{
"phrase": "ХӀЕТӀЕ БАХЪИЗЕ",
"labels": [
"разг."
],
"senses": [
{
"translation": "сделать шаг, сдвинуться с места",
"literal": "ногу взять"
}
],
"examples": [
{
"av": "ХӀетӏе бахъизе дида кӏолеб букӏинчӏо.",
"ru": "Я не мог сдвинуться с места.",
"author": "ГӀ. Шахтаманов",
"source": "Мугӏалимги мутагӏилги"
}
],
"page": 352
}
{
"phrase": "ХӀЕТӀЕ ЛЪЕЗЕ",
"labels": [
"разг."
],
"senses": [
{
"translation": "входить, вступать",
"literal": "ногу поставить"
}
],
"examples": [
{
"av": "Гьадинаб гуродай доб ихх букӏараб, Хвел гьечӏолъиялде гьез хӏетӏе лъураб?",
"ru": "Такой же, наверно, была та весна. Когда вошли они в бессмертие?",
"author": "ГӀ. Даганов",
"source": "Хъахӏилаб расалъи"
}
],
"page": 352
}
{
"phrase": "ХӀЕТӀЕ ТАРИЗЕ",
"labels": [
"разг."
],
"senses": [
{
"translation": "поскользнуться, ошибиться",
"literal": "нога сбилась"
}
],
"examples": [
{
"av": "Нагагь хӏетӏе тарани, хъущтӏани гьай лъица хвасар гьайилей, кумекалъе щал рачӏинел?",
"ru": "Ёсли вдруг она ошибётся, кто её спасёт, кто придёт на помощь?",
"author": "Ф. ГӀалиева",
"source": "ГӀаданлъиялъул къо"
}
],
"page": 352
}
{
"phrase": "ХӀЕТӀЕ ЦЕБЕ ККВЕЗЕ",
"labels": [
"разг."
],
"senses": [
{
"translation": "поставить подножку; ставить палки в колёса",
"equiv": "exact"
}
],
"examples": [
{
"av": "— Налъаби ракӏаризе дун лъугьараб мехалъ, цебе хӏетӏе щайха кколеб?",
"ru": "— Когда я начал собирать долги, зачем ставить мне палки в колёса?",
"author": "М. Мухӏамадов",
"source": "Кьалбаз ккола гъветӏ"
}
],
"page": 353
}
{
"phrase": "ХӀЕТӀ БАЗЕ",
"labels": [
"книжн."
],
"senses": [
{
"translation": "ставить подножку; становиться на дороге (на пути)",
"equiv": "exact"
}
],
"examples": [
{
"av": "ЦӀиялъ басриялда балеб хӏетӏ бихьун, ХӀикмалъун ракьалъухъ дун валагьана.",
"ru": "Видя, как новое преграждает путь старому, С удивлением я на землю посмотрел.",
"author": "Адалло",
"source": "Нилъ рукӏанищан гьикъани"
}
],
"page": 352
}
{
"phrase": "ХӀЕТӀ БУХЬИНЕ",
"labels": [
"разг."
],
"senses": [
{
"n": 1,
"translation": "соревноваться с кем-л.",
"literal": "ногу связать"
},
{
"n": 2,
"translation": "спорить с кем-л."
}
],
"examples": [
{
"av": "— Гьазулгун хӏетӏ бухьинегӏан, хӏохь къотӏун чӏунго лъикӏан,— рукӏунаан цӏодорал чагӏи.",
"ru": "— Чем спорить с ними, лучше сидеть молча,— говорили умные люди.",
"author": "М. Мухӏамадов",
"source": "Мугӏрузул сухъмахъал"
}
],
"page": 352
}
{
"phrase": "ХӀЕТӀ ХЕХ ГЬАБИЗЕ",
"labels": [
"разг."
],
"senses": [
{
"translation": "торопиться",
"literal": "заставить ногу поспешить"
}
],
"examples": [
{
"av": "ЦӀакъ хехго чӏвала гьезда гьалъул махӏ,— ан ракӏалдеги ккун, Хасбулатица хьибилалдехун лъураб туманкӏ кодобе босана, рукӏарабго бакӏалда дурнабиги лъун, гъоркьан тӏаде, цӏумал данделъараб рахъалдехун валагьун хӏетӏ хех гьабуна.",
"ru": "Они очень быстро чувствуют запах,— подумал Хасбулат; взяв ружьё и положив бинокль на землю, он стал быстро подниматься наверх в сторону, где находились орлы.",
"author": "ХӀ. ХӀажиев",
"source": "Къункърабазул кьурди"
}
],
"page": 352
}