{
"word": "западати",
"stress": 6,
"forms": [
"западать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запасть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "западина",
"stress": 3,
"stem": "ВПАДИН",
"forms": [
"впадина"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "жанибе ккараб бакӏ, гвендккел, гвенд",
"examples": [
{
"uk": "очні западини",
"av": "беразул гъадараби, берзурукъал"
}
]
}
]
}
{
"word": "запакувати",
"stress": 8,
"forms": [
"запаковать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "сунданиги гъорлъ жемун, бухьун къачӏазе, къачӏа-кӏатӏан бухьине, рекъезабун бухьине, бухьун хӏадур гьабизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "запакувати речі",
"av": "къайи къачӏа-кӏатӏан бухьине, къайи бухьун хӏадур гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запал",
"stress": 4,
"forms": [
"задор"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хӏасрат, гъира, шавкъ, хӏаракат",
"examples": [
{
"uk": "юнацький запал",
"av": "гӏолилазулаб гъира-шавкъ"
}
]
},
{
"text": "хехдари, гӏедегӏахъди, гьалаглъи, хехго ццин бахъин",
"precomment": "запальність"
}
]
}
{
"word": "запал",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"запал"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "напас",
"comment": "унти",
"labels": [
"ветеринарія"
],
"examples": [
{
"uk": "кінь із запалом",
"av": "напас унти бугеб чу",
"comment": "гӏемер бацӏун, гьуърузул унти ккараб чу"
}
]
}
]
}
{
"word": "запал",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"запал"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "запал",
"precomment": "у снаряді",
"comment": "динамит кьвагьизабулеб капсуль"
},
{
"text": "хӏасрат-шавкъ, цӏа",
"precomment": "пал",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "запал",
"stress": 4,
"homonym": 3,
"forms": [
"запал"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "тӏорода жаниб мугь хвей",
"comment": "ракъдаллъиялъ",
"labels": [
"сільське господарство, сільськогосподарський термін"
]
}
]
}
{
"word": "запалати",
"stress": 7,
"forms": [
"воспылать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гьалаглъизе; гьалдезе",
"precomment": "чим",
"examples": [
{
"uk": "запалати ненавистю",
"av": "ццин гьалдезе, ццидаца гьалаглъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалати",
"stress": 8,
"stem": "ЗАПОЛЫХА",
"forms": [
"заполыхать"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "гвангъун (гваргъун) цӏа рекӏине лъугьине"
},
{
"text": "багӏа-багӏарлъун вахъине",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "запалали щоки",
"av": "кӏаркьаби багӏа-багӏарлъун рахъана"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалений",
"stem": "ВОСПАЛЁНН",
"forms": [
"воспалённый",
"воспалённая",
"воспалённое"
],
"senses": [
{
"text": "цӏа-кан бахун, гьорораб",
"examples": [
{
"uk": "запалена рана",
"av": "гьор рехараб ругъун"
},
{
"uk": "запалені очі",
"av": "унтун багӏарлъарал берал"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалення",
"stress": 7,
"forms": [
"воспаление"
],
"labels": [
"медицина",
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "цӏа-кан бахун, гьорой",
"examples": [
{
"uk": "запалення легень",
"av": "цӏакан бахун, гьуърул гьорой"
},
{
"uk": "запалення вуха",
"av": "цӏа-кан бахун, гӏин унти"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалий",
"stress": 3,
"stem": "ВПАЛ",
"forms": [
"впалый",
"впалая",
"впалое"
],
"senses": [
{
"text": "жанибе бортараб (ккараб)",
"examples": [
{
"uk": "впалі щоки",
"av": "жанире рортарал кӏаркьаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалий",
"stress": 4,
"stem": "ЗАПАВШ",
"forms": [
"запавший",
"запавшая",
"запавшее"
],
"senses": [
{
"text": "бортараб, борт-бортараб",
"examples": [
{
"uk": "запалі очі",
"av": "жанире рортарал берал"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалити",
"stress": 10,
"stem": "ВОСПЛАМЕНИ",
"forms": [
"воспламенить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гваргъизабизе, гваргъун цӏа рекӏинабизе",
"precomment": "що (запалити)"
},
{
"text": "тирха-кӏичӏизавизе, тирхизавизе, гъира базабизе, шавкъ ккезабизе (бачӏинабизе), гъира-шавкъ ккезабизе (бачӏинабизе)",
"precomment": "кого-що",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "слова командира запалили бійців",
"av": "командирасул рагӏабаз рагъухъаби тирхизаруна (тирхакӏичӏизаруна)"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалити",
"stress": 4,
"forms": [
"зажечь"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏинабизе, бакизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "запалити лампу",
"av": "чирахъ бакизе"
}
]
},
{
"text": "гъира базабизе",
"precomment": "кого-що, надихнути",
"comment": "ккезабизе",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "запалити слухачів промовою",
"av": "кӏалъаялъ гӏенеккаразул гъира базабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалити",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"запалить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бухӏизе, къвагъизе, цӏа гъезе",
"precomment": "що, підпалити",
"labels": [
"просторічне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "спалити сміття",
"av": "кьищни бухӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалити",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"запалить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "напас унти ккезабизе",
"precomment": "кого-що (про коня), опоїти",
"comment": "гӏетӏ бараб чодуе цӏорораб лъим кьун, гьуърул унтизаризе"
},
{
"text": "собо-годозабизе, гьанабиххизабизе",
"precomment": "кого-що (про коня), загнати",
"comment": "гӏемер бекеризабун"
}
]
}
{
"word": "запалитися",
"stress": 7,
"forms": [
"воспалиться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гьорозе, гьор рехизе",
"examples": [
{
"uk": "очі запалилися",
"av": "берал гьорона"
},
{
"uk": "рана запалилася",
"av": "ругънаде гьор рехана, ругъун бигъана"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалитися",
"stress": 4,
"forms": [
"зажечься"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏине",
"examples": [
{
"uk": "запалилися лампи",
"av": "чирахъал рекӏана"
}
]
},
{
"text": "кунчӏизе, паркъизе, гвангъизе",
"precomment": "з'явитися — про блиск, світло",
"examples": [
{
"uk": "зорі запалилися",
"av": "цӏваби кунчӏана"
}
]
},
{
"text": "гъира базе (ккезе), цӏа рекӏине (рекӏелъ)",
"precomment": "надихнутися; воодушевитися",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "спалахнути цікавістю",
"av": "щибниги лъазе гъира ккезе"
},
{
"uk": "спалахнути ненавистю до ворога",
"av": "тушманасде рокьукълъиялъул цӏа рекӏине (ццин гьалаглъизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "запальний",
"stress": 7,
"forms": [
"воспалительный",
"воспалительная",
"воспалительное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏа-кан бахун, багӏарлъиги гьоройги загьирлъун, лъугьунеб"
}
]
}
{
"word": "запальний",
"stress": 4,
"forms": [
"запальчивый",
"запальчивая",
"запальчивое"
],
"senses": [
{
"text": "хехго гьалаг-лъулев (ццидахунев), гӏедегӏахъдулев, хехдарулев",
"precomment": "спалахуватий; гарячковий",
"examples": [
{
"uk": "запальний чоловік",
"av": "хехго ццидахунев чи"
}
]
},
{
"text": "ццидалаб, ццидал цӏураб, гьалагаб",
"precomment": "повний роздратування, гніву",
"examples": [
{
"uk": "запальна відповідь",
"av": "ццидалаб (ццидал цӏураб) жаваб"
}
]
}
]
}
{
"word": "запальничка",
"stress": 6,
"forms": [
"зажигалка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "цӏагӏел",
"precomment": "прилад"
}
]
}
{
"word": "запальність",
"stress": 4,
"stem": "ЗАПАЛЬЧИВОСТ",
"forms": [
"запальчивость"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гьалаглъи, хехдари, гӏедегӏахъди, хехго ццидахин",
"examples": [
{
"uk": "сказати в запалі",
"av": "гьалаглъидал (ццидахиндал) абун борчӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалювальний",
"stress": 6,
"stem": "ЗАЖИГАТЕЛЬН",
"forms": [
"зажигательный",
"зажигательная",
"зажигательное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏа рекӏинабулеб",
"comment": "ккезабулеб",
"examples": [
{
"uk": "запальна бомба",
"av": "цӏа ккезабулеб бомба"
}
]
},
{
"text": "кӏудияб асар гьабулеб, гъира (къасд) бижизабулеб",
"precomment": "хвилюючий",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "запальна промова",
"av": "кӏудияб гъира ккезабулеб (бижизабулеб) кӏалъай (цӏа лъолеб кӏалъай)"
}
]
}
]
}
{
"word": "запалювання",
"stress": 6,
"forms": [
"зажигание"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏинаби, баки (цӏа, чирахъ)",
"precomment": "за дієсловом запалити"
},
{
"text": "зажигание, цӏа пирхизабулеб жо",
"precomment": "пристосування",
"comment": "моторалъул"
}
]
}
{
"word": "запалювати",
"stress": 4,
"forms": [
"запаливать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запалить",
"kind": "see",
"refwordnum": "1,2"
}
]
}
{
"word": "запалюватися",
"stress": 7,
"forms": [
"воспаляться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "воспалиться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запалювати(ся)",
"stress": 6,
"forms": [
"зажигать(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "зажечь",
"kind": "see"
}
]
}
запалювати, запалюватися
сообщить о неточности{
"word": "запалювати, запалюватися",
"stress": 10,
"forms": [
"воспламенять(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "воспламенить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запаморочення",
"stress": 11,
"forms": [
"головокружение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "бетӏер свери, гӏадхай",
"examples": [
{
"uk": "відчувати запаморочення",
"av": "бетӏер сверизе"
},
{
"uk": "він відчув запаморочення",
"av": "досда бетӏер сверулеб букӏин бичӏчӏана (лъана)"
}
]
}
]
}
{
"word": "запаморочити",
"stress": 7,
"forms": [
"вскружить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "лъилниги бетӏер сверизабизе, щивниги мекъи ккезавизе",
"precomment": "кому-небудь голову",
"examples": [
{
"uk": "запаморочити комусь голову",
"av": "лъилниги бетӏер сверизабизе, щивниги мекъи ккезавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запаморочливий",
"stress": 11,
"stem": "ГОЛОВОКРУЖИТЕЛЬН",
"forms": [
"головокружительный",
"головокружительная",
"головокружительное"
],
"senses": [
{
"text": "бетӏер сверизабулеб",
"comment": "гӏадхазабулеб",
"labels": [
"пряме значення",
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "запаморочлива висота",
"av": "бетӏер сверизабулеб борхалъи"
},
{
"uk": "з запаморочливою швидкістю",
"av": "бетӏер сверизабулеб (кутакаб) хехлъиялда"
},
{
"uk": "запаморочливий успіх",
"av": "цӏакъ кӏудияб бергьенлъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "запаморочливий",
"stress": 10,
"forms": [
"умопомрачительный",
"умопомрачительная",
"умопомрачительное"
],
"labels": [
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "хӏикматаб, гӏакълуялда данде кколареб, тӏасан борчӏараб, хӏисаб тун кутакаб, гӏорхъолъа борчӏараб, рекӏедаса инарулеб"
}
]
}
{
"word": "запам'ятати",
"stress": 4,
"forms": [
"запомнить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏалда кквезе (цӏунизе)",
"precomment": "кого-що"
}
]
}
{
"word": "запам'ятати",
"stress": 3,
"stem": "УПОМНИ",
"forms": [
"упомнить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏалда чӏезабизе, рекӏелъ цӏунизе, кӏочене биччангутӏизе",
"precomment": "кого-що",
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "всього не згадаєш",
"av": "кинабго ракӏалда чӏеларо"
}
]
}
]
}
{
"word": "запам'ятатися",
"stress": 4,
"forms": [
"запомниться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏалда чӏезе",
"examples": [
{
"uk": "на все життя запам'яталася мені ця ніч",
"av": "тӏубараб гӏумруялъго ракӏалда чӏана дида гьеб сордо"
}
]
}
]
}
{
"word": "запам'ятати; забути",
"stress": 4,
"forms": [
"запамятовать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "кӏочене, кӏочон тезе, рекӏелъа ине (бикъизе)",
"precomment": "що, забути",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "запам'ятовування",
"stress": 8,
"forms": [
"запоминание"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏалда чӏезаби, рекӏелъ цӏуни",
"precomment": "за дієсловом запам'ятовувати"
}
]
}
{
"word": "запам'ятовувати(-ся)",
"stress": 8,
"forms": [
"запоминать(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запомнить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запанувати",
"stress": 6,
"forms": [
"воцаряться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "воцариться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запанібрата",
"stress": 9,
"forms": [
"запанибрата"
],
"labels": [
"прислівник"
],
"senses": [
{
"text": "щивгунниги рекӏелав гьудул гӏадин, адаб-хъатир (гӏурхъи-мухъ) цӏуничӏого, ас-къо гьечӏого, вукӏине",
"precomment": "бути з кимось",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "запарити",
"stress": 4,
"forms": [
"запарить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гьалараб лъадаца яги бухӏараб хӏухьлаца хӏеккинабизе",
"precomment": "що, залити окропом або обробити парою",
"comment": "цуризабизе",
"examples": [
{
"uk": "запарити діжку",
"av": "чирмакъали гьалараб лъадаца (бухӏараб хӏухьлаца) хӏеккинабизе (цуризабизе)"
}
]
},
{
"text": "кутакалда багӏариялъ (хӏамамалда) хӏал дагьлъизабизе",
"precomment": "кого, у лазні",
"labels": [
"розмовне слово"
]
},
{
"text": "гӏетӏулъ тӏерхьинабун, бачине",
"precomment": "кого, загнати",
"comment": "чу",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "запарка",
"stress": 4,
"forms": [
"запарка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гьалараб лъеца (бухӏараб хӏухьлаца) хӏеккинаби; свакаялъ тату хвей",
"precomment": "за дієсловом запаритися"
},
{
"text": "гӏедегӏи, хӏалуцин",
"comment": "хӏалтӏулъ"
}
]
}
{
"word": "запаркувати",
"stress": 9,
"forms": [
"запарковать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "кидаго лъолеб бакӏалда машина лъезе"
}
]
}
{
"word": "запаршивіти",
"stress": 7,
"forms": [
"запаршиветь"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "тӏехӏ базе"
}
]
}
{
"word": "запарювати",
"stress": 4,
"forms": [
"запаривать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запарить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запарювати",
"stress": 4,
"forms": [
"запарывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запороть",
"kind": "see",
"refwordnum": "1,2"
}
]
}
{
"word": "запас",
"stress": 4,
"forms": [
"запас"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "нахърател",
"examples": [
{
"uk": "запас хліба",
"av": "тӏорщалил нахърател"
}
]
},
{
"text": "запас",
"examples": [
{
"uk": "запас нафти",
"av": "нефталъул (чӏегӏернартил) запас"
}
]
},
{
"text": "ратӏлил жанибечӏвай",
"precomment": "в одязі",
"comment": "къокълъидал биччазе гӏоло тараб"
},
{
"text": "запас",
"comment": "рагъул заманалда хъулухъалъе ярагьунел хӏисабалда учеталда ругел гӏадамал",
"labels": [
"військовий термін"
]
}
]
}
{
"word": "запасати",
"stress": 7,
"forms": [
"припасать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "припасти",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запасатися",
"stress": 6,
"forms": [
"запасать(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запастись",
"kind": "see"
},
{
"target": "запасти",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запасливий",
"stress": 4,
"stem": "ЗАПАСЛИВ",
"forms": [
"запасливый",
"запасливая",
"запасливое"
],
"senses": [
{
"text": "нахърател гьабулев; нахъе жо цӏунулев",
"examples": [
{
"uk": "ощадлива господиня",
"av": "нахърател гьабулей хозяйка"
}
]
}
]
}
{
"word": "запасний",
"stress": 7,
"forms": [
"запасной",
"запасная",
"запасное",
"запасный"
],
"senses": [
{
"text": "нахъраталилаб; запасалъе тараб; нахъеялде цӏунараб",
"examples": [
{
"uk": "запасна колія",
"av": "запасалда бугеб нух"
},
{
"uk": "запасний гравець",
"av": "запасалда вугев хӏалев",
"comment": "хӏадарухъан"
}
]
},
{
"text": "запасияб",
"labels": [
"військовий термін"
],
"examples": [
{
"uk": "запасний полк",
"av": "запасалда бугеб полк"
}
]
}
]
}
{
"word": "запасник",
"stress": 4,
"forms": [
"запасник"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "запасалда вугев чи",
"comment": "солдат"
},
{
"text": "музеялъул запасник",
"comment": "музеялда запасалда ругел экспонатал цӏунулеб бакӏ"
}
]
}
{
"word": "запасти",
"stress": 7,
"forms": [
"запасти"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "нахърател гьабизе; запас гьабизе",
"precomment": "що, чого",
"examples": [
{
"uk": "запасти муки",
"av": "ханждал нахърател гьабизе"
},
{
"uk": "напасти дров на зиму",
"av": "кьиндаде (хасалоялде) цӏулал нахърател гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запасти",
"stress": 4,
"forms": [
"запасть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бортун ине, борт-бортизе",
"precomment": "про очі, щоки",
"examples": [
{
"uk": "щоки запали",
"av": "кӏаркьаби рорт-рортун руго"
}
]
},
{
"text": "кибениги жанибе (нахъе) бортизе",
"precomment": "завалитися",
"comment": "ккезе",
"labels": [
"розмовне слово"
]
},
{
"text": "кӏудияб асар гьабизе, рекӏее асар гьабизе, рекӏелъе бортизе",
"precomment": "глибоко закарбуватися",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "його слова запали в душу",
"av": "досул рагӏабаз кӏудияб асар гьабуна, досул рагӏаби рекӏелъе рортана"
}
]
}
]
}
{
"word": "запастися",
"stress": 7,
"forms": [
"запастись"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "нахърател (запас) букӏинабизе",
"precomment": "чим",
"examples": [
{
"uk": "запастися підручниками",
"av": "цӏалул тӏахьазул нахърател букӏинабизе"
},
{
"uk": "запастися терпінням",
"av": "сабру букӏинабизе (гӏезе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "запатентувати",
"stress": 11,
"forms": [
"запатентовать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "патент босизе",
"precomment": "що"
}
]
}
{
"word": "запах",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"запах"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "махӏ",
"examples": [
{
"uk": "запах квітів",
"av": "тӏугьдузул махӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "запах",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"запах"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "ратӏлил цо квенчӏел цогидалда тӏаде ин",
"comment": "бачӏин, бачин"
}
]
}
{
"word": "запахнутися",
"stress": 7,
"forms": [
"запахнуться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "жема-къемизе",
"examples": [
{
"uk": "загорнутися в шубу",
"av": "тӏингъилъ жема-къемун чӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запахуватися",
"stress": 4,
"forms": [
"запахиваться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запахнуться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запашний",
"stress": 4,
"stem": "ДУШИСТ",
"forms": [
"душистый",
"душистая",
"душистое"
],
"senses": [
{
"text": "махӏ берцинаб",
"examples": [
{
"uk": "запашні квіти",
"av": "махӏ берцинал тӏугьдул"
}
]
}
]
}
{
"word": "запаювати",
"stress": 4,
"forms": [
"запаивать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запаять",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запаяти",
"stress": 5,
"forms": [
"запаять"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "регъезе",
"precomment": "що",
"comment": "гъалаялъ",
"examples": [
{
"uk": "запаяти каструлю",
"av": "хьаг регъезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запевнення",
"stress": 5,
"forms": [
"уверение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "божизавизелъун гьабураб лъазаби",
"examples": [
{
"uk": "запевнення в дружбі",
"av": "гьудуллъиялда божизавизелъун гьабураб лъазаби",
"comment": "гьудуллъи лъазаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "запевнити",
"stress": 3,
"forms": [
"уверить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "божизавизе; ракӏ чӏезабизе",
"precomment": "кого в чому",
"examples": [
{
"uk": "запевнити у своїй правоті",
"av": "живго витӏун вукӏиналда божизавизе",
"comment": "жиндирго ритӏухълъиялда божизавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запевняти",
"stress": 5,
"stem": "УВЕРЯ",
"forms": [
"уверять"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "божизавизе жигар бахъизе, божилъиялъул рагӏи кьезе, ракӏ чӏун абизе",
"precomment": "намагатися переконати",
"examples": [
{
"uk": "запевняю тебе, що це правда",
"av": "(дица) дуда ракӏ чӏун абулеб буго гьеб битӏараб бугилан"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "уверить",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "запеклий",
"stress": 4,
"forms": [
"отпетый",
"отпетая",
"отпетое"
],
"labels": [
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "иш лъугӏарав, витӏи гьечӏев, хьул къотӏарав",
"examples": [
{
"uk": "він безнадійний чоловік; він завзятий негідник",
"av": "гъов иш лъугӏарав чи вуго"
}
]
}
]
}
{
"word": "запеклий",
"stress": 4,
"forms": [
"отъявленный",
"отъявленная",
"отъявленное"
],
"labels": [
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "цӏар рагӏарав, киназдаго лъалеб нахъегӏанлъиялъул",
"comment": "квешав",
"examples": [
{
"uk": "запеклий шахрай",
"av": "цӏар рагӏарав макручи"
},
{
"uk": "запеклий негідник",
"av": "киназдаго лъалев нахъегӏанав чи, хъурумсахъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "запеклий, завзятий",
"stress": 3,
"forms": [
"заядлый",
"заядлая",
"заядлое"
],
"senses": [
{
"text": "цо сундениги вуссарав, тӏаде (бетӏералде) босун, лъугьунев",
"examples": [
{
"uk": "запеклий курєць",
"av": "цӏакъ гӏемер хъалиян цӏалев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "запеклий, заклятий",
"stress": 5,
"forms": [
"заклятый",
"заклятая",
"заклятое"
],
"senses": [
{
"text": "рокьукъав (нагӏана батаяв)",
"examples": [
{
"uk": "запеклий ворог",
"av": "рокьукъав (нагӏана батаяв) тушман"
}
]
}
]
}
{
"word": "запеклий; ярий",
"stress": 1,
"forms": [
"ярый",
"ярая",
"ярое"
],
"senses": [
{
"text": "ццидалаб, ццидал цӏураб",
"precomment": "несамовитий",
"examples": [
{
"uk": "запеклий ворог",
"av": "ццидалав тушман"
}
]
},
{
"text": "кутакалда тӏад чӏарав; гъираялда хӏалтӏулев",
"precomment": "завзятий; палкий",
"examples": [
{
"uk": "запеклий прихильник миру",
"av": "тӏад чӏун, гъираялда ракълие (рекъел цӏуниялъе) гӏоло къеркьолев (чи), ракълил къеркьохъан"
}
]
}
]
}
{
"word": "запекти",
"stress": 4,
"forms": [
"запечь"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бежун кьеризабизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "запекти макарони",
"av": "макаронал режун кьеризаризе"
}
]
},
{
"text": "щибниги бежизе",
"comment": "буцараб жоялъулъ лъун",
"examples": [
{
"uk": "запекти яблука в тісті",
"av": "хамуралъулъ лъун, гӏеч бежизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запектися",
"stress": 4,
"forms": [
"запечься"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хъал къазе",
"precomment": "у печі, духовці"
},
{
"text": "бетизе",
"precomment": "про кров",
"examples": [
{
"uk": "кров запеклася",
"av": "би бетана, бакъвалъана"
}
]
},
{
"text": "ракъваялъ хъал къазе, кьватӏизе",
"precomment": "про губи"
}
]
}
{
"word": "запеленати",
"stress": 8,
"forms": [
"запеленать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бущине",
"precomment": "кого-що",
"comment": "лъимер"
}
]
}
{
"word": "запеленгувати",
"stress": 11,
"forms": [
"запеленговать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "пеленг (бугеб бакӏ) чӏезабизе",
"precomment": "кого-що",
"comment": "лъазе",
"examples": [
{
"uk": "запеленгувати радіостанцію",
"av": "радиостанциялъул пеленг (бугеб бакӏ) чӏезабизе",
"comment": "лъазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заперечення",
"stress": 7,
"stem": "ВОЗРАЖЕНИ",
"forms": [
"возражение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "разилъунгутӏи; дандечӏей; тӏадкӏалъай; данде бугеб хӏужа-далил",
"examples": [
{
"uk": "без заперечень",
"av": "тӏадкӏалъай (дандечӏей) гьечӏого"
},
{
"uk": "не слухаючи заперечень",
"av": "дандечӏеялъухъ (тӏадкӏалъаялъухъ, данде бугеб хӏужа-далилалъухъ) гӏенеккичӏого"
}
]
}
]
}
{
"word": "заперечення",
"stress": 6,
"forms": [
"отрицание"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "инкар кквей, нахъчӏвай, гьечӏолъи бихьизаби, гьечӏилан чӏей",
"precomment": "за дієсловом заперечувати"
},
{
"text": "гуреблъи (гьечӏолъи) бихьизаби",
"labels": [
"граматика"
],
"examples": [
{
"uk": "заперечення не",
"av": "гуро, гьечӏо, -чӏо, -ро, -/у/ге"
}
]
}
]
}
{
"word": "заперечити",
"stress": 7,
"forms": [
"возразить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "разилъунгутӏизе, данде чӏезе, тӏад кӏалъазе, данде хӏужа-далил бачине",
"examples": [
{
"uk": "заперечити доповідачу",
"av": "докладчиясда разилъунгутӏизе, разилъунгутӏиялъе хӏужа-далил бачине"
}
]
}
]
}
{
"word": "заперечувати",
"stress": 7,
"stem": "ВОЗРАЖА",
"forms": [
"возражать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"uk": "ви не заперечуєте?",
"av": "дур разилъунгутӏи (тӏадкӏалъай, дандечӏей) букӏинищ?"
},
{
"uk": "я не заперечую",
"av": "дир дандечӏей (разилъунгутӏи) букӏунаро (гьечӏо)"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "возразить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "заперечувати",
"stress": 6,
"forms": [
"отрицать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "инкар кквезе, гьабизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "заперечувати свою провину",
"av": "жиндаго гӏайиб букӏиналъе инкар кквезе"
}
]
},
{
"text": "нахъчӏвазе, гӏадахъ босунгутӏизе",
"precomment": "відкидати що-небудь"
}
]
}
{
"word": "запечатати",
"stress": 6,
"forms": [
"запечатать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "печать чӏвазе",
"precomment": "що, накласти печатку, опечатати",
"examples": [
{
"uk": "запечатати квартиру",
"av": "рукъалда печать чӏвазе"
}
]
},
{
"text": "седезе",
"precomment": "заклеїти",
"examples": [
{
"uk": "запечатати конверт",
"av": "конверт седезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запечатувати",
"stress": 6,
"forms": [
"запечатывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запечатать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запивати",
"stress": 6,
"forms": [
"запивать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запить",
"kind": "see",
"refwordnum": "1,2"
}
]
}
{
"word": "запилати",
"stress": 6,
"forms": [
"запылать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гваргъан цӏа рекӏине лъугьине"
},
{
"text": "гвангъун кунчӏизе лъугьине"
}
]
}
{
"word": "запилити",
"stress": 6,
"forms": [
"запылить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хӏурул цӏезабизе, хӏур чӏвазабизе, хӏуруца бацизабизе",
"precomment": "кого-що, покрити пилом"
}
]
}
{
"word": "запилити",
"stress": 5,
"forms": [
"опылить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хурдузул хьонтӏи лъугьинабизе",
"precomment": "що",
"labels": [
"ботаніка"
]
},
{
"text": "дару речӏчӏизабизе",
"precomment": "що",
"labels": [
"сільське господарство, сільськогосподарський термін"
],
"examples": [
{
"uk": "обробити виноградники розчином",
"av": "цӏолбол ахазда дару речӏчӏизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запилитися",
"stress": 6,
"forms": [
"запылиться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хӏур чӏвазе, хӏурул цӏезе, тӏад хӏур ккезе"
}
]
}
{
"word": "запинатися",
"stress": 6,
"forms": [
"запинаться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запнуться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запинка",
"stress": 4,
"stem": "ЗАПИНК",
"forms": [
"запинка"
],
"labels": [
"розмовне слово",
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "лъалхъи, гьоркьоб къотӏи, бабади",
"examples": [
{
"uk": "говорити із запинкою",
"av": "бабадулаго кӏалъазе"
},
{
"uk": "прочитати без запинки",
"av": "ваххан цӏализе, бабадичӏого цӏализе, чвахун бачӏун, цӏализе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запис",
"stress": 2,
"stem": "ЗАПИС",
"forms": [
"запись"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "хъвай",
"precomment": "за дієсл. записати",
"examples": [
{
"uk": "запис казок",
"av": "маргьаби хъвай"
},
{
"uk": "запис до школи",
"av": "школалде хъвай"
},
{
"uk": "запис на плівку",
"av": "пленкаялда хъвай"
}
]
},
{
"text": "хъвай-хъвагӏай, хъвараб жо",
"precomment": "те, що записано",
"examples": [
{
"uk": "зошит із записами",
"av": "хъвай-хъвагӏаял ругеб тетрадь"
}
]
}
]
}
{
"word": "записати",
"stress": 6,
"forms": [
"записать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хъвазе",
"precomment": "у різних значеннях",
"examples": [
{
"uk": "записати лекцію",
"av": "лекция хъвазе"
},
{
"uk": "записати до списку",
"av": "сияхӏалда хъвазе"
},
{
"uk": "записати до лікаря",
"av": "тохтурасухъе (ине) хъвазе"
},
{
"uk": "записати на плівку",
"av": "пленкаялда хъвазе",
"comment": "бахъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "записатися",
"stress": 6,
"forms": [
"записаться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хъвазе",
"examples": [
{
"uk": "записатися в гурток",
"av": "кружокалде хъвазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "записка",
"stress": 4,
"stem": "ЗАПИСК",
"forms": [
"записка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "записка, кагъат",
"examples": [
{
"uk": "загубити записку з адресою",
"av": "адрес хъвараб кагъат билизе"
},
{
"uk": "пояснювальна записка",
"av": "баянлъул кагъат"
},
{
"uk": "доповідна записка",
"av": "докладияб кагъат"
}
]
},
{
"text": "асарал, хъвай-хъвагӏаял",
"precomment": "записи",
"labels": [
"множина"
],
"examples": [
{
"uk": "подорожні нотатки",
"av": "нухлулал (сапаралъулал) хъвай-хъвагӏаял"
},
{
"uk": "наукові записки університету",
"av": "университеталъул гӏелмиял асарал"
}
]
}
]
}
{
"word": "записний",
"stress": 7,
"forms": [
"записной",
"записная",
"записное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏиси-бикъинаб хъвай-хъвагӏаялъе бугеб",
"comment": "гьабураб",
"examples": [
{
"uk": "записна книжка",
"av": "хъвай-хъвагӏай гьабулеб книжка, записная книжка"
}
]
}
]
}
{
"word": "записувати(-ся)",
"stress": 4,
"forms": [
"записывать(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "записать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запит",
"stress": 5,
"forms": [
"запрос"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "цӏех-рех",
"examples": [
{
"uk": "послати запит",
"av": "цӏехезе битӏизе"
}
]
},
{
"text": "тӏалабал",
"precomment": "запити",
"comment": "требования",
"examples": [
{
"uk": "запити виробництва",
"av": "производствоялъул тӏалабал"
}
]
},
{
"text": "тӏалабал, хӏажалъаби",
"precomment": "запити",
"comment": "потребности, интересы",
"examples": [
{
"uk": "культурні запити населення",
"av": "халкъалъул культуриял хӏажалъаби (тӏалабал)"
}
]
}
]
}
{
"word": "запити",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"запить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад гьекъезе",
"precomment": "що",
"comment": "хадуб; сунданиги",
"examples": [
{
"uk": "запити ліки",
"av": "даруялда тӏад лъим гьекъезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запити",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"запить"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "гьекъолдизе лъугьине",
"precomment": "зап'яничати"
}
]
}
{
"word": "запитувати",
"stress": 5,
"forms": [
"запрашивать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запросить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запихати",
"stress": 6,
"forms": [
"запихать"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "бугӏун къазабизе",
"precomment": "що",
"comment": "бугӏа-босун",
"examples": [
{
"uk": "запихати папери в стіл",
"av": "кагътал столалда жанир ругӏун къазаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запихати",
"stress": 4,
"forms": [
"запихивать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запихать",
"kind": "see"
},
{
"target": "запихнуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запихнути",
"stress": 7,
"forms": [
"запихнуть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запихать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запихтіти",
"stress": 7,
"forms": [
"запыхтеть"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "хӏерхине лъугьине, захӏматго хӏухьел цӏазе"
}
]
}
{
"word": "заплава",
"stress": 2,
"forms": [
"займа",
"займу"
],
"see_also": [
{
"target": "заём",
"kind": "from",
"comment": "родительный, дательный падеж и так далее",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "заплава",
"stress": 2,
"forms": [
"пойма"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гӏор, лъар щвараб мехалъ, лъим кӏанцӏун лъалъалеб бакӏ"
},
{
"text": "лъикӏаб хер бижулеб бакӏ"
}
]
}
{
"word": "заплаканий",
"stress": 5,
"stem": "ЗАПЛАКАНН",
"forms": [
"заплаканный",
"заплаканная",
"заплаканное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодараб",
"examples": [
{
"uk": "заплакані очі",
"av": "гӏодарал (магӏил цӏурал) берал"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплакати",
"stress": 5,
"forms": [
"заплакать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодизе лъугьине"
}
]
}
{
"word": "заплакати",
"stress": 7,
"forms": [
"заслезиться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "магӏу баккизе (тӏинкӏизе) лъугьине, магӏил гаразул цӏезе"
}
]
}
{
"word": "запланувати",
"stress": 7,
"forms": [
"запланировать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "планалда гьоркьобе бачине",
"comment": "босизе"
}
]
}
{
"word": "заплата",
"stress": 5,
"stem": "ЗАПЛАТ",
"forms": [
"заплата"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "рукъи",
"examples": [
{
"uk": "поставити латку",
"av": "рукъи базе",
"comment": "чӏвазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплатити",
"stress": 7,
"forms": [
"заплатить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏарац кьезе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "заплатити за покупки",
"av": "ричун росарал жалазухъ гӏарац кьезе"
}
]
},
{
"text": "бецӏизе, нахъбуссинабизе",
"precomment": "що (повернути)",
"comment": "налъи"
},
{
"text": "кьезе",
"precomment": "чим",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "заплатити життям",
"av": "гӏумру кьезе"
},
{
"uk": "заплатити головою",
"av": "къотӏун бетӏер кьезе, сундуениги гӏоло хвезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплескати",
"stress": 8,
"forms": [
"заплескать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏирагъинабизе",
"precomment": "кого-що",
"examples": [
{
"uk": "заплескати підлогу",
"av": "рукъалъул чӏабар тӏирагъинабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплескати",
"stress": 5,
"forms": [
"захлопать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"uk": "заплескати в долоні",
"av": "хъат чӏвазе",
"comment": "лъугьине"
},
{
"uk": "заплескати крильми",
"av": "куркьбал кьаб-кьабизе",
"comment": "кьабезаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплеснявіти",
"stress": 10,
"stem": "ЗАПЛЕСНЕВЕ",
"forms": [
"заплесневеть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "ккалазе, ккал (хен) чӏвазе",
"examples": [
{
"uk": "хліб зацвілів",
"av": "чед ккалана, чадида ккал чӏвана"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплеснівілий",
"stress": 10,
"forms": [
"заплесневелый",
"заплесневелая",
"заплесневелое"
],
"senses": [
{
"text": "ккал чӏвараб"
}
]
}
{
"word": "заплести",
"stress": 8,
"forms": [
"заплести"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хьухьине",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "заплести косу",
"av": "гъал хьухьине"
}
]
},
{
"text": "жемизе, жем-жемизе",
"precomment": "оплести",
"examples": [
{
"uk": "хміль заплів увесь паркан",
"av": "тӏубараб чалиялдаго жем-жемун букӏана хомелег"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплечний",
"stress": 5,
"forms": [
"заплечный",
"заплечная",
"заплечное"
],
"senses": [
{
"text": "гъуждузде рехулеб",
"examples": [
{
"uk": "заплічний мішок",
"av": "гъуждузде рехулеб таргьа (къайи-къоно лъолеб), хулжал"
},
{
"uk": "кат",
"av": "гӏащтӏичи"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплив",
"stress": 5,
"forms": [
"заплыв"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "лъедей",
"labels": [
"спортивний термін"
],
"examples": [
{
"uk": "у першому запливі перемогла наша команда",
"av": "тӏоцебесеб лъедеялда бергьана нижер команда"
}
]
}
]
}
{
"word": "запливати",
"stress": 7,
"forms": [
"заплывать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "заплыть",
"kind": "see",
"refwordnum": "1,2"
}
]
}
{
"word": "заплисти",
"stress": 5,
"homonym": 1,
"forms": [
"заплыть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "лъедон ине",
"precomment": "плисти далеко",
"comment": "рикӏкӏаде"
},
{
"text": "лъедон сунданиги нахъе ине",
"precomment": "заплисти за що-небудь",
"examples": [
{
"uk": "заплисти за острів",
"av": "чӏинкӏиллъиялда нахъе лъедон ине"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплисти",
"stress": 5,
"stem": "ЗАПЛЫ",
"homonym": 2,
"forms": [
"заплыть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "сундулниги бакъваяб гъаталъ бахчизе (бацизе)",
"precomment": "чим, покритися шаром чогось густого",
"examples": [
{
"uk": "став зарости тванню",
"av": "хӏор хеналъ бацун буго, хӏорида хен чӏван буго"
},
{
"uk": "очі запливли жиром",
"av": "берал кьаралъиялъ рацун руго"
}
]
}
]
}
{
"word": "запломбувати",
"stress": 12,
"forms": [
"запломбировать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "пломба лъезе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "запломбувати зуб",
"av": "гӏосода пломба лъезе"
}
]
},
{
"text": "пломба чӏвазе, пломба чӏван, рахазе",
"examples": [
{
"uk": "запломбувати вагон",
"av": "вагоналда пломба чӏвазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплутаний",
"stress": 4,
"stem": "ЗАПУТАНН",
"forms": [
"запутанный",
"запутанная",
"запутанное"
],
"senses": [
{
"text": "бигъараб, бигъа-бичараб",
"examples": [
{
"uk": "заплутані нитки",
"av": "бигъараб кун"
}
]
},
{
"text": "захӏматаб, жуба-гъубараб",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "заплутане питання",
"av": "жуба-гъубараб, жаваб кьезе захӏматаб суал"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплутати",
"stress": 4,
"stem": "ЗАПУТА",
"forms": [
"запутать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бигъинабизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "заплутати нитки",
"av": "кунал ригъинаризе"
}
]
},
{
"text": "жуба-гъубазабизе, бигъинабизе; битӏизабизе кӏоларедухъ гьабизе, захӏмалъизабизе",
"precomment": "що",
"comment": "иш",
"labels": [
"у переносному значенні",
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "заплутати справу",
"av": "иш бигъинабизе"
}
]
},
{
"text": "мекъи ккезавизе",
"precomment": "кого-що, збити з пантелику",
"labels": [
"у переносному значенні",
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "вони його зовсім заплутали",
"av": "доз дов тӏуванго мекъи ккезавуна, къосинавуна"
}
]
},
{
"text": "гъорлъе (гьоркьове) цӏазе",
"precomment": "кого-що у що, втягнути",
"comment": "жувазавизе",
"labels": [
"у переносному значенні",
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "заплутатися",
"stress": 4,
"forms": [
"запутаться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бигъине",
"precomment": "переплутатися"
},
{
"text": "бичӏчӏизе захӏмалъизе, жуба-гъубазе",
"precomment": "стати незрозумілим",
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "справа заплуталася",
"av": "иш жуба-гъубана (бигъана)"
}
]
},
{
"text": "сундулъниги жем-жемун ккезе",
"precomment": "у чому-небудь",
"examples": [
{
"uk": "заплутатися в мережах",
"av": "гьиназулъ жем-жемун ккезе (жемизе)"
}
]
},
{
"text": "захӏматаб хӏалалде ккезе",
"precomment": "у чому і без додатка, опинитися в скрутному становищі",
"labels": [
"розмовне слово"
]
},
{
"text": "бабадизе, къосарине, мекъи ккезе",
"precomment": "у мові, у думках",
"labels": [
"розмовне слово"
]
},
{
"text": "нух къосун ккезе",
"precomment": "збитися з путі",
"labels": [
"розмовне слово"
]
}
]
}
{
"word": "заплутатися",
"stress": 3,
"forms": [
"спутаться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "жуба-гъубазе, бигъине, батӏа бахъизе кӏунгутӏизе",
"precomment": "про нитки тощо"
},
{
"text": "низам хвезе, гӏадлу биххизе"
},
{
"text": "мекъса ккезе, гъалатӏ ккезе",
"precomment": "збитися, помилитися"
}
]
}
{
"word": "заплутуватися",
"stress": 4,
"forms": [
"запутывать(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запутать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "заплювати",
"stress": 7,
"forms": [
"заплевать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаде тун, хӏацӏул цӏезабизе",
"precomment": "кого-що"
}
]
}
{
"word": "заплямувати",
"stress": 6,
"forms": [
"замарать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "чорок гьабизе",
"precomment": "кого-що, заплямувати"
},
{
"text": "суризабизе, къабихӏ (басра, гӏодобегӏан) гьабизе",
"precomment": "зганьбити",
"labels": [
"у переносному значенні"
]
}
]
}
{
"word": "заплямувати",
"stress": 7,
"forms": [
"запятнать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "ланг лъезе, чорок гьабизе",
"precomment": "кого-що, вимазати"
},
{
"text": "чӏегӏераб тӏанкӏ лъезе, багьана чӏвазе",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "заплямувати своє ім'я",
"av": "жиндирго цӏаралда чӏегӏераб тӏанкӏ лъезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заплясати",
"stress": 7,
"forms": [
"заплясать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "кьурдизе лъугьине"
}
]
}
{
"word": "запліднення",
"stress": 11,
"forms": [
"оплодотворение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "хьон лъугьин, хьонтӏи бижи, тӏинчӏ ккей, тӏинчӏ лъугьин"
}
]
}
запліднення; запилення
сообщить о неточности{
"word": "запліднення; запилення",
"stress": 5,
"forms": [
"опыление"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "дару речӏчӏизаби",
"precomment": "за дієсловом запилити"
},
{
"text": "хурдузул хьонтӏи лъугьин",
"labels": [
"ботаніка"
]
}
]
}
запліднення; осіменіння
сообщить о неточности{
"word": "запліднення; осіменіння",
"stress": 7,
"forms": [
"осеменение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "хьон биччай",
"precomment": "за дієсловом осемінити",
"labels": [
"сільське господарство, сільськогосподарський термін"
],
"examples": [
{
"uk": "штучне запліднення овець",
"av": "куй биччачӏого, чахъабазде хьон биччай"
}
]
}
]
}
{
"word": "запліднити",
"stress": 11,
"forms": [
"оплодотворить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хьон биччазе, рахь босизабизе, хьонтӏи лъугьинабизе",
"precomment": "кого-що"
}
]
}
запліднити; осіменити
сообщить о неточности{
"word": "запліднити; осіменити",
"stress": 7,
"forms": [
"осеменить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хьон биччазе",
"precomment": "кого",
"labels": [
"сільське господарство, сільськогосподарський термін"
]
}
]
}
{
"word": "запліднювати",
"stress": 11,
"forms": [
"оплодотворять(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "оплодотвориться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запліднюватися",
"stress": 11,
"forms": [
"оплодотворяться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хьон лъугьине, рахь босизе, хьонтӏи лъугьине"
}
]
}
{
"word": "запліднювати(ся)",
"stress": 5,
"forms": [
"опылять(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "опылить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запліснявіти",
"stress": 8,
"forms": [
"заплеснеть"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"see_also": [
{
"target": "заплесневеть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "заплітати",
"stress": 7,
"forms": [
"заплетать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "заплести",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "заплітатися",
"stress": 7,
"forms": [
"заплетаться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "цоцалъ разе",
"comment": "свакаялъ бохдул",
"examples": [
{
"uk": "ноги плутаються від втоми",
"av": "свакаялъ бохдул цоцалъ ралел руго"
}
]
},
{
"text": "бабадизе",
"comment": "мацӏ",
"examples": [
{
"uk": "язик заплітається від хвилювання",
"av": "рахӏат хвеялъ мацӏ бабадулеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "запнутися",
"stress": 5,
"forms": [
"запнуться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тункизе, кӏутӏизе (хӏетӏе сунданиги)",
"precomment": "споткнутися",
"examples": [
{
"uk": "спіткнутися об поріг",
"av": "рагьумахӏиялда хӏетӏе кӏутӏизе (тункизе)"
}
]
},
{
"text": "калам гьоркьоса тӏезе, кӏалъалаго чӏун хутӏизе",
"precomment": "про мову",
"examples": [
{
"uk": "запнутися на першому ж слові",
"av": "тӏоцебесеб рагӏудаго (бачӏинахъего) чӏун хутӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запобігання",
"stress": 11,
"forms": [
"предотвращение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "цебеккунго нахъчӏвай, гьукъи, лъугӏизаби",
"precomment": "за дієсловом запобігти",
"examples": [
{
"uk": "боротьба за запобігання новій війні",
"av": "цӏияб рагъ гьукъиялъе гӏоло къеркьей"
}
]
}
]
}
{
"word": "запобігання",
"stress": 10,
"forms": [
"предохранение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "цереккунго гьарурал тадбираз цӏуни; лъидасанниги-сундасанниги бугеб хӏинкъиялдаса цӏуни",
"precomment": "за дієсловом охороняти",
"examples": [
{
"uk": "захист деревини від гниття",
"av": "гъветӏ туриялдаса цӏуни"
}
]
}
]
}
запобігати, охороняти
сообщить о неточности{
"word": "запобігати, охороняти",
"stress": 10,
"forms": [
"предохранять"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "предохранить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запобігти",
"stress": 11,
"forms": [
"предотвратить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "цебеккунго нахъчӏвазе, гьукъизе, лъугӏизабизе",
"precomment": "що",
"comment": "сундуениги квалкал гьабулеб, мурадалде щвезе биччалареб иш",
"examples": [
{
"uk": "запобігти небезпеці",
"av": "хӏинкъиялдаса цебеккунго цӏунизе",
"comment": "хӏинкъи цебеккунго лъугӏизабизе"
}
]
},
{
"text": "цебеккунго лъазабизе",
"comment": "лъазабун тезе"
}
]
}
{
"word": "запобіжний",
"stress": 10,
"stem": "ПРЕДОХРАНИТЕЛЬН",
"forms": [
"предохранительный",
"предохранительная",
"предохранительное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏунизе бугеб",
"examples": [
{
"uk": "профілактичне щеплення",
"av": "(унтудаса) цӏунизе гьабулеб прививка"
},
{
"uk": "запобіжний клапан",
"av": "цӏунизе бугеб клапан"
}
]
},
{
"text": "жинца, щибниги ккезе течӏого, цӏунулеб"
},
{
"text": "цӏодорлъи гьабизе бугеб"
}
]
}
{
"word": "запобіжник",
"stress": 10,
"forms": [
"предохранитель"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "предохранитель",
"comment": "тункӏил, гранатаялъул, счетчикалъул",
"labels": [
"техніка"
]
}
]
}
{
"word": "заповзати",
"stress": 7,
"forms": [
"заползать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "заползти",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "заповзти",
"stress": 8,
"forms": [
"заползти"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "хъурщун кибениги щвезе",
"examples": [
{
"uk": "заповзти під диван",
"av": "хъурщун диваналда гъоркье щвезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заповнення",
"stress": 7,
"forms": [
"заполнение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "цӏезаби",
"precomment": "за дієсл. заповнити"
},
{
"text": "цӏей",
"precomment": "за дієсл. заповнитися"
}
]
}
{
"word": "заповнити",
"stress": 4,
"stem": "ЗАПОЛНИ",
"forms": [
"заполнить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "цӏезабизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "глядачі заповнили зал",
"av": "балагьулез зал цӏезабуна"
},
{
"uk": "заповнити анкету",
"av": "анкета цӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заповнитися",
"stress": 4,
"forms": [
"заполниться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "цӏезе",
"examples": [
{
"uk": "театр заповнився глядачами",
"av": "театр балагьулез(ул) цӏуна"
}
]
}
]
}
{
"word": "заповнюватися",
"stress": 7,
"forms": [
"заполнять(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "заполнить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "заповідати",
"stress": 6,
"forms": [
"завещать"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "васият гьабизе",
"precomment": "кого-що кому-чому і з неопр."
}
]
}
{
"word": "заповідач",
"stress": 6,
"forms": [
"завещатель"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "жинца васият гьабурав чи"
}
]
}
{
"word": "заповідачка",
"stress": 6,
"forms": [
"завещательница"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "жинца васият гьабурай гӏадан"
}
]
}
{
"word": "заповідник",
"stress": 6,
"forms": [
"заповедник"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "заповедник"
},
{
"text": "къараб (цӏунараб) бакӏ",
"comment": "тӏабигӏат цӏунизелъун гьабураб"
}
]
}
{
"word": "заповідь",
"stress": 2,
"forms": [
"заповедь"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "парз, парзияб жо, динияб тӏадаб иш",
"labels": [
"релігія"
]
},
{
"text": "къагӏида",
"precomment": "правило",
"examples": [
{
"uk": "перша заповідь",
"av": "тӏоцебесеб къагӏида"
}
]
}
]
}
{
"word": "заповіт",
"stress": 4,
"forms": [
"завет"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "васият",
"examples": [
{
"uk": "завіти предків",
"av": "умумузул васиятал"
}
]
}
]
}
{
"word": "заповіт",
"stress": 6,
"forms": [
"завещание"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "васият, васият гьаби",
"examples": [
{
"uk": "зробити заповіт",
"av": "васият гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заповітний",
"stress": 4,
"stem": "ЗАВЕТН",
"forms": [
"заветный",
"заветная",
"заветное"
],
"senses": [
{
"text": "бищун бокьулеб, хирияб, анищ бугеб",
"precomment": "потаємний",
"examples": [
{
"uk": "заповітна мрія",
"av": "бищун бокьулеб анищ"
}
]
},
{
"text": "балъгояб, бахчараб",
"precomment": "секретний",
"examples": [
{
"uk": "заповітний скарб",
"av": "балъгояб хазина"
}
]
}
]
}
{
"word": "заповітний",
"stress": 6,
"stem": "ЗАПОВЕДН",
"forms": [
"заповедный",
"заповедная",
"заповедное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏунараб",
"precomment": "недоторканний",
"examples": [
{
"uk": "заповідний ліс",
"av": "цӏунараб рохь"
}
]
},
{
"text": "рекӏелъ цӏунараб (бахчараб), балъгого цӏунараб",
"precomment": "потаємний",
"examples": [
{
"uk": "заповітні думки",
"av": "рекӏелъ цӏунарал пикраби"
}
]
}
]
}
{
"word": "запозичений",
"stress": 3,
"stem": "ЗАИМСТВОВАНН",
"forms": [
"заимствованный",
"заимствованная",
"заимствованное"
],
"senses": [
{
"text": "босараб (кисаниги, лъихъаниги)",
"examples": [
{
"uk": "запозичені слова",
"av": "батӏияб мацӏалдаса росарал рагӏаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "запозичення",
"stress": 3,
"stem": "ЗАИМСТВОВАНИ",
"forms": [
"заимствование"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "боси (цогидалдаса)",
"precomment": "за дієсловом запозичити",
"examples": [
{
"uk": "запозичення слів",
"av": "цоги мацӏалдаса рагӏаби роси"
}
]
},
{
"text": "босараб жо",
"precomment": "те, що запозичено",
"examples": [
{
"uk": "іншомовні запозичення",
"av": "батӏияб мацӏалдаса росарал рагӏаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "запозичити",
"stress": 3,
"forms": [
"заимствовать"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "босизе (кисаниги, лъихъаниги)",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "запозичувати слова з російської мови",
"av": "гӏурус мацӏалдаса рагӏаби росизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заполярний",
"stress": 6,
"forms": [
"заполярный",
"заполярная",
"заполярное"
],
"senses": [
{
"text": "заполярияб, полярияб мухъалда нахъа бугеб",
"examples": [
{
"uk": "заполярне місто",
"av": "заполярияб шагьар"
}
]
}
]
}
{
"word": "запонка",
"stress": 2,
"forms": [
"запонка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "запонка",
"comment": "къвалазда ралел хасал пентал"
}
]
}
{
"word": "запор",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"запор"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "рахай; тугъас; кӏулал",
"examples": [
{
"uk": "ворота на замку",
"av": "каву рахан буго, кавуялда тугъас бан буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "запор",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"запор"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "гъиз свари",
"labels": [
"медицина"
]
}
]
}
{
"word": "запорожець",
"stress": 6,
"forms": [
"запорожец"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "запорожияв, запорожская сечалдаса казак"
}
]
}
{
"word": "запороти",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"запороть"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "рухун хвалде ккезаризе (хьопоца, цӏалаца)",
"precomment": "кого-що, засікти"
}
]
}
{
"word": "запороти",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"запороть"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "гьабулаго хвезабизе (махщел гӏечӏого яги тасамахӏлъиялъ)",
"precomment": "що, зіпсувати",
"examples": [
{
"uk": "зіпсувати деталь",
"av": "алат хвезабизе (гьабулаго махщел гӏечӏого яги тасамахӏлъиялъ)"
}
]
}
]
}
{
"word": "запорошити",
"stress": 6,
"stem": "ЗАПОРОШИ",
"homonym": 1,
"forms": [
"запорошить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏаздал тӏеренаб хъал (гъалай) ккезе",
"precomment": "кого-що",
"examples": [
{
"uk": "дорогу завіяло",
"av": "нухда гӏаздал гъалай ккана"
}
]
}
]
}
{
"word": "запорошити",
"stress": 8,
"homonym": 2,
"forms": [
"запорошить"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "гӏисинго гӏазу базе лъугьине",
"precomment": "почати порошити"
}
]
}
{
"word": "запотівати",
"stress": 8,
"forms": [
"запотевать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запотеть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запотілий",
"stress": 6,
"stem": "ЗАПОТЕЛ",
"forms": [
"запотелый",
"запотелая",
"запотелое"
],
"labels": [
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "гӏетӏ бараб",
"examples": [
{
"uk": "запотілі вікна",
"av": "гӏетӏ барал гордал"
}
]
}
]
}
{
"word": "запотіти",
"stress": 6,
"stem": "ЗАПОТЕ",
"forms": [
"запотеть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏетӏ базе",
"examples": [
{
"uk": "скла зсередини запітніли",
"av": "гордазда жанисан гӏетӏ бана"
}
]
}
]
}
{
"word": "заправила",
"stress": 7,
"forms": [
"заправила"
],
"labels": [
"просторічне слово",
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "цевехъан, бетӏер",
"comment": "цогидасе биччачӏого, кодобе босун, бетӏерлъи гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "заправити",
"stress": 5,
"forms": [
"заправить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "жанибе тӏамизе",
"precomment": "що, засунути",
"examples": [
{
"uk": "заправити штани в чоботи",
"av": "тӏаждал гӏагал чакмабазда жанире тӏамизе"
}
]
},
{
"text": "цӏатари тӏун, хӏадуризе (машина, чирахъ ва ц.)",
"precomment": "паливом",
"examples": [
{
"uk": "заправити машину бензином",
"av": "бензин тӏун, машина хӏадуризе"
}
]
},
{
"text": "хӏалтӏизе хӏадур гьабизе; къачӏазе",
"precomment": "підготувати для роботи",
"examples": [
{
"uk": "заправити швейну машину",
"av": "букъарулеб машина хӏадур гьабизе"
},
{
"uk": "заправити ліжко",
"av": "койкаялда бусен бакӏа-бахаризе, къачӏазе"
}
]
},
{
"text": "кванида тӏаде тӏезе",
"labels": [
"кулінарний термін"
],
"examples": [
{
"uk": "заправити хінкал часником",
"av": "хинкӏазда тӏаде ражи тӏезе"
},
{
"uk": "заправити борщ сметаною",
"av": "борщалда тӏаде тӏорахь тӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заправитися",
"stress": 5,
"forms": [
"заправиться"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "цӏатари тӏун, хӏадурлъизе (машина)",
"precomment": "паливом"
},
{
"text": "кваназе, кванан гӏорцӏизе",
"precomment": "поїсти",
"labels": [
"просторічне слово"
]
}
]
}
{
"word": "заправка",
"stress": 5,
"forms": [
"заправка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "заправка, цӏатари тӏей (машинаялъе ва ц.); хӏадур гьаби, къачӏа-кӏатӏай (хӏалтӏизабизе)",
"precomment": "за дієсл. заправити"
},
{
"text": "цӏатари тӏун, хӏадурлъи (машина ва ц.)",
"precomment": "за дієсловом заправитися"
},
{
"text": "(кванда) тӏаде тӏолеб жо",
"labels": [
"кулінарний термін"
]
}
]
}
{
"word": "заправляти",
"stress": 8,
"stem": "ЗАПРАВЛЯ",
"forms": [
"заправлять"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бетӏерлъи (цевехъанлъи) гьабизе",
"precomment": "верховодити",
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "у домі всім заправляла мати",
"av": "рокъоб киналъего бетӏерлъи эбелалъ гьабулаан"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "заправить",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "заправлятися",
"stress": 8,
"forms": [
"заправляться"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "заправиться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "заправний",
"stress": 5,
"stem": "ЗАПРАВОЧН",
"forms": [
"заправочный",
"заправочная",
"заправочное"
],
"senses": [
{
"text": "заправка гьабулеб",
"examples": [
{
"uk": "заправна станція",
"av": "цӏатари (бензин, солярка) тӏолеб (машинабазе) станция"
}
]
}
]
}
{
"word": "запрасувати",
"stress": 5,
"forms": [
"заутюжить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "иту бахъун (чӏван), битӏизабизе",
"examples": [
{
"uk": "запрасувати шов",
"av": "иту бахъун, кьегӏ (рукъумухъ) битӏизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запрати",
"stress": 7,
"forms": [
"застирать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "ланг, гъизараб бакӏ чуризе",
"precomment": "що, замити",
"examples": [
{
"uk": "запрати рукав",
"av": "къвал чурун бацӏцӏад гьабизе"
}
]
},
{
"text": "квеш чурун, хвезабизе",
"precomment": "зіпсувати поганим пранням",
"examples": [
{
"uk": "запрати білизну",
"av": "гъоркьан ретӏел, квеш чурун, хвезабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запрацюватися",
"stress": 6,
"forms": [
"заработаться"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемераб мехалъ хӏалтӏизе; гӏемер хӏалтӏун, сваказе",
"examples": [
{
"uk": "він сьогодні зовсім запрацювався",
"av": "дов жакъа хӏалтӏуца тӏуванго свакана"
},
{
"uk": "запрацюватися до півночі",
"av": "сордо бащалъизегӏан хӏалтӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запримітити",
"stress": 7,
"forms": [
"заприметить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "бер чӏвазе, хӏисабалде босизе, ракӏалда кквезе",
"precomment": "кого-що",
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "запримітити когось у натовпі",
"av": "руккалида гъорлъ лъиданиги бер чӏвазе; ракӏалда кквезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "заприходувати",
"stress": 7,
"forms": [
"заприходовать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаде бачӏинлъун (бачӏаралда) хъвазе, приходалда хъвазе",
"precomment": "що"
}
]
}
{
"word": "запродати",
"stress": 7,
"forms": [
"запродать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги жо (хӏадурлъизегӏан чӏе-чӏого) цебеккунго бичизе",
"precomment": "що",
"examples": [
{
"uk": "продати заздалегідь новий врожай яблук",
"av": "гӏечул цӏияб бачӏин цебеккунго бичизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запропаститися",
"stress": 10,
"forms": [
"запропаститься"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "цебеса тӏагӏине (билизе), кибе арабали лъачӏого, билизе",
"examples": [
{
"uk": "книга кудись поділася",
"av": "тӏехь, кибе арабали лъачӏого, тӏагӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "запропонувати",
"stress": 8,
"forms": [
"предложить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "кьезе, пайда босизе рес кьезе",
"precomment": "кого-що і з інфінітивом (надати)",
"examples": [
{
"uk": "запропонувати свою допомогу",
"av": "жиндир кумекалдаса пайда босизе рес кьезе"
}
]
},
{
"text": "хал гьабизе, тӏаса бищизе рес кьезе",
"precomment": "кого-що і з неопр. (на розгляд, на вибір)",
"examples": [
{
"uk": "запропонувати новий проєкт",
"av": "цӏияб проект хал гьабизе, тӏаса бищизе рес кьезе"
}
]
},
{
"text": "кьезе, цебе лъезе",
"precomment": "що й з невим. (задати)",
"examples": [
{
"uk": "запропонувати складне завдання",
"av": "захӏматаб масъала цебе лъезе"
}
]
},
{
"text": "тӏалаб гьабизе",
"precomment": "з неопр. (потребувати)",
"examples": [
{
"uk": "запропонувати закінчити роботу в тижневий термін",
"av": "анкьил болжалалда хӏалтӏи лъугӏизабеян тӏалаб гьабизе"
},
{
"uk": "запропонувати тост",
"av": "щивниги кӏодо гьавун тост борхизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запросити",
"stress": 7,
"forms": [
"запросить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "запрос битӏизе, тӏалаб гьабизе",
"precomment": "кого-небудь, що-небудь про що-небудь",
"examples": [
{
"uk": "запросити довідку про роботу",
"av": "хӏалтӏул хӏакъалъулъ справка тӏалаб гьабизе"
},
{
"uk": "запросити дозвіл здійснити посадку",
"av": "рещтӏине изну тӏалаб гьабизе (самолет)"
}
]
},
{
"text": "цӏакъго кӏудияб багьа абизе",
"precomment": "що",
"comment": "назначить высокую цену",
"examples": [
{
"uk": "запросити нечувану ціну",
"av": "жеги рагӏичӏеб, букӏунареб багьа абизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запросити",
"stress": 8,
"forms": [
"пригласить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "ахӏизе",
"precomment": "кого-що",
"examples": [
{
"uk": "запросити гостей",
"av": "гьалбал ахӏизе"
},
{
"uk": "запросити лікаря",
"av": "тохтур ахӏизе"
}
]
},
{
"text": "мухьдахъ кквезе",
"precomment": "найняти",
"examples": [
{
"uk": "запросити на роботу",
"av": "хӏалтӏуе мухьдахъ кквезе, мухь кьун хӏалтӏуде ахӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запросто",
"stress": 2,
"forms": [
"запросто"
],
"labels": [
"прислівник"
],
"senses": [
{
"text": "гьадинго",
"examples": [
{
"uk": "запросто прийти до когось у гості",
"av": "лъихъениги гьадинго гьоболлъухъ вачӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "запротестувати",
"stress": 12,
"forms": [
"запротестовать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "дандечӏей гьабизе, нахъчӏвазе, къабул гьабунгутӏизе, рази гьечӏолъи лъазабизе"
}
]
}
{
"word": "запротоколювати",
"stress": 11,
"forms": [
"запротоколировать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "протоколалда хъвазе",
"examples": [
{
"uk": "запротоколювати виступ на зборах",
"av": "данделъиялда гьабураб кӏалъай протоколалда хъвазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запрошення",
"stress": 8,
"forms": [
"приглашение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "ахӏи (кивениги)",
"precomment": "за дієсловом запросити"
},
{
"text": "ахӏун бачӏараб кагъат",
"precomment": "лист, записка"
}
]
}
{
"word": "запрошувальний",
"stress": 8,
"forms": [
"пригласительный",
"пригласительная",
"пригласительное"
],
"senses": [
{
"text": "кирениги ахӏараб, ахӏун битӏараб",
"examples": [
{
"uk": "запрошувальний квиток",
"av": "ахӏараб (ахӏун битӏараб, бачӏараб) билет"
}
]
}
]
}
{
"word": "запрошувати",
"stress": 8,
"forms": [
"приглашать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "пригласить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запроєктувати",
"stress": 9,
"forms": [
"запроектировать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "проект гьабизе",
"precomment": "що"
},
{
"text": "гьабизе хӏисабалде босизе (иш)"
}
]
}
{
"word": "запру",
"stress": 5,
"forms": [
"запру",
"запрусь",
"запрешь",
"запрешься"
],
"see_also": [
{
"target": "запереть",
"kind": "from",
"comment": "будущее время",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "запруджувати",
"stress": 5,
"forms": [
"запруживать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запрудить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запрудити",
"stress": 7,
"stem": "ЗАПРУДИ",
"forms": [
"запрудить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "сангар къан, чӏезабизе (гьукъизе) (гӏор, лъар)",
"precomment": "про річку тощо",
"examples": [
{
"uk": "запрудити річку",
"av": "лъаралда цебе сангар къазе"
}
]
},
{
"text": "занкӏун цӏезабизе, нух гьукъун, цебе чӏезе",
"labels": [
"у переносному значенні",
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "пішоходи запрудили вулицю",
"av": "лъелал чагӏаз къватӏ занкӏун цӏезабун букӏана"
}
]
}
]
}
запрягати; запрягатися
сообщить о неточности{
"word": "запрягати; запрягатися",
"stress": 7,
"forms": [
"запрягать(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запрячь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запрягти",
"stress": 5,
"forms": [
"запрячь"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "базе",
"precomment": "кого-що",
"comment": "гьакида ва ц.",
"examples": [
{
"uk": "запрягти коня",
"av": "чу гьакида базе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запрягтися",
"stress": 5,
"forms": [
"запрячься"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "бан букӏине",
"comment": "гьакида ва ц."
},
{
"text": "захӏматаб хӏалтӏуда вазе",
"comment": "квализе",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "упрягтися в роботу",
"av": "хӏалтӏуда вазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запряжка",
"stress": 5,
"forms": [
"запряжка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "рай (чуял гьакида)",
"precomment": "за дієсловом запрягти"
},
{
"text": "гьоко (чуял, оцал ва ц. рараб)",
"precomment": "візок, екіпаж"
}
]
}
{
"word": "запряжний",
"stress": 7,
"forms": [
"упряжной",
"упряжная",
"упряжное"
],
"senses": [
{
"text": "гьакида (чанагъазда) балеб",
"examples": [
{
"uk": "упряжний кінь",
"av": "гьакида балеб чу"
}
]
}
]
}
{
"word": "запрятатися",
"stress": 5,
"forms": [
"запрятаться"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "бахчизе, бахчун чӏезе",
"examples": [
{
"uk": "заховатися в кущі",
"av": "хъархъазулъ бахчизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запрятати; сховати",
"stress": 5,
"forms": [
"запрятать"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "батуларедухъ бахчизе",
"precomment": "кого-що, сховати",
"examples": [
{
"uk": "заховати гроші",
"av": "гӏарац батуларедухъ (батулареб бакӏалда) бахчизе"
}
]
},
{
"text": "кибниги къазабизе",
"precomment": "засунути куди-небудь",
"examples": [
{
"uk": "заховати руки в кишені",
"av": "кверал чантинир къазаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запуск",
"stress": 2,
"forms": [
"запуск"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "биччай",
"precomment": "за дієсловом запустити",
"examples": [
{
"uk": "запуск штучного супутника землі",
"av": "ракьалъул искусственнияб спутник биччай"
},
{
"uk": "запуск двигуна",
"av": "мотор биччай",
"comment": "хӏалтӏизе"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "запустить",
"kind": "see",
"refwordnum": "1"
}
]
}
{
"word": "запускати",
"stress": 7,
"forms": [
"запускать"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запустить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "запустити",
"stress": 7,
"forms": [
"запустеть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "чӏобоголъизе, чӏунтизе"
}
]
}
{
"word": "запустити",
"stress": 7,
"homonym": 1,
"forms": [
"запустить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "рехизе, речӏчӏизе",
"precomment": "що, чим у кого-що",
"examples": [
{
"uk": "пустити камінь (каменем) у вікно",
"av": "горда гамачӏ речӏчӏизе"
}
]
},
{
"text": "боржине биччазе",
"precomment": "кого-що, дати злетіти",
"examples": [
{
"uk": "пустити змія",
"av": "кагътил змей (борохь) боржине биччазе"
},
{
"uk": "запустити ракету",
"av": "ракета биччазе"
}
]
},
{
"text": "хӏалтӏизабизе, хӏалтӏизе биччазе, биччазе",
"precomment": "привести в дію",
"examples": [
{
"uk": "запустити двигун",
"av": "мотор биччазе"
}
]
},
{
"text": "бегьизе",
"precomment": "що куди, засунути",
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "запустити руку в кишеню",
"av": "квер чвантинибе бегьизе"
}
]
},
{
"text": "къазабизе",
"precomment": "у що, встромити",
"examples": [
{
"uk": "запустити кігті",
"av": "малъал къазаризе"
}
]
},
{
"text": "жанибе биччазе",
"precomment": "кого-що",
"labels": [
"розмовне слово"
],
"examples": [
{
"uk": "запустити карасів у ставок",
"av": "хӏоринибе карась ччугӏа биччазе"
}
]
},
{
"text": "цого тайпаялъул къайи биччазе",
"precomment": "запустити в серійне виробництво"
}
]
}
{
"word": "запустити",
"stress": 7,
"homonym": 2,
"forms": [
"запустить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "чӏунтизе тезе",
"precomment": "довести до запустіння",
"examples": [
{
"uk": "запустити сад",
"av": "ах чӏунтизе тезе"
}
]
},
{
"text": "агъаз гьабичӏого, тезе, бичча-бихъан тезе, балагьичӏого тезе, тӏаса квер босун, тезе",
"precomment": "що, дати розвинутися чому-небудь",
"examples": [
{
"uk": "запустити хворобу",
"av": "унти, агъаз гьабичӏого, тезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запустіння",
"stress": 7,
"forms": [
"запустение"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "чӏобоголъи, рехун тей",
"precomment": "за дієсловом запустіти"
}
]
}
{
"word": "запущений",
"stress": 7,
"forms": [
"запустелый",
"запустелая",
"запустелое"
],
"senses": [
{
"text": "чӏобоголъараб, рехун тараб"
}
]
}
{
"word": "запущений",
"stress": 4,
"forms": [
"запущенный",
"запущенная",
"запущенное"
],
"senses": [
{
"text": "чӏунтӏизе тараб, рехун тараб",
"examples": [
{
"uk": "запущений сад",
"av": "рехун тараб ах"
}
]
},
{
"text": "бичча-бихъан (агъаз гьабичӏого, тӏалаб гьабичӏого) тараб",
"precomment": "про хворобу і тому подібне",
"comment": "унти ва ц."
}
]
}
{
"word": "зап'янити",
"stress": 6,
"stem": "ОПЬЯНИ",
"forms": [
"опьянить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "мехтизавизе",
"precomment": "кого-що",
"examples": [
{
"uk": "горілка сп'янила його",
"av": "гӏаракъиялъ гъов мехтизавуна"
}
]
},
{
"text": "гӏадал гьавизе, рекӏедаса инавизе, мехтизавизе",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "успіх сп'янив його",
"av": "битӏккеялъ бетӏер сверизабуна гьесул"
}
]
}
]
}
{
"word": "зап'яничати",
"stress": 5,
"forms": [
"запьянствовать"
],
"labels": [
"доконаний вид",
"розмовне слово"
],
"senses": [
{
"text": "кутакалда гьекъолдизе лъугьине"
}
]
}
{
"word": "зап'яніти",
"stress": 6,
"forms": [
"опьянеть"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "мехтизе"
},
{
"text": "рекӏедаса ине, мехтизе",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"uk": "сп'яніти від радості",
"av": "вохиялъ мехтарав чи гӏадин вукӏине, рекӏедаса ине"
}
]
}
]
}
{
"word": "зап'ястя",
"stress": 4,
"forms": [
"запястье"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "кверзул рищи"
},
{
"text": "курхьин",
"labels": [
"застаріле слово"
]
}
]
}
{
"word": "запідозрити",
"stress": 6,
"forms": [
"заподозрить"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "щаклъизе, щаклъи ккезе",
"precomment": "кого-що в чому",
"examples": [
{
"uk": "запідозрити кого-небудь у крадіжці",
"av": "щивниги цӏогьодиялда щаклъизе, лъицаниги щибниги бикъиялда щаклъи ккезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запізнення",
"stress": 4,
"forms": [
"запаздывание"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "кватӏи",
"precomment": "за дієсловом запізнюватися"
}
]
}
{
"word": "запізнення",
"stress": 7,
"forms": [
"запоздание"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "кватӏи, кватӏунккей"
}
]
}
{
"word": "запізнення",
"stress": 6,
"stem": "ОПОЗДАНИ",
"forms": [
"опоздание"
],
"labels": [
"середній рід"
],
"senses": [
{
"text": "кватӏи",
"examples": [
{
"uk": "він прийшов із запізненням на годину",
"av": "гъов сагӏаталъ кватӏун вачӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "запізнитися",
"stress": 7,
"forms": [
"запоздать"
],
"labels": [
"доконаний вид"
],
"senses": [
{
"text": "кватӏизе, кватӏун ккезе",
"precomment": "у різних значеннях",
"examples": [
{
"uk": "запізнитися до обіду",
"av": "къаде кваназе кватӏизе"
},
{
"uk": "запізнитися з відповіддю",
"av": "жаваб кьезе кватӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "запізнілий",
"stress": 7,
"stem": "ЗАПОЗДАЛ",
"forms": [
"запоздалый",
"запоздалая",
"запоздалое"
],
"senses": [
{
"text": "кватӏараб, кватӏун бачӏараб",
"comment": "ккараб",
"examples": [
{
"uk": "запізніла весна",
"av": "кватӏун бачӏараб их"
},
{
"uk": "запізнілий гість",
"av": "кватӏун вачӏарав гьобол"
},
{
"uk": "запізніла вечеря",
"av": "кватӏун ккараб къасиквен"
}
]
}
]
}
{
"word": "запій",
"stress": 4,
"forms": [
"запой"
],
"labels": [
"чоловічий рід"
],
"senses": [
{
"text": "зама-заманалда, халат бахъун, гьекъолди, мех-мехалда кутакалда гьекъолди",
"comment": "гьакълил унти"
}
]
}
{
"word": "запіканка",
"stress": 6,
"forms": [
"запеканка"
],
"labels": [
"жіночий рід"
],
"senses": [
{
"text": "бежун хӏадур гьабураб кванил цо тайпа",
"comment": "запеканка"
},
{
"text": "хасаб куцалда бахъараб гьекъел"
}
]
}
{
"word": "запікатися",
"stress": 6,
"forms": [
"запекать(ся)"
],
"labels": [
"недоконаний вид"
],
"see_also": [
{
"target": "запечься",
"kind": "see"
},
{
"target": "запечь",
"kind": "see"
}
]
}