{
"word": "гӏала",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏала",
"гӏалаялъ",
"гӏалаялъул",
"гӏаладул",
"гӏулби"
],
"senses": [
{
"text": "кабыла, кабыліца; племенная кабыла",
"examples": [
{
"av": "къинаб гӏала",
"be": "жарабая кабыла"
},
{
"av": "гӏала къинлъана",
"be": "кабыла ажарабілася"
},
{
"av": "гӏаладул юргъагӏаги гьечӏони, тайидул рилълъин букӏунаребила",
"be": "калі кабыла не ходзіць інаходдзю, у жарабня не сфарміруецца хада",
"labels": [
"прыказка"
]
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалаби",
"stress": 5,
"stem": "гӏалаб",
"forms": [
"гӏалаби",
"гӏалабаз",
"гӏалабазул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"множны лік"
],
"pluralfor": "гӏел"
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏел",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "множны лік"
}
{
"word": "гӏалагъважа",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏалагъважа",
"гӏалагъважаялъ",
"гӏалагъважаялъул"
],
"senses": [
{
"text": "шум і крык; гвалт; неразбярыха; садом",
"examples": [
{
"av": "гӏалагъважа гьабуге",
"be": "не падымай шум, не твары бязладдзе"
}
]
},
{
"text": "смецце, сор; стары хлам",
"examples": [
{
"av": "гьаб гӏалагъважа нахъе гьабе",
"be": "прыбяры гэта смецце"
}
]
},
{
"text": "скандал",
"examples": [
{
"av": "гӏалагъважа гьабуге",
"be": "не ўчыні скандалу"
},
{
"av": "гӏалагъважа хӏаге",
"be": "не ўчыні скандалу",
"labels": [
"дыялектызм"
]
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалагъважачи",
"stress": 5,
"stem": "гӏалагъважач",
"forms": [
"гӏалагъважачи",
"гӏалагъважачияс",
"гӏалагъважачиясул",
"гӏалагъважачагӏи"
],
"senses": [
{
"text": "бузацёр; скандаліст"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏаладул",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏаладул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "гӏала",
"comment": "родны склон"
},
{
"text": "кабыліны",
"examples": [
{
"av": "гӏаладул рахь",
"be": "кабылінае малако"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏала",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "родны"
}
{
"word": "гӏалам",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏалам",
"гӏаламалъ",
"гӏаламалъул"
],
"senses": [
{
"text": "натоўп, народ; процьма",
"examples": [
{
"av": "гӏалам урхъарав",
"be": "любімец народа"
},
{
"av": "гӏалам бакӏарун буго добе",
"be": "там сабралося шмат народу"
},
{
"av": "гӏаламалъе вагӏза гьабун кӏалъазе",
"be": "выступіць з пропаведдзю перад народам"
}
]
},
{
"text": "свет, людзі ўсяго сусвету",
"examples": [
{
"av": "гӏалам бижарав Аллагь",
"be": "Алах — стваральнік свету",
"comment": "людзей усяго сусвету"
}
]
},
{
"text": "сусвет",
"examples": [
{
"av": "гӏаламамалда цӏар рагӏизе",
"be": "праславіцца на ўвесь сусвет"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏаламалъи",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏаламалъи",
"гӏаламалъиялъ",
"гӏаламалъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў"
],
"masdarfrom": "гӏаламалъизе"
},
{
"text": "здзіўленне, ашалаўленне",
"examples": [
{
"av": "гӏаламалъи гьабизе",
"be": "здзіўляцца, дзівіцца"
},
{
"av": "дица цӏакъ гӏаламалъи гьабуна гьелда",
"be": "я вельмі здзіўлены гэтым"
}
]
},
{
"text": "цуд, дзіва",
"examples": [
{
"av": "гьаб щиб гӏаламалъи?",
"be": "што за цуд? што за дзіва?"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏаламат",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "гӏаламалъизаби",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏаламалъизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "гӏаламалъизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "гӏаламалъизабизе",
"stress": 5,
"stem": "гӏаламалъизаб",
"forms": [
"гӏаламалъизабизе",
"гӏаламалъизабула",
"гӏаламалъизабила",
"гӏаламалъизабуна",
"гӏаламалъизабе"
],
"senses": [
{
"text": "здзіўляць, здзівіць; уражваць, уразіць; здзіўляць каго-небудзь чым-небудзь; зрабіць дзіўным, незвычайным",
"labels": [
"каўзатыўная форма"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "каўзатыўная форма"
}
{
"word": "гӏаламалъизе",
"stress": 5,
"stem": "гӏаламалъ",
"forms": [
"гӏаламалъизе",
"гӏаламалъула",
"гӏаламалъила",
"гӏаламалъана",
"гӏаламалъе"
],
"senses": [
{
"text": "здзіўляцца, здзівіцца; дзівіцца, здзіўляцца чыму-небудзь",
"examples": [
{
"av": "гӏаламалъизе ккараб жо гьениб щибниги гьечӏо",
"be": "тут здзіўляцца няма чаму"
}
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "гӏаламат",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏаламат",
"гӏаламаталъ",
"гӏаламаталъул",
"гӏаламатал"
],
"senses": [
{
"text": "знак, прыкмета, веха; прыкмета; пазнака, марка; адрозненне, значок, эмблема",
"examples": [
{
"av": "гӏаламат гьабураб",
"be": "мечаны"
},
{
"av": "нижеца гъотӏода цо гӏаламат гьабуна",
"be": "мы зрабілі на дрэве пазнаку"
},
{
"av": "огъохъат букарулеб буго — гӏарац щвезе букӏиналъул гӏаламат",
"be": "далонь свярбіць — прыкмета: грошы атрымаю"
},
{
"av": "\"ХӀурматалъул гӏаламат\" орден",
"be": "ордэн \"Знак Пашаны\""
}
]
},
{
"text": "цуд, дзіва; знаменне",
"examples": [
{
"av": "гӏаламат бихьизабизе",
"be": "рабіць цуд"
},
{
"av": "гӏаламат загьирлъизе",
"be": "даць знаменне"
},
{
"av": "гӏаламатал тӏатана",
"be": "знаменні адкрыліся"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏаламалъи",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏаламатаб",
"stress": 5,
"stem": "гӏаламата",
"forms": [
"гӏаламатаб"
],
"gender_forms": [
"гӏаламатаб",
"гӏаламатав",
"гӏаламатай"
],
"senses": [
{
"text": "цудоўны, дзіўны, чароўны, выдатны, дзівосны, ашаламляльны",
"examples": [
{
"av": "гӏаламатаб бакӏ",
"be": "цудоўнае месца"
},
{
"av": "гӏаламатаб рухӏчӏаголъи",
"be": "цудоўная жывёла"
},
{
"av": "гӏаламатав чи",
"be": "дзіўны чалавек"
}
]
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "гӏаламатго",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏаламатго"
],
"senses": [
{
"text": "цудоўна, дзіўна, дзівосна, выдатна, уражліва",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "гӏаламатго берцинаб сурат",
"be": "дзіўна прыгожая карціна"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}
{
"word": "гӏаламат-тамаша",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏаламат-тамаша"
],
"senses": [
{
"text": "цуд, дзіва",
"labels": [
"не скланяецца"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏаларча",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏаларча",
"гӏаларчаялъ",
"гӏаларчаялъул",
"гӏаларчаби"
],
"senses": [
{
"text": "добры конь",
"examples": [
{
"av": "гӏаларчаялтӏа рекӏине",
"be": "садзіцца на добрага каня"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалах",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏалах",
"гӏалахалъ",
"гӏалахалъул",
"гӏалхул",
"гӏалхал"
],
"senses": [
{
"text": "глухмень, неасвоеная зямля",
"examples": [
{
"av": "гӏалахалда буго досул мина",
"be": "яго дом у глушы"
},
{
"av": "гӏалхуда хутӏана",
"be": "застаўся ў глушы"
},
{
"av": "гӏалхул бер цӏодораб, хъурмил гӏамал хъантӏараб",
"be": "у прыроды вока вострае, у звяра нораў хіжы",
"labels": [
"прыказка"
]
}
]
},
{
"text": "пашышча; паства",
"examples": [
{
"av": "анкь бана нижеца гӏухьбузда цадахъ гӏалахалда",
"be": "тыдзень правялі мы з чабанамі на пашы"
},
{
"av": "боцӏи гӏалахалде гъезе",
"be": "ганяць быдла на пашу"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалаяб",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏалаяб"
],
"senses": [
{
"text": "самачка",
"comment": "пра жарабё",
"examples": [
{
"av": "гӏалаяб тайи",
"be": "кабылка",
"comment": "жарабя"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏала-тайи",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏала-тайи",
"гӏала-тайиялъ",
"гӏала-тайиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "кабыла з жарабём",
"labels": [
"зборны назоўнік"
],
"examples": [
{
"av": "гӏала-тайи бичун босана",
"be": "купіў кабылу з жарабком"
}
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалим",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏалим",
"гӏалимас",
"гӏалимасул",
"гӏалимзаби"
],
"senses": [
{
"text": "вучоны; навуковы работнік"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалимчи",
"stress": 5,
"stem": "гӏалимч",
"forms": [
"гӏалимчи",
"гӏалимчияс",
"гӏалимчясул",
"гӏалимчгӏалимзаби"
],
"senses": [
{
"text": "вучоны; вучоны муж",
"examples": [
{
"av": "дуниялалда цӏар рагӏарав гӏалимчи",
"be": "сусветна вядомы вучоны, вучоны з сусветным імем"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏалим",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалимчилъи",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏалимчилъи",
"гӏалимчилъиялъ",
"гӏалимчилъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "вучонасць; праца, творчасць вучонага, навукова-даследчая дзейнасць"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалимчӏужу",
"stress": 5,
"forms": [
"гӏалимчӏужу",
"гӏалимчӏужуялъ",
"гӏалимчӏужуялъул",
"гӏалимчӏужугӏалимзаби"
],
"senses": [
{
"text": "вучоная"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалу",
"stress": 3,
"stem": "гӏал",
"forms": [
"гӏалу",
"гӏалуялъ",
"гӏалуялъул",
"гӏалаби"
],
"senses": [
{
"text": "альчык; бабка",
"labels": [
"дыялектызм"
],
"examples": [
{
"av": "гӏалу тӏами гьабизе",
"be": "гуляць у косткі"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "бекӏ",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалхал",
"stress": 3,
"stem": "гӏалха",
"forms": [
"гӏалхал",
"гӏалхаз",
"гӏалхазул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"множны лік"
],
"pluralfor": "гӏалах"
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏалах",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "множны лік"
}
{
"word": "гӏалхул",
"stress": 6,
"forms": [
"гӏалхул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "гӏалах",
"comment": "родны склон"
},
{
"text": "незаселены; бязлюдны",
"examples": [
{
"av": "гӏалхул ракь",
"be": "незаселеная зямля"
}
]
},
{
"text": "палявы",
"examples": [
{
"av": "гӏалхул мокъокъ",
"be": "палевая курапатка",
"labels": [
"паэтычнае слова",
"выраз"
]
},
{
"av": "гӏалхул тӏегь",
"be": "палявая кветка"
}
]
},
{
"text": "дзікі",
"examples": [
{
"av": "гӏалхул болъон",
"be": "кабан; дзікая свіння"
},
{
"av": "гӏалхул гени",
"be": "дзікая груша"
},
{
"av": "гӏалхул гӏадан",
"be": "дыкар",
"comment": "літ. дзікі чалавек"
},
{
"av": "гӏалхул кету",
"be": "дзікая кошка"
},
{
"av": "гӏалхул пихъ",
"be": "дзікія фрукты"
},
{
"av": "гӏалхул хурдул",
"be": "дзікія злакі"
},
{
"av": "гӏалхул хӏайван",
"be": "дзікі звер"
},
{
"av": "гӏалхул цӏцӏе",
"be": "дзікая коза"
},
{
"av": "гӏалхул чанидагицин чиякълъи бихьугеги",
"be": "хай не застанецца ў адзіноце нават дзікая жывёла",
"labels": [
"прыказка"
]
},
{
"av": "гӏалхул гьолох",
"be": "віка",
"labels": [
"дыялектызм"
]
},
{
"av": "гӏалхул гӏанкӏу",
"be": "фазан"
},
{
"av": "гӏалхул гӏункӏкӏ",
"be": "хоўрах",
"labels": [
"дыялектызм"
]
},
{
"av": "гӏалхул дегӏен",
"be": "казрог"
},
{
"av": "гӏалхул куй",
"be": "муфлон"
},
{
"av": "гӏалхул ниха",
"be": "авсюг",
"labels": [
"дыялектызм"
]
},
{
"av": "гӏалхул пер",
"be": "цыбуля-скарода",
"labels": [
"батаніка"
]
},
{
"av": "гӏалхул ражи",
"be": "чарамша, дзікі часнык"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏалах",
"kind": "from"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "родны"
}
{
"word": "гӏалхулаб",
"stress": 6,
"forms": [
"гӏалхулаб"
],
"gender_forms": [
"гӏалхулаб",
"гӏалхулав",
"гӏалхулай"
],
"senses": [
{
"text": "дзікі",
"examples": [
{
"av": "гӏалхулаб хасият",
"be": "дзікі характар"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "гӏалхул",
"kind": "see"
}
],
"pos": "прыметнік",
"form": "—"
}
{
"word": "гӏалхулав",
"stress": 6,
"stem": "гӏалхула",
"forms": [
"гӏалхулав",
"гӏалхулас",
"гӏалхуласул"
],
"senses": [
{
"text": "дыкар",
"labels": [
"рэдка"
]
},
{
"text": "Алхулаў",
"precomment": "вялікая літара 'ГӀ'",
"comment": "імя ўласнае мужчынскае"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалхулай",
"stress": 6,
"stem": "гӏалхула",
"forms": [
"гӏалхулай",
"гӏалхулалъ",
"гӏалхулалъул"
],
"senses": [
{
"text": "дзікунка",
"labels": [
"рэдка"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏалхулал",
"stress": 6,
"stem": "гӏалхула",
"forms": [
"гӏалхулал",
"гӏалхулаз",
"гӏалхулазул"
],
"senses": [
{
"text": "дыкары",
"labels": [
"множны лік"
]
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "множны лік"
}
{
"word": "гӏалхуллъи",
"stress": 6,
"forms": [
"гӏалхуллъи",
"гӏалхуллъиялъ",
"гӏалхуллъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дзеяслоў",
"рэдка"
],
"masdarfrom": "гӏалхуллъизе"
},
{
"text": "дзікасць"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "гӏалхуллъизаби",
"stress": 6,
"forms": [
"гӏалхуллъизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каўзатыўная форма",
"дзеяслоў"
],
"masdarforceto": "гӏалхуллъизабизе"
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "масдар"
}
{
"word": "гӏалхуллъизабизе",
"stress": 6,
"stem": "гӏалхуллъизаб",
"forms": [
"гӏалхуллъизабизе",
"гӏалхуллъизабула",
"гӏалхуллъизабила",
"гӏалхуллъизабуна",
"гӏалхуллъизабе"
],
"senses": [
{
"text": "дзічэць, спрыяць здзічэнню",
"comment": "пра жывёл",
"labels": [
"рэдка"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "гӏалхуллъизе",
"stress": 6,
"stem": "гӏалхуллъ",
"forms": [
"гӏалхуллъизе",
"гӏалхуллъула",
"гӏалхуллъила",
"гӏалхуллъана",
"гӏалхуллъе"
],
"senses": [
{
"text": "адзічэць; станавіцца дзікім, дзічэць",
"labels": [
"рэдка"
]
}
],
"pos": "дзеяслоў",
"form": "інфінітыў"
}
{
"word": "гӏал-гӏали",
"stress": 8,
"forms": [
"гӏал-гӏали",
"гӏал-гӏалиялъ",
"гӏал-гӏалиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "журчанне, булькотанне, пляскат, рокат",
"comment": "бягучай вадкасці",
"examples": [
{
"av": "гӏертӏиниса тӏолеб лъадал гӏал-гӏали рагӏулеб буго",
"be": "чуецца журчанне вады, што выліваецца з збана"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "чвалчвали",
"kind": "see"
},
{
"target": "чилчили",
"kind": "see"
}
],
"pos": "назоўнік",
"form": "назоўны"
}
{
"word": "гӏал-гӏалияда",
"stress": 8,
"forms": [
"гӏал-гӏалияда"
],
"senses": [
{
"text": "з журчаннем, з пляскам, з грохатам, з рокатам",
"labels": [
"прыслоўе"
],
"examples": [
{
"av": "гӏал-гӏалияда чвахулеб букӏана лъим рахънисан",
"be": "па канаве вада цякла з рокатам"
}
]
}
],
"pos": "прыслоўе",
"form": "—"
}