{
"word": "двое",
"stress": 3,
"forms": [
"двое"
],
"labels": [
"имя числительное"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиго(яб)",
"examples": [
{
"ru": "двое суток",
"av": "кӏиго сордо-къо"
},
{
"ru": "нас было двое",
"av": "ниж кӏигоял рукӏана"
},
{
"ru": "на своих двоих",
"av": "лъелго",
"labels": [
"шутливое"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "двоеборье",
"stress": 6,
"forms": [
"двоеборье"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "двоеборье",
"comment": "кӏиго упражнениялдасан гӏуцӏараб спортивияб къец",
"labels": [
"спортивный термин"
]
}
]
}
{
"word": "двоевластие",
"stress": 7,
"forms": [
"двоевластие"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "цого бакӏалда кӏиго власть (кверщел) цадахъ букӏин"
}
]
}
{
"word": "двоеженец",
"stress": 6,
"forms": [
"двоеженец"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиго лъади (чӏужу) йигев чи"
}
]
}
{
"word": "двоеженство",
"stress": 6,
"forms": [
"двоеженство"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиго лъади (чӏужу) йикӏин"
}
]
}
{
"word": "двоеточие",
"stress": 6,
"forms": [
"двоеточие"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "кӏитӏанкӏ",
"comment": ":",
"labels": [
"грамматика"
]
}
]
}
{
"word": "двоечник",
"stress": 3,
"forms": [
"двоечник"
],
"labels": [
"мужской род",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "кӏийилачи",
"comment": "кӏийилал къиматал росулев цӏалдохъан"
}
]
}
{
"word": "двоить",
"stress": 4,
"forms": [
"двоить"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "кӏийиде бикьизе, кӏиго гьабизе",
"precomment": "что; разделять на две части"
},
{
"text": "кӏиабизеги бекьизе, бегизе",
"precomment": "что; вторично вспахивать"
}
]
}
{
"word": "двоиться",
"stress": 4,
"forms": [
"двоиться"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "кӏилъизе, кӏибикьизе",
"labels": [
"безличное"
]
},
{
"text": "кӏиголъун бихьизе",
"examples": [
{
"ru": "у него двоится в глазах",
"av": "досда кӏиголъун бихьулеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "двойка",
"stress": 3,
"stem": "ДВОЙК",
"forms": [
"двойка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "кӏийилаб, кӏиго",
"precomment": "цифра",
"examples": [
{
"ru": "написать двойку",
"av": "кӏийилаб хъвазе"
}
]
},
{
"text": "кӏийилаб",
"precomment": "отметка",
"examples": [
{
"ru": "по арифметике он получил двойку",
"av": "арифметикаялъе досие кӏийилаб щвана",
"comment": "ккана"
}
]
},
{
"text": "кӏийилаб кагъат",
"precomment": "игральная карта",
"comment": "хӏалеб"
},
{
"text": "кӏигояз бачунеб, кӏигоял рекӏунеб раса",
"precomment": "лодка",
"labels": [
"спортивный термин"
]
}
]
}
{
"word": "двойник",
"stress": 6,
"forms": [
"двойник"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубан цогиясда релълъарав чи"
}
]
}
{
"word": "двойной",
"stress": 6,
"forms": [
"двойной",
"двойная",
"двойное"
],
"senses": [
{
"text": "кӏигъатаб",
"examples": [
{
"ru": "двойное дно",
"av": "кӏигъатаб тӏину"
}
]
},
{
"text": "кӏиго нухалъ цӏикӏкӏараб",
"precomment": "вдвое больший"
},
{
"text": "кӏиябго рахъалъул",
"examples": [
{
"ru": "вести двойную игру",
"av": "кӏиябго рахъ кквезе, кӏиябго рахъалъе хӏазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "двойня",
"stress": 3,
"stem": "ДВОЙН",
"forms": [
"двойня"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "кӏицадахъал, игзал",
"examples": [
{
"ru": "она родила двойню",
"av": "долъ кӏицадахъал (игзал) гьаруна"
}
]
}
]
}
{
"word": "двойственность",
"stress": 3,
"forms": [
"двойственность"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "дандеккунгутӏи, кӏиго батӏияб рахъ букӏин, чӏара-хьараб хасият гьечӏолъи",
"precomment": "противоречивость"
},
{
"text": "кӏигьумерчилъи",
"precomment": "двуличность"
}
]
}
{
"word": "двойственный",
"stress": 3,
"stem": "ДВОЙСТВЕНН",
"forms": [
"двойственный",
"двойственная",
"двойственное"
],
"senses": [
{
"text": "данде кколареб, хисардулеб",
"precomment": "противоречивый",
"examples": [
{
"ru": "двойственный характер",
"av": "хехго хисардулеб, чӏарахьараб гуреб хасият"
}
]
},
{
"text": "кӏигьумерав; чи вихьун; рагӏи бицунев",
"precomment": "двуличный",
"examples": [
{
"ru": "двойственная политика",
"av": "кӏигьумераб политика"
}
]
}
]
}
{
"word": "двор",
"homonym": 1,
"forms": [
"двор"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "азбар, азбар-къоно",
"examples": [
{
"ru": "задний двор",
"av": "нахъисеб азбар"
}
]
},
{
"text": "цӏараки",
"precomment": "крестьянское хозяйство",
"examples": [
{
"ru": "в ауле сорок дворов",
"av": "росулъ кӏикъого цӏараки буго"
},
{
"ru": "на дворе холодно",
"av": "къватӏиб квач(ан) буго"
},
{
"ru": "весна на дворе",
"av": "их тӏаде щвана"
},
{
"ru": "монетный двор",
"av": "гӏарац къотӏулеб фабрика"
},
{
"ru": "постоялый двор",
"av": "петер"
},
{
"ru": "быть (прийтись) не ко двору",
"av": "данде ккунгутӏизе"
},
{
"ru": "у него ни кола ни двора",
"av": "досул щибниги гьечӏо",
"comment": "гьев кьварун вакъварав мискинчи вуго"
}
]
}
]
}
{
"word": "двор",
"homonym": 2,
"forms": [
"двор"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "монархиялъулаб гӏуцӏи бугел улкабазда пачаясе ва гьесул хъизамалъе хъулухъ гьабулевщинав чи",
"precomment": "королевский",
"comment": "пачаясул чукъа-рахьан"
}
]
}
{
"word": "дворец",
"stress": 5,
"forms": [
"дворец"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "чӏухӏараб мина, гьин",
"comment": "гьундул"
},
{
"text": "кӏалгӏа",
"examples": [
{
"ru": "дворец пионеров",
"av": "Пионеразул кӏалгӏа"
},
{
"ru": "дворец бракосочетаний",
"av": "Ригьназул хъвай-хъвагӏай гьабулеб кӏалгӏа"
}
]
}
]
}
{
"word": "дворик",
"stress": 3,
"forms": [
"дворик"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "гьитӏинаб азбар"
}
]
}
{
"word": "дворник",
"stress": 3,
"forms": [
"дворник"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "азбар-къоноялъул рацӏцӏалъи цӏунулев чи"
},
{
"text": "автомашинаялъул цӏер бацӏцӏунеб алат, дворник",
"precomment": "стеклоочиститель",
"labels": [
"разговорное слово"
]
}
]
}
{
"word": "дворня",
"stress": 3,
"forms": [
"дворня"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "чукъа-рахьан",
"comment": "рагӏиятчилъиялъул заманалда помещикасул рокъор хъулухъалъе тарал чагӏи",
"labels": [
"собирательное существительное",
"устаревшее слово"
]
}
]
}
{
"word": "дворняга",
"stress": 6,
"forms": [
"дворняга"
],
"labels": [
"женский род",
"разговорное слово"
],
"see_also": [
{
"target": "дворняжка",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "дворняжка",
"stress": 6,
"forms": [
"дворняжка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "азбар цӏунулеб гьой, азбаралъул гьой"
}
]
}
{
"word": "дворовый",
"stress": 5,
"stem": "ДВОРОВ",
"forms": [
"дворовый",
"дворовая",
"дворовое"
],
"senses": [
{
"text": "азбаралъул(аб)",
"examples": [
{
"ru": "дворовый пес",
"av": "азбаралъул гьой"
}
]
},
{
"text": "рагӏиятчилъиялъул заманалда помещикасул рукъ-бакӏалъул тӏалаб-агъаз гьабулел чагӏи",
"precomment": "дворовые люди",
"labels": [
"в значении имени существительного",
"устаревшее слово"
]
}
]
}
{
"word": "дворцовый",
"stress": 6,
"forms": [
"дворцовый",
"дворцовая",
"дворцовое"
],
"senses": [
{
"text": "гьундузул (аб)",
"examples": [
{
"ru": "дворцовый сад",
"av": "гьундузул ах"
},
{
"ru": "дворцовый переворот",
"av": "халкъалъ гӏахьаллъи гьабичӏого, дворалъул партияз хӏалица бетӏер (монарх) хиси"
}
]
}
]
}
{
"word": "дворянин",
"stress": 7,
"forms": [
"дворянин"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "дворянав"
}
]
}
{
"word": "дворянка",
"stress": 5,
"forms": [
"дворянка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "дворянай"
}
]
}
{
"word": "дворянский",
"stress": 5,
"stem": "ДВОРЯНСК",
"forms": [
"дворянский",
"дворянская",
"дворянское"
],
"senses": [
{
"text": "дворяназул (аб)",
"examples": [
{
"ru": "дворянское происхождение",
"av": "дворяназул наслудул чи вукӏин"
}
]
}
]
}
{
"word": "дворянство",
"stress": 5,
"forms": [
"дворянство"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "дворянлъи, дворянал",
"comment": "помещиказулги кӏудиял хъулухъалзда рукӏарал чиновниказулги тӏадегӏанаб тайпа",
"labels": [
"собирательное существительное"
]
}
]
}
{
"word": "двоюродный",
"stress": 4,
"stem": "ДВОЮРОДН",
"forms": [
"двоюродный",
"двоюродная",
"двоюродное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"ru": "двоюродный брат",
"av": "вацгӏал"
},
{
"ru": "двоюродная сестра",
"av": "яцгӏал"
}
]
}
]
}
{
"word": "двоякий",
"stress": 4,
"stem": "ДВОЯК",
"forms": [
"двоякий",
"двоякая",
"двоякое"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиго рахъалъул(аб); кӏиго рахъ бугеб",
"examples": [
{
"ru": "двоякая польза",
"av": "кӏиго рахъалъул пайда"
},
{
"ru": "в двояком смысле",
"av": "кӏиго магӏнаялъул, кӏиго магӏна бугеб, кӏиго магӏнаялда"
}
]
}
]
}
{
"word": "двояко",
"stress": 4,
"forms": [
"двояко"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиго батӏияб къагӏидаялъ, кӏиго батӏияб куцалъ"
}
]
}
{
"word": "двояковогнутый",
"stress": 8,
"stem": "ДВОЯКОВОГНУТ",
"forms": [
"двояковогнутый",
"двояковогнутая",
"двояковогнутое"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиябго рахъ жанибехун гьунтӏараб",
"labels": [
"физика"
],
"examples": [
{
"ru": "двояковогнутое зеркало",
"av": "кӏиябго рахъ жанибехун хунтӏараб матӏу"
}
]
}
]
}
{
"word": "двояковыпуклый",
"stress": 8,
"stem": "ДВОЯКОВЫПУКЛ",
"forms": [
"двояковыпуклый",
"двояковыпуклая",
"двояковыпуклое"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиябго рахъ цӏутӏараб",
"labels": [
"физика"
],
"examples": [
{
"ru": "двояковыпуклое зеркало",
"av": "кӏиябго рахъ цӏутӏараб матӏу"
}
]
}
]
}
{
"word": "двоякодышащие",
"stress": 8,
"forms": [
"двоякодышащие"
],
"labels": [
"множественное число"
],
"senses": [
{
"text": "кӏийихъан гьава цӏалел ччугӏби",
"comment": "кӏалдисанги жабрабаздасанги",
"labels": [
"зоология"
]
}
]
}