{
"word": "къулагӏи",
"stress": 3,
"stem": "къулагӏ",
"forms": [
"къулагӏи",
"къулагӏиялъ",
"къулагӏиялъул",
"къулагӏидул",
"къулагӏаби"
],
"senses": [
{
"text": "туша",
"comment": "зарізаного барана, кози і тому подібного",
"examples": [
{
"av": "куйдул къулагӏи",
"uk": "бараняча туша"
},
{
"av": "магӏида бан букӏана чахъдал къулагӏи",
"uk": "на цвяху висіла туша вівці"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "къулагӏузу",
"stress": 5,
"stem": "къулагӏуз",
"forms": [
"къулагӏузу",
"къулагӏузуялъ",
"къулагӏузуялъул",
"къулагӏузаби"
],
"senses": [
{
"text": "загальна назва двох сур Корану; — \"Люди\" і \"Світанок\"",
"labels": [
"релігія"
],
"examples": [
{
"av": "гьитӏинаб къулагӏузу",
"uk": "сура «Люди»"
},
{
"av": "кӏудияб къулагӏузу",
"uk": "сура «Світанок»"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "къулараб",
"stress": 3,
"stem": "къулара",
"forms": [
"къулараб"
],
"senses": [
{
"labels": [
"дієприкметник"
],
"participlefrom": "къулизе"
},
{
"text": "сутулий, горбатий",
"examples": [
{
"av": "къулараб мугъ",
"uk": "сутула спина"
},
{
"av": "гьодилъа къуларав чи",
"uk": "горбатий чоловік"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "къулизе",
"kind": "from"
},
{
"target": "къукӏараб",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "дієприкметник"
}
{
"word": "къула-ворхи",
"stress": 3,
"forms": [
"къула-ворхи",
"къула-ворхиялъ",
"къула-ворхиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дієслово"
],
"masdarfrom": "къула-ворхизе"
},
{
"text": "гарні манери",
"comment": "літ. поклоніння і виправлення",
"examples": [
{
"av": "досул къула-ворхи рекӏее гӏуна дие",
"uk": "його хороші манери сподобалися мені"
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "къула-ворхизе",
"stress": 3,
"stem": "къула-(в)орх",
"forms": [
"къула-ворхизе",
"къула-ворхула",
"къула-ворхила",
"къула-ворхана",
"къула-ворхе"
],
"senses": [
{
"text": "дотримуватися хороших манер",
"comment": "літ. кланятися і випрямлятися",
"examples": [
{
"av": "къула-ворхизе лъаларев",
"uk": "не привчений до хороших манер; який не вміє ні кланятися, ні випрямлятися"
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "інфінітив"
}
{
"word": "къулгьу",
"stress": 7,
"stem": "къулгь",
"forms": [
"къулгьу",
"къулгьуялъ",
"къулгьуялъул",
"къулгьудул",
"къулгьаби"
],
"senses": [
{
"text": "поминальний обряд; мусульманські поминки",
"examples": [
{
"av": "хварасул къулгьу гьабизе",
"uk": "здійснити поминальний обряд за покійним"
},
{
"av": "къулгьудулъе ахӏизе",
"uk": "запрошувати на поминки"
},
{
"av": "къулгьулъе ине",
"uk": "піти на поминки"
}
]
},
{
"text": "назва сури Корану — \"Очищення віри\"",
"labels": [
"релігія"
],
"examples": [
{
"av": "къулгьу цӏализе",
"uk": "(про)читати суру \"Очищення віри\""
},
{
"av": "къулгьу цӏалилелде",
"uk": "швидко, миттєво, миттю"
}
]
},
{
"text": "погань, гидота",
"labels": [
"у переносному значенні",
"лайливе слово"
],
"examples": [
{
"av": "гӏай, къулгьу!",
"uk": "ах, гидота!"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "къулгьудехъуд",
"stress": 7,
"forms": [
"къулгьудехъуд",
"къулгьудехъудица",
"къулгьудехъудил",
"къулгьудехъудал"
],
"senses": [
{
"text": "той, кому бажають здохнути",
"comment": "про тварин",
"examples": [
{
"av": "къаси гӏака рокъобе бачӏинчӏо, къулгьудехъуд!",
"uk": "вночі корова не повернулася додому, хай здохне вона!"
}
]
}
],
"pos": "прикметник",
"form": "—"
}
{
"word": "къулгьу-алхӏам",
"stress": 7,
"forms": [
"къулгьу-алхӏам",
"къулгьу-алхӏамалъ",
"къулгьу-алхӏамалъул"
],
"senses": [
{
"text": "назва сур Корану \"Очищення віри\" та \"Відкриваюча\"",
"labels": [
"збірний іменник"
],
"examples": [
{
"av": "къулгьу-алхӏам цӏализе",
"uk": "прочитати сури Корану"
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "къулгӏа",
"forms": [
"къулгӏа",
"къулгӏаялъ",
"къулгӏаялъул",
"къулгӏадул",
"къулгӏаби"
],
"senses": [
{
"text": "басейн (звідки беруть воду); джерело",
"examples": [
{
"av": "росдал бегавулас жиндирго гӏарцухъ къулгӏа бана",
"uk": "староста аулу за свої гроші збудував басейн"
},
{
"av": "Рокъобго къулгӏа буго, Къечон холев дун вуго",
"uk": "У дворі джерело дзюрчить, А я від спраги вмираю",
"labels": [
"фольклор"
]
}
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "къулгӏадухъ",
"stress": 7,
"forms": [
"къулгӏадухъ",
"къулгӏадухъе",
"къулгӏадухъа",
"къулгӏадухъан"
],
"senses": [
{
"text": "біля басейну; біля джерела",
"labels": [
"прислівник"
],
"examples": [
{
"av": "къулгӏадухъ чӏезе",
"uk": "стояти біля джерела",
"comment": "подивитися на дівчат, що йдуть по воду"
},
{
"av": "къулгӏадухъе лъел цӏезе ине",
"uk": "ходити до басейну за водою"
},
{
"av": "къулгӏадухъа ячӏунаго данде ккана дида дой",
"uk": "я її зустрів, коли вона йшла від басейну"
},
{
"av": "къулгӏадухъ харбал",
"uk": "порожні розмови, плітки",
"comment": "досл. розмови біля джерела"
}
]
}
],
"pos": "прислівник",
"form": "—"
}
{
"word": "къули",
"stress": 3,
"forms": [
"къули",
"къулиялъ",
"къулиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дієслово"
],
"masdarfrom": "къулизе"
},
{
"text": "уклін"
}
],
"see_also": [
{
"target": "къукӏи",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "къулиберцин",
"stress": 3,
"forms": [
"къулиберцин",
"къулиберциница",
"къулиберцинил"
],
"senses": [
{
"text": "та, у якої поклони красиві",
"labels": [
"розмовне слово",
"образне"
]
}
],
"pos": "іменник",
"form": "називний"
}
{
"word": "къулизаби",
"stress": 3,
"forms": [
"къулизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каузативна форма",
"дієслово"
],
"masdarforceto": "къулизабизе"
}
],
"see_also": [
{
"target": "къукӏизаби",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "къулизабизе",
"stress": 3,
"stem": "къулизаб",
"forms": [
"къулизабизе",
"къулизабула",
"къулизабила",
"къулизабуна",
"къулизабе"
],
"senses": [
{
"text": "згинати, зігнути; нагинати, нагнути, нахиляти, схиляти, схилити",
"comment": "наприклад спину; наприклад голову",
"labels": [
"каузативна форма"
],
"examples": [
{
"av": "васасул рухӏалица къулизаюн йиго дой",
"uk": "її зігнула загибель сина"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "къукӏизабизе",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "каузативна форма"
}
{
"word": "къулизе",
"stress": 3,
"stem": "къул",
"forms": [
"къулизе",
"къулула",
"къулила",
"къулана",
"къуле"
],
"senses": [
{
"text": "згинатися, зігнутися; нагинатися, нагнутися; нахилятися, нахилитися, схилятися, схилитися; кланятися, поклонитися",
"examples": [
{
"av": "лъимада тӏаде къулизе",
"uk": "схилитися над дитиною"
},
{
"av": "къулун валагьизе",
"uk": "дивитися нагинаючись"
},
{
"av": "бетӏер къулизе",
"uk": "нахилити голову"
}
]
},
{
"text": "згорбитися; згинатися, зігнутися",
"examples": [
{
"av": "мугъ къулизе",
"uk": "згорбитися"
},
{
"av": "херлъун къулизе",
"uk": "горбитися від старості"
},
{
"av": "къулизеги гьавун ине",
"uk": "йти згорбившись, зігнувшись"
},
{
"av": "досул гьод къулун буго",
"uk": "спина його зігнулася"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "къукӏизе",
"kind": "see"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "інфінітив"
}
{
"word": "къулчӏи",
"stress": 3,
"forms": [
"къулчӏи"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"дієслово"
],
"masdarfrom": "къулчӏизе"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "къулчӏизаби",
"stress": 3,
"forms": [
"къулчӏизаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"масдар",
"каузативна форма",
"дієслово"
],
"masdarforceto": "къулчӏизабизе"
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "масдар"
}
{
"word": "къулчӏизабизе",
"stress": 3,
"stem": "къулчӏизаб",
"forms": [
"къулчӏизабизе",
"къулчӏизабула",
"къулчӏизабила",
"къулчӏизабуна",
"къулчӏизабе"
],
"senses": [
{
"text": "примушувати, примусити кого-небудь проковтнути що-небудь; дати проковтнути що-небудь кому-небудь",
"labels": [
"каузативна форма"
],
"examples": [
{
"av": "дару къулчӏизабизе",
"uk": "дати проковтнути мікстуру"
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "каузативна форма"
}
{
"word": "къулчӏизе",
"stress": 3,
"stem": "къулчӏ",
"forms": [
"къулчӏизе",
"къулчӏула",
"къулчӏила",
"къулчӏана",
"къулчӏе"
],
"senses": [
{
"text": "ковтати, проковтнути що-небудь",
"examples": [
{
"av": "лъим къулчӏизе",
"uk": "проковтнути ковток води"
},
{
"av": "квен къулчӏизе",
"uk": "проковтнути їжу"
},
{
"av": "магӏу къулчӏизе",
"uk": "ковтати сльози; стримувати ридання"
},
{
"av": "хӏацӏу къулчӏизе",
"uk": "ковтати слину"
},
{
"av": "квен бихьарабго гьес хӏацӏу къулчӏана",
"uk": "побачивши їжу, він слину проковтнув"
},
{
"av": "къулчӏун эхебе унеб гьечӏо",
"uk": "у горло не лізе"
},
{
"av": "къулчӏун эхебеги унареб, аххун къватӏибеги бачӏунареб",
"uk": "ні проковтнути, ні виплюнути",
"labels": [
"приказка"
],
"comment": "про нестримну злобу"
},
{
"av": "мацӏ къулчӏизе",
"uk": "проковтнути язик",
"comment": "при раптовій смерті"
},
{
"av": "рокъоб гамачӏ къулчӏизе кканиги, къватӏиб лъазе тоге",
"uk": "хоч удома доведеться проковтнути камінь, на вулиці [серед людей] виду не подавай",
"labels": [
"прислів'я"
],
"comment": "не винось сміття з хати"
}
]
},
{
"text": "поглинати, поглинути що-небудь",
"examples": [
{
"av": "ралъад къулчӏизе",
"uk": "поглинати море"
},
{
"av": "къулчӏизе лъугьунге",
"uk": "не намагайся поглинати море",
"labels": [
"прислів'я"
]
}
]
},
{
"text": "скуштувати; зазнати",
"labels": [
"у переносному значенні"
],
"examples": [
{
"av": "гӏазаб къулчӏизе",
"uk": "скуштувати муки, зазнати мук"
}
]
}
],
"pos": "дієслово",
"form": "інфінітив"
}