{
"word": "даўбіць",
"stress": 5,
"forms": [
"долбить"
],
"labels": [
"незакончанае трыванне"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанлъизе, борлъизе",
"precomment": "што",
"examples": [
{
"be": "даўбіць дрэва",
"av": "гъветӏ гӏанлъизе"
}
]
},
{
"text": "чӏечӏого цого жо такрар гьабизе, бугӏизе",
"precomment": "што і без дапаўнення (паўтараць)",
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "колькі яму ні даўбі – не разумее",
"av": "кигӏан дуца гьесда бугӏаниги, (гьесда) бичӏчӏуларо"
}
]
},
{
"text": "рекӏехъе лъазабизе",
"precomment": "што і без дапаўнення",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
}
]
}
{
"word": "даўгавалосы",
"stress": 10,
"forms": [
"длинноволосый",
"длинноволосая",
"длинноволосое"
],
"senses": [
{
"text": "рас халатаб",
"comment": "халатаб расалъул"
}
]
}
{
"word": "даўгавечнасць",
"stress": 7,
"forms": [
"долговечность"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемер мех (цӏикӏкӏун заман) бай, гӏумру халалъи",
"precomment": "працягласць"
},
{
"text": "щулалъи; гӏемераб заманалъе букӏин",
"precomment": "трываласць"
}
]
}
{
"word": "даўгавечны",
"stress": 7,
"stem": "ДОЛГОВЕЧН",
"forms": [
"долговечный",
"долговечная",
"долговечное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемер мех балеб; халат бахъараб; гӏумру халатаб",
"precomment": "працяглы",
"examples": [
{
"be": "доўгавечнае сяброўства",
"av": "гӏемер соназулаб гьудуллъи"
}
]
},
{
"text": "щулияб, халатаб заманалъе бугеб",
"precomment": "моцны; трывалы"
}
]
}
{
"word": "даўгавечны",
"stress": 8,
"stem": "ДОЛГОВРЕМЕНН",
"forms": [
"долговременный",
"долговременная",
"долговременное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемер мехалъул(аб), гӏемер мехалъ букӏунеб, халат бахъараб",
"examples": [
{
"be": "доўгачасовая адсутнасць",
"av": "гӏемер мехалъ ками (бакӏалда гьечӏолъи)"
},
{
"be": "доўгачасовае ўмацаванне",
"av": "гӏемер заманалъе бараб (гьабураб) щулалъи",
"labels": [
"военный термин"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "даўгавязы",
"stress": 2,
"forms": [
"дылда"
],
"labels": [
"мужчынскі род",
"жаночы род",
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "халатаб черхалъул чи, чӏалгӏадехалат, хьвархьвач"
}
]
}
{
"word": "даўгагрывы",
"stress": 8,
"forms": [
"долгогривый",
"долгогривая",
"долгогривое"
],
"senses": [
{
"text": "жал халатаб",
"examples": [
{
"be": "доўгагрывы конь",
"av": "жал халатаб чу"
}
]
}
]
}
{
"word": "даўгалетні",
"stress": 7,
"stem": "ДОЛГОЛЕТН",
"forms": [
"долголетний",
"долголетняя",
"долголетнее"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемерал соназ, гӏемер мехалъ букӏунеб, халат бахъараб",
"examples": [
{
"be": "даўгалетняе сяброўства",
"av": "гӏемер мехалъ халат бахъараб, гӏемер соназулаб гьудуллъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "даўгалецце",
"stress": 7,
"stem": "ДОЛГОЛЕТИ",
"forms": [
"долголетие"
],
"labels": [
"ніякі род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏумру халалъи, гӏемер мех бай",
"examples": [
{
"be": "праблема даўгалецця",
"av": "гӏумру халалъиялъул проблема (масъала)"
}
]
}
]
}
{
"word": "даўганогі",
"stress": 8,
"forms": [
"длинноногий",
"длинноногая",
"длинноногое"
],
"senses": [
{
"text": "бохдул халатаб"
}
]
}
{
"word": "даўганосы",
"stress": 8,
"forms": [
"длинноносый",
"длинноносая",
"длинноносое"
],
"senses": [
{
"text": "мегӏер халатаб"
}
]
}
{
"word": "даўганосік",
"stress": 7,
"forms": [
"долгоносик"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏорщалил нацӏцӏ",
"labels": [
"заалогія"
]
}
]
}
{
"word": "даўгарукі",
"stress": 8,
"forms": [
"длиннорукий",
"длиннорукая",
"длиннорукое"
],
"senses": [
{
"text": "квер халатав"
}
]
}
{
"word": "даўгата",
"stress": 7,
"forms": [
"долгота"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "халалъи",
"precomment": "працягласць",
"examples": [
{
"be": "працягласць дня",
"av": "къойил халалъи"
}
]
},
{
"text": "долгота",
"labels": [
"геаграфія"
]
},
{
"text": "халат бахъин",
"labels": [
"лінгвістыка"
],
"examples": [
{
"be": "даўгата галоснага",
"av": "рагьараб гьаракьалъул халат бахъин"
}
]
}
]
}
{
"word": "даўжнік",
"stress": 6,
"forms": [
"должник"
],
"labels": [
"мужчынскі род"
],
"senses": [
{
"text": "налъулав, налъукье ккарав чи, налъи тӏад бугев чи"
}
]
}
{
"word": "даўжніца",
"stress": 6,
"forms": [
"должница"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "налъулай, налъи тӏад бугей гӏадан"
}
]
}
{
"word": "даўжыня",
"stress": 5,
"forms": [
"длина"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "халалъи",
"examples": [
{
"be": "вымераць двор у даўжыню",
"av": "азбар халалъухъе борцине"
},
{
"be": "даўжыня шляху",
"av": "нухлул халалъи"
},
{
"be": "даўжыня вуліцы",
"av": "къватӏалъул халалъи"
},
{
"be": "меры даўжыні",
"av": "халалъул роцаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "даўжэй",
"stress": 2,
"forms": [
"дольше"
],
"senses": [
{
"text": "цогидалдаса халатаб",
"precomment": "параўнальная ступень да доўгі і доўга",
"examples": [
{
"be": "гэты шлях даўжэйшы за той",
"av": "гьаб нух добцоялдаса халатаб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "даўнасць",
"stress": 2,
"stem": "ДАВНОСТ",
"forms": [
"давность"
],
"labels": [
"жаночы род"
],
"senses": [
{
"text": "некӏого, цебего букӏин",
"precomment": "аддаленасць",
"examples": [
{
"be": "справа дваццацігадовай даўнасці",
"av": "къоло щуго соналъ цебе букӏараб иш"
}
]
},
{
"text": "халат бахъин, заманалъул халалъи",
"precomment": "працягласць",
"examples": [
{
"be": "даўнасць сяброўства",
"av": "гьудуллъиялъул халат бахъин (гӏемераб мехалъ букӏин)"
}
]
},
{
"text": "гӏемер мехин, басралъи",
"labels": [
"юрыдычны тэрмін"
],
"examples": [
{
"be": "справа была спынена за старажытнасцю",
"av": "гӏемер мехиналда бан, дело къан (къотӏизабун) букӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "даўнейшы",
"stress": 5,
"forms": [
"давнишний",
"давнишняя",
"давнишнее"
],
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "цебегосеб, цебего букӏараб, некӏого лъугьараб",
"labels": [
"размоўнае слова"
],
"examples": [
{
"be": "даўжні доўг",
"av": "цебегосеб налъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "даўно",
"stress": 5,
"forms": [
"давно"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"senses": [
{
"text": "цебего, некӏого",
"precomment": "шмат часу таму",
"examples": [
{
"be": "ён даўно прыехаў у горад",
"av": "дов шагьаралде некӏого вачӏана"
},
{
"be": "гэта адбылося даўно",
"av": "гьеб цебего лъугьана (ккана)"
}
]
},
{
"text": "цебегоялдаса нахъе, гӏемераб мехалъ",
"precomment": "на працягу доўгага часу",
"examples": [
{
"be": "ён даўно жыве ў горадзе",
"av": "дов цебегоялдаса нахъе гӏумру гьабун шагьаралда вуго"
}
]
},
{
"precomment": "даўно пара",
"text": "цебего заман щвана"
}
]
}
{
"word": "даўногаловы",
"stress": 10,
"forms": [
"длинноголовый",
"длинноголовая",
"длинноголовое"
],
"senses": [
{
"text": "батӏер халатаб",
"comment": "халатаб бетӏералъул"
}
]
}
{
"word": "даўнополы",
"stress": 8,
"stem": "ДЛИННОПОЛ",
"forms": [
"длиннополый",
"длиннополая",
"длиннополое"
],
"senses": [
{
"text": "квенчӏел халат(аб)",
"examples": [
{
"be": "доўгаполая шуба",
"av": "квенчӏел халатаб тӏимугъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "даўно мінулы",
"stress": 10,
"stem": "ДАВНОПРОШЕДШ",
"forms": [
"давнопрошедший",
"давнопрошедшая",
"давнопрошедшее"
],
"senses": [
{
"text": "цебего араб, некӏого букӏараб",
"examples": [
{
"be": "даўно мінулыя падзеі",
"av": "некӏого рукӏарал лъугьа-рахъинал"
}
]
},
{
"text": "некӏого араб заман",
"precomment": "даўно мінулы час",
"labels": [
"граматыка"
]
}
]
}
{
"word": "даўні",
"stress": 2,
"stem": "ДАВН",
"forms": [
"давний",
"давняя",
"давнее"
],
"senses": [
{
"text": "цебегосеб, цебего лъугьараб, некӏого ккараб",
"examples": [
{
"be": "здаўна",
"av": "цебе заманаялдасаго, цебегоялдаса нахъе"
}
]
},
{
"text": "цебегосеб",
"precomment": "стары",
"examples": [
{
"be": "даўні сябар",
"av": "цевегосев гьудул"
}
]
}
]
}
{
"word": "даўнім-даўным",
"stress": 12,
"forms": [
"давным-давно"
],
"labels": [
"прыслоўе",
"размоўнае слова"
],
"senses": [
{
"text": "некӏого, цебего, цӏакъ цебе заманалдаго",
"labels": [
"размоўнае слова"
]
}
]
}