{
"word": "терапевт",
"stress": 6,
"forms": [
"терапевт"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "терапевт",
"comment": "жанисел унтабазул тохтир"
}
]
}
{
"word": "терапия",
"stress": 6,
"forms": [
"терапия"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "терапия",
"comment": "жанисел унтабазе дару гьаби"
}
]
}
{
"word": "теребить",
"stress": 6,
"forms": [
"теребить"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "бигьа гьабун цӏа-цӏазе, туркӏизе",
"precomment": "что",
"examples": [
{
"ru": "теребить волосы",
"av": "рас цӏа-цӏазе"
}
]
},
{
"text": "кӏовокӏизе",
"precomment": "кого за что",
"comment": "трясти",
"examples": [
{
"ru": "теребить за плечо",
"av": "гъежги ккун, кӏовокӏизе"
}
]
},
{
"text": "цӏехолдун чӏалгӏинабизе, гьардон бизарлъизабизе",
"precomment": "кого",
"comment": "надоедать просьбами",
"labels": [
"в переносном значении",
"разговорное слово"
]
},
{
"text": "бетӏизе, бахъизе",
"precomment": "что",
"comment": "хуриса лъелъ",
"labels": [
"сельскохозяйственный термин"
]
}
]
}
{
"word": "терем",
"stress": 2,
"forms": [
"терем"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "сивурукъ",
"comment": "некӏсияб Русалда бечедаб кӏалгӏаялда тӏад гьабураб"
}
]
}
{
"word": "тереть",
"stress": 4,
"forms": [
"тереть"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "лъулъазе, кӏвекӏизе",
"examples": [
{
"ru": "не три глаза",
"av": "берал кӏвекӏуге"
}
]
},
{
"text": "лъулъан гӏисин гьабизе",
"comment": "размельчать",
"examples": [
{
"ru": "тереть картофель",
"av": "картошка лъулъан гӏисин гьабизе"
}
]
},
{
"text": "лъулъан унтизабизе",
"comment": "причинять боль",
"examples": [
{
"ru": "сапог трёт мне ногу",
"av": "чакмаялъ лъулъан дир хӏетӏе унтизабулеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "тереться",
"stress": 4,
"forms": [
"тереться"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "живго лъулъазе",
"comment": "тереть себя",
"examples": [
{
"ru": "тереться полотенцем",
"av": "полотенцеялъ живго лъулъазе"
}
]
},
{
"text": "лъулъадизе, лъуризе",
"comment": "прикасаться, прижиматься",
"examples": [
{
"ru": "жернова трутся (друг о друга)",
"av": "гьабил ганчӏал (цоцалъ) лъурула"
}
]
},
{
"text": "аскӏов женжедизе, аскӏоса гӏебеде вукӏине, сентӏолев вукӏине, лъурлъудизе",
"comment": "находиться среди кого-либо; жив хӏажат гьечӏониги",
"labels": [
"в переносном значении",
"разговорное слово"
]
}
]
}
{
"word": "терзание",
"stress": 5,
"stem": "ТЕРЗАНИ",
"forms": [
"терзание"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏутӏуй, кескал лъугьинари, тӏутӏу-хъухъуй",
"comment": "по глаголу терзать",
"comment_lang": "ru"
},
{
"labels": [
"в переносном значении",
"множественное число"
],
"examples": [
{
"ru": "терзания",
"av": "рекӏел гӏазабал"
}
]
}
]
}
{
"word": "терзать",
"stress": 5,
"forms": [
"терзать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏутӏузе, кескал лъугьинаризе, тӏутӏу-хъухъузе",
"precomment": "кого-что",
"comment": "раздирать"
},
{
"text": "рекӏее гӏазаб кьезе",
"comment": "мучить",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
]
}
{
"word": "терзаться",
"stress": 5,
"forms": [
"терзаться"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏее гӏазаб букӏине",
"comment": "мучиться"
}
]
}
{
"word": "термин",
"stress": 2,
"forms": [
"термин"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "термин",
"comment": "гӏелмуялъул, техникаялъул, искусствоялъул цо чӏван къотӏараб жоялъе тӏубараб магӏна кьолеб цо я цо чанго рагӏи"
}
]
}
{
"word": "терминологический",
"stress": 11,
"forms": [
"терминологический",
"терминологическая",
"терминологическое"
],
"senses": [
{
"text": "терминазул",
"examples": [
{
"ru": "терминологический словарь",
"av": "терминазул словарь"
}
]
}
]
}
{
"word": "терминология",
"stress": 9,
"forms": [
"терминология"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "терминология",
"comment": "терминазул цо кьучӏаб система"
}
]
}
{
"word": "термит",
"stress": 5,
"homonym": 1,
"forms": [
"термит"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "термит, хъахӏаб цӏунцӏра",
"comment": "хинал улкабазда букӏунеб, цӏулае цӏикӏкӏараб зарал гьабулеб",
"labels": [
"зоология"
]
}
]
}
{
"word": "термит",
"stress": 5,
"homonym": 2,
"forms": [
"термит"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "термит",
"labels": [
"химия"
]
}
]
}
{
"word": "термитный",
"stress": 5,
"stem": "ТЕРМИТН",
"forms": [
"термитный",
"термитная",
"термитное"
],
"senses": [
{
"text": "термиталъул, термит хӏалтӏизабулеб, термиталдалъун гьабулеб",
"labels": [
"химия",
"техника"
],
"examples": [
{
"ru": "термитная бомба",
"av": "термиталъул бомба"
},
{
"ru": "термитная сварка",
"av": "термиталдалъун гьабулеб регъей, термиталъул регъей"
}
]
}
]
}
{
"word": "термический",
"stress": 5,
"stem": "ТЕРМИЧЕСК",
"forms": [
"термический",
"термическая",
"термическое"
],
"senses": [
{
"text": "термическияб",
"comment": "багӏариялъул энергия хӏалтӏизабураб",
"labels": [
"физика",
"техника"
],
"examples": [
{
"ru": "термическая стойкость",
"av": "бухӏи хӏехьезе кӏвей"
},
{
"ru": "термическая обработка металла",
"av": "багӏаризабун металлалъул качество лъикӏлъизаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "термодинамика",
"stress": 9,
"forms": [
"термодинамика"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "термодинамика",
"comment": "хинлъиги гьелъул хьвадиги лъазабулеб физикаялъул бутӏа"
}
]
}
{
"word": "термодинамический",
"stress": 11,
"forms": [
"термодинамический",
"термодинамическая",
"термодинамическое"
],
"senses": [
{
"text": "термодинамикияб, термодинамикаялъулаб"
}
]
}
{
"word": "термоизоляция",
"stress": 10,
"forms": [
"термоизоляция"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "хинлъи къватӏибе иналдаса цӏуни"
}
]
}
{
"word": "термометр",
"stress": 5,
"forms": [
"термометр"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "термометр",
"comment": "хинлъи-цӏорой борцунеб алат"
}
]
}
{
"word": "терморегулятор",
"stress": 11,
"forms": [
"терморегулятор"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "терморегулятор",
"comment": "къваригӏараб багӏари чӏезабулеб прибор"
}
]
}
{
"word": "термос",
"stress": 2,
"forms": [
"термос"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "термос",
"comment": "лъим, чай ва гь.ц. цӏороялдаса цӏунулеб"
}
]
}
{
"word": "термостат",
"stress": 8,
"forms": [
"термостат"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "термостат",
"comment": "кибниги цо хасаб температура цӏунулеб аппарат"
}
]
}
{
"word": "термоэлектрический",
"stress": 12,
"forms": [
"термоэлектрический",
"термоэлектрическая",
"термоэлектрическое"
],
"senses": [
{
"text": "термоэлектрикияб",
"comment": "хинлъиялдасан электроэнергия лъугьинабиялда хурхараб",
"examples": [
{
"ru": "термоэлектрический ток",
"av": "термоэлектрикияб (хинлъиялъ лъугьинабураб) ток"
}
]
}
]
}
{
"word": "термоядерный",
"stress": 6,
"stem": "ТЕРМОЯДЕРН",
"forms": [
"термоядерный",
"термоядерная",
"термоядерное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"ru": "термоядерная реакция",
"av": "термоядернияб реакция"
},
{
"ru": "термоядерное оружие",
"av": "термоядернияб ярагъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "тернистый",
"stress": 5,
"forms": [
"тернистый",
"тернистая",
"тернистое"
],
"senses": [
{
"text": "зазахараб, заз гӏемераб, зазилаб",
"labels": [
"устаревшее слово"
]
},
{
"text": "захӏматаб, бакӏаб",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"ru": "тернистый путь",
"av": "захӏматаб нух",
"comment": "гӏумруялъул"
}
]
}
]
}
{
"word": "терновник",
"stress": 5,
"forms": [
"терновник"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "гогаман",
"comment": "пихъ, гъветӏ",
"labels": [
"ботаника"
]
}
]
}
{
"word": "терновый",
"forms": [
"терновый",
"терновая",
"терновое"
],
"senses": [
{
"text": "гогаманалъул",
"examples": [
{
"ru": "терновый куст",
"av": "гогаманалъул гъветӏ, хъарахъ"
},
{
"ru": "терновый венец",
"av": "гӏазабалъул гор",
"labels": [
"книжное слово"
],
"comment": "чӏвалалде ГӀиса аварагасул ботӏрода лъун букӏараб гогаманалъул гор"
}
]
}
]
}
{
"word": "терпеливо",
"stress": 7,
"forms": [
"терпеливо"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "сабруялда, яхӏалда, сабурго",
"examples": [
{
"ru": "терпеливо объяснять что-л.",
"av": "щиб бугониги сабурго бичӏчӏизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "терпеливость",
"stress": 7,
"forms": [
"терпеливость"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "сабурлъи, сабруяв вукӏин"
}
]
}
{
"word": "терпеливый",
"stress": 7,
"stem": "ТЕРПЕЛИВ",
"forms": [
"терпеливый",
"терпеливая",
"терпеливое"
],
"senses": [
{
"text": "сабурав, сабруяв, къо хӏехьолев, яхӏ бугев, сабру-яхӏалда чӏолев",
"examples": [
{
"ru": "быть терпеливым",
"av": "сабурав вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "терпение",
"stress": 5,
"stem": "ТЕРПЕНИ",
"forms": [
"терпение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "сабру, къохӏехьей, яхӏ гьабизе кӏвей",
"examples": [
{
"ru": "иметь терпение",
"av": "сабру букӏине"
},
{
"ru": "потерять терпение",
"av": "сабру лъугӏизе"
},
{
"ru": "вывести из терпения кого-л.",
"av": "лъилниги сабру лъугӏизабизе"
},
{
"ru": "терпение и труд всё перетрут",
"av": "сабруялъги хӏалтӏуцаги кинабго къезабула"
}
]
}
]
}
{
"word": "терпеть",
"stress": 5,
"forms": [
"терпеть"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хӏехьезе, яхӏ гьабизе, сабру гьабизе",
"precomment": "что и без дополнения",
"comment": "безропотно переносить",
"examples": [
{
"ru": "терпеть боль",
"av": "унти хӏехьезе"
}
]
},
{
"text": "хӏехьезе",
"precomment": "кого-что",
"comment": "мириться с кем-чем-либо",
"examples": [
{
"ru": "он не терпит возражений",
"av": "рагӏи къотӏи дос хӏехьоларо"
}
]
},
{
"text": "хӏехьезе",
"precomment": "что",
"comment": "испытать",
"examples": [
{
"ru": "терпеть нужду",
"av": "къварилъи хӏехьезе"
}
]
},
{
"examples": [
{
"ru": "время не терпит",
"av": "кватӏизе тезе бегьуларо; гӏедегӏизе ккола"
},
{
"ru": "дело не терпит",
"av": "иш хехго гьабизе ккола"
}
]
}
]
}
{
"word": "терпимость",
"stress": 5,
"forms": [
"терпимость"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "сабруялда чӏезе кӏвей, яхӏ гьабизе кӏвей, къохӏехьей",
"examples": [
{
"ru": "терпимость к чужим мнениям",
"av": "чияр пикраби сабруялда къабул гьари (гьаризе кӏвей)"
}
]
}
]
}
{
"word": "терпимый",
"stress": 5,
"stem": "ТЕРПИМ",
"forms": [
"терпимый",
"терпимая",
"терпимое"
],
"senses": [
{
"text": "хӏехьезе бегьулеб, дагӏба базе бегьулареб",
"precomment": "допустимый",
"examples": [
{
"ru": "терпимые условия",
"av": "хӏехьезе бегьулел шартӏал"
},
{
"ru": "терпимая цена",
"av": "дагӏба базе бегьулареб, рекъараб багьа"
}
]
},
{
"text": "сабруяб, гӏодобе биччараб, хӏехьезе бегьулеб",
"precomment": "снисходительный",
"examples": [
{
"ru": "терпимое отношение",
"av": "хӏехьезе бегьулеб гьоркъоблъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "терраса",
"stress": 5,
"forms": [
"терраса"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "мегӏели, магълъи",
"labels": [
"география"
]
},
{
"text": "рагъи, тӏокъо",
"precomment": "летняя пристройка",
"examples": [
{
"ru": "застеклённая терраса",
"av": "цӏер ккураб рагъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "территория",
"stress": 7,
"forms": [
"территория"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "территория, ракь, бакӏ",
"examples": [
{
"ru": "территория государства",
"av": "пачалихъалъул ракь",
"comment": "гӏурхъиялъ жанибе бачараб"
}
]
}
]
}
{
"word": "террор",
"stress": 5,
"forms": [
"террор"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "террор, зулму",
"comment": "политикияв тушманасда данде гуч хӏалтӏизаби, чӏвай-хъвеялде гӏунтӏун гьесда тӏад зулму гьаби"
}
]
}
{
"word": "терроризировать",
"stress": 9,
"forms": [
"терроризировать"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "зулмуялдалъун, гучалдалъун хӏинкъи кьезе",
"precomment": "кого-что",
"comment": "устрашать насилием"
},
{
"text": "хӏинкъизавизе, хӏинкъиялда гъоркь чӏезавизе",
"precomment": "кого-что",
"comment": "запугивать"
}
]
}
{
"word": "террорист",
"stress": 7,
"forms": [
"террорист"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "террорист, зулмучи"
}
]
}
{
"word": "террористический",
"stress": 10,
"stem": "ТЕРРОРИСТИЧЕСК",
"forms": [
"террористический",
"террористическая",
"террористическое"
],
"senses": [
{
"text": "терроралъулаб, террористазулаб, терроризмалъулаб",
"examples": [
{
"ru": "террористическая политика",
"av": "терроралъулаб политика, зулмуялъулаб политика"
}
]
}
]
}
{
"word": "террористка",
"forms": [
"террористка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "террористка, зулмучӏужу"
}
]
}
{
"word": "терция",
"stress": 2,
"forms": [
"терция"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "терция",
"comment": "титулалъулаб шрифталъул цо тайпа",
"labels": [
"полиграфия"
]
}
]
}
{
"word": "терять",
"stress": 4,
"forms": [
"терять"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "билизабизе, бортизабизе",
"precomment": "лишаться чего-либо",
"examples": [
{
"ru": "терять ключи",
"av": "кӏулал рилизаризе"
}
]
},
{
"text": "къосине, кӏочон тезе",
"precomment": "что (сбиваться)",
"examples": [
{
"ru": "терять дорогу",
"av": "нух къосине"
},
{
"ru": "терять мысль",
"av": "пикру кӏочон тезе"
}
]
},
{
"text": "ине, тӏагӏине, махӏрумлъизе, хвезе",
"examples": [
{
"ru": "терять зрение",
"av": "берзул канлъи ине"
},
{
"ru": "терять друзей",
"av": "гьудулзабаздаса махӏрумлъизе"
},
{
"ru": "терять надежду",
"av": "хьул къотӏизе"
},
{
"ru": "терять мужество",
"av": "бихьинчилъи хвезе"
}
]
},
{
"text": "тӏаса ине, дагьлъизе",
"precomment": "что, в чём (убавлять)",
"examples": [
{
"ru": "терять в весе",
"av": "цӏайи (цӏавулъ) (сундулниги) дагьлъизе"
}
]
},
{
"text": "зарал ккезе",
"precomment": "что и без дополнения (терпеть ущерб)",
"examples": [
{
"ru": "я на этом много теряю",
"av": "дие гьелъул кӏудияб зарал ккезе буго"
}
]
},
{
"text": "гӏадада ине",
"precomment": "что (тратить попусту)",
"examples": [
{
"ru": "терять время",
"av": "заман гӏадада ине"
},
{
"ru": "нечего терять",
"av": "ракӏ бухӏизе жо гьечӏо"
},
{
"ru": "терять голову",
"av": "гӏакълу биххизе"
},
{
"ru": "терять из виду",
"av": "цевеса тӏагӏине"
},
{
"ru": "терять почву под ногами",
"av": "жиндаго ракӏчӏей хвезе, лебаллъи хвезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "теряться",
"stress": 4,
"forms": [
"теряться"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "тӏагӏине, билизе",
"precomment": "исчезать",
"examples": [
{
"ru": "теряться в толпе",
"av": "гӏадамазул гурулъ (руккалилъ) тӏагӏине"
}
]
},
{
"text": "ракӏалдаса ине",
"precomment": "утрачиваться в памяти и т. п."
},
{
"text": "абизе жо лъаларого хутӏизе; рахӏат хун лъугьине"
},
{
"text": "щиб гьабилебали лъаларого, хутӏизе",
"precomment": "лишаться самообладания",
"examples": [
{
"ru": "теряться при разговоре",
"av": "кӏалъалаго щиб бицинебали лъаларого хутӏизе"
}
]
}
]
}