{
"word": "слуга",
"stress": 5,
"forms": [
"слуга"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "чукъа, цеветел, рагьдател"
}
]
}
{
"word": "слугувати; служити",
"stress": 5,
"forms": [
"служить"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хъулухъ гьабизе, хъулухъалъе чӏезе, кумек гьабизе",
"precomment": "кому-чому, де, ким",
"examples": [
{
"uk": "служити в армії",
"av": "армиялда хъулухъ гьабизе"
},
{
"uk": "служити справі миру",
"av": "ракълил ишалъе гӏоло хӏалтӏизе"
}
]
},
{
"text": "букӏине",
"precomment": "чим (бути, являтися)",
"examples": [
{
"uk": "служити прикладом",
"av": "мисаллъун вукӏине"
}
]
},
{
"text": "ярагьине, бегьизе",
"precomment": "чим, для чого (бути придатним)",
"examples": [
{
"uk": "ця кімната служить мені кабінетом",
"av": "гьаб рукъ дие кабинеталъе бегьула, ярагьуна"
}
]
},
{
"text": "хӏалтӏизабизе",
"examples": [
{
"uk": "сепаратор служить для відділення вершків від молока",
"av": "рахьдадаса тӏорахь батӏа гьабизе хӏалтӏизабула сепаратор"
}
]
},
{
"text": "тӏагӏат гьабизе, дин гьабизе",
"labels": [
"релігія"
]
}
]
}
{
"word": "служба",
"stress": 3,
"stem": "СЛУЖБ",
"forms": [
"служба"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хъулухъ",
"labels": [
"у різних значеннях"
]
},
{
"text": "хъулухъ гьаби"
},
{
"text": "хъулухъ гьабулеб бакӏ"
},
{
"text": "дин, гӏибадат, тӏагӏат",
"labels": [
"релігія"
],
"examples": [
{
"uk": "військова служба",
"av": "рагъулаб хъулухъ"
},
{
"uk": "влаштуватися на службу",
"av": "хъулухъалде лъугьине"
},
{
"uk": "служба зв'язку",
"av": "бухьеналъулаб хъулухъ"
},
{
"uk": "послужити службу кому-небудь",
"av": "лъиениги пайда гьабизе"
},
{
"uk": "не за службу, а за дружбу",
"av": "хъулухъалъе гӏоло гуро, гьудул-лъиялъе гӏоло (кумек гьабе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "службовець",
"stress": 3,
"forms": [
"служащий"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хъулухъчи, хъулухъалда вугев чи"
}
]
}
{
"word": "службовий",
"stress": 5,
"stem": "СЛУЖЕБН",
"forms": [
"служебный",
"служебная",
"служебное"
],
"senses": [
{
"text": "хъулухъалъул",
"examples": [
{
"uk": "службовий час",
"av": "хӏалтӏуда ругеб мех, заман, хӏалтӏул заман"
}
]
},
{
"text": "кумекалъе бугеб, кӏиабилеб даражаялъулаб",
"precomment": "допоміжний",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "службова роль",
"av": "кӏиабилеб даражаялъулаб роль"
}
]
},
{
"text": "кумекалъе бугеб",
"labels": [
"граматика"
],
"examples": [
{
"uk": "службове слово",
"av": "кумекрагӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "служитель",
"stress": 5,
"forms": [
"служитель"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хъулухъчи",
"examples": [
{
"uk": "служитель культу",
"av": "динияб хъулухъалъул чи",
"comment": "дибир, малла, кашиш ва ц."
}
]
}
]
}
{
"word": "служниця",
"stress": 5,
"forms": [
"служанка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хъулухъчӏужу, гъарабаш, цеетел, рокъой тарай гӏадан",
"comment": "рокъотел"
}
]
}
{
"word": "служіння",
"stress": 5,
"forms": [
"служение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "хъулухъ гьаби, хӏалтӏи",
"precomment": "за дієсловом служити",
"examples": [
{
"uk": "служіння науці",
"av": "гӏелмуялъе (гӏоло) хӏалтӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "слух",
"forms": [
"слух"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "рагӏи, гӏенекки",
"comment": "гӏинда"
},
{
"text": "слух",
"labels": [
"музика"
],
"examples": [
{
"uk": "у нього гарний музичний слух",
"av": "гьесда музыка лъикӏ бичӏчӏула",
"comment": "музыкалиял гьаркьал ритӏун ричӏчӏула ва гьел битӏун рахъизе лъала"
}
]
},
{
"text": "хабар",
"precomment": "звістка, чутка",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "не вірити чуткам",
"av": "харбазда божунгутӏизе"
},
{
"uk": "ні слуху ні духу",
"av": "я хабар гуро, я калам гуро",
"comment": "щибго хабар гьечӏо"
}
]
}
]
}
{
"word": "слухання",
"stress": 3,
"forms": [
"слушание"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "гӏенекки, гӏинтӏами",
"examples": [
{
"uk": "слухання лекцій",
"av": "лекциязухъ гӏин тӏами"
}
]
}
]
}
{
"word": "слухати",
"stress": 3,
"stem": "СЛУША",
"forms": [
"слушать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏенеккизе, гӏин тӏамизе",
"precomment": "кого-що",
"examples": [
{
"uk": "слухати концерт",
"av": "концерталъухъ гӏенеккизе"
},
{
"uk": "я вас слухаю",
"av": "дун духъ гӏенеккун вуго"
},
{
"uk": "послухай!",
"av": "гӏин тӏаме!",
"comment": "гӏенекке!"
}
]
},
{
"text": "суд гьабизе, делоялъухъ гӏенеккизе, балагьизе",
"precomment": "що",
"labels": [
"юридичний термін"
]
}
]
}
{
"word": "слухатися",
"stress": 3,
"forms": [
"слушаться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏенеккизе; гӏин тӏамизе",
"precomment": "кого-чого",
"examples": [
{
"uk": "дитина слухається батьків",
"av": "лъимер эбел-инсухъ гӏенеккула"
}
]
},
{
"text": "балагьизе",
"comment": "суд гьабизе",
"examples": [
{
"uk": "справа слухається в суді",
"av": "делоялъухъ судалда балагьулеб (гӏенеккулеб) буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "слухач",
"stress": 3,
"forms": [
"слушатель"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "сундухъниги-лъихъниги гӏенеккулев чи",
"examples": [
{
"uk": "уважний слухач",
"av": "кӏвар кьун гӏенеккулев чи"
}
]
},
{
"text": "вузалъул цӏалдохъан, лекциязухъ гӏенеккулев, курсант, студент"
}
]
}
{
"word": "слухачка",
"stress": 3,
"forms": [
"слушательница"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"see_also": [
{
"target": "слушатель",
"kind": "from",
"comment": "женский род",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "слухняний",
"stress": 5,
"forms": [
"послушный",
"послушная",
"послушное"
],
"senses": [
{
"text": "мутӏигӏаб, малъараб гьабулеб",
"examples": [
{
"uk": "слухняна дитина",
"av": "мутӏигӏаб, малъараб гьабулеб лъимер"
}
]
}
]
}
{
"word": "слухняно",
"stress": 5,
"forms": [
"послушно"
],
"labels": [
"прислівник"
],
"senses": [
{
"text": "мутӏигӏго"
}
]
}
{
"word": "слуховий",
"stress": 7,
"forms": [
"слуховой",
"слуховая",
"слуховое"
],
"senses": [
{
"text": "рагӏиялда хурхараб, гӏинда рагӏиялъе, гӏнеккиялъе бугеб",
"examples": [
{
"uk": "слуховий нерв",
"av": "гӏинзул нерв"
},
{
"uk": "слухове вікно",
"av": "тӏохда бугеб каратӏ, горду",
"comment": "чердакалъубе канлъи бачӏине, гьава хьвадизе"
}
]
}
]
}