←

sources.avar.me / av-tr

кке

4 статей

→
Оглавление страницы (4)

ккезаби

сообщить о неточности
{
  "word": "ккезаби",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "ккезаби"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "masdar",
        "ettirgen çatı",
        "fiil"
      ],
      "masdarforceto": "ккезабизе"
    }
  ],
  "pos": "fiil",
  "form": "masdar"
}

ккезабизе

сообщить о неточности
{
  "word": "ккезабизе",
  "stress": 3,
  "stem": "ккезаб",
  "forms": [
    "ккезабизе",
    "ккезабула",
    "ккезабила",
    "ккезабуна",
    "ккезабе"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "devirmek; düşürmek",
      "labels": [
        "ettirgen çatı"
      ],
      "forceto": "ккезе",
      "refwordnum": "2",
      "comment": "darbeyle"
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "ккезе",
      "kind": "from",
      "refwordnum": "2"
    }
  ],
  "pos": "fiil",
  "form": "ettirgen çatı"
}

ккезе

сообщить о неточности
{
  "word": "ккезе",
  "stress": 3,
  "stem": "кк",
  "forms": [
    "ккезе",
    "ккола",
    "ккела",
    "ккуна",
    "кка"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "bir yerde bulunmak, düşmek; bir şeye kapılmak",
      "examples": [
        {
          "av": "асирлъуде ккезе",
          "tr": "esir düşmek"
        },
        {
          "av": "гӏодов ккезе",
          "tr": "düşmek, yere düşmek"
        },
        {
          "av": "кӏалдибе ккезе",
          "tr": "ağzına düşmek"
        },
        {
          "av": "гьитӏинго къватӏиве ккезе",
          "tr": "çocukluktan gurbete düşmek"
        },
        {
          "av": "чияр цӏобалде ккезе",
          "tr": "birinin yardımına, merhametine muhtaç olmak"
        },
        {
          "av": "дир квер хьолбокье ккана",
          "tr": "elim böğrüme girdi"
        },
        {
          "av": "дов мунагьалъукье ккана",
          "tr": "günah işledi",
          "comment": "kelimenin tam anlamıyla günaha girdi"
        },
        {
          "av": "дир иш гьанже гъосухъе ккун буго",
          "tr": "işim artık ona kaldı, işim artık ona bağlı"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "düşmek, yıkılmak",
      "examples": [
        {
          "av": "гвандиниве ккезе",
          "tr": "çukura düşmek"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "olmak, bulunmak; meydana gelmek",
      "examples": [
        {
          "av": "гьедин ккола",
          "tr": "böyle olur, böyle geçer"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "oluşturmak, tekabül etmek",
      "examples": [
        {
          "av": "кӏицӏул щуго анцӏго ккола",
          "tr": "iki kere beş on eder"
        },
        {
          "av": "12 кило ккола цо къали",
          "tr": "12 kilogram bir ölçü tutar",
          "comment": "kuru taneli maddelerin, dökme maddelerin"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "mal olmak; tutmak",
      "comment": "fiyat, değer hakkında",
      "examples": [
        {
          "av": "хираго ккезе",
          "tr": "pahalıya mal olmak"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "bulaşmak; geçmek; yakalanmak",
      "comment": "hastalık, rahatsızlık üzerine",
      "examples": [
        {
          "av": "гьури ккезе",
          "tr": "romatizmaya, radikülite yakalanmak; romatizma, radikülit olmak"
        },
        {
          "av": "унти ккезе",
          "tr": "hastalanmak"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "akraba olmak, yakın olmak",
      "comment": "akrabalık ilişkileri hakkında",
      "examples": [
        {
          "av": "инсул рахъалдасан дир гӏагарав чи ккола дов",
          "tr": "baba tarafında akrabam olur"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "içine sızmak, sinmek, yerleşmek",
      "examples": [
        {
          "av": "рекӏелъе хӏинкъи ккана",
          "tr": "içine korku düştü"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "biri veya bir şey olmak",
      "examples": [
        {
          "av": "ХӀамзатил Расул ккола тӏадегӏанаб гьунаралъул шагӏир",
          "tr": "Resul Gamzatov önde gelen bir şairdir"
        },
        {
          "av": "цӏам ккола кванилъ гьечӏого гӏолареб тӏагӏам",
          "tr": "tuz,suz yemeğin olmayacağı bir baharattır"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "kaplanmak; örtülmek",
      "comment": "kırağı ile, çiy ile",
      "examples": [
        {
          "av": "радалалде хартӏе щуб ккун батана",
          "tr": "sabaha karşı çimler çiyle kaplandı"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "gerçekleşmek; yapılmak",
      "examples": [
        {
          "av": "гара-чӏвари ккана",
          "tr": "bir konuşma gerçekleşti"
        },
        {
          "av": "кӏалъай ккана",
          "tr": "konuşma yapıldı; atışma, hesaplaşma oldu"
        },
        {
          "av": "рагъ ккана",
          "tr": "kavga çıktı"
        },
        {
          "av": "рагъ ккана",
          "tr": "savaş başladı"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "olmak, biri olmak",
      "examples": [
        {
          "av": "дов росдал администрациялъул бетӏерлъун ккун вуго",
          "tr": "o köy yönetiminin başkanı oldu"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "sahip olmak, bulmak",
      "examples": [
        {
          "av": "рес (санагӏат) ккезе",
          "tr": "fırsatı olmak"
        },
        {
          "av": "сабаб ккезе",
          "tr": "çıkış yolu bulmak"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "başlamak; gelmek; bastırmak",
      "comment": "don, soğuk için",
      "examples": [
        {
          "av": "цӏорой ккана",
          "tr": "soğuklar başladı"
        }
      ]
    },
    {
      "comment": "mastarla birlikte eylemin gerekliliğini, uygunluğunu, zorunluluğunu ifade eder",
      "examples": [
        {
          "av": "босизе ккана",
          "tr": "almak zorunda kaldı"
        },
        {
          "av": "ине ккела",
          "tr": "gitmek lazım"
        },
        {
          "av": "цӏализе ккела",
          "tr": "okumak gerekir; okumalı; okumak lazım"
        },
        {
          "av": "цӏад балеб букӏун, рокъор чӏезе ккана",
          "tr": "yağmur yüzünden evde kalmak zorunda kaldı"
        },
        {
          "av": "бер ккезе",
          "tr": "göz değmesine maruz kalmak"
        },
        {
          "av": "къотӏи ккезе",
          "tr": "anlaşmak, uzlaşmak"
        },
        {
          "av": "талихӏ ккезе",
          "tr": "şansı yaver gitmek; nasip olmak"
        },
        {
          "av": "хӏал ккезе",
          "tr": "çabalamak; zorluklarla karşılaşmak",
          "comment": "örn. yük kaldırırken"
        },
        {
          "av": "гъорлъе ккезе",
          "tr": "alışmak; uyum sağlamak; konuya vakıf olmak"
        },
        {
          "av": "тӏаде ккезе",
          "tr": "keşfetmek, bulmak; izini bulmak"
        },
        {
          "av": "гьой лъалкӏде тӏаде ккана",
          "tr": "köpek iz sürmeye başladı"
        },
        {
          "av": "тӏаде ккезе",
          "tr": "tahmin edip bulmak, fark etmek, anlamak"
        },
        {
          "av": "битӏун ккана",
          "tr": "doğru çıktı; tam üzerine göre (bedene göre); işte böyle olması gerekirdi"
        },
        {
          "av": "кколеб куцалда",
          "tr": "gerektiği gibi"
        },
        {
          "av": "букӏине кколеб куцалъ",
          "tr": "gerektiği gibi, olması gerektiği gibi"
        },
        {
          "av": "кколеб бакӏалде лъазабизе",
          "tr": "ilgili yere başvurmak, yetkili kişiye bildirmek"
        },
        {
          "av": "кколелъубги кколарелъубги",
          "tr": "yeri gelmişken ve gelmemişken"
        },
        {
          "av": "ккараб ккун букӏина",
          "tr": "ne olursa olsun, hele bir olsun"
        },
        {
          "av": "ккараб къо борхизе",
          "tr": "zor bir durumdan çıkmak, her türlü felakette dik durmak"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "fiil",
  "form": "mastar"
}

ккел

сообщить о неточности
{
  "word": "ккел",
  "forms": [
    "ккел",
    "ккелалъ",
    "ккелалъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "hasat, ürün",
      "examples": [
        {
          "av": "тӏорщалил ккел",
          "tr": "tahıl rekoltesi"
        },
        {
          "av": "исана хӏалухъадул ккел лъикӏаб буго",
          "tr": "bu yıl tahıl ürünü iyi"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "isim",
  "form": "yalın durum"
}