{
"word": "дата",
"stress": 2,
"stem": "ДАТ",
"forms": [
"дата"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "дурусаб заман, тарих, гӏуж",
"examples": [
{
"ru": "дата рождения",
"av": "гьавураб заман"
},
{
"ru": "письмо без даты",
"av": "къо-моцӏ гьечӏеб кагъат"
}
]
}
]
}
{
"word": "дательный",
"stress": 2,
"forms": [
"дательный",
"дательная",
"дательное"
],
"senses": [
{
"labels": [
"грамматика"
],
"examples": [
{
"ru": "дательный падеж",
"av": "кьовул падеж"
}
]
}
]
}
{
"word": "датировать",
"stress": 4,
"forms": [
"датировать"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хъвараб заман бихьизабизе; къо-моцӏ бихьизабизе"
}
]
}
{
"word": "датский",
"stress": 2,
"forms": [
"датский",
"датская",
"датское"
],
"senses": [
{
"text": "даниязулаб (даниязул)",
"examples": [
{
"ru": "датский язык",
"av": "даниязул мацӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "датчане",
"stress": 5,
"forms": [
"датчане"
],
"labels": [
"множественное число"
],
"senses": [
{
"text": "даниял"
}
]
}
{
"word": "датчанин",
"stress": 5,
"forms": [
"датчанин"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "данияв"
}
]
}
{
"word": "датчанка",
"stress": 5,
"forms": [
"датчанка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "данияй"
}
]
}
{
"word": "датчик",
"stress": 2,
"forms": [
"датчик"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "датчик",
"labels": [
"техника"
]
}
]
}
{
"word": "дать",
"forms": [
"дать"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "кьезе",
"precomment": "кого-что кому-чему",
"examples": [
{
"ru": "дать книгу",
"av": "тӏехь кьезе"
},
{
"ru": "дать деньги взаймы",
"av": "нахъе кьезегӏан, къарзалъ гӏарац кьезе"
},
{
"ru": "дать свой адрес",
"av": "жиндирго адрес кьезе"
},
{
"ru": "дать орден",
"av": "орден кьезе"
},
{
"ru": "дать есть",
"av": "квен (кваназе жо) кьезе"
},
{
"ru": "дать слово",
"av": "рагӏи кьезе",
"comment": "а) (предоставить слово) рагӏи кьезе; б) (обещать) рагӏи кьезе"
}
]
},
{
"text": "тезе (виччазе)",
"precomment": "что или с неопределенной формой глагола кому-чему (позволить)",
"examples": [
{
"ru": "дайте мне подумать",
"av": "дун ургъизе те"
},
{
"ru": "дать мне уйти",
"av": "дун ине те (виччай)"
},
{
"ru": "дать работу",
"av": "хӏалтӏи кье"
},
{
"ru": "не дали спать",
"av": "кьижизе течӏо (виччачӏо) шивалиго"
}
]
},
{
"text": "виччай",
"precomment": "повелительное наклонение",
"examples": [
{
"ru": "дайте я вам помогу",
"av": "нужее кумек гьабизе виччай дун"
}
]
},
{
"text": "кьезе (кьабизе)",
"precomment": "что в сочетании с существительным",
"examples": [
{
"ru": "дать звонок",
"av": "цӏумур кьабизе"
},
{
"ru": "дать согласие",
"av": "изну кьезе"
},
{
"ru": "дать отчёт",
"av": "отчёт кьезе"
},
{
"ru": "дать телеграмму",
"av": "телеграмма (кьезе) кьабизе"
},
{
"ru": "дать руку",
"av": "квер кьезе"
},
{
"ru": "дать урок",
"av": "дарс кьезе"
}
]
},
{
"text": "кьезе",
"precomment": "что кому и без дополнения (устроить)",
"examples": [
{
"ru": "дать концерт",
"av": "концерт кьезе"
}
]
},
{
"text": "санал кьезе",
"precomment": "что кому-чему (определить возраст)",
"examples": [
{
"ru": "сколько лет вы ему дадите?",
"av": "чан сон нужеца досие кьелеб?"
}
]
},
{
"examples": [
{
"ru": "дать волю",
"av": "эркенлъи кьезе, бокьухъин виччан тезе"
},
{
"ru": "дать волю рукам",
"av": "вагъизе, щивниги вухизе"
},
{
"ru": "дать дорогу",
"av": "нух кьезе, жиндасаго цеве ине рес кьезе"
},
{
"ru": "дать клятву",
"av": "гьабазе"
},
{
"ru": "дать знать",
"av": "лъазабизе"
},
{
"ru": "дать понять",
"av": "бичӏчӏизабизе"
},
{
"ru": "я тебе дам!",
"av": "дица гьабила дуе!"
},
{
"ru": "дать место",
"av": "(хӏалтӏизе) бакӏ кьезе"
},
{
"ru": "дать отдых",
"av": "хӏалхьиялда тезе"
},
{
"ru": "дать себя знать",
"av": "асар гьабизе, лъазабизе"
},
{
"ru": "не дать себя в обиду",
"av": "живго цӏунизе кӏвезе"
},
{
"ru": "ни дать ни взять",
"av": "щибго батӏалъи гьечӏо, цӏакъ релълъараб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "даться",
"stress": 2,
"forms": [
"даться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "чӏезе",
"precomment": "кому; чаще с отрицанием",
"examples": [
{
"ru": "я не дамся им в руки",
"av": "дозухъе кквезе чӏеларо дун"
},
{
"ru": "я не дамся в обман",
"av": "гуккизе чӏеларо дун"
}
]
},
{
"text": "щвезе",
"precomment": "обойтись, достаться",
"examples": [
{
"ru": "эта победа ему дорого далась",
"av": "гьаб бергьенлъи досие хираго чӏана, щвана"
}
]
}
]
}