{
"word": "наказ",
"stress": 4,
"forms": [
"наказ"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "буюрухъ; тӏадкъай; насихӏат",
"examples": [
{
"uk": "батьківський наказ",
"av": "инсул насихӏат, амру"
}
]
},
{
"text": "тӏадкъай",
"precomment": "доручення",
"examples": [
{
"uk": "наказ виборців своєму депутату",
"av": "жидеца рищулез жидерго депутатасе кьураб тӏадкъай"
}
]
}
]
}
{
"word": "наказ",
"stress": 5,
"forms": [
"приказ"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "приказ, буюрухъ, амру"
}
]
}
{
"word": "наказ",
"stress": 7,
"forms": [
"приказание"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "приказ кьей, амру гьаби, буюри",
"examples": [
{
"uk": "виконати наказ",
"av": "буюри тӏубазе, амру тӏубазе, приказ тӏубазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "наказати",
"stress": 7,
"forms": [
"приказать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "буюризе, приказ кьезе",
"precomment": "що кому з неозначеною формою дієслова"
}
]
}
{
"word": "наказовий",
"stress": 6,
"stem": "ПОВЕЛИТЕЛЬН",
"forms": [
"повелительный",
"повелительная",
"повелительное"
],
"senses": [
{
"text": "буюриялъул, амру гьабиялъул",
"examples": [
{
"uk": "говорити наказовим тоном",
"av": "буюриялъул гьаркьидалъун (къагӏидаялъ) кӏалъазе"
}
]
},
{
"text": "тӏалабияб наклонение",
"precomment": "наказовий спосіб",
"labels": [
"граматика"
]
}
]
}
{
"word": "наказувати",
"stress": 5,
"forms": [
"приказывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "приказать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накалений",
"stem": "НАКАЛЁНН",
"forms": [
"накалённый",
"накалённая",
"накалённое"
],
"senses": [
{
"text": "багӏаризабураб, боркьараб",
"examples": [
{
"uk": "розжарений добіла",
"av": "хъахӏлъиледухъ багӏаризабураб, боркьараб"
},
{
"uk": "розжарений до червоного",
"av": "цӏва баледухъ"
},
{
"uk": "розпечена атмосфера",
"av": "цӏакъ хӏалуцараб хӏал",
"comment": "халкъазда гьоркьосеб хӏал"
}
]
}
]
}
{
"word": "накаливатися",
"stress": 4,
"forms": [
"накаливать(ся)",
"накалить(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накалить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накалятися",
"stress": 6,
"forms": [
"накалять(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накалить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накапати",
"stress": 4,
"forms": [
"накапать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏинкӏизабун сундулниги цо къадар тӏезе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "накапати ліків на хліб",
"av": "чадиде дару тӏинкӏизе"
},
{
"uk": "накапати на скатертину чорнила",
"av": "скатерталде щакъи тӏинкӏизабизе"
}
]
},
{
"text": "мацӏ гьабизе",
"precomment": "на кого",
"comment": "наябедничать",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
накапати; наклеветати
сообщить о неточности{
"word": "накапати; наклеветати",
"stress": 5,
"forms": [
"накляузничать"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "лъидасанниги мацӏ гьабизе, къваригӏел гьечӏеб жо бицине"
}
]
}
{
"word": "накапувати",
"stress": 4,
"forms": [
"накапывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накопать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накапчувати",
"stress": 4,
"forms": [
"накапчивать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накоптить",
"kind": "see",
"refwordnum": "1, 3",
"comment": "1, 3"
}
]
}
{
"word": "накаркати",
"stress": 4,
"forms": [
"накаркать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "ричӏчӏ бекизе",
"precomment": "що",
"comment": "напророчить",
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "напророкувати біду",
"av": "ричӏчӏ бекун, балагь бачӏинабизе"
}
]
},
{
"text": "гъеду гъагъадун, балагь бачӏине",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "накат",
"stress": 4,
"forms": [
"накат"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гири",
"precomment": "за дієсловом накатати"
},
{
"text": "сунданиги тӏад тӏиритӏарал чӏалабазул яги хъарщазул кьер",
"precomment": "ряд колод або дощок",
"examples": [
{
"uk": "подвійний накат даху",
"av": "тӏохда, кӏигъат гьабун, лъурал рахал, хъарщал"
}
]
},
{
"text": "кьвагьун хадуб гӏарада букӏараб бакӏалде (нахъе) гирун бачӏин",
"labels": [
"військовий термін"
]
}
]
}
{
"word": "накатати",
"stress": 6,
"forms": [
"накатать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гиризабизе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "наговорити зайвого",
"av": "чирмаби гиризаризе"
}
]
},
{
"text": "гуризе, гарал, къаял гьаризе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "накатати білизни",
"av": "(чурарал) шаршавал гуризе"
}
]
},
{
"text": "гиризабун сунданиги сурат, накъищ бахъизе",
"precomment": "що"
},
{
"text": "битӏизабизе, бокъинабизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "дорога була добре накатана",
"av": "нух лъикӏ бокъинабун букӏана"
}
]
},
{
"text": "хехго, гӏедегӏун хъвазе",
"precomment": "що",
"comment": "быстро написать",
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "написати листа",
"av": "хехго кагъат хъвазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накататися",
"stress": 6,
"forms": [
"накататься"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "накататися на ковзанах",
"av": "хӏалхьезегӏан чуленазда (конькабазда) хъештӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накатка",
"stress": 4,
"forms": [
"накатка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"see_also": [
{
"target": "накат",
"kind": "see",
"refwordnum": "1"
}
]
}
{
"word": "накачати",
"stress": 6,
"forms": [
"накачать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "насосалъ кьабизе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "накачати води",
"av": "насосалъ лъим кьабизе"
}
]
},
{
"text": "насосалъ понцӏозе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "накачати шину",
"av": "насосалъ машинаялъул бер понцӏозе"
}
]
},
{
"text": "бичӏчӏизабизе, баян гьабизе",
"precomment": "кого",
"comment": "втолковать",
"labels": [
"у переносному значенні",
"просторічне слово"
]
},
{
"text": "мехтизегӏан гьекъезавизе",
"labels": [
"просторічне слово"
]
}
]
}
{
"word": "накачувати",
"stress": 4,
"forms": [
"накачивать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накачать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накидати",
"stress": 5,
"homonym": 1,
"forms": [
"набрасывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "набросить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накидати",
"stress": 5,
"homonym": 2,
"forms": [
"набрасывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "набросать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накидати",
"stress": 7,
"forms": [
"набросать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "рехизе, рехун цӏезабизе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "накидати недопалків",
"av": "бухӏунхутӏазул цӏезабизе"
}
]
},
{
"text": "бахъизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "накидати план будинку",
"av": "рукъалъул план бахъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накидати",
"stress": 6,
"forms": [
"накидать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "рехизе, базе",
"precomment": "що, чого",
"comment": "набросать",
"examples": [
{
"uk": "накидати повну скриню вугілля",
"av": "ящик цӏураб тӏурччи базе",
"comment": "цӏураб ящик тӏорччол базе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накидати",
"stress": 4,
"forms": [
"накидывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накидать",
"kind": "see"
},
{
"target": "накинуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накидатися",
"stress": 5,
"forms": [
"набрасываться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "наброситься",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накидатися",
"stress": 4,
"forms": [
"накидываться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накинуться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накидка",
"stress": 4,
"forms": [
"накидка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "къвалал гьечӏеб гӏаба, нахъа балеб жо, мугъзаде рехулеб жо",
"precomment": "одяг"
},
{
"text": "къандалъоялда тӏаде рехулеб (тӏад тӏамулеб) жо",
"precomment": "на подушку"
},
{
"text": "тӏаде жубалеб жо, багьаялда тӏаде жубараб жо",
"precomment": "надбавка",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "накид; ескіз",
"stress": 5,
"forms": [
"набросок"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гӏаммаб куцалъ бахъараб сурат, чертеж",
"examples": [
{
"uk": "накиди роману",
"av": "романалъул байбихьулал, цереккун гьарурал хъвай-хъвагӏаял"
}
]
}
]
}
{
"word": "накинути",
"stress": 5,
"forms": [
"набросить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "цояб цоялде тӏаде рехизе; кӏвар гьечӏого, гӏедегӏун ретӏине, тӏаде рехизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "накинути шаль на плечі",
"av": "шал (явлухъ) гъажилде рехизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накинути",
"stress": 4,
"forms": [
"накинуть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "жубазе, тӏаде рехизе",
"precomment": "що",
"comment": "добавить; багьа",
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "накинути карбованець",
"av": "гъурущ тӏаде жубазе",
"comment": "багьаялде"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "набросить",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "накинутися",
"stress": 5,
"forms": [
"наброситься"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад речӏчӏизе, хурхине",
"precomment": "на кого-що",
"examples": [
{
"uk": "кішка накинулася на мишу",
"av": "кето гӏонкӏкӏода тӏад речӏчӏана"
}
]
},
{
"text": "хъантӏун тӏаделъизе",
"precomment": "на що",
"examples": [
{
"uk": "накинутися на їжу",
"av": "хъантӏун кванде тӏаделъизе"
}
]
},
{
"text": "гӏайибал гьарулаго, семулаго лъидениги тӏаделъизе",
"precomment": "на кого (з лайкою)",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "накинутися",
"stress": 4,
"forms": [
"накинуться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "наброситься",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накинутися",
"stress": 7,
"forms": [
"напуститься"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "семулаго, бадибчӏвайгун лъидениги тӏаделъизе",
"precomment": "на кого-що",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "накип",
"stress": 2,
"forms": [
"накипь"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гьалулеб жоялда тӏад кколеб хъублъи, полоп",
"examples": [
{
"uk": "піна на супі",
"av": "чулпаялда тӏад ккараб полоп"
}
]
},
{
"text": "лъел кьаву",
"precomment": "у котлі"
}
]
}
{
"word": "накипати",
"stress": 6,
"forms": [
"накипать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накипеть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накипіти",
"stress": 6,
"stem": "НАКИПЕ",
"forms": [
"накипеть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гьалулеб лъамалъиялда тӏад полоп ккезе"
},
{
"text": "гьалулеб лъамалъиялда гъоркь аххакь ккезе"
},
{
"text": "тӏекъал ишал гӏемерлъун, ццин бахъине",
"precomment": "про якісь почуття, важкі переживання тощо",
"comment": "скопиться, собраться",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "на серці накипіло",
"av": "ццидаца ракӏ гьалдолеб букӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "наклад",
"stress": 5,
"forms": [
"наклад"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "зарар ккезе",
"precomment": "бути в збитку; бути в накладі"
}
]
}
{
"word": "накладання",
"stress": 6,
"forms": [
"наложение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан лъей, къай, баци, чӏвай",
"precomment": "за дієсловом накласти"
},
{
"text": "лъей",
"precomment": "резолюції тощо"
}
],
"see_also": [
{
"target": "наложить",
"kind": "from"
}
]
}
{
"word": "накладати",
"stress": 5,
"forms": [
"накладывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "наложить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накладати",
"stress": 6,
"forms": [
"налагать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "наложить",
"kind": "see",
"refwordnum": "4",
"comment": "4"
}
]
}
{
"word": "накладений",
"stress": 4,
"stem": "НАЛОЖЕНН",
"forms": [
"наложенный",
"наложенная",
"наложенное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"uk": "відправити післяплатою",
"av": "битӏаралъухъ гӏарацги кьун, почалъ поездалда битӏизе, мухьги кьун, битӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накладка",
"stress": 5,
"forms": [
"накладка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад, тӏасан лъей",
"precomment": "за дієсловом накласти"
},
{
"text": "щибниги бацизе лъолеб гор",
"labels": [
"техніка"
]
},
{
"text": "гъалатӏ; битӏккечӏолъи",
"precomment": "помилка"
}
]
}
{
"word": "накладний",
"stress": 8,
"forms": [
"накладной",
"накладная",
"накладное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан лъолеб",
"precomment": "накладуваний зверху",
"examples": [
{
"uk": "накладні ставні",
"av": "тӏасан (нахъасан) лъолел гордал"
},
{
"uk": "ложка накладного срібла",
"av": "тӏаде гӏарац биччараб гъуд"
}
]
},
{
"text": "тӏабигӏияб гуреб, гьересияб",
"precomment": "штучний, фальшивий",
"examples": [
{
"uk": "накладна борода",
"av": "гъураб мегеж"
}
]
},
{
"text": "накладная",
"precomment": "документ",
"labels": [
"у значенні іменника",
"жіночий рід"
],
"examples": [
{
"uk": "отримати товар за накладною",
"av": "накладноялдалъун къайи босизе"
},
{
"uk": "накладні витрати",
"av": "хӏисабалда рукӏинчӏел харжал",
"comment": "магӏишатиялгун гӏуцӏиялъулал хӏалтӏабазе, къайи бикьиялъе гьарурал харжал"
}
]
}
]
}
{
"word": "накладно",
"stress": 5,
"forms": [
"накладно"
],
"senses": [
{
"text": "зарар буго, пайда гьечӏо",
"labels": [
"у значенні присудка"
],
"examples": [
{
"uk": "це мені буде накладно",
"av": "гьелъ дие зарар кьезе буго; гьелъул дие пайда гьечӏо"
}
]
}
]
}
{
"word": "накласти",
"stress": 6,
"forms": [
"наложить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан лъезе, сунданиги тӏад лъезе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "накласти компрес",
"av": "компресс лъезе"
}
]
},
{
"text": "чӏвазе",
"precomment": "що (поставити)",
"examples": [
{
"uk": "накласти печатку",
"av": "мугьру чӏвазе, лъезе"
}
]
},
{
"text": "лъун цӏезабизе",
"precomment": "що, чого (покласти)",
"examples": [
{
"uk": "накласти білизни у валізу",
"av": "гъоркьан ретӏелалъул чемодан цӏезабизе"
}
]
},
{
"text": "тамихӏ гьабизе",
"precomment": "що (піддати)",
"examples": [
{
"uk": "накласти штраф на когось",
"av": "штраф къо-тӏизе"
},
{
"uk": "накласти покарання",
"av": "тамихӏ гьабизе"
},
{
"uk": "накласти відбиток на кого-що",
"av": "жиндирго лъалкӏ тезе; асар гьабизе"
},
{
"uk": "накласти на себе руки",
"av": "живго жинцаго чӏвазе"
},
{
"uk": "накласти шви",
"av": "ругънада кун лъезе (чӏвазе), ругъун букъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "наклейка",
"stress": 5,
"forms": [
"наклейка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "седей",
"precomment": "за дієсловом наклеїти",
"examples": [
{
"uk": "розклейка афіш",
"av": "афишаби седей"
}
]
},
{
"text": "къайиялда седараб кагъат, этикетка",
"precomment": "етикетка"
}
]
}
{
"word": "наклеп",
"stress": 7,
"forms": [
"клевета"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "бугьтан",
"examples": [
{
"uk": "зводити наклеп",
"av": "бугьтан лъезе",
"comment": "гӏунтӏизабизе, бугъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "наклеп",
"stress": 5,
"stem": "НАПРАСЛИН",
"forms": [
"напраслина"
],
"labels": [
"розмовне слово",
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "тӏекъаб гӏайиб, гӏададисеб гӏайиб, чӏалгӏадисеб багьана",
"examples": [
{
"uk": "зводити наклеп на кого-л.",
"av": "лъиданиги тӏасан мацӏ гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "наклепник",
"stress": 8,
"forms": [
"клеветник"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "бугьтанчи"
}
]
}
{
"word": "наклепницький",
"stress": 8,
"stem": "КЛЕВЕТНИЧЕСК",
"forms": [
"клеветнический",
"клеветническая",
"клеветническое"
],
"senses": [
{
"text": "бугьтаналъулаб, бугьтан лъураб, гьечӏеб гӏайиб чӏвараб",
"examples": [
{
"uk": "наклепницький виступ",
"av": "гьечӏеб гӏайиб гӏунтӏизабураб кӏалъай"
}
]
}
]
}
{
"word": "наклепницький",
"stress": 3,
"stem": "КЛЯУЗН",
"forms": [
"кляузный",
"кляузная",
"кляузное"
],
"senses": [
{
"text": "мацӏихъанлъиялъул(аб), нахъегӏанаб, хъубаб, нахӏсаб",
"examples": [
{
"uk": "кляузні справи",
"av": "гьитӏинабго судалъулаб дагӏбакъец"
},
{
"uk": "скандальна людина",
"av": "гӏарзагъунев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "наклеювати",
"stress": 5,
"forms": [
"наклеивать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "наклеить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "наклеїти",
"stress": 5,
"forms": [
"наклеить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "седезе, регъезе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "наклеїти марку на конверт",
"av": "конверталда (бухчаялда) марка седезе"
}
]
},
{
"text": "седон цо къадар хӏадур гьабизе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "наклеїти багато іграшок",
"av": "седон гӏемерал расанкӏаби хӏадур гьаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накликати",
"stress": 7,
"forms": [
"навлекать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "навлечь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накликати",
"stress": 5,
"forms": [
"навлечь"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хӏажалъи гьечӏеб, рокьукъаб иш тӏаде бачине",
"precomment": "що на кого-що",
"examples": [
{
"uk": "накликати на себе підозру",
"av": "жиндаго щаклъи ккезабизе"
},
{
"uk": "навкликати на себе біду",
"av": "жиндего балагь бачине"
}
]
}
]
}
{
"word": "накликати",
"stress": 5,
"homonym": 1,
"forms": [
"накликать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаде цӏазе, бачине",
"precomment": "що, чого",
"labels": [
"застаріле слово",
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "накликати біду",
"av": "балагь тӏаде цӏазе, бачине"
}
]
}
]
}
{
"word": "накликати",
"stress": 7,
"homonym": 2,
"forms": [
"накликать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накликать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "наколоти",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"наколоть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏизе",
"precomment": "що, чого (нарубати)",
"examples": [
{
"uk": "наколоти дров",
"av": "цӏул бичӏизе"
}
]
},
{
"text": "хъвалхьине, гъуризе",
"precomment": "що, чого (покришити)",
"examples": [
{
"uk": "наколоти цукру",
"av": "чакар гъуризе, гӏисин гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "наколоти",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"наколоть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "борлъизе, хӏунсизе",
"precomment": "що (вколоти)",
"examples": [
{
"uk": "наколоти палець",
"av": "(рукӏкӏаца) килищ борлъизе"
}
]
},
{
"text": "чӏвазе, щула гьабизе",
"precomment": "що (прикріпити)",
"examples": [
{
"uk": "наколоти квіти на груди",
"av": "(кӏичӏвалеб рукӏкӏеналъ) каранда тӏугьдул чӏвазе"
}
]
},
{
"text": "чӏвазе, хвезабизе",
"precomment": "кого",
"examples": [
{
"uk": "наколоти свиней",
"av": "бегӏераб лебаллъи къазабун, болъонал хвезаризе"
}
]
},
{
"text": "къазабизе, чӏвазе",
"precomment": "що, чого (вколоти)",
"comment": "мас., рукӏкӏен"
}
]
}
{
"word": "наколотися",
"stress": 6,
"forms": [
"наколоться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "сунданиги тӏаде ккун, къазе, хӏунчизе",
"examples": [
{
"uk": "наколотися на голку",
"av": "рукӏкӏен къазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "наколювати",
"stress": 4,
"forms": [
"накалывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "наколоть",
"kind": "see",
"refwordnum": "1,2",
"comment": "1, 2"
}
]
}
{
"word": "наколінник",
"stress": 6,
"forms": [
"наколенник"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "накалдаххел, накалдатӏам, накалдабухь",
"comment": "наку тунка-гӏусиялдаса, цӏаялдаса ва гь.ц. цӏунизе гьелда ретӏунеб, бухьунеб, ххолеб къохьол, чӏартил гьабураб жо"
}
]
}
{
"word": "наконечник",
"stress": 6,
"forms": [
"наконечник"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "тӏочӏвай; тӏогьиб ххолеб лъел; тӏогьиб (ахада) чӏвараб жо",
"examples": [
{
"uk": "наконечник для олівця",
"av": "къалмил лъел"
}
]
},
{
"text": "чӏорил лъел, тӏогьибххел",
"precomment": "стріли"
}
]
}
{
"word": "накопати",
"stress": 6,
"forms": [
"накопать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бухъизе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "накопати ям",
"av": "гвендал рухъизе"
},
{
"uk": "накопати картоплі",
"av": "картошка (бухъун) бахъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накопичення",
"stress": 7,
"stem": "НАКОПЛЕНИ",
"forms": [
"накопление"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "данде гьаби, бакӏари",
"precomment": "за дієсловом накопичити"
},
{
"text": "данделъи, гӏемерлъи",
"precomment": "за дієсловом накопичитися"
},
{
"text": "данделъун бугеб гӏарац, бечелъи, рикъзи",
"labels": [
"множина"
],
"examples": [
{
"uk": "понадпланові заощадження",
"av": "планалда тӏадеги щвараб пайда, хайир"
}
]
}
]
}
{
"word": "накопичити",
"stress": 6,
"forms": [
"накопить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бакӏаризе, данде гьабизе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "накопичити грошей",
"av": "гӏарац бакӏаризе, данде гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накопичитися",
"stress": 6,
"forms": [
"накопиться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "данделъизе, гӏемер гӏезе",
"examples": [
{
"uk": "накопичилося багато справ",
"av": "гӏемерал ишал гӏун руго",
"comment": "гӏемераб хӏалтӏи буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "накопичитися",
"stress": 5,
"forms": [
"скопиться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "данделъизе, бакӏарун данделъизе"
}
]
}
{
"word": "накопичуватися",
"stress": 4,
"forms": [
"накапливать(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накопить",
"kind": "see"
}
]
}
накопичуватися; збиратися
сообщить о неточности{
"word": "накопичуватися; збиратися",
"stress": 4,
"forms": [
"копиться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "данделъизе, бакӏаризе"
}
]
}
{
"word": "накопичувати(ся)",
"stress": 7,
"forms": [
"накоплять(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накопить",
"kind": "see"
}
]
}
накопичувати; акумулювати
сообщить о неточности{
"word": "накопичувати; акумулювати",
"stress": 8,
"forms": [
"аккумулировать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бакӏаризе, цӏунизе",
"precomment": "що",
"comment": "мас. ток, хинлъи"
}
]
}
{
"word": "накоптити",
"stress": 7,
"forms": [
"накоптить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "лахӏ, кӏкӏуй чӏвазабизе, речӏчӏизабизе",
"precomment": "покрити сажею"
},
{
"text": "лахӏ рехизе",
"precomment": "напустити сажі"
},
{
"text": "кӏкӏуй чӏвазабун бакъвазабизе (гьан), кьеккинабизе",
"precomment": "що, чого (виготовити копченням)"
}
]
}
{
"word": "накосити",
"stress": 6,
"forms": [
"накосить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бецизе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "накосити трави",
"av": "хер бецизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накотити",
"stress": 6,
"stem": "НАКАТИ",
"forms": [
"накатить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги сундениги гиризабизе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "накотити бочку на віз",
"av": "чирма гьакиде гиризабизе"
}
]
},
{
"text": "тӏиритӏизе",
"precomment": "що",
"comment": "положить ряд брёвен; чӏалаби, кьер гьабун, тӏиритӏизе",
"labels": [
"будівництво"
]
},
{
"text": "кверде восизе",
"precomment": "на кого",
"comment": "асаралъ, рекӏел хӏалалъ",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "раптом його нахлинуло",
"av": "ракӏалдаго гьечӏого, гьев кверде восана, гьесда кверщел гьабуна…"
}
]
}
]
}
{
"word": "накотитися",
"stress": 6,
"forms": [
"накатиться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаде бачӏине",
"examples": [
{
"uk": "хвиля накотилася на берег",
"av": "карачел рагӏалде гьулчана, гьулчун рагӏалде бачӏана"
}
]
},
{
"text": "тохлъукье, ракӏалда гьечӏого, бачӏине, лъугьине"
}
]
}
{
"word": "накочувати",
"stress": 4,
"forms": [
"накатывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накатать",
"kind": "see"
},
{
"target": "накатить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накочуватися",
"stress": 4,
"forms": [
"накатываться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накатиться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накошувати",
"stress": 4,
"forms": [
"накашивать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накосить",
"kind": "see"
}
]
}
накрадати; наварювати
сообщить о неточности{
"word": "накрадати; наварювати",
"stress": 6,
"forms": [
"наворовывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "наворовать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накрапати",
"stress": 5,
"stem": "НАКРАПЫВА",
"forms": [
"накрапывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "лъедерго тӏенкӏезе, щенезе",
"examples": [
{
"uk": "накрапає дощ",
"av": "цӏад щенолеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "накрасти",
"stress": 8,
"forms": [
"наворовать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "чанцӏулго, кигӏаналиго къадаралда бикъизе",
"precomment": "що, чого"
}
]
}
{
"word": "накреслити",
"stress": 7,
"forms": [
"начертить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "чертеж, сурат бахъизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "накреслити план",
"av": "план бахъизе"
}
]
},
{
"text": "хъвазе, хъинтӏизе",
"labels": [
"застаріле слово"
]
}
]
}
{
"word": "накривати(ся)",
"stress": 7,
"forms": [
"накрывать(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накрыть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накрити",
"stress": 5,
"forms": [
"накрыть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан тӏамизе",
"precomment": "кого-що",
"examples": [
{
"uk": "накрити стіл скатертиною",
"av": "столалда тӏад скатерть тӏамизе"
}
]
},
{
"text": "тӏад кквезе",
"precomment": "кого (зловити)",
"labels": [
"у переносному значенні",
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "зловити на місці злочину",
"av": "такъсир гьабураб бакӏалда тӏад кквезе"
}
]
},
{
"text": "гӏужда щвезе",
"precomment": "кого-що (уразити ціль)",
"comment": "гӏарада яги миномёт речӏчӏулелъул, бомба рехулелъул",
"labels": [
"військовий термін"
]
},
{
"text": "столалда квен-тӏех лъезе, тӏутӏ гӏуцӏизе, сурпа къачӏазе",
"precomment": "на стіл",
"examples": [
{
"uk": "накрити на стіл",
"av": "столалда квен-тӏех лъезе, тӏутӏ гӏуцӏизе, сурпа къачӏазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накритися",
"stress": 5,
"forms": [
"накрыться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан щибниги ретӏине, тӏад базе",
"examples": [
{
"uk": "накритися плащем",
"av": "плащ гъуждузде рехизе, ретӏине"
}
]
},
{
"text": "тӏагъур лъезе",
"labels": [
"застаріле слово"
]
}
]
}
{
"word": "накричати",
"stress": 7,
"forms": [
"накричать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "рази гьечӏого, ццин загьир гьабун, лъиданиги ахӏдон кӏалъазе",
"precomment": "на кого"
}
]
}
{
"word": "накришити",
"stress": 7,
"forms": [
"накрошить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хъуризе; бичӏчӏизе",
"precomment": "що, чого (подрібнити)",
"examples": [
{
"uk": "накришити хліба в молоко",
"av": "рахьдалъе чед хъуризе"
}
]
},
{
"text": "чорок гьабизе",
"precomment": "насмітити",
"examples": [
{
"uk": "накришити на стіл",
"av": "столалде хъуризе, хъурун чорок гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накромсати",
"stress": 8,
"forms": [
"накромсать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "къотӏ-къотӏизе, буссбуссун базе",
"precomment": "що, чого",
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "накромсати хліба",
"av": "чед къотӏ-къотӏун базе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накрохмалити",
"stress": 8,
"forms": [
"накрахмалить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "крахмал билъараб лъадалъ лъезе",
"precomment": "що, чого",
"comment": "чурараб бусадул къайи, хъахӏаб ретӏел",
"examples": [
{
"uk": "накрохмалити комірчину",
"av": "гурдил габур крахмалалъулъ бахъизе (чӏвазе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "накрутити",
"stress": 7,
"forms": [
"накрутить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "жемизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "накрутити шпагат на палицю",
"av": "тӏеренаб квар тӏилида тӏад жемизе"
}
]
},
{
"text": "кьурун гьабизе",
"precomment": "що, чого (виготовити крученням)",
"examples": [
{
"uk": "накрутити мотузок",
"av": "кьурун кварал гьаризе"
}
]
},
{
"text": "лъидениги семизе, семун чӏезавизе, рачӏ къазе",
"precomment": "хвіст кому-небудь",
"labels": [
"просторічне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "накрутити хвіст комусь",
"av": "лъидениги семизе, семун чӏезавизе, рачӏ къазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накручувати",
"stress": 5,
"forms": [
"накручивать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накрутить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накупити",
"stress": 6,
"forms": [
"накупить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги гӏемер бичун босизе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "накупити книг",
"av": "гӏемерал тӏахьал ричун росизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накуповувати",
"stress": 6,
"forms": [
"накупать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "накупить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "накурений",
"stress": 4,
"stem": "НАКУРЕНН",
"forms": [
"накуренный",
"накуренная",
"накуренное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"uk": "сидіти в накуреній кімнаті",
"av": "гӏемер хъалиян цӏан, кӏкӏуйдул цӏураб рокъор гӏодор чӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "накурити",
"stress": 6,
"forms": [
"накурить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хъалияналъул кӏкӏуйдул цӏезабизе",
"comment": "хъалиян бухӏун, кӏкӏуйдул цӏезабизе"
}
]
}