{
"word": "тӏарада",
"stress": 5,
"stem": "тӏарад",
"forms": [
"тӏарада",
"тӏараде",
"тӏарадаса",
"тӏарадасан"
],
"senses": [
{
"text": "oben",
"labels": [
"Adverb"
],
"examples": [
{
"av": "доба тӏарада буго нижер мина",
"de": "dort oben ist unser Haus"
},
{
"av": "тӏараде ххаризе",
"de": "hinaufklettern"
},
{
"av": "тӏарадаса ахаде щвзегӏан",
"de": "von oben bis unten; von A bis Z"
},
{
"av": "тӏарада ахаде щвезегӏан цӏалана дица гьаб тӏехь",
"de": "ich habe dieses Buch von A bis Z gelesen"
},
{
"av": "тӏарадаса бегӏереб",
"de": "oben zugespitzt"
},
{
"av": "тӏарадасан хӏабургъун буго лъим",
"de": "trübes Wasser vom obersten Lauf"
}
]
}
],
"pos": "Adverb",
"form": "—"
}
{
"word": "тӏаралъи",
"stress": 5,
"forms": [
"тӏаралъи",
"тӏаралъиялъ",
"тӏаралъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "Gipfel, Oberteil",
"examples": [
{
"av": "харибакӏалъул тӏаралъи",
"de": "oberer Teil des Heuschlags"
}
]
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "тӏарамагъада",
"stress": 5,
"forms": [
"тӏарамагъада"
],
"senses": [
{
"text": "gegen Ende; am Ende; bis zum Ende",
"labels": [
"Adverb"
],
"examples": [
{
"av": "тӏарамагъада вачӏана дов",
"de": "er kam ganz am Ende"
}
]
}
],
"pos": "Adverb",
"form": "—"
}
{
"word": "тӏарамагъадисеб",
"stress": 5,
"forms": [
"тӏарамагъадисеб"
],
"gender_forms": [
"тӏарамагъадисеб",
"тӏарамагъадисев",
"тӏарамагъадисей"
],
"senses": [
{
"text": "der letzte",
"examples": [
{
"av": "тӏарамагъадисеб хӏухьел цӏазегӏан",
"de": "bis zum letzten Atemzug"
}
]
}
],
"pos": "Adjektiv",
"form": "—"
}
{
"word": "тӏарамагъалъи",
"stress": 5,
"forms": [
"тӏарамагъалъи",
"тӏарамагъалъиялъ",
"тӏарамагъалъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "Ende, Beendigung"
},
{
"examples": [
{
"av": "рескъотӏиялъул тӏарамагъалъи",
"de": "auswegloser Zustand, ausweglose Lage"
}
]
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "тӏарап",
"stress": 5,
"forms": [
"тӏарап",
"тӏарапалъ",
"тӏарапалъул"
],
"senses": [
{
"text": "Teil; Abschnitt",
"labels": [
"bildungssprachlich"
],
"examples": [
{
"av": "сордо-къоялъул цо тӏарап Аллагьасе тӏагӏаталда инабе",
"de": "widme einen Teil des Tages dem Dienst Allahs"
},
{
"av": "тӏарап тӏезе",
"de": "einen Teil abtrennen"
}
]
},
{
"text": "Seite",
"examples": [
{
"av": "тӏарап кквезе",
"de": "Partei ergreifen; sich auf eine Seite stellen",
"comment": "jemandem; jemandes"
},
{
"av": "гьудуласул тӏарап ккун кӏалъана Карим",
"de": "Karim sprach sich zur Verteidigung des Freundes aus"
}
]
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "тӏара-ахада",
"stress": 5,
"stem": "тӏара-ахад",
"forms": [
"тӏара-ахада",
"тӏара-ахаде"
],
"senses": [
{
"text": "oben und unten",
"labels": [
"Adverb"
]
},
{
"examples": [
{
"av": "тӏара-ахаде бер щвезабуна",
"de": "von Kopf bis Fuß mustern"
}
]
}
],
"pos": "Adverb",
"form": "—"
}
{
"word": "тӏаргъал",
"stress": 3,
"stem": "тӏаргъа",
"forms": [
"тӏаргъал",
"тӏаргъаз",
"тӏаргъазул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"Plural"
],
"pluralfor": "тӏагъур"
}
],
"see_also": [
{
"target": "тӏагъур",
"kind": "from"
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Plural"
}
{
"word": "тӏарикъат",
"stress": 5,
"forms": [
"тӏарикъат",
"тӏарикъаталъ",
"тӏарикъаталъул"
],
"senses": [
{
"text": "Tariqa",
"labels": [
"Religion"
],
"comment": "sufische Strömung, Orden im Islam",
"examples": [
{
"av": "накъшубандияб тӏарикъат",
"de": "sufischer Naqschbandi-Orden"
},
{
"av": "тӏарикъаталъул устар",
"de": "Ustaz; Mentor des Tariqat"
}
]
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "тӏарикъатчи",
"stress": 5,
"stem": "тӏарикъатч",
"forms": [
"тӏарикъатчи",
"тӏарикъатчияс",
"тӏарикъатчиясул",
"тӏарикъатчагӏи"
],
"senses": [
{
"text": "Anhänger des Tarikats"
},
{
"text": "Heuchlerin, Frömmlerin",
"labels": [
"bildlich"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "тӏарикъат",
"kind": "see"
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "тӏарикъатчилъи",
"stress": 5,
"forms": [
"тӏарикъатчилъи",
"тӏарикъатчилъиялъ",
"тӏарикъатчилъиялъул"
],
"senses": [
{
"comment": "abstraktes Nomen von 'tӏарикъатчи'"
}
],
"see_also": [
{
"target": "тӏарикъатчи",
"kind": "from"
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "тӏарикъатчӏужу",
"stress": 5,
"forms": [
"тӏарикъатчӏужу",
"тӏарикъатчӏужуялъ",
"тӏарикъатчӏужуялъул"
],
"senses": [
{
"text": "Tarikat-Anhängerin"
},
{
"text": "Heuchlerin, Frömmlerin",
"labels": [
"bildlich"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "тӏарикъат",
"kind": "see"
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "тӏармал",
"stress": 3,
"stem": "тӏарма",
"forms": [
"тӏармал",
"тӏармаз",
"тӏармазул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"Plural"
],
"pluralfor": "тӏамур"
}
],
"see_also": [
{
"target": "тӏамур",
"kind": "from"
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Plural"
}
{
"word": "тӏармил",
"stress": 6,
"forms": [
"тӏармил"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "тӏамур",
"comment": "Genitiv"
}
],
"see_also": [
{
"target": "тӏамур",
"kind": "from"
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Genitiv"
}
{
"word": "тӏарс",
"forms": [
"тӏарс",
"тӏарсалъ",
"тӏарсица",
"тӏарсалъул",
"тӏарсил",
"тӏарсал"
],
"senses": [
{
"text": "Becken",
"examples": [
{
"av": "гьитӏинаб тӏарс",
"de": "Waschbecken, Wanne"
},
{
"av": "кӏудияб тӏарс",
"de": "große Wanne"
},
{
"av": "тӏарситӏа чӏезе",
"de": "sich auf die Schüssel setzen"
},
{
"av": "тӏарсиниб ретӏел чуризе",
"de": "Wäsche in der Schüssel waschen"
},
{
"av": "тӏарсинибе лъим тӏезе",
"de": "Wasser in eine Schüssel gießen"
}
]
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "тӏарцӏ",
"forms": [
"тӏарцӏ",
"тӏарцӏго"
],
"senses": [
{
"text": "kurz",
"comment": "über Haare, über Wolle",
"labels": [
"Adverb"
],
"examples": [
{
"av": "тӏарцӏ гьабун къунцӏизе",
"de": "kurz schneiden"
},
{
"av": "тӏарцӏго къунцӏараб мегеж",
"de": "kurz geschnittener Bart"
}
]
}
],
"pos": "Adverb",
"form": "—"
}
{
"word": "тӏарцӏаб",
"stress": 3,
"forms": [
"тӏарцӏаб"
],
"gender_forms": [
"тӏарцӏаб",
"тӏарцӏав",
"тӏарцӏай"
],
"senses": [
{
"text": "kurz",
"comment": "über Haare, über Wolle",
"examples": [
{
"av": "тӏарцӏаб рас",
"de": "kurze Haare"
},
{
"av": "тӏарцӏаб тахта",
"de": "Merluschka mit kurzem Haar"
},
{
"av": "тӏарцӏаб куйдаса керчаб гьой лъикӏ",
"de": "ein zottiger Hund ist besser als ein Widder mit kurzem Fell",
"labels": [
"Sprichwort"
]
}
]
}
],
"pos": "Adjektiv",
"form": "—"
}
{
"word": "тӏарцӏлъи",
"stress": 9,
"forms": [
"тӏарцӏлъи",
"тӏарцӏлъиялъ",
"тӏарцӏлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "Kürze; Knappheit",
"comment": "über Haare, über Wolle"
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}