←

sources.avar.me / ru-av

тян

3 статей

→
Оглавление страницы (3)

тянуть

сообщить о неточности
{
  "word": "тянуть",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "тянуть"
  ],
  "labels": [
    "несовершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цӏазе, бухьине",
      "precomment": "что",
      "examples": [
        {
          "ru": "тянуть канат",
          "av": "канат (квар) цӏазе"
        },
        {
          "ru": "тянуть бельевую верёвку через двор",
          "av": "азбар къотӏун гъоркьан ретӏел бакъвазе балеб квар бухьине"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏазе, лъезе",
      "precomment": "что (прокладывать)",
      "examples": [
        {
          "ru": "тянуть телефонную линию",
          "av": "телефоналъул квар цӏазе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "бегьизе (бачине)",
      "precomment": "что (протягивать)",
      "examples": [
        {
          "ru": "тянуть руку",
          "av": "квер бегьизе (бачине)"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏан гьабизе, тӏеренго гьабизе",
      "precomment": "что (изготовлять волочанием)",
      "examples": [
        {
          "ru": "тянуть проволоку",
          "av": "(цӏан) маххул квар гьабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏазе, хадуб цӏазе",
      "precomment": "кого-что и без дополнения",
      "examples": [
        {
          "ru": "пароход тянет баржу",
          "av": "пароходалъ баржа хадуб цӏалеб буго"
        },
        {
          "ru": "машина не тянет",
          "av": "машинаялъ цӏалеб гьечӏо"
        },
        {
          "ru": "тянуть кого-либо за рукав",
          "av": "щивниги, гъежги (гвердил къвалги) ккун, цӏазе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гӏезавизе, гӏадамалъе вахъинавизе",
      "precomment": "кого-что (растить, поднимать)",
      "labels": [
        "разговорное слово"
      ]
    },
    {
      "text": "хадув цӏазе, кумек гьабизе",
      "precomment": "кого (помогать)",
      "examples": [
        {
          "ru": "тянуть отстающего ученика",
          "av": "(цӏалулъ) нахъе ккарав цӏалдохъанасе кумек гьабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хӏалица вачине (кивениги)",
      "precomment": "кого-что (заставлять идти, ехать)",
      "labels": [
        "разговорное слово"
      ],
      "examples": [
        {
          "ru": "никто его силой не тянул",
          "av": "дов лъицаниги хӏалица вачинчӏо (гьаниве)"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "рекӏине, цӏазе",
      "precomment": "кого-что (влечь)",
      "labels": [
        "безличное употребление"
      ],
      "examples": [
        {
          "ru": "меня тянет ко сну",
          "av": "дида макьу рекӏунеб буго"
        },
        {
          "ru": "тянет к морю",
          "av": "ралъдахъе цӏалев вуго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏазе, цӏан бахъизе, бахъизе",
      "precomment": "кого-что (вытягивать)",
      "examples": [
        {
          "ru": "тянуть невод",
          "av": "гьин къватӏибе цӏазе (лъадалъа)"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "кьабизе, цӏузе",
      "precomment": "что (всасывать)",
      "examples": [
        {
          "ru": "насос тянет воду",
          "av": "насосалъ лъим цӏалеб буго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏузе, гьекъезе",
      "precomment": "что (пить)",
      "labels": [
        "разговорное слово"
      ]
    },
    {
      "text": "хъалиян цӏазе, туркӏизе",
      "precomment": "что (курить)",
      "labels": [
        "разговорное слово"
      ]
    },
    {
      "text": "бахъизе, батӏа гьабизе, кьезабизе",
      "precomment": "вымогать",
      "examples": [
        {
          "ru": "тянуть деньги у отца",
          "av": "инсухъа гӏарац батӏа гьабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "(кӏкӏуй) цӏазе",
      "precomment": "иметь тягу",
      "examples": [
        {
          "ru": "печка хорошо тянет",
          "av": "печалъ (кӏкӏуй) лъикӏ цӏалеб буго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "пузе, бачӏине",
      "precomment": "чем (дуть, веять)",
      "labels": [
        "безличное употребление"
      ],
      "examples": [
        {
          "ru": "от окна тянет холодом",
          "av": "гордухъан квач бачӏунеб буго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "кватӏизабизе",
      "precomment": "что и без дополнения (медлить)",
      "examples": [
        {
          "ru": "тянуть с ответом",
          "av": "жаваб кватӏизабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "халат гьабизе, халат бахъинабизе, цӏазабизе",
      "precomment": "что (растягивать слова и т. п.)"
    },
    {
      "text": "цӏазе, бахъизе",
      "labels": [
        "разговорное слово"
      ],
      "examples": [
        {
          "ru": "арбуз тянет пять килограммов",
          "av": "хъарпузалда щуго килограмм бахъулеб буго"
        }
      ]
    },
    {
      "precomment": "фразеологизмы",
      "examples": [
        {
          "ru": "тянуть за душу",
          "av": "гӏазаб кьезе, гьакъуба кьезе"
        },
        {
          "ru": "тянуть за язык",
          "av": "бицинабизе, кӏалъазавизе"
        },
        {
          "ru": "тянуть жилы",
          "av": "захӏматаб хӏалтӏуца цӏацӏазавизе, тату хвезабизе, чурхъизе"
        },
        {
          "ru": "тянуть канитель",
          "av": "хӏинцго хӏалтӏизе, (хӏалтӏулаго) заман гӏадада инабизе; чӏамучӏаб хӏалтӏи гьабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

тянуться

сообщить о неточности
{
  "word": "тянуться",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "тянуться"
  ],
  "labels": [
    "несовершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цӏан букӏине, бачун букӏине",
      "precomment": "о проводах и томуподобное"
    },
    {
      "text": "тӏибитӏизе; тӏибитӏун букӏине",
      "precomment": "простираться",
      "examples": [
        {
          "ru": "за городом тянулись поля",
          "av": "шагьаралда нахъехун тӏиритӏун рукӏана хурзал"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏан бачӏине",
      "precomment": "растягиваться"
    },
    {
      "text": "цӏабуцӏцӏине",
      "precomment": "потягиваться"
    },
    {
      "text": "цӏазе",
      "precomment": "протягивать руки и томуподобное",
      "examples": [
        {
          "ru": "дети тянутся к отцу",
          "av": "лъимал инсудехун цӏалел руго, лъималазул инсудехун цӏай буго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "эхеде ине",
      "examples": [
        {
          "ru": "цветок тянется к свету",
          "av": "тӏегь канлъудехун эхеде унеб буго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "ракӏ базе, гъира ккезе",
      "precomment": "стремиться"
    },
    {
      "text": "хадур гъезе, ращалъизе хӏаракат бахъизе, нахъе ккезе чӏунгутӏизе",
      "precomment": "за кем-чем; стараться сравняться",
      "examples": [
        {
          "ru": "тянуться за товарищами",
          "av": "гьалмагъзабазда хадур гъезе хӏаракат бахъизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хадур-цере ине",
      "precomment": "двигаться один за другим",
      "examples": [
        {
          "ru": "по дороге тянутся обозы",
          "av": "нухдасан хадур-цере гьаказул тӏелал (къокъаби) унел руго"
        }
      ]
    }
  ]
}

тянучка

сообщить о неточности
{
  "word": "тянучка",
  "stress": 4,
  "stem": "ТЯНУЧК",
  "forms": [
    "тянучка"
  ],
  "labels": [
    "женский род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тамахаб цӏан бачӏунеб камит",
      "comment": "конфета"
    }
  ]
}