{
"word": "моцӏ",
"forms": [
"моцӏ",
"моцӏроца",
"моцӏрол",
"моцӏица",
"моцӏил",
"моцӏал",
"моцӏалъ",
"моцӏалъул"
],
"senses": [
{
"text": "месяц",
"examples": [
{
"av": "моцӏ баккана",
"be": "месяц узышоў"
},
{
"av": "моцӏ тӏерхьана",
"be": "месяц зайшоў"
},
{
"av": "моцӏ холеб буго",
"be": "месяц знаходзіцца ў фазе памяншэння, на зыходзе",
"comment": "літ. месяц памірае"
},
{
"av": "моцӏ цӏилъун буго",
"be": "наступіў маладзік"
},
{
"av": "моцӏрол сордо",
"be": "ноч напярэдадні маладзіка"
},
{
"av": "моцӏрохъ ралагьарал цӏваби гӏадин",
"be": "быццам зоркі, што чакаюць з'яўлення месяца",
"comment": "г. зн. з нецярплівасцю"
},
{
"av": "дир моцӏрол нугӏ вуго мун",
"be": "ты сведка таго, што я заўважыў маладзік",
"comment": "магічная формула, якую прамаўляюць, звяртаючыся да чалавека, які знаходзіцца паблізу, калі ўпершыню заўважаць на небе серп новага месяца"
}
]
},
{
"text": "Месяц",
"precomment": "вялікая літара 'M'",
"examples": [
{
"av": "Моцӏротӏе космосалъул гама боржун ана",
"be": "на Месяц запусцілі касмічны карабель"
}
]
},
{
"text": "месяц",
"forms": [
"моцӏица",
"моцӏил",
"моцӏал"
],
"examples": [
{
"av": "ражи цӏоролеб моцӏ",
"be": "сярэдзіна зімы — самы халодны перыяд зімы; месяц, калі замярзае часночны соус",
"comment": "літ. пакуль не з'ясі яго"
},
{
"av": "хинаб моцӏ",
"be": "цёплы месяц"
},
{
"av": "кӏиго моцӏ ана дица хъалиян таралдаса",
"be": "два месяцы прайшло, як я кінуў курыць"
},
{
"av": "лъабго моцӏ гурони бачӏо лъимаца",
"be": "дзіцяці толькі тры месяцы"
},
{
"av": "моцӏги бащдабги",
"be": "паўтара месяца"
},
{
"av": "моцӏгун бащдаб",
"be": "паўтара месяца"
},
{
"av": "моцӏ гӏадаб",
"be": "месяцападобны"
},
{
"av": "моцӏ гьумер",
"be": "месяцападобны твар"
},
{
"av": "моцӏрол гьумералъ",
"be": "цэлы месяц, на працягу месяца"
},
{
"av": "март моцӏалъ гьавуна дун",
"be": "я нарадзіўся ў сакавіку"
},
{
"av": "моцӏидаса моцӏиде",
"be": "з кожным месяцам"
},
{
"av": "цо-цо моцӏаз хӏалтӏи гӏемер букӏуна",
"be": "у асобныя месяцы працы бывае шмат"
}
]
},
{
"text": "месячнік",
"forms": [
"моцӏалъ",
"моцӏалъул"
],
"examples": [
{
"av": "тӏахьазул моцӏ",
"be": "месячнік кнігі"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "моцӏалъ",
"stress": 2,
"forms": [
"моцӏалъ"
],
"labels": [
"прыслоўе"
],
"see_also": [
{
"target": "моцӏица",
"kind": "see"
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "моцӏбихьи",
"stress": 2,
"forms": [
"моцӏбихьи",
"моцӏбихьиялъ",
"моцӏбихьиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "маладзік"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "моцӏгӏанасеб",
"stress": 2,
"forms": [
"моцӏгӏанасеб"
],
"gender_forms": [
"моцӏгӏанасеб",
"моцӏгӏанасев",
"моцӏгӏанасей"
],
"senses": [
{
"text": "доўгая як месяц",
"examples": [
{
"av": "моцӏгӏанасеб сордо",
"be": "доўгая як месяц ноч"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "моцӏидасан",
"stress": 2,
"forms": [
"моцӏидасан"
],
"senses": [
{
"text": "праз месяц",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "моцӏидасан ина дун Махӏачхъалаялде",
"be": "праз месяц паеду я ў Махачкалу"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "моцӏица",
"stress": 2,
"forms": [
"моцӏица"
],
"senses": [
{
"text": "у месяц, на працягу месяца",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "моцӏица гьабураб цо лахӏзаталда биххулеб",
"be": "што будавана ў месяц — рушыцца ў міг",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "тӏубараб моцӏицаица",
"be": "весь месяц, цэлы месяц, на працягу ўсяго, цэлага месяца"
},
{
"av": "тӏубараб моцӏица ралагьун чӏезаруна дос ниж",
"be": "ён прымусіў нас чакаць цэлы месяц"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "моцӏи-моцӏие",
"stress": 2,
"forms": [
"моцӏи-моцӏие"
],
"senses": [
{
"text": "штомесяц, кожны месяц",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "моцӏи-моцӏие эбелалъе гӏарац битӏула дос",
"be": "штомесяц пасылае ён грошы маці"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "моцӏкквей",
"stress": 2,
"stem": "моцӏккве",
"forms": [
"моцӏкквей",
"моцӏкквеялъ",
"моцӏкквеялъул"
],
"senses": [
{
"text": "зацьменне месяца"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "моцӏлъар",
"stress": 2,
"forms": [
"моцӏлъар",
"моцӏлъаралъ",
"моцӏлъаралъул"
],
"senses": [
{
"text": "вяршкі, выбраная частка чаго-небудзь",
"examples": [
{
"av": "чӏагӏдал моцӏлъар",
"be": "вяршкі бузы"
},
{
"av": "хьецӏедул моцӏлъар",
"be": "выбранае зерне",
"comment": "пры малацьбе на таках"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "моцӏрещалъи",
"stress": 2,
"forms": [
"моцӏрещалъи",
"моцӏрещалъиялъ",
"моцӏрещалъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "поўня"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "моцӏрол",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"моцӏрол"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "мицӏир",
"comment": "родны склон"
}
],
"see_also": [
{
"target": "мицӏир",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "родны"
}
{
"word": "моцӏрол",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"моцӏрол"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "моцӏ",
"refwordnum": "1",
"comment": "родны склон"
},
{
"text": "месячны",
"examples": [
{
"av": "моцӏрол канлъи",
"be": "месячнае святло"
},
{
"av": "моцӏрол канлъухъе",
"be": "пры месячным святле"
},
{
"av": "моцӏрол кунчӏи",
"be": "месячнае ззянне"
}
]
},
{
"text": "месячны",
"examples": [
{
"av": "моцӏрол болжал",
"be": "месячны тэрмін"
},
{
"av": "моцӏрол харж",
"be": "месячны заробтак"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "моцӏ",
"kind": "from",
"refwordnum": "1"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "родны"
}
{
"word": "моцӏу",
"stress": 2,
"stem": "моцӏ",
"forms": [
"моцӏу",
"моцӏуялъ",
"моцӏалца",
"моцӏуялъул",
"моцӏалзул",
"моцӏаби"
],
"senses": [
{
"text": "саска, сасок; сасочак",
"examples": [
{
"av": "гӏакдал моцӏаби",
"be": "саскі каровы"
}
]
},
{
"text": "саска",
"labels": [
"у пераносным значэнні"
],
"examples": [
{
"av": "лъимадул кӏалдиб моцӏу чӏвай",
"be": "дай дзіцяці саску"
}
]
},
{
"text": "носік",
"examples": [
{
"av": "бурбутӏиялъул моцӏу",
"be": "носік збанка"
},
{
"av": "моцӏу гьечӏеб",
"be": "бязносы",
"comment": "напр. чайнік"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "моцӏцӏилъи",
"stress": 2,
"forms": [
"моцӏцӏилъи",
"моцӏцӏилъиялъ",
"моцӏцӏилъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "нараджэнне новага месяца"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}