",
"be": "высветліць стан здароўя"
},
{
"av": "хӏал-хӏукму цӏехезе",
"be": "даведацца пра жыццё-быццё"
},
{
"av": "хӏал-хӏукму кин бугеб?",
"be": "як жытуха?"
}
]
}
],
"pos": "выраз",
"form": "—"
}