{
"word": "рас",
"forms": [
"рас",
"расалъ",
"расалъул",
"расал"
],
"senses": [
{
"text": "волос; волосся",
"examples": [
{
"av": "керчаб рас",
"uk": "густе волосся"
},
{
"av": "кӏургӏараб рас",
"uk": "кучеряве волосся"
},
{
"av": "лъедераб рас",
"uk": "рідке волосся"
},
{
"av": "магжил рас",
"uk": "волосся бороди"
},
{
"av": "тӏеренаб рас",
"uk": "тонке волосся"
},
{
"av": "бетӏералда рас бахъун чӏана",
"uk": "волосся на голові стало дибки"
},
{
"av": "рас бикьизе",
"uk": "робити проділ"
},
{
"av": "рас рас хъахӏлъун буго",
"uk": "волосся посивіло"
},
{
"av": "расул кьибил",
"uk": "корінь волосинки"
},
{
"av": "расул цӏурав",
"uk": "волохатий"
},
{
"av": "расул цӏураб керен",
"uk": "волохаті груди"
},
{
"av": "расуда бан",
"uk": "на волосині"
},
{
"av": "рас кӏкӏвелизе",
"uk": "боятися"
},
{
"av": "рас тӏезе",
"uk": "змусити розщедритися",
"comment": "досл. волосся вирвати"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "раса",
"stress": 2,
"forms": [
"раса",
"расаялъ",
"расаялъул"
],
"senses": [
{
"text": "раса",
"examples": [
{
"av": "хъахӏаб раса",
"uk": "біла раса"
},
{
"av": "раса гӏодобегӏан гьаби",
"uk": "расова дискримінація"
},
{
"av": "батӏи-батӏияб расаялъул гӏадамал",
"uk": "люди різної расової приналежності"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "раса",
"stress": 4,
"forms": [
"раса",
"расаялъ",
"росоца",
"расаялъул",
"росол",
"русби"
],
"senses": [
{
"text": "човен",
"examples": [
{
"av": "гьитӏинаб раса",
"uk": "човник"
},
{
"av": "росотӏа рекӏун гӏор бахине",
"uk": "переплисти річку човном"
}
]
},
{
"text": "корито",
"examples": [
{
"av": "раса хъвагӏазе",
"uk": "зіскребти ночви"
},
{
"av": "раса хъвагӏалеб гӏункӏкӏ гӏадин",
"uk": "мов миша, що гризе корито",
"comment": "про погану гру на струнних інструментах"
}
]
},
{
"text": "водопійна колода",
"examples": [
{
"av": "боцӏи гьекъезе раса лъун буго",
"uk": "встановлено водопійну колоду для худоби"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расаб",
"stress": 2,
"forms": [
"расаб"
],
"gender_forms": [
"расаб",
"расав",
"расай"
],
"senses": [
{
"text": "хутряний",
"examples": [
{
"av": "тӏингъил расаб рахъ",
"uk": "хутряний бік шуби"
}
]
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "расалъи",
"stress": 4,
"stem": "расалъ",
"forms": [
"расалъи",
"расалъиялъ",
"расалъиялъул",
"расалъаби"
],
"senses": [
{
"text": "долина",
"examples": [
{
"av": "мугӏрузул расалъи",
"uk": "гірська долина"
},
{
"av": "тӏогьол расалъи",
"uk": "долина квітів"
}
]
},
{
"text": "речище",
"comment": "ріки",
"examples": [
{
"av": "гӏурул расалъи",
"uk": "річище"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расалъиялъул",
"stress": 4,
"forms": [
"расалъиялъул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "расалъи",
"comment": "родовий відмінок"
},
{
"text": "долинний",
"examples": [
{
"av": "расалъиялъул бакӏал",
"uk": "долинні ділянки"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "расалъи",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "расанди",
"stress": 4,
"forms": [
"расанди",
"расандиялъ",
"расандиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дієслово"
],
"masdarfrom": "расандизе"
},
{
"text": "гра (процес); забава",
"examples": [
{
"av": "лъималазул расанди",
"uk": "гра дітей, дитяча гра"
},
{
"av": "расанди бахъизе",
"uk": "танцювати",
"labels": [
"діалектизм"
]
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "расандизаризе",
"stress": 4,
"stem": "расандизар",
"forms": [
"расандизаризе",
"расандизарула",
"расандизарила",
"расандизаруна",
"расандизаре"
],
"senses": [
{
"text": "влаштовувати, затівати ігри; дати пограти кому-небудь; втягувати, втягнути кого-небудь у гру; (по)грати з ким-небудь",
"labels": [
"каузативна форма"
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "каузативна форма"
}
{
"word": "расандизе",
"stress": 4,
"stem": "расанд",
"forms": [
"расандизе",
"расандула",
"расандила",
"расандана",
"расанде"
],
"senses": [
{
"text": "(по)грати, (по)бавитися; забавлятися",
"examples": [
{
"av": "лъимал ахикь расандулел руго",
"uk": "діти бавляться в саду"
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "інфінітив"
}
{
"word": "расандухъан",
"stress": 4,
"stem": "расандухъа",
"forms": [
"расандухъан",
"расандухъанас",
"расандухъаналъ",
"расандухъанасул",
"расандухъаналъул",
"расандухъаби"
],
"senses": [
{
"text": "танцюрист, танцівник, танцюка",
"labels": [
"діалектизм"
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "—"
}
{
"word": "расандухъанлъи",
"stress": 4,
"forms": [
"расандухъанлъи",
"расандухъанлъиялъ",
"расандухъанлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "здатність танцювати",
"labels": [
"діалектизм"
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расанизари",
"stress": 4,
"forms": [
"расанизари"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каузативна форма",
"дієслово"
],
"masdarforceto": "расандизаризе"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "расанкӏо",
"stress": 4,
"stem": "расанкӏ",
"forms": [
"расанкӏо",
"расанкӏоялъ",
"расанкӏоялъул",
"расанкӏаби"
],
"senses": [
{
"text": "іграшка",
"examples": [
{
"av": "лъималазул расанкӏаби",
"uk": "дитячі іграшки"
},
{
"av": "расанкӏабигун расандизе",
"uk": "гратися з іграшками"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расачи",
"stress": 4,
"stem": "расач",
"forms": [
"расачи",
"расачияс",
"расачиясул",
"расачагӏи"
],
"senses": [
{
"text": "човняр",
"examples": [
{
"av": "расачияс ниж гӏурул доб рахъалде рачана",
"uk": "човняр нас перевіз на той бік річки"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "—"
}
{
"word": "раса-цӏалкӏу",
"stress": 4,
"forms": [
"раса-цӏалкӏу",
"раса-цӏалкӏуялъ",
"раса-цӏалкӏуялъул"
],
"senses": [
{
"text": "сито і ночви",
"labels": [
"збірний іменник"
],
"examples": [
{
"av": "кӏвахӏ гьечӏого хӏалтӏарасул раса-цӏалкӏу кӏетӏола",
"uk": "хто без втоми працює, того сито і ночви видають звуки",
"labels": [
"прислів'я"
],
"comment": "хто не працює, той не їсть"
},
{
"av": "цӏидалъго раса-цӏалкӏу магӏида",
"uk": "нові сито й ночви на цвяхах висять",
"labels": [
"приказка"
]
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расбагӏар",
"stress": 2,
"forms": [
"расбагӏар",
"расбагӏарица",
"расбагӏарил"
],
"senses": [
{
"text": "рижик"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расги",
"stress": 2,
"forms": [
"расги"
],
"senses": [
{
"text": "нітрохи, анітрохи",
"labels": [
"прислівник"
],
"examples": [
{
"av": "расги барахщинчӏого",
"uk": "анітрохи не шкодуючи коштів"
},
{
"av": "расги ккечӏого",
"uk": "анітрохи не постраждавши"
},
{
"av": "расги нечоге!",
"uk": "нітрохи не соромся!"
},
{
"av": "расги хӏинкъичӏо дов",
"uk": "він анітрохи не злякався"
}
]
},
{
"text": "нічого",
"comment": "з заперечним займенником",
"examples": [
{
"av": "расги гьечӏо",
"uk": "нічого немає"
},
{
"av": "расги ккечӏо",
"uk": "нічого не сталося"
},
{
"av": "расги ккечӏеб гӏадин",
"uk": "мовби нічого й не було"
}
]
}
],
"pos": "прислівник",
"form": "—"
}
{
"word": "расен",
"stress": 4,
"forms": [
"расен",
"расеналъ",
"расеналъул",
"расенал"
],
"senses": [
{
"text": "візерунок",
"examples": [
{
"av": "берцинаб расен",
"uk": "красивий візерунок"
},
{
"av": "расен бугеб гӏеретӏ",
"uk": "глечик з візерунками"
},
{
"av": "расен бикӏизе (гьабизе)",
"uk": "прикрашати візерунками"
},
{
"av": "мокъокъида расен гӏадин рекъола",
"uk": "підходить як візерунки на куріпці",
"comment": "тобто дійсно підходить, личить"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расжубай",
"stress": 2,
"stem": "расжуба",
"forms": [
"расжубай",
"расжубаялъ",
"расжубаялъул"
],
"senses": [
{
"text": "межа волосяного покриву на чолі"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расизм",
"stress": 4,
"forms": [
"расизм",
"расизмалъ",
"расизмалъул"
],
"senses": [
{
"text": "расизм",
"comment": "инсанасул расаби ращадал гьечӏин, цо раса цогидаздаса тӏокӏаб ва тӏадчилъи гьабизе кколеб бугилан абулеб, жибгоги гӏелмуялде гӏаксаб ва заралияб теория",
"comment_lang": "av"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расизмалъулаб",
"stress": 4,
"forms": [
"расизмалъулаб"
],
"gender_forms": [
"расизмалъулаб",
"расизмалъулав",
"расизмалъулай"
],
"senses": [
{
"text": "расистський",
"examples": [
{
"av": "расизмалъулаб режим",
"uk": "расистський режим"
},
{
"av": "расизмалъулаб теория",
"uk": "расистська теорія"
}
]
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "расист",
"stress": 4,
"forms": [
"расист",
"расистас",
"расисталъ",
"расистасул",
"расисталъул",
"расистал"
],
"senses": [
{
"text": "расист і расистка",
"comment": "расизмалъул рахъ ккурав чи яги чӏужугӏадан",
"comment_lang": "av"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "раскӏал",
"stress": 2,
"stem": "раскӏа",
"forms": [
"раскӏал",
"раскӏаз",
"раскӏазул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"множина"
],
"pluralfor": "расукӏ"
}
],
"see_also": [
{
"target": "расукӏ",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "множина"
}
{
"word": "раскӏил",
"stress": 6,
"forms": [
"раскӏил"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "расукӏ",
"comment": "родовий відмінок"
}
],
"see_also": [
{
"target": "расукӏ",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "расмеседилаб",
"stress": 2,
"forms": [
"расмеседилаб"
],
"gender_forms": [
"расмеседилаб",
"расмеседилав",
"расмеседилай"
],
"senses": [
{
"text": "золоторунний",
"examples": [
{
"av": "расмеседилаб кьегӏер",
"uk": "золоторунне ягня"
}
]
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "расму",
"stress": 2,
"forms": [
"расму",
"расмуялъ",
"расмуялъул"
],
"senses": [
{
"text": "звичай, звичаєвий закон",
"labels": [
"застаріле слово",
"книжне"
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расписание",
"stress": 7,
"stem": "расписани",
"forms": [
"расписание",
"расписаниялъ",
"расписаниялъул",
"расписаниял"
],
"senses": [
{
"text": "розклад",
"examples": [
{
"av": "дарсазул расписание",
"uk": "розклад уроків"
},
{
"av": "поездазул расписание",
"uk": "розклад поїздів"
},
{
"av": "автобус расписаниялда рекъон бачӏана",
"uk": "автобус прибув за розкладом"
},
{
"av": "штатазул расписание",
"uk": "штатний розпис",
"comment": "хъулухъазул сияхӏ"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расписка",
"stress": 5,
"forms": [
"расписка",
"распискаялъ",
"распискаялъул",
"распискаби"
],
"senses": [
{
"text": "розписка",
"examples": [
{
"av": "авансалъул гӏарац босиялъул расписка",
"uk": "розписка в отриманні авансу"
},
{
"av": "гӏарац щвеялъул расписка кьезе",
"uk": "дати розписку в отриманні грошей"
},
{
"av": "распискаялда рекъон кьезе",
"uk": "дати за розпискою"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "раствор",
"stress": 6,
"forms": [
"раствор",
"растворалъ",
"растворалъул"
],
"senses": [
{
"text": "розчин",
"examples": [
{
"av": "цементалъул раствор",
"uk": "цементний розчин"
},
{
"av": "раствор гьабизе",
"uk": "робити розчин"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "растечӏого",
"stress": 2,
"forms": [
"растечӏого"
],
"senses": [
{
"text": "повністю; цілком; без залишку, все; суціль",
"labels": [
"прислівник"
],
"examples": [
{
"av": "растечӏого босе",
"uk": "бери все"
},
{
"av": "растечӏого налъи бецӏана вацас",
"uk": "брат погасив усі [свої] борги"
},
{
"av": "растечӏого цӏалана дос гьаб кӏудияб тӏехь",
"uk": "він повністю прочитав цю велику книгу"
}
]
}
],
"pos": "прислівник",
"form": "—"
}
{
"word": "растрата",
"stress": 6,
"forms": [
"растрата",
"растратаялъ",
"растратаялъул",
"растратаби"
],
"senses": [
{
"text": "розтрата",
"examples": [
{
"av": "кӏудияб растрата",
"uk": "велика розтрата"
},
{
"av": "растрата бецӏизе",
"uk": "відшкодувати розтрату"
},
{
"av": "растрата гьабизе",
"uk": "зчинити розтрату, розтратити"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расукъаб",
"stress": 4,
"forms": [
"расукъаб"
],
"gender_forms": [
"расукъаб",
"расукъав",
"расукъай"
],
"senses": [
{
"text": "безволосий, лисий",
"examples": [
{
"av": "расукъаб бетӏер",
"uk": "лиса голова"
}
]
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "расукълъи",
"stress": 4,
"forms": [
"расукълъи",
"расукълъиялъ",
"расукълъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "безволосся, лисина, плешивина"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расукӏ",
"stress": 4,
"forms": [
"расукӏ",
"расукӏалъ",
"раскӏица",
"расукӏалъул",
"раскӏил",
"расукӏал",
"раскӏал"
],
"senses": [
{
"text": "ободова кишка",
"labels": [
"анатомія"
]
},
{
"text": "расук",
"comment": "ковбаса з ободової кишки з начинкою з рідкого м'ясного фаршу",
"examples": [
{
"av": "расукӏ белъине",
"uk": "зварити расук"
},
{
"av": "расукӏ цӏезе",
"uk": "начинити расук"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расул",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"расул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "рас",
"comment": "родовий відмінок"
},
{
"text": "волосяний"
}
],
"see_also": [
{
"target": "рас",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "расул",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"расул",
"расулас",
"расуласул",
"расулал",
"расулица",
"расулил"
],
"senses": [
{
"text": "посланець",
"forms": [
"расулас",
"расуласул",
"расулал"
]
},
{
"text": "Расул",
"precomment": "велика буква 'R'",
"comment": "ім'я власне чоловіче",
"forms": [
"расулица",
"расулил"
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расуллъи",
"stress": 4,
"forms": [
"расуллъи",
"расуллъиялъ",
"расуллъиялъул"
],
"senses": [
{
"comment": "абстрактне ім'я від 'расул'"
}
],
"see_also": [
{
"target": "расул",
"kind": "from",
"refwordnum": "2"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расурукъ",
"stress": 4,
"forms": [
"расурукъ",
"расурукъалъ",
"расурукъалъул"
],
"senses": [
{
"text": "гусяча шкіра",
"examples": [
{
"av": "досул гьурмаде расурукъ бан букӏана",
"uk": "його обличчя було вкрите гусячою шкірою"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расцин",
"stress": 2,
"forms": [
"расцин"
],
"senses": [
{
"text": "нічого, ніякого, аніскільки",
"comment": "займенник; з заперечним дієсловом",
"labels": [
"прислівник"
],
"examples": [
{
"av": "расцин ханжу гьечӏогури рокъоб",
"uk": "нема ж удома аніскільки борошна"
}
]
}
],
"pos": "прислівник",
"form": "—"
}
{
"word": "расчёт",
"forms": [
"расчёт",
"расчёталъ",
"расчёталъул",
"расчётал"
],
"senses": [
{
"text": "розрахунок",
"examples": [
{
"av": "кодобе гӏарац кьун гьабулеб расчёт",
"uk": "готівковий розрахунок"
},
{
"av": "кодобе гӏарац кьечӏого гьабулеб расчёт",
"uk": "безготівковий розрахунок"
},
{
"av": "расчёт гьабизе",
"uk": "зробити розрахунок, розрахуватися"
},
{
"av": "расчёт ккезе",
"uk": "звести рахунки"
},
{
"av": "расчёт кьезе",
"uk": "звільнити з роботи, розрахувати"
},
{
"av": "магӏишатияб расчёт",
"uk": "господарський розрахунок"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "расчёталъул",
"forms": [
"расчёталъул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "расчёт",
"comment": "родовий відмінок"
},
{
"text": "розрахунковий",
"examples": [
{
"av": "расчёталъул книжка",
"uk": "розрахункова книжка"
},
{
"av": "банкалда расчёталъул счёт",
"uk": "розрахунковий рахунок у банку"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "расчёт",
"kind": "from"
}
],
"pos": "іменник",
"form": "родовий"
}
{
"word": "рас-муч",
"stress": 2,
"forms": [
"рас-муч",
"рас-мучалъ",
"рас-мучалъул"
],
"senses": [
{
"text": "волосся; рослинний покрив",
"labels": [
"збірний іменник"
],
"comment": "на тілі, обличчі",
"examples": [
{
"av": "хъахӏаб рас-муч",
"uk": "сиве волосся"
},
{
"av": "гьурмада рас-муч гьечӏев бихьинчи",
"uk": "чоловік без рослинного покриву на обличчі"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "рас-мучхӏалаб",
"stress": 2,
"forms": [
"рас-мучхӏалаб"
],
"gender_forms": [
"рас-мучхӏалаб",
"рас-мучхӏалав",
"рас-мучхӏалай"
],
"senses": [
{
"text": "з рясним волоссям, з густим рослинним покривом"
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "рас-расккун",
"stress": 6,
"forms": [
"рас-расккун"
],
"senses": [
{
"text": "по волосині, по волоску, по кожному волоску",
"labels": [
"прислівник"
],
"examples": [
{
"av": "рас-расккун бетӏизе",
"uk": "вирвати по волосині"
},
{
"av": "рас-расккун хал гьабизе",
"uk": "дотошно, дуже уважно перевіряти",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"comment": "літ. перевіряти по волосинці"
}
]
}
],
"pos": "прислівник",
"form": "—"
}