{
"word": "бар",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"бар"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "бар",
"precomment": "кафе",
"comment": "эхетухъе квана-гьекъолеб гьитӏинаб ресторан"
}
]
}
{
"word": "бар",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"бар"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "бар",
"comment": "атмосфераялъул тӏадецуялъул роцен",
"labels": [
"метеорология"
]
}
]
}
{
"word": "барабан",
"stress": 6,
"forms": [
"барабан"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "къали",
"comment": "бухулеб",
"examples": [
{
"ru": "бить в барабан",
"av": "къали бухизе"
}
]
},
{
"text": "барабан",
"comment": "машинабазда, механизмазда букӏунеб жаниса гьодораб гургинаб михир, цилиндр",
"labels": [
"техника"
],
"examples": [
{
"ru": "барабан молотилки",
"av": "лал тӏамулеб машинаялъул барабан"
}
]
}
]
}
{
"word": "барабанить",
"stress": 6,
"forms": [
"барабанить"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "къали бухизе",
"examples": [
{
"ru": "барабанить пальцами по стеклу",
"av": "килщаца цӏорода кӏетӏезе"
},
{
"ru": "дождь барабанит по крыше",
"av": "цӏадаца тӏохда къали бухулеб буго"
}
]
},
{
"text": "цӏакъ ва махщел гьечӏого, рояль хъвазе",
"precomment": "плохо играть на рояле",
"labels": [
"разговорное слово"
]
}
]
}
{
"word": "барабанный",
"stress": 6,
"stem": "БАРАБАНН",
"forms": [
"барабанный",
"барабанная",
"барабанное"
],
"senses": [
{
"text": "къолол, къололаб",
"examples": [
{
"ru": "барабанная перепонка",
"av": "гӏинзул пардав",
"labels": [
"анатомия"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "барабанщик",
"stress": 6,
"forms": [
"барабанщик"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "къолохъан"
}
]
}
{
"word": "барак",
"stress": 4,
"forms": [
"барак"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "барак",
"comment": "заманалъе бараб хъорщол казарма"
}
]
}
{
"word": "баран",
"stress": 4,
"forms": [
"баран"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "куй, хӏоржо",
"comment": "самец овцы",
"examples": [
{
"ru": "смотреть как баран на новые ворота",
"av": "виххун балагьизе"
},
{
"ru": "упёрся как баран",
"av": "мекълъизе, тӏирун чӏезе, жиндирабго ккун чӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "бараний",
"stress": 4,
"stem": "БАРАН",
"forms": [
"бараний",
"баранья",
"баранье"
],
"senses": [
{
"text": "гӏиял",
"examples": [
{
"ru": "бараний жир",
"av": "гӏиял беэнлъи"
}
]
},
{
"text": "куйдул",
"examples": [
{
"ru": "бараньи рога",
"av": "куйдул лълъурдул"
}
]
},
{
"text": "къохьол",
"precomment": "из овчины",
"examples": [
{
"ru": "бараний тулуп",
"av": "къохьол тӏимугъ"
},
{
"ru": "согнуть в бараний рог",
"av": "инжит гьавизе, гӏазаб чӏамизабизе, мутӏигӏ гьавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "баранина",
"stress": 4,
"forms": [
"баранина"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "гӏиял гьан"
}
]
}
{
"word": "баранка",
"stress": 4,
"stem": "БАРАНК",
"forms": [
"баранка"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "хъахӏролъул ханждал бежараб гор",
"examples": [
{
"ru": "связка баранок",
"av": "горазул рухьен, читӏир"
}
]
},
{
"text": "ноль очко щвезе, цониги очко щунгутӏизе",
"precomment": "получить баранку",
"labels": [
"спортивный термин",
"разговорное слово"
]
},
{
"text": "автомобилалъул руль",
"labels": [
"в переносном значении",
"просторечное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "сесть за баранку",
"av": "рулалда нахъа чӏезе, машина бачине"
}
]
}
]
}
{
"word": "барахлить",
"stress": 7,
"forms": [
"барахлить"
],
"labels": [
"несовершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "чӏемегӏлъизе, жагъаллъизе",
"examples": [
{
"ru": "сердце барахлит",
"av": "ракӏ унтун буго, ракӏ чӏемегӏлъун (жагъаллъун) буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "барахло",
"stress": 7,
"forms": [
"барахло"
],
"labels": [
"средний род",
"собирательное существительное",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "басралъараб ретӏел-хьит, къайи-къоно"
},
{
"text": "гӏала-гъважа, пайда гьечӏеб жо; пайда гьечӏев чи",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
]
}
{
"word": "барахтаться",
"stress": 4,
"forms": [
"барахтаться"
],
"labels": [
"несовершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "чӏва-чӏвадизе, вегухъе хьвагӏезе, теркӏезе",
"examples": [
{
"ru": "барахтаться в воде",
"av": "лъелъ чӏва-чӏвадизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "барашек",
"stress": 4,
"forms": [
"барашек"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "кьегӏер, хух",
"precomment": "ягненок"
},
{
"text": "тахта",
"precomment": "мех",
"examples": [
{
"ru": "воротник из барашка",
"av": "тахтадул габур"
}
]
},
{
"text": "кӏиго гӏин бугеб гайка",
"labels": [
"техника"
]
}
]
}
{
"word": "барашки",
"stress": 4,
"forms": [
"барашки"
],
"labels": [
"множественное число"
],
"senses": [
{
"text": "бакӏ-бакӏазде руссарал гӏисинал накӏкӏал",
"precomment": "облака"
},
{
"text": "полпид росарал карачелал",
"precomment": "гребни волн"
}
]
}
{
"word": "барашковый",
"stress": 4,
"stem": "БАРАШКОВ",
"forms": [
"барашковый",
"барашковая",
"барашковое"
],
"senses": [
{
"text": "кьагӏрил, тахтадул",
"precomment": "о мехе",
"examples": [
{
"ru": "барашковая шапка",
"av": "тахтадул тӏагъур"
}
]
}
]
}
{
"word": "барбарис",
"stress": 7,
"forms": [
"барбарис"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "соно"
}
]
}
{
"word": "барбарисовый",
"stress": 7,
"forms": [
"барбарисовый",
"барбарисовая",
"барбарисовое"
],
"senses": [
{
"text": "санидул"
}
]
}
{
"word": "барда",
"stress": 5,
"forms": [
"барда"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "хьецӏел, аххакь",
"comment": "гьекъел бахъун, хутӏараб жо"
}
]
}
{
"word": "барельеф",
"stress": 7,
"forms": [
"барельеф"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "барельеф",
"comment": "къватӏибе цӏутӏизабун гьабураб сурат"
}
]
}
{
"word": "барельефный",
"stress": 7,
"forms": [
"барельефный",
"барельефная",
"барельефное"
],
"senses": [
{
"text": "барельефияб, барельефалъулаб",
"examples": [
{
"ru": "барельефный портрет",
"av": "барельефияб портрет"
}
]
}
]
}
{
"word": "баржа",
"stress": 2,
"forms": [
"баржа"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "баржа",
"comment": "тӏину битӏараб кӏудияб юк баччулеб гама",
"examples": [
{
"ru": "нефтеналивная баржа",
"av": "нефть (чӏегӏернарт) жанибе тӏолеб баржа"
}
]
}
]
}
{
"word": "барий",
"stress": 2,
"forms": [
"барий"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "барий",
"comment": "элемент, металл",
"labels": [
"химия"
],
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "барин",
"stress": 2,
"forms": [
"барин"
],
"labels": [
"мужской род",
"множественное число"
],
"senses": [
{
"text": "барин",
"precomment": "мн. господа и прост. баре и бары",
"comment": "пачаясулаб Россиялда дворянин, чӏахӏиял ракьазул бетӏергьан, помещик, рес бугеб тайпаялъул чи, интеллигент",
"labels": [
"устаревшее слово"
]
},
{
"text": "чӏегӏер хӏалтӏуда квер хъваларев чи, кверхъахӏ",
"labels": [
"в переносном значении",
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "жить барином",
"av": "рихьдае хьвадизе"
},
{
"ru": "сидеть барином",
"av": "тӏатӏала кверал лъун вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "баритон",
"stress": 6,
"forms": [
"баритон"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "баритон",
"comment": "борхалъиялъул рахъалъ басалдаги теноралдаги гьоркьосеб бихьинчиясул гьаракь"
},
{
"text": "баритон",
"comment": "резил гьабураб музыкаялъул алат"
}
]
}
{
"word": "баркас",
"stress": 5,
"forms": [
"баркас"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "баркас",
"comment": "гӏемерал раххназ бачунеб раса"
},
{
"text": "баркас",
"comment": "порталда хӏалтӏулеб гьитӏинабго гама"
}
]
}
{
"word": "бармен",
"stress": 2,
"forms": [
"бармен"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "гьекъолел жал ричулеб бакӏалъул бетӏергьан, гьекъолел жал ричулев чи"
}
]
}
{
"word": "барокко",
"stress": 4,
"forms": [
"барокко"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "барокко",
"comment": "XVI–XVIII гӏасрабазда скульптураялъул ва архитектураялъул чӏухӏараб стиль",
"labels": [
"искусство"
]
}
]
}
{
"word": "барометр",
"stress": 4,
"forms": [
"барометр"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "барометр",
"comment": "гьаваялъул тӏадецуй борцунеб алат",
"examples": [
{
"ru": "барометр падает",
"av": "барометр гӏодобе унеб буго"
},
{
"ru": "барометр поднимается",
"av": "барометр эхеде бахунеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "барометрический",
"stress": 9,
"forms": [
"барометрический",
"барометрическая",
"барометрическое"
],
"senses": [
{
"text": "барометралъул(аб)"
}
]
}
{
"word": "барон",
"stress": 4,
"forms": [
"барон"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "барон",
"comment": "графасулалда гъоркьияб дворянасулаб титул"
}
]
}
{
"word": "баронесса",
"stress": 6,
"forms": [
"баронесса"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "баронесса",
"comment": "баронлъиялъул цӏар бугей чӏужугӏадан"
}
]
}
{
"word": "баррикада",
"stress": 7,
"forms": [
"баррикада"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "баррикада",
"comment": "къватӏазда гьарулел рагъазе, батӏи-батӏиял жал тӏатӏала ран, гьабураб сангар, буцур",
"examples": [
{
"ru": "сражаться на баррикадах",
"av": "баррикадазда рагъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "баррикадировать",
"stress": 9,
"forms": [
"баррикадировать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "баррикада гьабизе",
"precomment": "что"
}
]
}
{
"word": "баррикадный",
"stress": 7,
"stem": "БАРРИКАДН",
"forms": [
"баррикадный",
"баррикадная",
"баррикадное"
],
"senses": [
{
"text": "баррикадаялъулаб",
"examples": [
{
"ru": "баррикадные бои",
"av": "баррикадаялъулал рагъал"
}
]
}
]
}
{
"word": "барс",
"stress": 2,
"forms": [
"барс"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "цӏиркъ"
}
]
}
{
"word": "барский",
"stress": 2,
"stem": "БАРСК",
"forms": [
"барский",
"барская",
"барское"
],
"senses": [
{
"text": "баринасул, баринасулаб",
"examples": [
{
"ru": "барские замашки",
"av": "баринасулал рагъа-рашариял, гӏамалал"
}
]
}
]
}
{
"word": "барсовый",
"stress": 2,
"stem": "БАРСОВ",
"forms": [
"барсовый",
"барсовая",
"барсовое"
],
"senses": [
{
"text": "цӏиркъил, цӏиркъилаб",
"examples": [
{
"ru": "барсовая шкура",
"av": "цӏиркъил цӏоко"
}
]
}
]
}
{
"word": "барство",
"stress": 2,
"forms": [
"барство"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "баринлъи, назуклъи, гьацлъи",
"precomment": "изнеженность"
},
{
"text": "гӏамалкӏодолъи",
"precomment": "высокомерие"
}
]
}
{
"word": "барсук",
"stress": 5,
"forms": [
"барсук"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "бакьуч"
}
]
}
{
"word": "барсучий",
"stress": 5,
"stem": "БАРСУЧ",
"forms": [
"барсучий",
"барсучья",
"барсучье"
],
"senses": [
{
"text": "бакьучил",
"examples": [
{
"ru": "барсучьи норы",
"av": "бакьучазул картӏал (рукӏнал)"
}
]
}
]
}
{
"word": "бархан",
"stress": 5,
"forms": [
"бархан"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "авлахъалда салул гохӏ"
}
]
}
{
"word": "бархат",
"stress": 2,
"forms": [
"бархат"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "къатӏипа, махмар"
}
]
}
{
"word": "бархатистый",
"stress": 7,
"stem": "БАРХАТИСТ",
"forms": [
"бархатистый",
"бархатистая",
"бархатистое"
],
"senses": [
{
"text": "къатӏипа гӏадаб",
"examples": [
{
"ru": "бархатистая кожа",
"av": "къатӏипа гӏадаб тӏом"
}
]
}
]
}
{
"word": "бархатный",
"stress": 2,
"stem": "БАРХАТН",
"forms": [
"бархатный",
"бархатная",
"бархатное"
],
"senses": [
{
"text": "къатӏипадул, къатӏипадулаб",
"examples": [
{
"ru": "бархатное платье",
"av": "къатӏипадул гурде"
}
]
},
{
"text": "тамахаб, хӏеренаб, берцинаб, къатӏипадул гӏадаб",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"ru": "бархатный голос",
"av": "хӏеренаб, берцинаб гьаракь"
},
{
"ru": "бархатный сезон",
"av": "югалда хасалихълъиялъул моцӏал (сентябрь, октябрь)"
}
]
}
]
}
{
"word": "барщина",
"stress": 2,
"forms": [
"барщина"
],
"labels": [
"женский род",
"относящийся к истории",
"исторический термин"
],
"senses": [
{
"text": "барщина",
"comment": "рагӏиятчилъиялъул заманаялда помещикасе рекьарухъаби тӏадаб къагӏидаялда ва чӏобого хӏалтӏи"
}
]
}
{
"word": "барщинный",
"stress": 2,
"forms": [
"барщинный",
"барщинная",
"барщинное"
],
"senses": [
{
"text": "барщинаялъулаб",
"examples": [
{
"ru": "барщинный труд",
"av": "барщинаялъулаб хӏалтӏи, чӏобого помещикасе гьабулеб хӏалтӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "барыня",
"stress": 2,
"forms": [
"барыня"
],
"labels": [
"женский род",
"устаревшее слово"
],
"senses": [
{
"text": "барыня",
"comment": "1) бечедай чӏужугӏадан; 2) баринасул чӏужу, бика"
},
{
"text": "барыня, бика, гӏамал кӏудияй, чӏухӏарай чӏужугӏадан",
"labels": [
"в переносном значении",
"разговорное слово"
]
}
]
}
{
"word": "барыш",
"stress": 4,
"forms": [
"барыш"
],
"labels": [
"мужской род",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "хайир, мунпагӏат, пайда",
"examples": [
{
"ru": "делить барыши",
"av": "щвараб хайир бикьизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "барышня",
"stress": 2,
"forms": [
"барышня"
],
"labels": [
"женский род",
"устаревшее слово"
],
"senses": [
{
"text": "барышня",
"precomment": "девушка из барской семьи"
},
{
"text": "гӏолохъанай яс, ясгӏадан, яс",
"precomment": "молодая девушка"
}
]
}
{
"word": "барьер",
"stress": 5,
"forms": [
"барьер"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "барьер",
"comment": "нух къотӏизе гьабураб чали, къед, квекӏен"
},
{
"text": "квалквал, квекӏен",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"ru": "таможенные барьеры",
"av": "таможнялъулал квекӏенал"
}
]
}
]
}