←

sources.avar.me / ru-av

нач

38 статей

→
Оглавление страницы (38)

начадить

сообщить о неточности
{
  "word": "начадить",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начадить"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кӏкӏуйтӏачинабизе, кӏкӏуй биччазе"
    }
  ]
}

начало

сообщить о неточности
{
  "word": "начало",
  "stress": 4,
  "stem": "НАЧАЛ",
  "forms": [
    "начало"
  ],
  "labels": [
    "средний род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "байбихьи; авал; бетӏер",
      "examples": [
        {
          "ru": "начало учебного года",
          "av": "цӏалул соналъул авал"
        },
        {
          "ru": "в самом начале",
          "av": "ишалъул байбихьуда"
        },
        {
          "ru": "с самого начала",
          "av": "авалалдасанго"
        },
        {
          "ru": "от начала до конца",
          "av": "авалалдаса ахиралде щвезегӏан"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "жиндасан байбихьулеб бакӏ",
      "precomment": "исходный пункт",
      "examples": [
        {
          "ru": "начало пути",
          "av": "нухлул авал"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "сундуениги гӏилла",
      "precomment": "причина"
    },
    {
      "text": "къагӏидаби",
      "precomment": "мн. начала (принципы)",
      "examples": [
        {
          "ru": "организовать дело на новых началах",
          "av": "иш цӏияб къагӏидаялда гӏуцӏизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "лъилниги бетӏерлъиялда, нухмалъиялда гъоркь",
      "precomment": "под началом чьим или у кого",
      "labels": [
        "устаревшее слово"
      ]
    }
  ]
}

начальник

сообщить о неточности
{
  "word": "начальник",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начальник"
  ],
  "labels": [
    "мужской род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "начальник, бетӏер, хӏаким",
      "examples": [
        {
          "ru": "начальник цеха",
          "av": "цехалъул начальник"
        }
      ]
    }
  ]
}

начальница

сообщить о неточности
{
  "word": "начальница",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начальница"
  ],
  "labels": [
    "женский род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "начальница",
      "labels": [
        "устаревшее слово",
        "разговорное слово"
      ]
    }
  ]
}

начальный

сообщить о неточности
{
  "word": "начальный",
  "stress": 4,
  "stem": "НАЧАЛЬН",
  "forms": [
    "начальный",
    "начальная",
    "начальное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "байбихьул; авалияб; бетӏераб",
      "examples": [
        {
          "ru": "начальная школа",
          "av": "байбихьул школа"
        },
        {
          "ru": "начальный период",
          "av": "байбихьул заман"
        }
      ]
    }
  ]
}

начальство

сообщить о неточности
{
  "word": "начальство",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начальство"
  ],
  "labels": [
    "средний род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "начальникзаби, хӏакимзаби, бутӏрул",
      "labels": [
        "собирательное существительное"
      ]
    }
  ]
}

начальствовать

сообщить о неточности
{
  "word": "начальствовать",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начальствовать"
  ],
  "labels": [
    "несовершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏакимлъи гьабизе",
      "examples": [
        {
          "ru": "начальствующий",
          "av": "хӏакимлъи гьабулев"
        }
      ]
    }
  ]
}

начать

сообщить о неточности
{
  "word": "начать",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начать"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "байбихьизе",
      "precomment": "что и с неопр.",
      "examples": [
        {
          "ru": "начать постройку",
          "av": "базе байбихьизе"
        },
        {
          "ru": "начать сначала",
          "av": "бетӏералдасан байбихьизе"
        },
        {
          "ru": "не зная, с чего начать",
          "av": "сундасан байбихьилебали лъачӏого"
        },
        {
          "ru": "начать речь приветствием (с приветствия)",
          "av": "кӏалъаялде салам кьеялдасан байбихьизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

начаться

сообщить о неточности
{
  "word": "начаться",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начаться"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "байбихьизе; байбихьун букӏине",
      "examples": [
        {
          "ru": "ссора началась с пустяков",
          "av": "дагӏба гьадингояб жоялдасан байбихьана"
        }
      ]
    }
  ]
}

начеку

сообщить о неточности
{
  "word": "начеку",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начеку"
  ],
  "labels": [
    "наречие"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏадурго; цӏодорго",
      "examples": [
        {
          "ru": "быть начеку",
          "av": "цӏодорго вукӏине"
        }
      ]
    }
  ]
}

начерно

сообщить о неточности
{
  "word": "начерно",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "начерно"
  ],
  "labels": [
    "наречие"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "ru": "написать начерно",
          "av": "цебеккун, бацӏцӏад гьечӏого, тӏубан лъугӏизабичӏого, хъвазе"
        }
      ]
    }
  ]
}

начертить

сообщить о неточности
{
  "word": "начертить",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "начертить"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "чертёж, сурат бахъизе",
      "precomment": "что",
      "examples": [
        {
          "ru": "начертить план",
          "av": "план бахъизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хъвазе, хъинтӏизе",
      "labels": [
        "устаревшее слово"
      ]
    }
  ]
}

начесать

сообщить о неточности
{
  "word": "начесать",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начесать"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ххазе, къачӏазе",
      "precomment": "что, чего",
      "examples": [
        {
          "ru": "начесать шерсти",
          "av": "квас къачӏазе"
        }
      ]
    },
    {
      "precomment": "повредить чесанием",
      "examples": [
        {
          "ru": "начесать руки до крови",
          "av": "кверал, би баккизегӏан, хъасизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

начесть

сообщить о неточности
{
  "word": "начесть",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начесть"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏисабалде босичӏеб гӏарац хвезабиялъе гӏоло гьеб гӏайибияздаса кквезе, бахъизе",
      "precomment": "что",
      "labels": [
        "бухгалтерия"
      ]
    }
  ]
}

начёс

сообщить о неточности
{
  "word": "начёс",
  "forms": [
    "начёс"
  ],
  "labels": [
    "мужской род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гьаркьица ххан къачӏай",
      "precomment": "по гл. начесать"
    },
    {
      "text": "рас",
      "precomment": "ворс",
      "comment": "исхъалиялда, къатӏипаялда тӏад бугеб",
      "examples": [
        {
          "ru": "атлас с начёсом",
          "av": "рас бахъараб гӏатӏлас"
        },
        {
          "ru": "начёс бурки",
          "av": "(ретӏунеб) буртинаялъул рас"
        }
      ]
    }
  ]
}

начёт

сообщить о неточности
{
  "word": "начёт",
  "forms": [
    "начёт"
  ],
  "labels": [
    "мужской род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "начет",
      "comment": "хӏисабалде босичӏеб харжалъе гӏоло бахъулеб гӏарац",
      "labels": [
        "бухгалтерия"
      ]
    }
  ]
}

начётчик

сообщить о неточности
{
  "word": "начётчик",
  "forms": [
    "начётчик"
  ],
  "labels": [
    "мужской род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цӏалунчи",
      "comment": "тӏаса-масаго цӏалидал, тӏахьаздасан пайдаяб жо жинда лъачӏев чи"
    }
  ]
}

начинание

сообщить о неточности
{
  "word": "начинание",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начинание"
  ],
  "labels": [
    "средний род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "байбихьи; лъицаниги, лъилниги хӏаракаталдалъун байбихьараб иш, хӏалтӏи",
      "examples": [
        {
          "ru": "хорошее начинание",
          "av": "лъикӏаб байбихьи"
        }
      ]
    }
  ]
}

начинать

сообщить о неточности
{
  "word": "начинать",
  "stress": 6,
  "stem": "НАЧИНА",
  "forms": [
    "начинать"
  ],
  "labels": [
    "несовершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "ru": "начиная с чего",
          "av": "сундасан байбихьун"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "начать",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

начинаться

сообщить о неточности
{
  "word": "начинаться",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начинаться"
  ],
  "labels": [
    "несовершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цо бакӏалдасан байбихьизе",
      "precomment": "вести начало откуда-л.",
      "examples": [
        {
          "ru": "пьеса начинается приездом героя",
          "av": "пьеса байбихьула герой вачӏиналдалъун"
        },
        {
          "ru": "отсюда начинается город",
          "av": "гьанисан байбихьула шагьар"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "начаться",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "2"
    }
  ]
}

начинающий

сообщить о неточности
{
  "word": "начинающий",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начинающий",
    "начинающая",
    "начинающее"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "байбихьулев; дагьав цеве ишалде лъугьарав",
      "examples": [
        {
          "ru": "начинающий писатель",
          "av": "байбихьулев хъвадарухъан"
        }
      ]
    }
  ]
}

начинить

сообщить о неточности
{
  "word": "начинить",
  "stress": 6,
  "homonym": 1,
  "forms": [
    "начинить"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "жаниб лъун; цӏезе; цӏезабизе",
      "precomment": "что чем",
      "examples": [
        {
          "ru": "начинить пирог мясом",
          "av": "пирог гьанал цӏезе, пирогалда жаниб гьан лъезе"
        }
      ]
    }
  ]
}

начинить

сообщить о неточности
{
  "word": "начинить",
  "stress": 6,
  "homonym": 2,
  "forms": [
    "начинить"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "къачӏазе; букъизе",
      "precomment": "что, чего",
      "examples": [
        {
          "ru": "начинить белья",
          "av": "бусен-къайи, гъоркьан ретӏел къачӏазе",
          "comment": "кигӏаналиго къадаралда"
        }
      ]
    }
  ]
}

начинить

сообщить о неточности
{
  "word": "начинить",
  "stress": 6,
  "homonym": 3,
  "forms": [
    "начинить"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "бегӏеризе",
      "precomment": "что, чего",
      "examples": [
        {
          "ru": "начинить карандашей",
          "av": "къалмал регӏеризе"
        }
      ]
    }
  ]
}

начинка

сообщить о неточности
{
  "word": "начинка",
  "stress": 4,
  "stem": "НАЧИНК",
  "forms": [
    "начинка"
  ],
  "labels": [
    "женский род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цӏей"
    },
    {
      "text": "жаниб лъолеб жо",
      "examples": [
        {
          "ru": "пирог с мясной начинкой",
          "av": "гьаналъ пирог"
        }
      ]
    }
  ]
}

начинять

сообщить о неточности
{
  "word": "начинять",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начинять"
  ],
  "labels": [
    "несовершенный вид"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "начинить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

начисление

сообщить о неточности
{
  "word": "начисление",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "начисление"
  ],
  "labels": [
    "средний род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏисаб-суал гьабун, тӏаде бачӏунелъул (мас. харжалде) къадар чӏезаби",
      "precomment": "по глаголу начислить"
    },
    {
      "text": "тӏаде бачӏараб гӏарац",
      "precomment": "сумма"
    }
  ]
}

начислить

сообщить о неточности
{
  "word": "начислить",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начислить"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏисаб гьабун, тӏаде бачӏунеб гӏарцул къадар чӏезабизе",
      "precomment": "что"
    },
    {
      "text": "лъилниги счёталда гьесие бачӏунеб харж хъвазе; захӏматкъоял хъвазе",
      "examples": [
        {
          "ru": "начислить проценты на капитал",
          "av": "капиталалда тӏаде рачӏунел процентал хъвазе"
        }
      ]
    }
  ]
}

начислять

сообщить о неточности
{
  "word": "начислять",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "начислять"
  ],
  "labels": [
    "несовершенный вид"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "начислить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

начистить

сообщить о неточности
{
  "word": "начистить",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начистить"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "бацӏцӏун хӏадур гьаби",
      "precomment": "что, чего, очистить",
      "examples": [
        {
          "ru": "начистить картофеля",
          "av": "картошка бацӏцӏун хӏадур гьабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "лъикӏ бацӏцӏад гьабизе",
      "precomment": "что, хорошо вычистить",
      "examples": [
        {
          "ru": "начистить сапоги до блеска",
          "av": "чакмаби цӏвакизегӏан рацӏцӏад гьаризе"
        }
      ]
    }
  ]
}

начисто

сообщить о неточности
{
  "word": "начисто",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "начисто"
  ],
  "labels": [
    "наречие"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "бацӏцӏадго",
      "precomment": "набело",
      "examples": [
        {
          "ru": "переписать начисто",
          "av": "бацӏцӏадго цӏидасан хъвазе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "щибго бахчичӏого, ракӏ бацӏцӏадго",
      "precomment": "начистоту",
      "comment": "бицине"
    },
    {
      "text": "тӏубанго",
      "precomment": "совсем",
      "labels": [
        "разговорное слово"
      ],
      "examples": [
        {
          "ru": "ограбить начисто",
          "av": "тӏубанго талагьизе"
        },
        {
          "ru": "отказался начисто",
          "av": "тӏубанго инкар гьабуна"
        }
      ]
    }
  ]
}

начистоту

сообщить о неточности
{
  "word": "начистоту",
  "stress": 9,
  "forms": [
    "начистоту"
  ],
  "labels": [
    "наречие"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рагьун, ракӏ бацӏцӏадго, щибго бахчичӏого",
      "comment": "откровенно, искренне",
      "examples": [
        {
          "ru": "поговорить начистоту",
          "av": "намус бацӏцӏадго, рагьун калам гьабизе, гара-чӏваризе"
        }
      ]
    }
  ]
}

начитанность

сообщить о неточности
{
  "word": "начитанность",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начитанность"
  ],
  "labels": [
    "женский род"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏахьал цӏалиялдалъун батӏи-батӏиял лъаял яги цо гъваридаб лъай букӏин, цӏалун жо лъай"
    }
  ]
}

начитанный

сообщить о неточности
{
  "word": "начитанный",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начитанный",
    "начитанная",
    "начитанное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гӏемер цӏаларав ва кьучӏаб лъай щварав",
      "examples": [
        {
          "ru": "начитанный человек",
          "av": "гӏемер тӏахьал цӏаларав, (гьелъул хӏасилалда) гӏатӏидаб лъай щварав чи"
        }
      ]
    }
  ]
}

начитаться

сообщить о неточности
{
  "word": "начитаться",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начитаться"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гӏемер цӏализе",
      "precomment": "чего",
      "examples": [
        {
          "ru": "начитаться стихов",
          "av": "гӏемерал кучӏдул цӏализе"
        }
      ]
    }
  ]
}

начитывать

сообщить о неточности
{
  "word": "начитывать",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "начитывать"
  ],
  "labels": [
    "несовершенный вид"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "начесть",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

начищать

сообщить о неточности
{
  "word": "начищать",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начищать"
  ],
  "labels": [
    "несовершенный вид"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "начистить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

начудить

сообщить о неточности
{
  "word": "начудить",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начудить"
  ],
  "labels": [
    "совершенный вид",
    "разговорное слово"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кинаб букӏаниги тамашаяб, бихьичӏеб, рагӏичӏеб, цӏар лъезе лъалареб иш гьабизе"
    }
  ]
}