←

sources.avar.me / av-be

мес

14 статей

→
Оглавление страницы (14)

месед

сообщить о неточности
{
  "word": "месед",
  "stress": 4,
  "homonym": 1,
  "forms": [
    "месед",
    "меседалъ",
    "меседалъул",
    "меседил"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "золата",
      "examples": [
        {
          "av": "багӏараб месед",
          "be": "чырвонае золата"
        },
        {
          "av": "месед бахъизе",
          "be": "здабываць золата"
        },
        {
          "av": "месед бахъулеб бакӏ",
          "be": "залатыя капальні"
        },
        {
          "av": "месед бекьизе (биччазе)",
          "be": "пазалаціць"
        },
        {
          "av": "месед бекьараб (биччараб)",
          "be": "пазалочаны"
        },
        {
          "av": "месед гӏадаб",
          "be": "залатападобны; чысты як золата"
        },
        {
          "av": "меседй ясалда бугьтан лъоге",
          "be": "не нагаворвайце на дзяўчыну, чыстую як золата"
        },
        {
          "av": "месед гӏадин",
          "be": "як золата, залаціста"
        },
        {
          "av": "месед гӏадин кенчӏезе",
          "be": "блішчаць як золата"
        },
        {
          "av": "меседил лъим биччараб",
          "be": "пазалочаны"
        },
        {
          "av": "хъахӏаб месед",
          "be": "плаціна"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "залацейка",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні",
        "ласкальная форма"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "вай дир месед!",
          "be": "залатанька ты мая!"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

месед

сообщить о неточности
{
  "word": "месед",
  "stress": 4,
  "homonym": 2,
  "forms": [
    "месед",
    "меседалъ",
    "меседалъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кор",
      "labels": [
        "дыялектызм",
        "медыцына"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "месед базе",
          "be": "захварэць на кор"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "сус",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

меседил

сообщить о неточности
{
  "word": "меседил",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "меседил"
  ],
  "senses": [
    {
      "genitivefrom": "месед",
      "refwordnum": "1",
      "comment": "родны склон"
    },
    {
      "text": "залаты",
      "examples": [
        {
          "av": "меседил баргъич",
          "be": "залатое кальцо"
        },
        {
          "av": "меседил рахас",
          "be": "залаты ланцужок"
        },
        {
          "av": "меседил сагӏат",
          "be": "залаты гадзіннік"
        },
        {
          "av": "Меседил чангит баниги, хӏамил чу лъугьунаро",
          "be": "хаця б залаты недаўузрак надзець, асёл не стане канём",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "Ясал ралагьулеб меседил матӏу, Цо дун ялагьани, багьа хвеладай",
          "be": "Залатое люстэрка, куды заглядваюцца дзяўчаты, Калі я пагляджу хоць раз, ці абясцэніцца яно",
          "labels": [
            "фальклор"
          ]
        }
      ]
    },
    {
      "text": "залаты",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "меседил кверал руго досул",
          "be": "у яго залатыя рукі; ён майстар на ўсе рукі"
        },
        {
          "av": "меседил горо, гургинаб гӏарац",
          "be": "радасць жыцця майго, святло вачэй маіх",
          "labels": [
            "фальклор"
          ],
          "comment": "літ. залатая гарошына, сярэбраны грош (пра любімае дзіця)"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "месед",
      "kind": "from",
      "refwordnum": "1"
    },
    {
      "target": "меседилаб",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "родны"
}

меседилаб

сообщить о неточности
{
  "word": "меседилаб",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "меседилаб"
  ],
  "gender_forms": [
    "меседилаб",
    "меседилав",
    "меседилай"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "залаты",
      "examples": [
        {
          "av": "меседилаб хасалихълъи",
          "be": "залатая восень"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "меседил",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

меседилкьераб

сообщить о неточности
{
  "word": "меседилкьераб",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "меседилкьераб"
  ],
  "gender_forms": [
    "меседилкьераб",
    "меседилкьерав",
    "меседилкьерай"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "залацісты, залацістага колеру",
      "examples": [
        {
          "av": "меседилкьераб рас",
          "be": "залацістыя валасы"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

меседкун

сообщить о неточности
{
  "word": "меседкун",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "меседкун",
    "меседкуналъ",
    "меседкунаца",
    "меседкуналъул",
    "меседкунал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "залатыя шаўковыя ніткі; мішура",
      "examples": [
        {
          "av": "меседкунаца букъизе",
          "be": "шыць золатам, шыць залатымі ніткамі"
        },
        {
          "av": "меседкунаца угьине",
          "be": "вышываць залатымі ніткамі"
        },
        {
          "av": "меседкунаца угьарал пашмакъал",
          "be": "вышытыя залатымі ніткамі чаравікі"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

меседу

сообщить о неточности
{
  "word": "меседу",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "меседу",
    "меседуца",
    "меседул",
    "мусудул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "красуня",
      "examples": [
        {
          "av": "Росищ дуе, меседу?",
          "be": "Ці замуж хочаш, красуня?",
          "labels": [
            "фальклор"
          ]
        },
        {
          "av": "Гьал ясазул нусилбетӏер Маржанат, Мусудузул байрахъчӏужу Байгинат",
          "be": "Гэтых дзяўчат сотны камандзір Маржанат, Прыгажунь знамяноска Байгінат",
          "labels": [
            "фальклор"
          ]
        }
      ]
    },
    {
      "text": "прынцэса",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні"
      ]
    },
    {
      "text": "Меседу",
      "precomment": "вялікая літара 'M'",
      "comment": "імя ўласнае жаночае",
      "forms": [
        "меседуца",
        "меседул"
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

меседхӏалаб

сообщить о неточности
{
  "word": "меседхӏалаб",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "меседхӏалаб"
  ],
  "gender_forms": [
    "меседхӏалаб",
    "меседхӏалав",
    "меседхӏалай"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "залатаносны, з багаццем золата",
      "examples": [
        {
          "av": "меседхӏалаб сали",
          "be": "залатаносны пясок"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

месед-гӏарац

сообщить о неточности
{
  "word": "месед-гӏарац",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "месед-гӏарац",
    "месед-гӏарацалъ",
    "месед-гӏарацалъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "каштоўнасці; золата і срэбра",
      "labels": [
        "зборны назоўнік"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "гьезул месед-гӏарац гамачӏлъун лъугьагиян гьаранила",
          "be": "памаліліся, каб іх каштоўнасці ператварыліся ў камяні",
          "labels": [
            "фальклор"
          ]
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "гӏарац-месед",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

месехо

сообщить о неточности
{
  "word": "месехо",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "месехо",
    "месехоялъ",
    "месехоялъул",
    "месехоял"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цэлае ядро грэцкага арэха"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

местком

сообщить о неточности
{
  "word": "местком",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "местком",
    "месткомалъ",
    "месткомалъул",
    "месткомал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "мястком",
      "comment": "мясцовы камітэт прафсаюзнай арганізацыі",
      "examples": [
        {
          "av": "месткомалъ хӏукму гьабуна",
          "be": "мястком вынес рашэнне"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

местӏер

сообщить о неточности
{
  "word": "местӏер",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "местӏер",
    "местӏерас",
    "местӏералъ",
    "местӏерасул",
    "местӏералъул",
    "местӏерзаби"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "лекар; знахар, знахарка",
      "examples": [
        {
          "av": "Гуллил ругъунани, местӏер телаан, Карандаса рокьи кинан бахъилеб",
          "be": "Калі б рана кулявая, звярнуўся б да лекара, А боль кахання ў грудзях хто ж мне здыме",
          "labels": [
            "фальклор"
          ]
        }
      ]
    },
    {
      "text": "пчаліная матка"
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "местӏерна",
      "kind": "see"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

местӏерлъи

сообщить о неточности
{
  "word": "местӏерлъи",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "местӏерлъи",
    "местӏерлъиялъ",
    "местӏерлъиялъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "занятак, прафесія лекара; знахарства"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

местӏерна

сообщить о неточности
{
  "word": "местӏерна",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "местӏерна",
    "местӏернаялъ",
    "местӏернаялъул",
    "местӏернаял"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "пчаліная матка"
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "местӏер",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "2"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}